DutiyaniddasasuttaСутта Основания для Без десяти Вторая
Evaṁ me sutaṁ—
Evaṁ → omitted by S. (pts note)Так мной услышано.
ekaṁ samayaṁ bhagavā kosambiyaṁ viharati ghositārāme.Одно время Благословенный пребывает в Косамби в парке Госиты.
Atha kho āyasmā ānando pubbaṇhasamayaṁ nivāsetvā pattacīvaramādāya kosambiṁ piṇḍāya pāvisi.
pubbaṇhasamayaṁ → pubbanhasamayaṁ (bj) | pattacīvaramādāya kosambiṁ → pattacīvaraṁ ādāya kosambiyaṁ (bj, pts) | Kosambiyaṁ → M. Ph. S. -biṁ. (pts note) | atha kho → athakho (th) | pattacīvaramādāya kosambiṁ → pattacīvaram ādāya kosambiyaṁ (pts)И тогда, утром, уважаемый Ананда оделся, взял чашу и одеяние, и вошёл в Косамби собирать подаяния.
Atha kho āyasmato ānandassa etadahosi:
atha kho → athakho (th) | etadahosi → etad ahosi (pts)И тогда мысль пришла к нему:
“atippago kho tāva kosambiyaṁ piṇḍāya carituṁ.“Слишком рано ходить по Косамби для сбора подаяний.
Yannūnāhaṁ yena aññatitthiyānaṁ paribbājakānaṁ ārāmo tenupasaṅkameyyan”ti.
yannūnāhaṁ → yaṁnūnāhaṁ (my) | yannūnāhaṁ → yan nūnāhaṁ (pts) | tenupasaṅkameyyanti → ten upasaṅkameyyan ti (pts)Что если я отправлюсь в парк странников-приверженцев иных учений?”
Atha kho āyasmā ānando yena aññatitthiyānaṁ paribbājakānaṁ ārāmo tenupasaṅkami; upasaṅkamitvā tehi aññatitthiyehi paribbājakehi saddhiṁ sammodi.
ārāmo → M6 adds hoti. (pts note) | atha kho → athakho (th) | tenupasaṅkami → ten upasaṅkami (pts)И тогда уважаемый Ананда отправился в парк странников-приверженцев иных учений. Он обменялся с теми странниками вежливыми приветствиями
Sammodanīyaṁ kathaṁ sāraṇīyaṁ vītisāretvā ekamantaṁ nisīdi.
sāraṇīyaṁ → sārāṇīyaṁ (bj, sya-all, pts)и после обмена вежливыми приветствиями и любезностями сел рядом.
Tena kho pana samayena tesaṁ aññatitthiyānaṁ paribbājakānaṁ sannisinnānaṁ sannipatitānaṁ ayamantarākathā udapādi:
ayamantarākathā → ayamantarā kathā (bjt) | ayamantarākathā → ayam antarākathā (pts)И в то время те странники собрались вместе, и по мере того как они сидели, следующая беседа случилась между ними:
“yo hi koci, āvuso, dvādasavassāni paripuṇṇaṁ parisuddhaṁ brahmacariyaṁ carati, ‘niddaso bhikkhū’ti alaṁvacanāyā”ti.
yo → T. ko yo. (pts note) | dvādasavassāni → dvādasa vassāni (my, th, pts) | alaṁvacanāyāti → alaṁ vacanāyāti (my, bjt, th) | bhikkhūti alaṁvacanāyāti → bhikkhū ti alaṁ vacanāyā ti (pts)“Товарищи, любой, кто живёт полной и чистой святой жизнью двенадцать лет, может называться монахом, который “без десяти”.
Atha kho āyasmā ānando tesaṁ aññatitthiyānaṁ paribbājakānaṁ bhāsitaṁ neva abhinandi nappaṭikkosi.
ppaṭikkosi → M7 -kkositvā. (pts note) | nappaṭikkosi → na paṭikkosi (bjt) | atha kho → athakho (th) | nappaṭikkosi → na ppaṭikkosi (pts)И тогда уважаемый Ананда ни восхитился, ни отверг утверждений тех странников,
Anabhinanditvā appaṭikkositvā uṭṭhāyāsanā pakkāmi:
anabhinanditvā → anakinanditvā (sya-all) | appaṭikkositvā → omitted by M7. (pts note)но поднялся с сиденья и ушёл, [думая]:
“bhagavato santike etassa bhāsitassa atthaṁ ājānissāmī”ti.
ājānissāmīti → ājānissāmiti (bj) | ājānissāmī → T. M6. M7 ajā- (pts note) | ājānissāmīti → ājānissāmī ti (pts)“Посмотрим, что Благословенный скажет об этом”.
Atha kho āyasmā ānando kosambiyaṁ piṇḍāya caritvā pacchābhattaṁ piṇḍapātapaṭikkanto yena bhagavā tenupasaṅkami; upasaṅkamitvā bhagavantaṁ abhivādetvā ekamantaṁ nisīdi. Ekamantaṁ nisinno kho āyasmā ānando bhagavantaṁ etadavoca:
Bhagavā → omitted by M6. (pts note) | atha kho → athakho (th) | tenupasaṅkami → ten upasaṅkami (pts) | etadavoca → etad avoca (pts)Затем, когда уважаемый Ананда походил по Косамби в поисках подаяний, после принятия пищи, вернувшись с хождения за подаяниями, он отправился к Благословенному, поклонился ему и сел рядом. Затем он обратился к Благословенному:
“Idhāhaṁ, bhante, pubbaṇhasamayaṁ nivāsetvā pattacīvaramādāya kosambiṁ piṇḍāya pāvisiṁ.
pubbaṇhasamayaṁ → pubbanhasamayaṁ (bj) | pattacīvaramādāya kosambiṁ → pattacīvaraṁ ādāya kosambiyaṁ (bj, pts) | Kosambiyaṁ → M. Ph. S. -biṁ. (pts note) | pāvisiṁ → M. T. -si. (pts note) | pattacīvaramādāya kosambiṁ → pattacīvaram ādāya kosambiyaṁ (pts)“Вот же, почтенный, я утром оделся…
Tassa mayhaṁ, bhante, etadahosi:
etadahosi → etad ahosi (pts)
‘atippago kho tāva kosambiyaṁ piṇḍāya carituṁ.
Yannūnāhaṁ yena aññatitthiyānaṁ paribbājakānaṁ ārāmo tenupasaṅkameyyan’ti …pe…
ti → M. has after ti: la, Ph. pa; M8 omits it, then all three MSS. have tehi saddhiṁ and so on. (pts note) | upasaṅkamiṁ → T. M6. M7 -mi. (pts note) | yannūnāhaṁ → yaṁnūnāhaṁ (my) | pe → spelled out in full (bjt)
tehi saddhiṁ sammodiṁ.
tehi → tehi aññatitthiyehi paribbājakehi (bj, sya-all, pts) | sammodiṁ → M. M8. T. M6 -di. (pts note)
Sammodanīyaṁ kathaṁ sāraṇīyaṁ vītisāretvā ekamantaṁ nisīdiṁ.
kathaṁ sāraṇīyaṁ → kathaṁsārāṇīyaṁ (bj) | sāraṇīyaṁ → sārāṇīyaṁ (sya-all, pts) | sārāṇīyaṁ → omitted by T. M8. (pts note) | nisīdiṁ → M. M8. T. M7 -di; M6 -diṁsu. (pts note)
Tena kho pana, bhante, samayena tesaṁ aññatitthiyānaṁ paribbājakānaṁ sannisinnānaṁ sannipatitānaṁ ayamantarākathā udapādi:
ayamantarākathā → ayamantarā kathā (bjt) | ayamantarākathā → ayam antarākathā (pts)по мере того, как они сидели, следующая беседа случилась между ними:
‘yo hi koci, āvuso, dvādasavassāni paripuṇṇaṁ parisuddhaṁ brahmacariyaṁ carati, niddaso bhikkhūti alaṁvacanāyā’ti.
alaṁvacanāyāti → alaṁ vacanāyāti (my, bjt, th) | dvādasavassāni → dvādasa vassāni (th, pts) | bhikkhūti alaṁvacanāyāti → bhikkhū ti alaṁ vacanāyā ti (pts)“Товарищи, любой, кто живёт полной и чистой святой жизнью двенадцать лет, может называться монахом, который “без десяти”.
Atha khvāhaṁ, bhante, tesaṁ aññatitthiyānaṁ paribbājakānaṁ bhāsitaṁ neva abhinandiṁ nappaṭikkosiṁ.
abhinandiṁ → M. T. -di; M8 has na abhinandi for neva a- (pts note) | ppaṭikkosiṁ → M. M8 -si. (pts note) | nappaṭikkosiṁ → na paṭikkosiṁ (bjt) | atha khvāhaṁ → athakhvāhaṁ (th) | nappaṭikkosiṁ → na ppaṭikkosiṁ (pts)Я ни восхитился, ни отверг утверждений тех странников,
Anabhinanditvā, appaṭikkositvā uṭṭhāyāsanā pakkamiṁ:
anabhinanditvā → anakinanditvā (sya-all) | pakkamiṁ → pakkāmiṁ (sya-all, pts) | pakkāmiṁ → M. Ph. M8. T. -mi. (pts note)но поднялся с сиденья и ушёл, [думая]:
‘bhagavato santike etassa bhāsitassa atthaṁ ājānissāmī’ti.
ājānissāmī → T. M6. M7 ajā-; M8 jā- (pts note) | ājānissāmīti → ājānissāmī ti (pts)“Посмотрим, что Благословенный скажет об этом”.
Sakkā nu kho, bhante, imasmiṁ dhammavinaye kevalaṁ vassagaṇanamattena niddaso bhikkhu paññāpetun”ti?
bhikkhu → bhikkhūti (bj) | bhikkhūti → niddaso bhikkhū (bj: sīmu) | paññāpetunti → paññāpetun ti (pts)Учитель, возможно ли в этой Дхамме и Винае описать монаха как “без десяти”, просто лишь сосчитав количество лет, [которые он уже провёл в монашестве]”?
“Na kho, ānanda, sakkā imasmiṁ dhammavinaye kevalaṁ vassagaṇanamattena niddaso bhikkhu paññāpetuṁ.
bhikkhu paññāpetuṁ → bhikkhūti paññāpetunti (bj) | bhikkhūti → niddaso bhikkhū (bj: sīmu) | paññāpetuṁ → T. M6. M7 add ti. (pts note)“В этой Дхамме и Винае, Ананда, нет возможности описать монаха как “без десяти”, просто лишь сосчитав количество лет.
Satta kho imāni, ānanda, niddasavatthūni mayā sayaṁ abhiññā sacchikatvā paveditāni.Ананда, есть семь оснований для [того, чтобы быть] “без десяти”, которые я провозгласил после того, как реализовал их сам прямым знанием.
Katamāni satta?
katamāni → kakamāni (bj)Какие семь?
Idhānanda, bhikkhu, saddho hoti, hirīmā hoti, ottappī hoti, bahussuto hoti, āraddhavīriyo hoti, satimā hoti, paññavā hoti.
hirīmā → hirimā (bj, pts) | āraddhavīriyo → āraddhavirayo (pts) | hirimā → Ph. S. hirīmā. (pts note) | ottappī → T. ottāpi. (pts note) | āraddhavīriyo → āraddhaviriyo (bjt, th) | idhānanda → idh ānanda (pts)Вот монах обладает верой, чувством стыда, боязнью совершить проступок, он учёный [в Дхамме], усердный, памятующий, понимающий.
Imāni kho, ānanda, satta niddasavatthūni mayā sayaṁ abhiññā sacchikatvā paveditāni.Таковы семь оснований для [того, чтобы быть] “без десяти”, которые я провозгласил после того, как реализовал их сам прямым знанием.
Imehi kho, ānanda, sattahi niddasavatthūhi samannāgato bhikkhu dvādasa cepi vassāni paripuṇṇaṁ parisuddhaṁ brahmacariyaṁ carati, ‘niddaso bhikkhū’ti alaṁvacanāya;
parisuddhaṁ → pirisuddhaṁ (bj) | alaṁvacanāya catubbīsati cepi → alaṁ vacanāyāti catuvīsatiñcepi (bj) | alaṁvacanāya catubbīsati → alaṁ vacanāya catuvīsati (sya-all) | dvādasa → T. -sañ. (pts note) | vacanāya → T. M6. M7 -nāyā ti. (pts note) | cepi → ce pi (pts) | bhikkhūti alaṁvacanāya → bhikkhū ti alaṁ vacanāya (pts)Ананда, если монах обладает этими семью основаниями для [того, чтобы быть] “без десяти”, то тогда, если он живёт полной и чистой святой жизнью двенадцать лет, он подходит для того, чтобы называться “без десяти”.
catubbīsati cepi vassāni paripuṇṇaṁ parisuddhaṁ brahmacariyaṁ carati, ‘niddaso bhikkhū’ti alaṁvacanāya;
catuvīsati → T. M6 -tiñ. (pts note) | niddaso → T. M6. M7 nibbiso. (pts note) | vacanāya → M6 -yā ti. (pts note) | alaṁvacanāya → alaṁ vacanāya (my, bjt, th) | catubbīsati cepi → vacanāyāti catuvīsatiñcepi (bjt) | catubbīsati cepi → catuvīsati ce pi (pts) | bhikkhūti alaṁvacanāya → bhikkhū ti alaṁ vacanāya (pts)Также, если он живёт полной и чистой святой жизнью двадцать четыре года…
chattiṁsati cepi vassāni paripuṇṇaṁ parisuddhaṁ brahmacariyaṁ carati, ‘niddaso bhikkhū’ti alaṁvacanāya, aṭṭhacattārīsañcepi vassāni paripuṇṇaṁ parisuddhaṁ brahmacariyaṁ carati, ‘niddaso bhikkhū’ti alaṁvacanāyā”ti.
alaṁvacanāyāti dvādasamaṁ → alaṁ vacanāyāti (bj, sya-all) | alaṁvacanāya aṭṭhacattārīsañcepi → alaṁ vacanāya aṭṭhacattāḷīsañcepi (sya-all) | chattiṁsa → T. -sañ; S. -sati. (pts note) | niddaso → T. M6. M7 nittiṁso. (pts note) | aṭṭhacattārisañ → M7 -risa; M8 -līsā; Ph. -lisañ; S. -ḷīsañ. (pts note) | niddaso → T. niccattāriṁso; M6. M7 niccattāriso. (pts note) | alaṁvacanāya aṭṭhacattārīsañcepi → alaṁ vacanāya aṭṭhacattārīsaṁ cepi (my) | chattiṁsati cepi → chattiṁsa ce pi (pts) | bhikkhūti alaṁvacanāya aṭṭhacattārīsañcepi → bhikkhū ti alaṁ vacanāya aṭṭhacattārisañ ce pi (pts) | bhikkhūti alaṁvacanāyāti → bhikkhū ti alaṁ vacanāyā ti (pts)тридцать шесть лет… сорок восемь лет, он подходит для того, чтобы называться “без десяти”.
Appamādo hirī ceva, dve suvacā duve mittā;
hirī → hiri (bj) | hirī ceva → hirīmā ca (sya-all); hirimā ca (pts) duve → (bj) | mittā dve paṭisambhidā → sakhā dvepaṭisambhidā (sya-all) | mittā → sakhā (pts) Dve paṭisambhidā dve vasā, duve niddasavatthunāti.
+ → dvepaṭisambhidā (th) duve → dve (bj) | duve niddasavatthunāti → niddasavatthupare dveti (sya-all) | niddasavatthunāti → appamādo hirimā cha dve sutavā duve balaṁ duve paṭisambhidā ca niddasavatthu pare duveti – sīmu (bj note) | ti → M. Ph. M8 give the Uddāna, as follows, viz. appamādaṁ (Ph. -do; M8 -de) hirottappaṁ suvaco (M8 sukhā) ca (Ph. 'va) sovacassaṁ (Ph. ca sotacchaṁ; M8 -taccaṁ) vitthataṁ (Ph. M8 tev'; assa vaso [M8 vasso] ca vaso [M8 vasso] bhavitta[ṁ] taṁ) dve mittā|| (M8 inserts dve patisambhīdā) dve samādhi (Ph. M8 samānā) ca niddiṭṭhā (Ph. M8 nidditā) niddasavatthu (M8 niddesavatthuṁ) apare dve ti; T. M6 have: appamāda (M6. M7 -do) hiri ca (or hirima) sedhena (M6 so ca dhena; M7 sevadena) vittha vittha (M6. M7 vitthā) ce pi || vittā (M6 citta; M7 ce paṭicca for ce pi vi-) paṭisambhidā ca niddasavatthu apare dve ti. (pts note) | duve niddasavatthunāti → niddasavatthū pare dve ti satt imā (pts)