- Saṁyutta Nikāya 35.240Verbundene Lehrreden 35.240
- 19. Āsīvisavagga19. Das Kapitel über das Gleichnis von den Giftschlangen
KummopamasuttaDas Gleichnis von der Schildkröte
“Bhūtapubbaṁ, bhikkhave, kummo kacchapo sāyanhasamayaṁ anunadītīre gocarapasuto ahosi.
sāyanhasamayaṁ → sāyaṇhasamayaṁ (sya-all, pts) | anunadītīre → anu nadītīre (bjt) | bhūtapubbaṁ → bhūtapubbam (pts) | sāyanhasamayaṁ → sāyaṇhasamayam (pts)„Es war einmal, Mönche und Nonnen, eine Schildkröte, die graste eines Nachmittags am Ufer eines Flusses.
Siṅgālopi kho, bhikkhave, sāyanhasamayaṁ anunadītīre gocarapasuto ahosi.
Siṅgālopi → sigālopi (bj, sya-all, km) | siṅgālopi → sigālopi (bj, sya-all) | ahosi → hoti (bj) | sāyanhasamayaṁ → sāyaṇhasamayaṁ (sya-all, pts) | Siṅgālopi → sigālopi (cck: sī. syā. kaṁ. pī.) | siṅgālopi → siṅgālo pi (pts) | sāyanhasamayaṁ → sāyaṇhasamayam (pts)Zur gleichen Zeit jagte ein Schakal am Ufer des Flusses.
Addasā kho, bhikkhave, kummo kacchapo siṅgālaṁ dūratova gocarapasutaṁ.
siṅgālaṁ → sigālaṁ (bj) | siṅgālaṁ dūratova → sigālaṁ dūrato va (sya-all) | gocarapasutaṁ → Missing in S1-3 (pts note) | siṅgālaṁ dūratova → siṅgālam dūrato va (pts)Die Schildkröte sah den Schakal von Weitem kommen,
Disvāna soṇḍipañcamāni aṅgāni sake kapāle samodahitvā appossukko tuṇhībhūto saṅkasāyati.
soṇḍipañcamāni → soṇḍipañcimāni (pts) | saṁkasāyati → saṁkalāyati (bj: aṭṭhakathā) | soṇḍipañcimāni → B1-2 soṇḍipañca- always (pts note) | soṇḍipañcamāni → soṇḍi pañcamāni (bjt) | tuṇhībhūto saṅkasāyati → tuṇhī bhūto saṁkasāyati (bjt)da zog sie ihre Beine und ihren Kopf unter ihren Panzer und verhielt sich reglos und still.
Siṅgālopi kho, bhikkhave, addasa kummaṁ kacchapaṁ dūratova gocarapasutaṁ.
siṅgālopi → sigālopi (bj, sya-all) | kacchapaṁ → kacchapā (bj) | gocarapasutaṁ → (bj) | siṅgālopi kho → siṅgalo pi (pts) | addasa → addasā (pts) | kacchapaṁ dūratova gocarapasutaṁ → kacchapam dūrato va (pts) | dūratova → dūratova gocarapasutaṁ (bj: machasaṁ, syā)Aber auch der Schakal sah die Schildkröte von Weitem grasen.
Disvāna yena kummo kacchapo tenupasaṅkami; upasaṅkamitvā kummaṁ kacchapaṁ paccupaṭṭhito ahosi:
paccupaṭṭhito → S3 -ṭhitaṁ (pts note) | kacchapaṁ → kacchapam (pts)Da ging er zu ihr hin und wartete in der Nähe; er dachte:
‘yadāyaṁ kummo kacchapo soṇḍipañcamānaṁ aṅgānaṁ aññataraṁ vā aññataraṁ vā aṅgaṁ abhininnāmessati, tattheva naṁ gahetvā uddālitvā khādissāmī’ti.
tattheva → tattheva ca (sya-all) | soṇḍipañcamānaṁ aṅgānaṁ → soṇḍipañcimānam aṅgānam (pts) | yadāyaṁ → yadāyam (pts) | aṅgaṁ → aṅgam (pts)‚Wenn diese Schildkröte ein Bein oder den Kopf unter dem Panzer hervorstreckt, werde ich sie eben da packen, werde sie herausreißen und fressen!‘
Yadā kho, bhikkhave, kummo kacchapo soṇḍipañcamānaṁ aṅgānaṁ aññataraṁ vā aññataraṁ vā aṅgaṁ na abhininnāmi, atha siṅgālo kummamhā nibbijja pakkāmi, otāraṁ alabhamāno.
abhininnāmi → abhininnāmesi (bj, pts) | siṅgālo → sigālo (bj, sya-all) | pakkāmi → pakkami (bj) | na → (sya-all) | soṇḍipañcamānaṁ aṅgānaṁ → soṇḍipañcimānam aṅgānam (pts) | aṅgānam → S3 puts here the negation na (pts note) | abhininnāmesi → B1 abhininnāmi (pts note) | nibbijja → S1-3 nibbijjati (pts note) | otāraṁ → otāram (pts)Aber als die Schildkröte weder ein Bein noch den Kopf unter dem Panzer hervorstreckte, ging der Schakal enttäuscht fort, da er keinen Angriffspunkt finden konnte.
Evameva kho, bhikkhave, tumhepi māro pāpimā satataṁ samitaṁ paccupaṭṭhito:
tumhepi → tumhehi (sya-all) | evameva → evam eva (pts) | tumhepi → tumhe pi (pts) | satataṁ samitaṁ → satatam samitam (pts)Ebenso wartet Māra der Böse immer in der Nähe und denkt:
‘appeva nāmāhaṁ imesaṁ cakkhuto vā otāraṁ labheyyaṁ …pe…
appeva nāmāhaṁ → appevanāmaham (pts) | appeva nāmāhaṁ → appevanāmāhaṁ (bjt) | + → sotatovā otāraṁ labheyyaṁ ghānatovā otāraṁ labheyyaṁ (bjt)‚Hoffentlich kann ich im Auge,
jivhāto vā otāraṁ labheyyaṁ …pe…
+ → kāyatovā otāraṁ labheyyaṁ (bjt)im Ohr, in der Nase, in der Zunge, im Körper
manato vā otāraṁ labheyyan’ti.oder im Geist einen Angriffspunkt finden.‘
Tasmātiha, bhikkhave, indriyesu guttadvārā viharatha.
tasmātiha → tasmā tiha (th) | tasmātiha → tasmā ti ha (pts)Daher sollt ihr leben, indem ihr die Tore der Sinne bewacht.
Cakkhunā rūpaṁ disvā mā nimittaggāhino ahuvattha, mā anubyañjanaggāhino.
mā anubyañjanaggāhino → mānubyañjanaggāhino (bj) | mā anubyañjanaggāhino yatvādhikaraṇamenaṁ cakkhundriyaṁ → mānuvyañjanaggahino yatvādhikaraṇam enaṁ cakkhundriyam (pts)Wenn ihr mit dem Auge ein Bild seht, bleibt nicht an den Merkmalen und Einzelheiten hängen.
Yatvādhikaraṇamenaṁ cakkhundriyaṁ asaṁvutaṁ viharantaṁ abhijjhādomanassā pāpakā akusalā dhammā anvāssaveyyuṁ, tassa saṁvarāya paṭipajjatha, rakkhatha cakkhundriyaṁ, cakkhundriye saṁvaraṁ āpajjatha.
yatvādhikaraṇamenaṁ cakkhundriyaṁ → yatvādhikaraṇam enaṁ cakkhundriyam (pts) | viharantaṁ abhijjhādomanassā → viharantam abhijjhā domanassā (pts) | cakkhundriyaṁ → cakkhundriyam (pts) | saṁvaraṁ → saṁvaram (pts)Wenn das Sehvermögen nicht gezügelt wäre, würden schlechte, untaugliche Eigenschaften von Begehrlichkeit und Verdrießlichkeit überhandnehmen. Aus diesem Grund übt Zügelung, bewacht das Sehvermögen und haltet es im Zaum.
Sotena saddaṁ sutvā …Wenn ihr mit dem Ohr einen Ton hört …
ghānena gandhaṁ ghāyitvā …Wenn ihr mit der Nase einen Geruch riecht …
jivhāya rasaṁ sāyitvā …Wenn ihr mit der Zunge einen Geschmack schmeckt …
kāyena phoṭṭhabbaṁ phusitvā …
phoṭṭhabbaṁ → phoṭṭhabbam (pts)Wenn ihr mit dem Körper eine Berührung empfindet …
manasā dhammaṁ viññāya mā nimittaggāhino ahuvattha, mā anubyañjanaggāhino.
mā anubyañjanaggāhino → mānubyañjanaggāhino (bj) | anubyañjanaggāhino → anuvyañjanaggāhino (pts)Wenn ihr mit dem Geist eine Vorstellung erkennt, bleibt nicht an den Merkmalen und Einzelheiten hängen.
Yatvādhikaraṇamenaṁ manindriyaṁ asaṁvutaṁ viharantaṁ abhijjhādomanassā pāpakā akusalā dhammā anvāssaveyyuṁ, tassa saṁvarāya paṭipajjatha, rakkhatha manindriyaṁ, manindriye saṁvaraṁ āpajjatha.
asaṁvutaṁ → Missing in S1-3 (pts note) | yatvādhikaraṇamenaṁ manindriyaṁ → yatvādhikaraṇam enam manindriyam (pts) | viharantaṁ abhijjhādomanassā → viharantam abhijjhā domanassā (pts) | manindriyaṁ → manindriyam (pts) | saṁvaraṁ → saṁvaram (pts)Wenn das Vorstellungsvermögen nicht gezügelt wäre, würden schlechte, untaugliche Eigenschaften von Begehrlichkeit und Verdrießlichkeit überhandnehmen. Aus diesem Grund übt Zügelung, bewacht das Vorstellungsvermögen und haltet es im Zaum.
Yato tumhe, bhikkhave, indriyesu guttadvārā viharissatha, atha tumhehipi māro pāpimā nibbijja pakkamissati, otāraṁ alabhamāno—
Yato → S1-3 insert kho (pts note) | tumhehi → S1-3 tumhe (pts note) | tumhehipi → tumhehi pi (pts) | otāraṁ → otāram (pts)Wenn ihr lebt, indem ihr die Tore der Sinne bewacht, wird Māra enttäuscht von euch fortgehen, da er keinen Angriffspunkt finden kann,
kummamhāva siṅgāloti.
siṅgāloti → sigāloti (bj, sya-all) | kummamhāva siṅgāloti → kummamhā va siṅgālo ti (pts)gerade wie der Schakal von der Schildkröte fortging.
Kummova aṅgāni sake kapāle, samodahaṁ bhikkhu manovitakke;
va → B2 yathākummo (pts note) | kummova → kummo (my) | kummova → kummo va (pts) manovitakke → manovitakko (pts) | manovitakke → mano vitakke (bjt) | samodahaṁ → samodaham (pts)Ein Mönch soll seine Vorstellungen einziehen wie eine Schildkröte die Glieder unter den Panzer zieht. Anissito aññamaheṭhayāno, parinibbuto nūpavadeyya kañcī”ti.
aheṭhayāno → S3 aheṭṭha-; B1 apothamāno; B2 ahemayamāno (pts note) | aññamaheṭhayāno → aññam aheṭhayāno (pts) nūpavadeyya → na upavadeyya (bj, sya-all) | nūpavadeyya kañcīti tatiyaṁ → nupavadeyya kiñci ti (pts) | kiñci → S1-3 na upa- -kiñci (S1 cī) (pts note)Unabhängig, ohne andere zu stören, erloschen: Er würde niemanden tadeln.“