Pañcaṅgikasutta
Pañcaṅgikasutta → pañcaṅgikasamādhisuttaṁ (bj)Mit fünf Faktoren
“Ariyassa, bhikkhave, pañcaṅgikassa sammāsamādhissa bhāvanaṁ desessāmi.
desessāmi → desissāmi (bj) | desissāmi → desessāmi (bj: syā, machasaṁ) | sammāsamādhissa → sammā samādhissa (bjt)„Mönche und Nonnen, ich werde euch lehren, wie man edle rechte Versenkung mit fünf Faktoren entwickelt.
Taṁ suṇātha, sādhukaṁ manasi karotha, bhāsissāmī”ti.
suṇātha → M. Ph. omit the following words till Katamā; S. has pe. (pts note) | manasi karotha bhāsissāmīti → manasikarotha bhāsissāmī ti (pts)Hört zu und gebraucht den Geist gut, ich werde sprechen.“
“Evaṁ, bhante”ti kho te bhikkhū bhagavato paccassosuṁ.
bhanteti → bhantetiti (bj) | bhikkhū → bhikkhu (bj) | bhanteti → bhante ti (pts) | paccassosuṁ → paccassosum (pts)„Ja, Herr“, antworteten sie.
Bhagavā etadavoca:
etadavoca → etad avoca (pts)Der Buddha sagte:
“Katamā ca, bhikkhave, ariyassa pañcaṅgikassa sammāsamādhissa bhāvanā?„Und wie entwickelt man edle rechte Versenkung mit fünf Faktoren?
Idha, bhikkhave, bhikkhu vivicceva kāmehi …pe… paṭhamaṁ jhānaṁ upasampajja viharati.
+ → vivicca akusalehi dhammehi savitakkaṁ savicāraṁ vivekajaṁ pītisukhaṁ (bjt)Da tritt ein Mönch, ganz abgeschieden von den Sinnenfreuden, abgeschieden von untauglichen Eigenschaften, in die erste Vertiefung ein und verweilt darin; da gibt es aus Abgeschiedenheit geborene Ekstase und Seligkeit, während man den Geist ausrichtet und hält.
So imameva kāyaṁ vivekajena pītisukhena abhisandeti parisandeti paripūreti parippharati; nāssa kiñci sabbāvato kāyassa vivekajena pītisukhena apphuṭaṁ hoti.
pītisukhena → pitisukhena (sya-all) | So → omitted by T. (pts note) | imameva → imam eva (pts)Er tränkt, durchdringt, füllt und durchströmt seinen Körper mit aus Abgeschiedenheit geborener Ekstase und Seligkeit. Es gibt keinen Teil des Körpers, der nicht von aus Abgeschiedenheit geborener Ekstase und Seligkeit durchströmt wäre.
Seyyathāpi, bhikkhave, dakkho nhāpako vā nhāpakantevāsī vā kaṁsathāle nhānīyacuṇṇāni ākiritvā udakena paripphosakaṁ paripphosakaṁ sanneyya. Sāyaṁ nhānīyapiṇḍi snehānugatā snehaparetā santarabāhirā phuṭā snehena, na ca paggharinī.
nhāpako → nahāpako (bj, pts1ed) | nhānīyacuṇṇāni → nahāniyacuṇṇāni (bj, pts1ed); nhāniyacuṇṇāni (sya-all) | Sāyaṁ → saṁsā (si); sā’ssa (pts1ed) | nhānīyapiṇḍi → nahāniyapiṇḍi (bj, sya-all, km, pts1ed) | paggharinī → paggharati (sya-all, pts1ed) | nhāpakantevāsī → nahāpakantevāsī (bj, pts) | paggharinī evamevaṁ → paggharati evameva (bj, sya-all, pts) | nhānīyapiṇḍi snehānugatā snehaparetā santarabāhirā → nhāniyapiṇḍi sinehānugatā sinehaparetā samantarabāhirā (sya-all) | snehena → sinehena (sya-all) | nhāpako → nahāpako (pts) | nhānīyacuṇṇāni → nahāniyacuṇṇāni (pts) | sāyaṁ nhānīyapiṇḍi → sā ssa nahāniyapiṇḍi (pts) | nahāpako → nhāpako cā (bj: machasaṁ) | nahāpakantevāsī → tahāpakantevāsī vā (bj: machasaṁ) | nahāniyacuṇṇāni → nhāniya cuṇṇāni (bj: machasaṁ, syā) | sāyaṁ → yaṁsā (bj: sīmu) | snehānugatā → sinehānugatā (bj: syā) | snehaparetā → sinehaparetā (bj: syā) | paggharati → paggharinī (bj: machasaṁ) | nhāpako → nahāpako (cck: sī. pī.) | nhānīyacuṇṇāni → nahānīyacuṇṇāni (cck: sī. pī.) | nhānīyapiṇḍi → sāssa nahānīyapiṇḍī (cck: sī. syā. kaṁ.) | dakkho → omitted by M6. (pts note) | nahāpako → M. Ph. S. nhā- throughout. (pts note) | ssa → M. Ph. sā nhān-; T. sāyya nāhānīyya; S. sāyaṁ nhā- (pts note) | snehānugatā → M. Ph. S. sineha- throughout. (pts note) | santarabāhirā → M. Ph. S. samantara- (pts note) | na → omitted by T. M6. (pts note) | seyyathāpi → seyyathā pi (pts) | paggharinī → paggharati evam (pts)Wie ein geschickter Bader oder Baderlehrling, der Seifenpulver in eine Bronzeschüssel gibt und es nach und nach mit Wasser benetzt. Er knetet es, bis die Kugel aus Seifenpulver mit Feuchtigkeit vollgesogen und gesättigt ist, innen und außen durchtränkt, und doch keine Feuchtigkeit herausquillt.
Evamevaṁ kho, bhikkhave, bhikkhu imameva kāyaṁ vivekajena pītisukhena abhisandeti parisandeti paripūreti parippharati;
evamevaṁ → evameva (bjt, th) | evamevaṁ → eva (pts) | imameva → imam eva (pts)Ebenso tränkt, durchdringt, füllt und durchströmt ein Mönch seinen Körper mit aus Abgeschiedenheit geborener Ekstase und Seligkeit.
nāssa kiñci sabbāvato kāyassa vivekajena pītisukhena apphuṭaṁ hoti.Es gibt keinen Teil des Körpers, der nicht von aus Abgeschiedenheit geborener Ekstase und Seligkeit durchströmt wäre.
Ariyassa, bhikkhave, pañcaṅgikassa sammāsamādhissa ayaṁ paṭhamā bhāvanā.
sammāsamādhissa → sammā samādhissa (bjt)Das ist die erste Art, edle rechte Versenkung mit fünf Faktoren zu entwickeln.
Puna caparaṁ, bhikkhave, bhikkhu vitakkavicārānaṁ vūpasamā …pe… dutiyaṁ jhānaṁ upasampajja viharati.
pe → M. pa; Ph. T. M6. M7 omit it (M6 adds vivicca akusalehi dhammehi). (pts note) | + → samādhijaṁ pītisukhaṁ (bjt) | caparaṁ → ca paraṁ (pts)Wenn dann das Ausrichten und Halten des Geistes sich beruhigt, tritt ein Mönch in die zweite Vertiefung ein und verweilt darin; da gibt es aus Versenkung geborene Ekstase und Seligkeit, mit innerer Klarheit und geeintem Geist, ohne Ausrichten und Halten.
So imameva kāyaṁ samādhijena pītisukhena abhisandeti parisandeti paripūreti parippharati;
imameva → imam eva (pts)Er tränkt, durchdringt, füllt und durchströmt seinen Körper mit aus Versenkung geborener Ekstase und Seligkeit.
nāssa kiñci sabbāvato kāyassa samādhijena pītisukhena apphuṭaṁ hoti.Es gibt keinen Teil des Körpers, der nicht von aus Versenkung geborener Ekstase und Seligkeit durchströmt wäre.
Seyyathāpi, bhikkhave, udakarahado gambhīro ubbhidodako. Tassa nevassa puratthimāya disāya udakassa āyamukhaṁ, na pacchimāya disāya udakassa āyamukhaṁ, na uttarāya disāya udakassa āyamukhaṁ, na dakkhiṇāya disāya udakassa āyamukhaṁ, devo ca kālena kālaṁ sammā dhāraṁ nānuppaveccheyya.
ubbhidodako → ubbhitodako (sya-all, km, mr) | dhāraṁ nānuppaveccheyya → devo ca na kālena … anuppaveccheyya (pts1ed) | gambhīro → (bj, pts) | gambhīro ubbhidodako → ubbhitodako (sya-all) | ca → ca na (pts) | sammā dhāraṁ nānuppaveccheyya → sammādhāraṁ anuppaveccheyya (pts) | ubbhidodako → ubbhitodako (bj: syā); gambhīro (bj: machasaṁ) | ubbhidodako → ubbhitodako (cck: syā. kaṁ. ka.) | nānuppaveccheyya → devo ca na kālena… anupaveccheyya (dī. ni. 1.227 ādayo; ma. ni. 2.251 ādayo (cck note) | udakarahado → M. Ph. add gambhīro. (pts note) | ubbhidodako → S. ubhitod- (pts note) | āyamukhaṁ → M6. M7 invert these two words. (pts note) | na → omitted by M7. (pts note) | na → omitted by T. M6. S. (pts note) | anuppaveccheyya → M9 (Com.). S. nānupp-; M. anuppavaccheyya. (pts note) | seyyathāpi → seyyathā pi (pts)Wie ein tiefer See, der von Quellwasser gespeist wird; er hat weder von Osten noch von Westen, weder von Norden noch von Süden einen Zufluss, und auch die Himmel bescheren nicht von Zeit zu Zeit angemessene Schauer.
Atha kho tamhāva udakarahadā sītā vāridhārā ubbhijjitvā tameva udakarahadaṁ sītena vārinā abhisandeyya parisandeyya paripūreyya paripphareyya; nāssa kiñci sabbāvato udakarahadassa sītena vārinā apphuṭaṁ assa.
tamhāva → tamhā ca (bj, pts) | atha kho tamhāva → athakho tamhā ca (sya-all) | tamhā → Ph. sabbā. (pts note) | vāridhārā → M6 dhārā: T. sītaṁ vāridhāraṁ. (pts note) | ubbhijjitvā → Ph. uppajjitvā. (pts note) | parisandeyya → omitted by T. Ph. (pts note) | tameva → tam eva (pts)Doch der Strom kühlen Wassers, der im See aufwallt, tränkt, durchdringt, füllt und durchströmt den ganzen See. Es gibt keinen Teil des Sees, der nicht von kühlem Wasser durchströmt wäre.
Evamevaṁ kho, bhikkhave, bhikkhu imameva kāyaṁ samādhijena pītisukhena abhisandeti parisandeti paripūreti parippharati;
imameva → imeva (bj) | evamevaṁ → evameva (bjt, th) | evamevaṁ → evam eva (pts) | imameva → imam eva (pts)Ebenso tränkt, durchdringt, füllt und durchströmt ein Mönch seinen Körper mit aus Versenkung geborener Ekstase und Seligkeit.
nāssa kiñci sabbāvato kāyassa samādhijena pītisukhena apphuṭaṁ hoti.
pītisukhena → M6 nipajatikena sukhena. (pts note)Es gibt keinen Teil des Körpers, der nicht von aus Versenkung geborener Ekstase und Seligkeit durchströmt wäre.
Ariyassa, bhikkhave, pañcaṅgikassa sammāsamādhissa ayaṁ dutiyā bhāvanā.Das ist die zweite Art, edle rechte Versenkung mit fünf Faktoren zu entwickeln.
Puna caparaṁ, bhikkhave, bhikkhu pītiyā ca virāgā …pe… tatiyaṁ jhānaṁ upasampajja viharati.
pe → omitted by all MSS except S. (pts note) | + → sukhañca kāyena paṭisaṁvedeti (bjt) | caparaṁ → ca paraṁ (pts)Mit dem Schwinden der Ekstase tritt ein Mönch dann in die dritte Vertiefung ein und verweilt darin; da meditiert er mit Gleichmut, achtsam und bewusst, und erfährt persönlich die Seligkeit, von der die Edlen erklären: ‚Gleichmütig und achtsam meditiert man in Seligkeit.‘
So imameva kāyaṁ nippītikena sukhena abhisandeti parisandeti paripūreti parippharati;
imameva → imam eva (pts)Er tränkt, durchdringt, füllt und durchströmt seinen Körper mit Seligkeit, die frei von Ekstase ist.
nāssa kiñci sabbāvato kāyassa nippītikena sukhena apphuṭaṁ hoti.
sukhena → (bj)Es gibt keinen Teil des Körpers, der nicht von der Seligkeit, die frei von Ekstase ist, durchströmt wäre.
Seyyathāpi, bhikkhave, uppaliniyaṁ vā paduminiyaṁ vā puṇḍarīkiniyaṁ vā appekaccāni uppalāni vā padumāni vā puṇḍarīkāni vā udake jātāni udake saṁvaḍḍhāni udakānuggatāni anto nimuggaposīni.
saṁvaḍḍhāni → saṁvaddhāni (bj) | nimuggaposīni → nimuggaposini (bj: sīmu) | uppaliniyaṁ → M7 -niyā. (pts note) | anto nimuggaposīni → antonimuggaposīni (th, pts) | seyyathāpi → seyyathā pi (pts) | appekaccāni → app ekaccāni (pts)Wie ein Teich mit blauen Seerosen oder rosa oder weißen Lotusblumen. Manche von ihnen sprießen und wachsen im Wasser, ohne sich darüber zu erheben, und gedeihen unter Wasser.
Tāni yāva caggā yāva ca mūlā sītena vārinā abhisannāni parisannāni paripūrāni paripphuṭāni;
tāni → tāni yāvaggā (bj) | caggā yāva ca → (bj) | yāvaggā → tāni yāvacaggā (bj: syā, machasaṁ) | mūlā → yā va ca mūlā (bj: syā, machasaṁ); tāni yāva ca nimmūlā (bj: syā, machasaṁ) | aggā → M6. M7 ca aggā. (pts note)Von der Spitze bis zur Wurzel sind sie getränkt, durchdrungen, angefüllt und durchströmt von kühlem Wasser.
nāssa kiñci sabbāvataṁ uppalānaṁ vā padumānaṁ vā puṇḍarīkānaṁ vā sītena vārinā apphuṭaṁ assa.
vārinā → omitted by T. (pts note) | assa → M6 mā assa. (pts note)Es gibt keinen Teil von ihnen, der nicht von kühlem Wasser durchströmt wäre.
Evamevaṁ kho, bhikkhave, bhikkhu imameva kāyaṁ nippītikena sukhena abhisandeti parisandeti paripūreti parippharati;
evamevaṁ → evameva (bjt, th) | evamevaṁ → evam eva (pts) | imameva → imam eva (pts)Ebenso tränkt, durchdringt, füllt und durchströmt ein Mönch seinen Körper mit Seligkeit, die frei von Ekstase ist.
nāssa kiñci sabbāvato kāyassa nippītikena sukhena apphuṭaṁ hoti.
sabbāvato → sabbāvataṁ (bj: sīmu)Es gibt keinen Teil des Körpers, der nicht von der Seligkeit, die frei von Ekstase ist, durchströmt wäre.
Ariyassa, bhikkhave, pañcaṅgikassa sammāsamādhissa ayaṁ tatiyā bhāvanā.
bhāvanā → M7 adds ca. (pts note)Das ist die dritte Art, edle rechte Versenkung mit fünf Faktoren zu entwickeln.
Puna caparaṁ, bhikkhave, bhikkhu sukhassa ca pahānā …pe… catutthaṁ jhānaṁ upasampajja viharati.
pahānā → pāhāṇā (bj) | sukhassa → sukhassa ca pahānā dukkhassa (sya-all) | pahānā → Ph. S. add dukkhassa ca pahānā. (pts note) | pe → M. Ph. la; omitted by T. M6. M7. (pts note) | + → upekkhāsatipārisuddhiṁ (bjt) | caparaṁ → ca paraṁ (pts)Indem er Glück und Schmerz aufgibt, und mit dem Vergehen früherer Fröhlichkeit und Traurigkeit, tritt ein Mönch dann in die vierte Vertiefung ein und verweilt darin, ohne Glück oder Schmerz, mit reinem Gleichmut und reiner Achtsamkeit.
So imameva kāyaṁ parisuddhena cetasā pariyodātena pharitvā nisinno hoti;
imameva → imam eva (pts)Er sitzt da und durchströmt seinen Körper mit reinem, hellem Geist.
nāssa kiñci sabbāvato kāyassa parisuddhena cetasā pariyodātena apphuṭaṁ hoti.Es gibt keinen Teil des Körpers, der nicht von reinem, hellem Geist durchströmt wäre.
Seyyathāpi, bhikkhave, puriso odātena vatthena sasīsaṁ pārupitvā nisinno assa;
pi → T. shows here some disorder in the sequence of the words. (pts note) | pārupitvā → M. Ph. pāruṁpitvā. (pts note) | seyyathāpi → seyyathā pi (pts)Wie wenn jemand dasitzt, der von Kopf bis Fuß in ein weißes Tuch gehüllt ist.
nāssa kiñci sabbāvato kāyassa odātena vatthena apphuṭaṁ assa.Es gibt keinen Teil des Körpers, der nicht von dem weißen Tuch bedeckt wäre.
Evamevaṁ kho, bhikkhave, bhikkhu imameva kāyaṁ parisuddhena cetasā pariyodātena pharitvā nisinno hoti;
evamevaṁ → evameva (bjt, th) | evamevaṁ → evam eva (pts) | imameva → imam eva (pts)Ebenso sitzt ein Mönch da und durchströmt seinen Körper mit reinem, hellem Geist.
nāssa kiñci sabbāvato kāyassa parisuddhena cetasā pariyodātena apphuṭaṁ hoti.Es gibt keinen Teil des Körpers, der nicht von reinem, hellem Geist durchströmt wäre.
Ariyassa, bhikkhave, pañcaṅgikassa sammāsamādhissa ayaṁ catutthā bhāvanā.Das ist die vierte Art, edle rechte Versenkung mit fünf Faktoren zu entwickeln.
Puna caparaṁ, bhikkhave, bhikkhuno paccavekkhaṇānimittaṁ suggahitaṁ hoti sumanasikataṁ sūpadhāritaṁ suppaṭividdhaṁ paññāya.
suggahitaṁ → suggahītaṁ (bj) | paccavekkhaṇānimittaṁ → paccavekkhanānimittaṁ (pts) | suggahitaṁ → M. Ph. sugah- throughout. (pts note) | sūpadhāritaṁ → M. Ph. supa- throughout. (pts note) | paññāya → T. paññāya ti, then ariyassa bhikkhave and so on. (pts note) | caparaṁ → ca paraṁ (pts)Dann ergreift da ein Mönch die Meditation, die eine Basis für die Betrachtung ist, richtig, richtet den Geist richtig darauf, behält sie richtig im Sinn und durchdringt sie richtig mit Weisheit.
Seyyathāpi, bhikkhave, aññova aññaṁ paccavekkheyya, ṭhito vā nisinnaṁ paccavekkheyya, nisinno vā nipannaṁ paccavekkheyya.
aññova aññaṁ → añño vā aññaṁ (bj, sya-all, km); añño vā aññaṁ vā (si); añño aññaṁ (?) | aññova → añño vā (bj, sya-all) | aññaṁ → aññe vā aññaṁ vā (bj: sīmu) | aññaṁ → añño vā aññaṁ vā (cck: sī.); añño vā aññaṁ (cck: syā. kaṁ.); añño aññaṁ (cck: ?) | va → M6. M7. S. vā. (pts note) | seyyathāpi → seyyathā pi (pts) | aññova → añño va (pts)Wie wenn ein Mensch einen anderen betrachtet: Jemand, der steht, betrachtet jemanden, der sitzt, oder jemand, der sitzt, betrachtet jemanden, der liegt.
Evamevaṁ kho, bhikkhave, bhikkhuno paccavekkhaṇānimittaṁ suggahitaṁ hoti sumanasikataṁ sūpadhāritaṁ suppaṭividdhaṁ paññāya.
suggahitaṁ → suggahītaṁ (bj); suggataṁ (sya-all) | paññāya → paññāyāti (bj) | paccavekkhaṇānimittaṁ → paccavekkhanānimittaṁ (pts) | suggataṁ → ba. suggahitaṁ (sya-all: yu) | evamevaṁ → evameva (bjt, th) | evamevaṁ → evam eva (pts)Ebenso ergreift da ein Mönch die Meditation, die eine Basis für die Betrachtung ist, richtig, richtet den Geist richtig darauf, behält sie richtig im Sinn und durchdringt sie richtig mit Weisheit.
Ariyassa, bhikkhave, pañcaṅgikassa sammāsamādhissa ayaṁ pañcamā bhāvanā.
pañcamā → pañcamī (bj) | pañcamā → pañcamī (cck: sī.) | pañcamā → T. M6. M7. pañcanū. (pts note)Das ist die fünfte Art, edle rechte Versenkung mit fünf Faktoren zu entwickeln.
Evaṁ bhāvite kho, bhikkhave, bhikkhu ariye pañcaṅgike sammāsamādhimhi evaṁ bahulīkate yassa yassa abhiññāsacchikaraṇīyassa dhammassa cittaṁ abhininnāmeti abhiññāsacchikiriyāya, tatra tatreva sakkhibhabbataṁ pāpuṇāti sati sati āyatane.
kho, bhikkhave, bhikkhu → evaṁ bhāvite kho bhikkhave (sya-all) | pañcaṅgike → paccaṅgike (sya-all) | bhikkhu → evaṁ bhāvite kho bhikkhave (cck: sī.) | kho → omitted by T. (pts note) | tatr'eva → M6 yatra yatr'; eva. (pts note) | sammāsamādhimhi → sammā samādhimhi (bjt) | abhiññāsacchikaraṇīyassa → abhiññā sacchikaraṇīyassa (bjt) | abhiññāsacchikiriyāya → abhiññā sacchikiriyāya (bjt)Wenn edle rechte Versenkung mit fünf Faktoren in dieser Weise entwickelt und gemehrt wird, streckt ein Mönch den Geist aus, um jedes einzelne Ding durch Einsicht zu verwirklichen, das durch Einsicht verwirklicht werden kann; und er ist in der Lage, all diese Dinge zu verwirklichen, da jedes einzelne in Reichweite ist.
Seyyathāpi, bhikkhave, udakamaṇiko ādhāre ṭhapito pūro udakassa samatittiko kākapeyyo.
kākapeyyo → omitted by T. M6. M7. (pts note) | seyyathāpi → seyyathā pi (pts)Wie wenn ein Krug mit Wasser, randvoll, sodass eine Krähe daraus trinken könnte, auf eine Unterlage gestellt würde:
Tamenaṁ balavā puriso yato yato āvajjeyya, āgaccheyya udakan”ti?
āvajjeyya → āvaṭṭeyya (sya-all, km) | āvajjeyya → āvaṭṭeyya (cck: syā. kaṁ.) | āvaṭṭeyya → ba āvajjeyya (sya-all: yu.) | āvajjeyya → S. āvaṭṭeyya. (pts note) | tamenaṁ → tam enaṁ (pts) | udakanti → udakan ti (pts)Wenn ein kräftiger Mann ihn in irgendeine Richtung anstoßen würde, würde da Wasser ausfließen?“
“Evamevaṁ kho, bhikkhave, bhikkhu evaṁ bhāvite ariye pañcaṅgike sammāsamādhimhi evaṁ bahulīkate yassa yassa abhiññāsacchikaraṇīyassa dhammassa cittaṁ abhininnāmeti abhiññāsacchikiriyāya, tatra tatreva sakkhibhabbataṁ pāpuṇāti sati sati āyatane.
Evam → T. evam evan taṁ abhinnāmeti and so on. (pts note) | eva → M6 yatra yatr'; eva. (pts note) | āyatane → T. has after ayatane: kho bhikkhave evaṁ bhāvite ariye . . . āyatane. (pts note) | evamevaṁ → evameva (bjt, th) | sammāsamādhimhi → sammā samādhimhi (bjt) | abhiññāsacchikaraṇīyassa → abhiññā sacchikaraṇīyassa (bjt) | abhiññāsacchikiriyāya → abhiññā sacchikiriyāya (bjt) | evamevaṁ → evam eva (pts) | tatreva → tatr eva (pts)„Ebenso streckt, wenn edle rechte Versenkung mit fünf Faktoren in dieser Weise entwickelt und gemehrt wird, ein Mönch den Geist aus, um jedes einzelne Ding durch Einsicht zu verwirklichen, das durch Einsicht verwirklicht werden kann; und er ist in der Lage, all diese Dinge zu verwirklichen, da jedes einzelne in Reichweite ist.
Seyyathāpi, bhikkhave, same bhūmibhāge pokkharaṇī caturaṁsā ālibaddhā pūrā udakassa samatittikā kākapeyyā.
caturaṁsā → caturassā (bj, sya-all) | caturassā → caturaṁsā (bj: machasaṁ) | caturassā → M. caturaṁsā; Ph. caturasso; T. catasso; M6. M7 caturasso. (pts note) | seyyathāpi → seyyathā pi (pts)Wie wenn da ein auf vier Seiten eingefasster Lotusteich auf ebener Erde wäre, randvoll mit Wasser, sodass eine Krähe daraus trinken könnte:
Tamenaṁ balavā puriso yato yato āliṁ muñceyya, āgaccheyya udakan”ti?
tamenaṁ → tam enaṁ (pts) | udakanti → udakan ti (pts)Wenn ein kräftiger Mann die Einfassung an einer Seite öffnen würde, würde da Wasser ausfließen?“
“Evamevaṁ kho, bhikkhave, bhikkhu evaṁ bhāvite ariye pañcaṅgike sammāsamādhimhi evaṁ bahulīkate yassa yassa abhiññāsacchikaraṇīyassa dhammassa …pe… sati sati āyatane.
bhikkhave → omitted by M6. M7. (pts note) | yassa → omitted by M6. (pts note) | abhiññāsacchikaraṇīyassa → M6 abhiṁñāya sacchi- (pts note) | dhammassa → M. Ph. have after dhammassa: la, and then sati sati and so on. (pts note) | evamevaṁ → evameva (bjt) | abhiññāsacchikaraṇīyassa → abhiññā sacchikaraṇīyassa (bjt) | pe → spelled out in full (bjt)„Ebenso streckt, wenn edle rechte Versenkung mit fünf Faktoren in dieser Weise entwickelt und gemehrt wird, ein Mönch den Geist aus, um jedes einzelne Ding durch Einsicht zu verwirklichen, das durch Einsicht verwirklicht werden kann; und er ist in der Lage, all diese Dinge zu verwirklichen, da jedes einzelne in Reichweite ist.
Seyyathāpi, bhikkhave, subhūmiyaṁ catumahāpathe ājaññaratho yutto assa ṭhito odhastapatodo.
catumahāpathe → cātummahāpathe (bj, pts1ed); catummahāpathe (sya-all, km) | catumahāpathe → cātummahāpathe (sya-all, pts) | odhastapatodo → osatapatodo (sya-all) | cātummahāpathe → catumahāpathe (bj: machasaṁ) | catumahāpathe → cātummahāpathe (cck: sī. pī.); catummahāpathe (cck: syā. kaṁ.) | ājaññaratho → M7 jaṁñaratho. (pts note) | odhastapatodo → M. odhastha-; Ph. odhatta-; T. S. osata-; M6 odhassapato. (pts note) | seyyathāpi → seyyathā pi (pts)Wie wenn da ein Wagen mit angespannten Vollblütern an einer Straßenkreuzung auf ebenem Gelände stünde, und eine Peitsche läge bereit.
Tamenaṁ dakkho yoggācariyo assadammasārathi abhiruhitvā vāmena hatthena rasmiyo gahetvā dakkhiṇena hatthena patodaṁ gahetvā yenicchakaṁ yadicchakaṁ sāreyyapi paccāsāreyyapi.
yoggācariyo → M6 Ph. yogācariyo. (pts note) | icchakaṁ → Ph. yad icchakaṁ. (pts note) | sāreyya → M. hareyya; Ph. bhareyya; M9 (Com.) = ujukaṁ purato peseyya. (pts note) | paccāsāreyya → M. paccāhar-; Ph. paccābhar-; M9 (Com.) = paṭinivatteyya. (pts note) | abhiruhitvā → abhirūhitvā (bjt, th, pts) | tamenaṁ → tam enaṁ (pts) | yenicchakaṁ yadicchakaṁ sāreyyapi paccāsāreyyapi → yen icchakaṁ yad icchakaṁ sāreyya pi paccāsāreyya pi evam (pts)Ein geschickter Zureiter, ein meisterhafter Wagenlenker, bestiege den Wagen und nähme die Zügel in seine Rechte und die Peitsche in seine Linke: Er würde nach Belieben hin- und wieder zurückfahren, wann und wohin er wollte.
Evamevaṁ kho, bhikkhave, bhikkhu evaṁ bhāvite ariye pañcaṅgike sammāsamādhimhi evaṁ bahulīkate yassa yassa abhiññāsacchikaraṇīyassa dhammassa cittaṁ abhininnāmeti abhiññāsacchikiriyāya,
pañcaṅgike → omitted by T. (pts note) | evaṁ → M7 evam evaṁ. (pts note) | abhiññāsacchikiriyāya → M6. M7 -kiriyā. (pts note) | evamevaṁ → evameva (bjt, th) | sammāsamādhimhi → sammā samādhimhi (bjt) | abhiññāsacchikaraṇīyassa → abhiññā sacchikaraṇīyassa (bjt) | abhiññāsacchikiriyāya → abhiññā sacchikiriyāya (bjt) | evamevaṁ → eva (pts)Ebenso streckt, wenn edle rechte Versenkung mit fünf Faktoren in dieser Weise entwickelt und gemehrt wird,
tatra tatreva sakkhibhabbataṁ pāpuṇāti sati sati āyatane.ein Mönch den Geist aus, um jedes einzelne Ding durch Einsicht zu verwirklichen, das durch Einsicht verwirklicht werden kann; und er ist in der Lage, all diese Dinge zu verwirklichen, da jedes einzelne in Reichweite ist.
So sace ākaṅkhati: ‘anekavihitaṁ iddhividhaṁ paccanubhaveyyaṁ—ekopi hutvā bahudhā assaṁ …pe… yāva brahmalokāpi kāyena vasaṁ vatteyyan’ti,
paccanubhaveyyaṁ → M. T. M6. M7 -bhaveyya; T. M6. M7 have after -bhaveyya: pe, and then āsavānaṁ and so on. (pts note) | assaṁ → M. Ph. assa. (pts note) | pe → M. pa; omitted by Ph. (pts note) | yāva brahmalokāpi → yāvabrahmalokāpi (th) | ekopi → eko pi (pts) | brahmalokāpi → brahmalokā pi (pts) | vasaṁ vatteyyanti → va saṁvatteyyan ti (pts)Wenn er wünscht: ‚Möge ich die vielen Arten übersinnlicher Kraft ausüben: mich vervielfältigen und wieder eins werden … und meinen Körper beherrschen bis hin zur Brahmāwelt‘,
tatra tatreva sakkhibhabbataṁ pāpuṇāti sati sati āyatane.
tatreva → tatr eva (pts)so ist er in der Lage, diese Dinge zu verwirklichen, da jedes einzelne in Reichweite ist.
So sace ākaṅkhati: ‘dibbāya sotadhātuyā visuddhāya atikkantamānusikāya ubho sadde suṇeyyaṁ—dibbe ca mānuse ca ye dūre santike cā’ti,
mānuse → mānusake (bj) | cāti → cā ti (pts)Wenn er wünscht: ‚Möge ich mit geläuterter und übermenschlicher Hellhörigkeit beide Arten von Tönen hören, himmlische und menschliche, ob fern oder nah‘,
tatra tatreva sakkhibhabbataṁ pāpuṇāti sati sati āyatane.so ist er in der Lage, diese Dinge zu verwirklichen, da jedes einzelne in Reichweite ist.
So sace ākaṅkhati: ‘parasattānaṁ parapuggalānaṁ cetasā ceto paricca pajāneyyaṁ—
ākaṅkhati → akaṅkhati (cck)Wenn er wünscht: ‚Möge ich den Geist anderer Wesen und Personen erkennen, indem ich ihn mit meinem Geist erfasse:
sarāgaṁ vā cittaṁ sarāgaṁ cittanti pajāneyyaṁ,
cittanti → cittan ti (pts)Möge ich einen gierigen Geist als „gierigen Geist“ erkennen,
vītarāgaṁ vā cittaṁ vītarāgaṁ cittanti pajāneyyaṁ,
pe → M. Ph. put the phrase in full, as above p. 17 sq., but, in the second place, in an abbreviating manner, viz. sadosaṁ vā cittaṁ vitadosaṁ(sic) vā cittaṁ samohaṁ vā cittaṁ . . . samāhitaṁ vā cittaṁ asamāhitaṁ vā cittaṁ vimuttaṁ vā cittam avimuttam vā cittaṁ ti pajā- (Ph. has asamāhitam vā cittaṁ sam- vā c- av- vā c- vim- vā cittan ti.) (pts note)einen von Gier freien Geist als „von Gier freien Geist“,
sadosaṁ vā cittaṁ …einen hasserfüllten Geist als „hasserfüllten Geist“,
vītadosaṁ vā cittaṁ …einen von Hass freien Geist als „von Hass freien Geist“,
samohaṁ vā cittaṁ …einen Geist, der sich täuscht, als „Geist, der sich täuscht“,
vītamohaṁ vā cittaṁ …einen von Täuschung freien Geist als „von Täuschung freien Geist“,
saṅkhittaṁ vā cittaṁ …
saṅkhittaṁ → saṁkhittaṁ (my, ms2005)einen eingeengten Geist als „eingeengten Geist“,
vikkhittaṁ vā cittaṁ …einen zerstreuten Geist als „zerstreuten Geist“,
mahaggataṁ vā cittaṁ …einen ausgedehnten Geist als „ausgedehnten Geist“,
amahaggataṁ vā cittaṁ …einen nicht ausgedehnten Geist als „nicht ausgedehnten Geist“,
sauttaraṁ vā cittaṁ …einen Geist, der nicht unübertrefflich ist, als „Geist, der nicht unübertrefflich ist“,
anuttaraṁ vā cittaṁ …einen unübertrefflichen Geist als „unübertrefflichen Geist“,
samāhitaṁ vā cittaṁ …einen im Samādhi versunkenen Geist als „im Samādhi versunkenen Geist“,
asamāhitaṁ vā cittaṁ …einen nicht im Samādhi versunkenen Geist als „nicht im Samādhi versunkenen Geist“,
vimuttaṁ vā cittaṁ …einen befreiten Geist als „befreiten Geist“
avimuttaṁ vā cittaṁ avimuttaṁ cittanti pajāneyyan’ti,
cittanti pajāneyyanti → cittan ti pajāneyyan ti (pts)und einen nicht befreiten Geist als „nicht befreiten Geist“‘,
tatra tatreva sakkhibhabbataṁ pāpuṇāti sati sati āyatane.so ist er in der Lage, diese Dinge zu verwirklichen, da jedes einzelne in Reichweite ist.
So sace ākaṅkhati: ‘anekavihitaṁ pubbenivāsaṁ anussareyyaṁ, seyyathidaṁ—ekampi jātiṁ, dvepi jātiyo …pe… iti sākāraṁ sauddesaṁ anekavihitaṁ pubbenivāsaṁ anussareyyan’ti,
anussareyyaṁ seyyathidaṁ ekampi → anussareyya seyyathīdaṁ ekaṁ pi (pts) | pe → M. Ph. la. (pts note) | anussareyyan → M. -yyā. (pts note) | seyyathidaṁ ekampi → seyyathīdaṁ ekaṁpi (th) | dvepi → dve pi (pts) | sauddesaṁ → sa-uddesaṁ (pts) | anussareyyanti → anussareyyan ti (pts)Wenn er wünscht: ‚Möge ich mich … an viele Arten früherer Leben mit ihren Merkmalen und Einzelheiten erinnern‘,
tatra tatreva sakkhibhabbataṁ pāpuṇāti sati sati āyatane.so ist er in der Lage, diese Dinge zu verwirklichen, da jedes einzelne in Reichweite ist.
So sace ākaṅkhati: ‘dibbena cakkhunā visuddhena atikkantamānusakena …pe… yathākammūpage satte pajāneyyan’ti,
yathākammūpage → yathākammupage (sya-all, pts) | pe → omitted by M. Ph. (pts note) | yathākammūpage → yathā kammūpage (bjt) | pajāneyyanti → pajāneyyan ti (pts)Wenn er wünscht: ‚Möge ich mit geläuterter und übermenschlicher Hellsichtigkeit verstehen, wie Lebewesen … entsprechend ihrer Taten weiterziehen‘,
tatra tatreva sakkhibhabbataṁ pāpuṇāti sati sati āyatane.so ist er in der Lage, diese Dinge zu verwirklichen, da jedes einzelne in Reichweite ist.
So sace ākaṅkhati: ‘āsavānaṁ khayā anāsavaṁ cetovimuttiṁ paññāvimuttiṁ diṭṭheva dhamme sayaṁ abhiññā sacchikatvā upasampajja vihareyyan’ti,
vihareya”nti → catumahāpathe (bj: machasaṁ) | anāsavaṁ → T. M6. M7 omit the next words till sacchikatvā. (pts note) | cetovimuttiṁ → ceto vimuttiṁ (bjt) | vihareyyanti → vihareyyan ti (pts)Wenn er wünscht: ‚Möge ich mit der Auflösung der Befleckungen in eben diesem Leben die fleckenlose Freiheit des Herzens erlangen, die fleckenlose Freiheit durch Weisheit, sie durch eigene Einsicht erkennen und darin leben‘,
tatra tatreva sakkhibhabbataṁ pāpuṇāti sati sati āyatane”ti.
āyataneti aṭṭhamaṁ → āyatane ti (pts)so ist er in der Lage, diese Dinge zu verwirklichen, da jedes einzelne in Reichweite ist.“