TatiyaadhammasuttaСутта Не-Дхамма Третья
“Adhammo ca, bhikkhave, veditabbo dhammo ca;“Монахи, следует понимать, что такое не-Дхамма и [что такое] Дхамма,
anattho ca veditabbo attho ca.а также что такое вредное и [что такое] полезное.
Adhammañca viditvā dhammañca, anatthañca viditvā atthañca yathā dhammo yathā attho tathā paṭipajjitabban”ti.
adhammañca → adhammañ ca (pts) | dhammañca anatthañca → dhammañ ca anatthañ ca (pts) | atthañca → atthañ ca (pts) | paṭipajjitabbanti → paṭipajjitabban ti (pts)Поняв, что такое не-Дхамма и Дхамма, а также что такое вредное и полезное, следует практиковать в соответствии с Дхаммой и тем, что полезно”.
Idamavoca bhagavā.
idamavoca → idam avoca (pts)Так сказал Благословенный.
Idaṁ vatvāna sugato uṭṭhāyāsanā vihāraṁ pāvisi.
vatvā → M. S. vatvāna; Ph. vatvā ca. (pts note) | Sugato → T. M7 add athāparaṁ. (pts note)И сказав так, Счастливый поднялся с сиденья и вошёл в хижину.
Atha kho tesaṁ bhikkhūnaṁ acirapakkantassa bhagavato etadahosi:
atha kho → athakho (th) | etadahosi → etad ahosi (pts)И, вскоре после того, как Благословенный ушёл, монахи стали обсуждать:
“idaṁ kho no, āvuso, bhagavā saṅkhittena uddesaṁ uddisitvā vitthārena atthaṁ avibhajitvā uṭṭhāyāsanā vihāraṁ paviṭṭho:
āvuso → T. panāv-; M7 omits no. (pts note) | saṅkhittena → saṁkhittena (my, th, ms2005, pts)“Товарищи, Благословенный научил этому краткому утверждению:
‘adhammo ca, bhikkhave, veditabbo dhammo ca;“Монахи, следует понимать, что такое не-Дхамма…
anattho ca veditabbo attho ca.
Adhammañca viditvā dhammañca, anatthañca viditvā atthañca yathā dhammo yathā attho tathā paṭipajjitabban’ti.
adhammañca → adhammañ ca (pts) | dhammañca anatthañca → dhammañ ca anatthañ ca (pts) | atthañca → atthañ ca (pts) | paṭipajjitabbanti → paṭipajjitabban ti (pts)что полезно”.
Ko nu kho imassa bhagavatā saṅkhittena uddesassa uddiṭṭhassa vitthārena atthaṁ avibhattassa vitthārena atthaṁ vibhajeyyā”ti?
saṅkhittena → saṁkhittena (my, th, ms2005, pts) | vibhajeyyāti → vibhajeyyā ti (pts)Затем он поднялся с сиденья и ушёл в жилище, не дав детального разъяснения. Кто же сможет в подробностях разъяснить значение этого?”
Atha kho tesaṁ bhikkhūnaṁ etadahosi:
atha kho → athakho (th) | etadahosi → etad ahosi (pts)И затем мысль пришла к ним:
“ayaṁ kho āyasmā ānando satthu ceva saṁvaṇṇito sambhāvito ca viññūnaṁ sabrahmacārīnaṁ.
satthu ceva → satthuceva (th) | ceva → eva (pts)“Уважаемый Ананда восхваляем Учителем и почитаем его мудрыми товарищами-монахами.
Pahoti cāyasmā ānando imassa bhagavatā saṅkhittena uddesassa uddiṭṭhassa vitthārena atthaṁ avibhattassa vitthārena atthaṁ vibhajituṁ.
cāyasmā → āyasmā (sya-all) | cāyasmā → S. āy- (pts note) | saṅkhittena → saṁkhittena (my, th, ms2005, pts)Он сможет детально разъяснить значение этого краткого утверждения.
Yannūna mayaṁ yenāyasmā ānando tenupasaṅkameyyāma; upasaṅkamitvā āyasmantaṁ ānandaṁ etamatthaṁ paṭipuccheyyāma.
paṭipuccheyyāma → puccheyyāma (bj, sya-all, pts1ed) | etamatthaṁ paṭipuccheyyāma → etam atthaṁ puccheyyāma (pts) | paṭipuccheyyāma → puccheyyāma (sī. syā. pī.) ma. ni. 1.202 passitabbaṁ (cck note) | puccheyyāma → T. -yyama. (pts note) | yannūna → yaṁnūna (my) | yannūna → yan nūna (pts) | tenupasaṅkameyyāma → ten upasaṅkameyyāma (pts)Что если мы отправимся к нему и спросим его о значении этого?
Yathā no āyasmā ānando byākarissati tathā naṁ dhāressāmā”ti.
vyākarissati → T. vya- (pts note) | dhāressāmā → M. Ph. -yyāmā. (pts note) | dhāressāmāti → dhāressāmā ti (pts)Будем помнить то, как он объяснит это нам”.
Atha kho te bhikkhū yenāyasmā ānando tenupasaṅkamiṁsu; upasaṅkamitvā āyasmatā ānandena saddhiṁ sammodiṁsu.
bhikkhū → bhikkhu (bj) | atha kho → athakho (th) | tenupasaṅkamiṁsu → ten upasaṅkamiṁsu (pts)И тогда те монахи отправились к уважаемому Ананде и обменялись с ним вежливыми приветствиями,
Sammodanīyaṁ kathaṁ sāraṇīyaṁ vītisāretvā ekamantaṁ nisīdiṁsu. Ekamantaṁ nisinnā kho te bhikkhū āyasmantaṁ ānandaṁ etadavocuṁ:
sāraṇīyaṁ → sārāṇīyaṁ (bj, sya-all, pts) | bhikkhū → bhikkhu (bj) | sārāṇīyaṁ → M. Ph. sāra- (pts note) | etadavocuṁ → etad avocuṁ (pts)после чего они сели рядом и сказали:
“Idaṁ kho no, āvuso ānanda, bhagavā saṅkhittena uddesaṁ uddisitvā vitthārena atthaṁ avibhajitvā uṭṭhāyāsanā vihāraṁ paviṭṭho:
no → (sya-all) | saṅkhittena → saṁkhittena (my, th, ms2005, pts)“Ананда, товарищ, Благословенный научил этому краткому утверждению…
‘adhammo ca …pe…
bhikkhave → M. pa || tathā paṭi- (pts note) | pe → spelled out in full (bjt)
tathā paṭipajjitabban’ti.
paṭipajjitabbanti → paṭipajjitabban ti (pts)
Tesaṁ no, āvuso, amhākaṁ acirapakkantassa bhagavato etadahosi:
etadahosi → etad ahosi (pts)Затем он поднялся с сиденья и ушёл в жилище, не дав детального разъяснения. И вскоре после того, как он ушёл, мы подумали:
‘idaṁ kho no, āvuso, bhagavatā saṅkhittena uddesaṁ uddisitvā vitthārena atthaṁ avibhajitvā uṭṭhāyāsanā vihāraṁ paviṭṭho—
bhagavatā → bhagavā (bj, sya-all, pts) | saṅkhittena → saṁkhittena (my, ms2005) | bhagavatā saṅkhittena → bhagavā saṁkhittena (th, pts)“Товарищи, Благословенный научил этому краткому утверждению…
adhammo ca …pe…
bhikkhave → M. pa || tathā paṭi- (pts note) | pe → spelled out in full (bjt)
tathā paṭipajjitabbanti.
paṭipajjitabbanti → paṭipajjitabban ti (pts)
Ko nu kho imassa bhagavatā saṅkhittena uddesassa uddiṭṭhassa vitthārena atthaṁ avibhattassa vitthārena atthaṁ vibhajeyyā’ti?
vibhajeyyā → T. -yya. (pts note) | saṅkhittena → saṁkhittena (my, th, ms2005, pts) | vibhajeyyāti → vibhajeyyā ti (pts)
Tesaṁ no, āvuso, amhākaṁ etadahosi:
etadahosi → etad ahosi (pts)
‘ayaṁ kho āyasmā ānando satthu ceva saṁvaṇṇito sambhāvito ca viññūnaṁ sabrahmacārīnaṁ.
satthu ceva → satthuceva (th) | ceva → eva (pts)Уважаемый Ананда восхваляем Учителем и почитаем его мудрыми товарищами-монахами.
Pahoti cāyasmā ānando imassa bhagavatā saṅkhittena uddesassa uddiṭṭhassa vitthārena atthaṁ avibhattassa vitthārena atthaṁ vibhajituṁ.
cāyasmā → āyasmā (sya-all) | cāyasmā → S. āy- (pts note) | avibhattassa → Ph. -bhajitassa. (pts note) | saṅkhittena → saṁkhittena (my, th, ms2005, pts)Он сможет детально разъяснить значение этого краткого утверждения.
Yannūna mayaṁ yenāyasmā ānando tenupasaṅkameyyāma; upasaṅkamitvā āyasmantaṁ ānandaṁ etamatthaṁ paṭipuccheyyāma.
paṭipuccheyyāma → puccheyyāma (bj, sya-all) | tenupasaṅkameyyāma → tenupasaṅkamissāma (sya-all) | etamatthaṁ paṭipuccheyyāma → etam atthaṁ puccheyyāma (pts) | upasaṅkameyyāma → T. -yyama; Ph. S. -missāma. (pts note) | puccheyyāma → T. -yyama; M. pati- (pts note) | yannūna → yaṁnūna (my) | yannūna → yan nūna (pts) | tenupasaṅkameyyāma → ten upasaṅkameyyāma (pts)Что если мы отправимся к нему и спросим его о значении этого?
Yathā no āyasmā ānando byākarissati tathā naṁ dhāressāmā’ti.
dhāressāmāti → dhāreyyāmāti (bj) | dhāressāmāti vibhajatu āyasmā → dhāreyyāmāti vibhajatāyasmā (sya-all) | dhāreyyāmāti → ba. dhāressāmāti (sya-all: yu.) | vyākarissati → T. vya- throughout. (pts note) | dhāressāmā → T. -yyamā; M6. M7 -yyāmā; M. -rissāmā. (pts note) | dhāressāmāti → dhāressāmā ti (pts)Будем помнить то, как он объяснит это нам”.
Vibhajatu āyasmā ānando”ti.
Vibhajat → M. Ph. -tu. (pts note) | ti → omitted by Ph. (pts note) | vibhajatu āyasmā → vibhajatāyasmā (th) | ānandoti → ānando ti (pts)Пусть уважаемый Ананда разъяснит нам это”.
“Seyyathāpi, āvuso, puriso sāratthiko sāragavesī sārapariyesanaṁ caramāno mahato rukkhassa tiṭṭhato sāravato atikkammeva mūlaṁ atikkamma khandhaṁ sākhāpalāse sāraṁ pariyesitabbaṁ maññeyya;
sāragavesī → sāragavesī sārapariyesanaṁ (sya-all) | tiṭṭhato → T. M7 ṭhito; M6 tiṭṭhito. (pts note) | atikkamm → M. -kkam'. (pts note) | eva → T. ca. (pts note) | atikkamma → M. T. -kkama. (pts note) | sākhāpalāse → Ph. -saṁ. (pts note) | atikkamma khandhaṁ sākhāpalāse → atikkammakhandhaṁ sākhā palāse (bjt) | seyyathāpi → seyyathā pi (pts) | atikkammeva → atikkamm eva (pts)“Товарищи, это как если бы человеку понадобилась сердцевина дерева, он бы искал сердцевину дерева, бродил в поисках сердцевины дерева, и прошёл бы мимо корней и ствола великого дерева с сердцевиной, думая, что сердцевину нужно искать среди ветвей и листьев.
evaṁsampadamidaṁ āyasmantānaṁ satthari sammukhībhūte taṁ bhagavantaṁ atisitvā amhe etamatthaṁ paṭipucchitabbaṁ maññatha.
atisitvā → atiyitvā (bj) | maññatha → maññetha (pts) | atiyitvā → atisītvā (bj: machasaṁ) | atisitvā → M. Ph. -kkamitvā. (pts note) | maññetha → M6 maṁñeyyātha; M. Ph. S. maññatha. (pts note) | evaṁsampadamidaṁ → evaṁ sampadamidaṁ (bjt, th) | evaṁsampadamidaṁ → evaṁ sampadam idaṁ (pts) | etamatthaṁ → etam atthaṁ (pts)Так и с вами, уважаемые: вы сидели лицом к лицу с Учителем, но прошли мимо Благословенного, думая, что о значении нужно спрашивать меня.
So hāvuso, bhagavā jānaṁ jānāti passaṁ passati, cakkhubhūto ñāṇabhūto dhammabhūto brahmabhūto vattā pavattā atthassa ninnetā amatassa dātā dhammassāmī tathāgato.
hāvuso → āvuso (sya-all) | āvuso → T. M7. S. āv-; Ph. only hi. (pts note) | dhammassāmī → M. Ph. S. -sāmi throughout. (pts note) | so hāvuso → sohāvuso (bjt) | dhammassāmī → dhammasāmī (th) | hāvuso → h āvuso (pts)Ведь зная, товарищи, Благословенный знает; видя, он видит; он стал видением, он стал знанием, он стал Дхаммой, он стал Брахмой. Это он – разъяснитель, глашатай, толкователь значения, даритель Бессмертного, властелин Дхаммы, Татхагата.
So ceva panetassa kālo ahosi yaṁ tumhe bhagavantaṁyeva upasaṅkamitvā etamatthaṁ paṭipuccheyyātha.
paṭipuccheyyātha → puccheyyātha (bj, sya-all) | etamatthaṁ paṭipuccheyyātha → etam atthaṁ puccheyyātha (pts) | etam → M. S. ekam. (pts note) | puccheyyātha → T. -yyatha. (pts note) | bhagavantaṁyeva → bhagavantaṁ yeva (bjt, pts) | ceva panetassa → eva pan etassa (pts)В тот момент вам следовало спросить у Благословенного о значении.
Yathā vo bhagavā byākareyya tathā naṁ dhāreyyāthā”ti.
vo → no (sya-all) | vo → Ph. T. M6. M7. S. no. (pts note) | dhāreyyāthā → T. -yyathā, and so always. (pts note) | byākareyya → vyākareyya (bjt, pts) | dhāreyyāthāti → dhāreyyāthā ti (bjt, pts)То, как он объяснил бы это, так вы это бы и запомнили”.
“Addhāvuso ānanda, bhagavā jānaṁ jānāti passaṁ passati cakkhubhūto ñāṇabhūto dhammabhūto brahmabhūto vattā pavattā atthassa ninnetā amatassa dātā dhammassāmī tathāgato.
dhammassāmī → dhammassāmi (bj) | Addhāvuso → T. M7 āv- (pts note) | dhammassāmī → dhammasāmī (th)“Вне сомнений, Ананда, товарищ, зная, Благословенный знает, видя, он видит…
So ceva panetassa kālo ahosi yaṁ mayaṁ bhagavantaṁyeva upasaṅkamitvā etamatthaṁ paṭipuccheyyāma,
paṭipuccheyyāma → puccheyyāma (bj, sya-all) | etamatthaṁ paṭipuccheyyāma → etam atthaṁ puccheyyāma (pts) | etassa → T. assa; M6. M7 tassa. (pts note) | etam → T. ekam. (pts note) | puccheyyāma → T. -yyama, and so always. (pts note) | bhagavantaṁyeva → bhagavantaṁ yeva (bjt, pts) | ceva panetassa → eva pan etassa (pts)Татхагата. В тот момент нам следовало спросить у Благословенного о значении,
yathā no bhagavā byākareyya tathā naṁ dhāreyyāma.
byākareyya → vyākareyya (bjt, pts)и то, как он объяснил бы это, так мы это бы и запомнили.
Api cāyasmā ānando satthu ceva saṁvaṇṇito sambhāvito ca viññūnaṁ sabrahmacārīnaṁ.
cāyasmā → ca āyasmā (bj) | api cāyasmā → apicāyasmā (th) | satthu ceva → satthuceva (th) | ceva → eva (pts)Но, всё же, уважаемый Ананда восхваляем Учителем и почитаем его мудрыми товарищами-монахами.
Pahoti cāyasmā ānando imassa bhagavatā saṅkhittena uddesassa uddiṭṭhassa vitthārena atthaṁ avibhattassa vitthārena atthaṁ vibhajituṁ.
cāyasmā → āyasmā (sya-all) | cāyasmā → T. āy- (pts note) | avibhattassa → Ph. -bhajitassa. (pts note) | saṅkhittena → saṁkhittena (my, th, ms2005, pts)Уважаемый Ананда сможет детально разъяснить значение этого краткого утверждения.
Vibhajatāyasmā ānando agaruṁ katvā”ti.
agaruṁ katvāti tenahāvuso → agaru karitvāti tena hāvuso (bj) | vibhajatāyasmā → vibhajitāyasmā (sya-all) | agaruṁ katvāti → agarukatvāti (sya-all) | agarukaritvā → M. Ph. S. -katvā; T. M7 agarukaṁ (T. -taṁ) karitvā. (pts note) | vibhajatāyasmā → vibhajat āyasmā (pts) | agaruṁ katvāti → agarukaritvā ti (pts)Пусть уважаемый Ананда не увидит в этом беспокойства и даст разъяснение”.
“Tenahāvuso, suṇātha, sādhukaṁ manasi karotha, bhāsissāmī”ti.
āvuso → T. M6. M7 āv- (pts note) | tenahāvuso → tena hāvuso (bjt) | manasi karotha bhāsissāmīti → manasikarotha bhāsissāmī ti (bjt, pts) | manasi karotha → manasikarotha (th) | tenahāvuso → tena h āvuso (pts)“В таком случае, товарищи, слушайте внимательно. Я буду говорить”.
“Evamāvuso”ti kho te bhikkhū āyasmato ānandassa paccassosuṁ.
bhikkhū → bhikkhu (bj) | evamāvusoti → eva māvusoti (bjt) | evamāvusoti → evam āvuso ti (pts)“Да, товарищ” – ответили те монахи.
Athāyasmā ānando etadavoca:
athāyasmā → āyasmā (bj, sya-all, pts) | etadavoca → etad avoca (pts)Уважаемый Ананда сказал:
“Yaṁ kho no, āvuso, bhagavā saṅkhittena uddesaṁ uddisitvā vitthārena atthaṁ avibhajitvā uṭṭhāyāsanā vihāraṁ paviṭṭho:
saṅkhittena → saṁkhittena (my, th, ms2005, pts)“Товарищи, Благословенный научил этому краткому утверждению, не дав детального разъяснения:
‘adhammo ca, bhikkhave, veditabbo dhammo ca;“Монахи, следует понимать, что такое не-Дхамма…
anattho ca veditabbo attho ca.
Adhammañca viditvā dhammañca, anatthañca viditvā atthañca yathā dhammo yathā attho tathā paṭipajjitabban’ti.
adhammañca → adhammañ ca (pts) | dhammañca anatthañca → dhammañ ca anatthañ ca (pts) | atthañca → atthañ ca (pts) | paṭipajjitabbanti → paṭipajjitabban ti (pts)что полезно”.
Katamo cāvuso, adhammo, katamo ca dhammo, katamo ca anattho, katamo ca attho?
anattho → anattho ca (sya-all)И что такое, монахи, не-Дхамма, и что такое Дхамма? Что такое вредное, и что такое полезное?
Micchādiṭṭhi, āvuso, adhammo;Товарищи, ошибочный взгляд – это не-Дхамма.
sammādiṭṭhi dhammo;Правильный взгляд – это Дхамма.
ye ca micchādiṭṭhipaccayā aneke pāpakā akusalā dhammā sambhavanti, ayaṁ anattho;Многочисленные плохие, неблагие качества, возникающие с ошибочным взглядом как причиной: это является вредным.
sammādiṭṭhipaccayā ca aneke kusalā dhammā bhāvanāpāripūriṁ gacchanti, ayaṁ attho.
bhāvanāpāripūriṁ → bhāvanā pāripūriṁ (bjt)Многочисленные благие качества, имеющие причиной правильный взгляд, что достигают осуществления посредством развития: это является полезным.
Micchāsaṅkappo, āvuso, adhammo;Ошибочное устремление…
sammāsaṅkappo dhammo …
pe → omitted by M. Ph. S. (pts note)
micchāvācā, āvuso, adhammo;Ошибочная речь…
sammāvācā dhammo …
micchākammanto, āvuso, adhammo;Ошибочные действия…
sammākammanto dhammo …
micchāājīvo, āvuso, adhammo;
micchāājīvo → micchā-ājīvo (pts)Ошибочные средства к жизни…
sammāājīvo dhammo …
sammāājīvo → sammā ājīvo (bjt) | sammāājīvo → sammā-ājīvo (pts)
micchāvāyāmo, āvuso, adhammo;Ошибочное усилие…
sammāvāyāmo dhammo …
micchāsati, āvuso, adhammo;Ошибочное памятование…
sammāsati dhammo …
micchāsamādhi, āvuso, adhammo;Ошибочное самадхи…
sammāsamādhi dhammo …
sammāsamādhi → sammā samādhi (bjt)
micchāñāṇaṁ, āvuso, adhammo;Ошибочное знание…
sammāñāṇaṁ dhammo ….
sammāñāṇaṁ → sammā ñāṇaṁ (bjt)
Micchāvimutti, āvuso, adhammo;Ошибочное освобождение – это не-Дхамма.
sammāvimutti dhammo;
sammāvimutti dhammo → sammāvimuttidhammo (bjt)Правильное освобождение – это Дхамма.
ye ca micchāvimuttipaccayā aneke pāpakā akusalā dhammā sambhavanti, ayaṁ anattho;Многочисленные плохие, неблагие качества, возникающие с ошибочным освобождением как причиной: это является вредным.
sammāvimuttipaccayā ca aneke kusalā dhammā bhāvanāpāripūriṁ gacchanti, ayaṁ attho.
bhāvanāpāripūriṁ → bhāvanā pāripūriṁ (bjt)Многочисленные благие качества, имеющие причиной правильное освобождение, что достигают осуществления посредством развития: это является полезным.
Ayaṁ kho no, āvuso, bhagavā saṅkhittena uddesaṁ uddisitvā vitthārena atthaṁ avibhajitvā uṭṭhāyāsanā vihāraṁ paviṭṭho:
ayaṁ → yaṁ (bj, sya-all, pts) | Yaṁ → M. ayaṁ. (pts note) | saṅkhittena → saṁkhittena (my, th, ms2005, pts)
‘adhammo ca, bhikkhave, veditabbo dhammo ca …pe…
anattho → M. la || tathā paṭi- (pts note) | pe → spelled out in full (bjt)
tathā paṭipajjitabban’ti, imassa kho ahaṁ, āvuso, bhagavatā saṅkhittena uddesassa uddiṭṭhassa vitthārena atthaṁ avibhattassa evaṁ vitthārena atthaṁ ājānāmi.
ahaṁ → omitted by T. (pts note) | ājānāmi → T. M6. M7 aj- (pts note) | saṅkhittena → saṁkhittena (my, th, ms2005, pts) | paṭipajjitabbanti → paṭipajjitabban ti (pts)Товарищи, вот каким образом я понимаю в подробностях значение того, что было сказано Благословенным вкратце.
Ākaṅkhamānā ca pana tumhe, āvuso, bhagavantaṁyeva upasaṅkamitvā etamatthaṁ paṭipuccheyyātha.
paṭipuccheyyātha → puccheyyātha (bj, sya-all) | etamatthaṁ paṭipuccheyyātha → etam atthaṁ puccheyyātha (pts) | puccheyyātha → M. paṭi- (pts note) | ākaṅkhamānā → ākaṁkhamānā (th) | bhagavantaṁyeva → bhagavantaṁ yeva (pts)Теперь, товарищи, если хотите, отправляйтесь к Благословенному и спросите его о значении этого.
Yathā vo bhagavā byākaroti tathā naṁ dhāreyyāthā”ti.
byākaroti → byākareyya (sya-all) | vo → no (sya-all) | byākaroti → byākareyya (cck: syā.) | vo → T. M6. M7. S. no; M. kho. (pts note) | vyākaroti → S. -kareyya. (pts note) | dhāreyyāthāti → dhāreyyāthā ti (pts)То, как он объяснит это, так вы это и запомните”.
“Evamāvuso”ti kho te bhikkhū āyasmato ānandassa bhāsitaṁ abhinanditvā anumoditvā uṭṭhāyāsanā yena bhagavā tenupasaṅkamiṁsu; upasaṅkamitvā bhagavantaṁ abhivādetvā ekamantaṁ nisīdiṁsu. Ekamantaṁ nisinnā kho te bhikkhū bhagavantaṁ etadavocuṁ:
bhikkhū → bhikkhu (bj) | evamāvusoti → evam āvuso ti (pts) | tenupasaṅkamiṁsu → ten upasaṅkamiṁsu (pts) | etadavocuṁ → etad avocuṁ (pts)“Да, товарищ” – ответили те монахи и, восхитившись и возрадовавшись словам уважаемого Ананды, они встали с сидений и отправились к Благословенному. Поклонившись ему, они сели рядом и сказали Благословенному:
“Yaṁ kho no bhagavā saṅkhittena uddesaṁ uddisitvā vitthārena atthaṁ avibhajitvā uṭṭhāyāsanā vihāraṁ paviṭṭho:
no → no bhante (bj, sya-all, pts) | saṅkhittena → saṁkhittena (my, th, ms2005, pts)“Почтенный, Благословенный научил этому краткому утверждению…
‘adhammo ca, bhikkhave, veditabbo …pe…
dhammo → M. pa || tathā paṭi- (pts note) | pe → spelled out in full (bjt)
tathā paṭipajjitabban’ti.
paṭipajjitabbanti → paṭijjitabbanti (cck) | paṭipajjitabbanti → paṭipajjitabban ti (pts)
Tesaṁ no, bhante, amhākaṁ acirapakkantassa bhagavato etadahosi:
etadahosi → etad ahosi (pts)
‘idaṁ kho no, āvuso, bhagavā saṅkhittena uddesaṁ uddisitvā vitthārena atthaṁ avibhajitvā uṭṭhāyāsanā vihāraṁ paviṭṭho—
saṅkhittena → saṁkhittena (my, th, ms2005, pts)
adhammo ca, bhikkhave, veditabbo …pe…
dhammo → M. pa || tathā paṭi- (pts note) | pe → spelled out in full (bjt)
tathā paṭipajjitabbanti.
paṭipajjitabbanti → paṭipajjitabban ti (pts)
Ko nu kho imassa bhagavatā saṅkhittena uddesassa uddiṭṭhassa vitthārena atthaṁ avibhattassa vitthārena atthaṁ vibhajeyyā’ti?
saṅkhittena → saṁkhittena (my, th, ms2005, pts) | vibhajeyyāti → vibhajeyyā ti (pts)
Tesaṁ no, bhante, amhākaṁ etadahosi:
etadahosi → etad ahosi (pts)
‘ayaṁ kho āyasmā ānando satthu ceva saṁvaṇṇito sambhāvito ca viññūnaṁ sabrahmacārīnaṁ.
satthu ceva → satthuceva (th) | ceva → eva (pts)
Pahoti cāyasmā ānando imassa bhagavatā saṅkhittena uddesassa uddiṭṭhassa vitthārena atthaṁ avibhattassa vitthārena atthaṁ vibhajituṁ.
cāyasmā → āyasmā (sya-all) | cāyasmā → S. āy- (pts note) | saṅkhittena → saṁkhittena (my, th, ms2005, pts)
Yannūna mayaṁ yenāyasmā ānando tenupasaṅkameyyāma; upasaṅkamitvā āyasmantaṁ ānandaṁ etamatthaṁ paṭipuccheyyāma.
āyasmantaṁ → āyasmā (bj) | paṭipuccheyyāma → puccheyyāma (bj, sya-all) | etamatthaṁ paṭipuccheyyāma → etam atthaṁ puccheyyāma (pts) | yannūna → yaṁnūna (my) | yannūna mayaṁ → yannūnamayaṁ (bjt) | yannūna → yan nūna (pts) | tenupasaṅkameyyāma → ten upasaṅkameyyāma (pts)
Yathā no āyasmā ānando byākarissati tathā naṁ dhāressāmā’ti.
dhāressāmāti atha kho → dhāreyyāmāti athakho (sya-all) | dhāreyyāmāti → ba. dhāressāmāti (sya-all: yu.) | dhāressāmā → S. -reyyāmā. (pts note) | byākarissati → vyākarissati (bjt, pts) | dhāressāmāti → dhāressāmā ti (pts)
Atha kho mayaṁ, bhante, yenāyasmā ānando tenupasaṅkamimhā; upasaṅkamitvā āyasmantaṁ ānandaṁ etamatthaṁ apucchimhā.
tenupasaṅkamimhā → tenupasaṁkamimha (bj) | apucchimhā → apucchimha (bj) | upasaṅkamimhā → M6 -mimha; T. -mamha. (pts note) | apucchimhā → M6 -ha; T. āpucchimha. (pts note) | tenupasaṅkamimhā upasaṅkamitvā → tenupasaṁkamimha upasaṁkamitvā (bjt) | atha kho → athakho (th) | tenupasaṅkamimhā → ten upasaṅkamimhā (pts) | etamatthaṁ → etam atthaṁ (pts)Затем, почтенный, мы отправились к уважаемому Ананде и спросили его о значении.
Tesaṁ no, bhante, āyasmatā ānandena imehi ākārehi imehi padehi imehi byañjanehi attho suvibhatto”ti.
suvibhatto”ti → vibhattoti (?) | suvibhatto’’ti → vibhattoti (?) evameva hi aññesu īdisasuttesu dissati (cck note) | byañjanehi → vyañjanehi (bjt, pts) | suvibhattoti → suvibhatto ti (pts)Уважаемый Ананда разъяснил нам значение такими-то способами, в таких-то терминах и фразах”.
“Sādhu sādhu, bhikkhave.“Хорошо, хорошо, монахи!
Paṇḍito, bhikkhave, ānando.Ананда мудр.
Mahāpañño, bhikkhave, ānando.Ананда наделён великим пониманием.
Mañcepi tumhe, bhikkhave, upasaṅkamitvā etamatthaṁ paṭipuccheyyātha, ahampi cetaṁ evamevaṁ byākareyyaṁ yathā taṁ ānandena byākataṁ.
mañcepi → mamañcepi (bj) | paṭipuccheyyātha → puccheyyātha (bj) | evamevaṁ byākareyyaṁ → atthaṁ evameva vyākareyyaṁ (bj) | paṭipuccheyyātha ahampi cetaṁ evamevaṁ → puccheyyātha ahampicetaṁ evameva (sya-all) | evamevaṁ → ahampi taṁ evamevaṁ (cck: ma. ni. 1.205) | etaṁ → M. Ph. ca taṁ; T. M7 add atthaṁ. (pts note) | eva → T. evaṁ. (pts note) | mañcepi → maṁ cepi (my, th) | upasaṅkamitvā → upasaṁkamitvā (bjt) | byākataṁ → vyākataṁ (bjt, pts) | yathā taṁ → yathātaṁ (th) | mañcepi → maṁ ce pi (pts) | etamatthaṁ paṭipuccheyyātha ahampi cetaṁ evamevaṁ byākareyyaṁ → etam atthaṁ puccheyyātha aham pi etaṁ evam eva vyākareyyaṁ (pts)Если бы вы спросили меня о значении этого, то я бы объяснил точно так же, как это сделал Ананда.
Eso ceva tassa attho evañca naṁ dhāreyyāthā”ti.
ceva tassa → cetassa (bj) | dhāreyyāthāti tatiyaṁ → dhāreyyāthā ti (pts) | tassa → eso cevetassa (cck: ma. ni. 1.205) | tassa → T. M7 c'etassa; M6 c'ev'; etassa. (pts note) | ceva → eva (pts) | evañca → evañ ca (pts)Таково значение этого, и именно так вам это следует запомнить”.