DutiyanaḷakapānasuttaСутта Налакапана Вторая
Ekaṁ samayaṁ bhagavā naḷakapāne viharati palāsavane.
Naḷakapāne → T. M6. M7 Nalaka- (pts note)Одно время Благословенный располагается в Налакапане, в роще Паласа.
Tena kho pana samayena bhagavā tadahuposathe bhikkhusaṅghaparivuto nisinno hoti.
bhagavā → (bj) | bhikkhusaṅghaparivuto → bhikkhusaṁghaparivuto (th, ms2005) | tadahuposathe → tadah uposathe (pts)И тогда, в день Упосатхи, Благословенный сидел в окружении Сангхи монахов.
Atha kho bhagavā bahudeva rattiṁ bhikkhūnaṁ dhammiyā kathāya sandassetvā samādapetvā samuttejetvā sampahaṁsetvā tuṇhībhūtaṁ tuṇhībhūtaṁ bhikkhusaṅghaṁ anuviloketvā āyasmantaṁ sāriputtaṁ āmantesi:
bahu-d-eva → omitted by T. (pts note) | rattiṁ → M. rattī. (pts note) | bhikkhū → Ph. bhikkhūnaṁ. (pts note) | tuṇhībhūtaṁ → omitted by Ph. T. M7. (pts note) | bahudeva rattiṁ → bahudevarattiṁ (bjt) | atha kho → athakho (th) | bhikkhusaṅghaṁ → bhikkhusaṁghaṁ (th, ms2005)Наставив, воодушевив, вдохновив и порадовав Сангху монахов беседой о Дхамме, [которую он произносил в течение] большей части ночи, Благословенный, обозрев абсолютно молчаливую Сангху монахов, обратился к уважаемому Сарипутте:
“Vigatathinamiddho kho, sāriputta, bhikkhusaṅgho.
vigatathinamiddho → vigatathīnamiddho (bj, sya-all); vigatathīnaniddho (pts) | sāriputta → sārīputta (sya-all) | bhikkhusaṅgho → bhikkhusaṁgho (ms2005)“Сангха монахов лишена лени и апатии, Сарипутта.
Paṭibhātu taṁ, sāriputta, bhikkhūnaṁ dhammī kathā.
paṭibhātu → T. pari- (pts note) | dhammī kathā → dhammīkathā (bjt) | dhammī kathā → dhammikathā (pts)Поведай беседу о Дхамме монахам.
Piṭṭhi me āgilāyati;Моя спина болит,
tamahaṁ āyamissāmī”ti.
tamahaṁ āyamissāmīti → tam ahaṁ āyamissāmī ti (pts)я её расслаблю”.
“Evaṁ, bhante”ti kho āyasmā sāriputto bhagavato paccassosi.
bhanteti → bhante ti (pts)“Да, почтенный” – ответил уважаемый Сарипутта.
Atha kho bhagavā catugguṇaṁ saṅghāṭiṁ paññāpetvā dakkhiṇena passena sīhaseyyaṁ kappesi pāde pādaṁ accādhāya sato sampajāno uṭṭhānasaññaṁ manasi karitvā.
catuguṇaṁ → T. catugguṇaṁ; M6. M7 catuggunaṁ. (pts note) | dakkhiṇena → T. pada- (pts note) | manasi karitvā → manasikaritvā (bjt, th, pts) | atha kho → athakho (th) | catugguṇaṁ saṅghāṭiṁ → catuguṇaṁ saṁghāṭiṁ (th, pts)И затем Благословенный, расстелив четырежды сложенное внешнее одеяние, лёг на правый бок, приняв позу льва, положив одну ступню на другую, памятующий и сознательный, стояния-сознавание представив.
Tatra kho āyasmā sāriputto bhikkhū āmantesi:
bhikkhū → bhikkhu (bj) | āmantesi:-- → T. M6. M7 continue: Yassa kassaci. (pts note)Тогда уважаемый Сарипутта обратился к монахам так:
“āvuso bhikkhave”ti.
bhikkhaveti → bhikkhavoti (sya-all) | bhikkhaveti āvusoti → bhikkhavo ti āvuso ti (pts) | bhikkhavo → M. -ve. (pts note)“Товарищи монахи!”
“Āvuso”ti kho te bhikkhū āyasmato sāriputtassa paccassosuṁ.
bhikkhū → bhikkhu (bj) | āvusoti → āvuso ti (pts)“Товарищ!” – ответили те монахи.
Āyasmā sāriputto etadavoca:
etadavoca → etad avoca (pts)Уважаемый Сарипутта сказал:
“Yassa kassaci, āvuso, saddhā natthi kusalesu dhammesu, hirī natthi …
hirī → hiri (bj, sya-all, pts) | yassa kassaci → yassakassaci (th)“Товарищи, в том, кто не имеет веры в [развитие] благих качеств, не имеет чувства стыда [для развития] благих качеств,
ottappaṁ natthi …не боится совершения проступка…
vīriyaṁ natthi …
vīriyaṁ natthi paññā → viriyaṁ (pts)не имеет усилия…
paññā natthi …не имеет понимания…
sotāvadhānaṁ natthi …не склоняющий ухо…
dhammadhāraṇā natthi …
dhammadhāraṇā → dhamma dhāraṇā (bjt)не удерживающий Дхамму в уме…
atthūpaparikkhā natthi …
atthūpaparikkhā → atthupaparikkhā (sya-all, pts)изучающий значение…
dhammānudhammappaṭipatti natthi …
dhammānudhammappaṭipatti → dhammānudhammapaṭipatti (bjt, th, pts)не практикующий в соответствии с Дхаммой…
appamādo natthi kusalesu dhammesu, tassa yā ratti vā divaso vā āgacchati, hāniyeva pāṭikaṅkhā kusalesu dhammesu no vuddhi.
pāṭikaṅkhā → (bj) | vuddhi → vuḍḍhi (sya-all) | hāni → M. Ph. parihāni. (pts note) | hāniyeva → hāni yeva (pts)Человек, не прилежный [в развитии] благих качеств: это, то, будь то день или ночь, в отношении него можно ожидать лишь ухудшения, а не возрастания в благих качествах.
Seyyathāpi, āvuso, kāḷapakkhe candassa yā ratti vā divaso vā āgacchati, hāyateva vaṇṇena hāyati maṇḍalena hāyati ābhāya hāyati ārohapariṇāhena;
kāḷapakkhe → kālapakkhe (pts) | kālapakkhe → M. S. kāla- (pts note) | seyyathāpi → seyyathā pi (pts) | hāyateva → hāyat eva (pts)Это как в течение периода убывающей луны, будь то день или ночь, луна пребывает в упадке своего цвета, округлости, сияния – как в диаметре, так и в окружности –
evamevaṁ kho, āvuso, yassa kassaci saddhā natthi kusalesu dhammesu, hirī natthi …
hirī → hiri (bj, sya-all, pts) | evamevaṁ → evameva (bjt, th) | yassa kassaci → yassakassaci (th) | evamevaṁ → evam eva (pts)точно так же, в том, кто не имеет веры… не возрастания в благих качествах… Человек не имеет чувства стыда…
ottappaṁ natthi …не имеет боязни совершить проступок…
vīriyaṁ natthi …
vīriyaṁ → viriyaṁ (bjt, th, pts)ленивый…
paññā natthi …немудрый…
sotāvadhānaṁ natthi …
natthi → omitted by Ph. (pts note)не склоняющий ухо…
dhammadhāraṇā natthi …не удерживающий Дхамму…
atthūpaparikkhā natthi …
atthūpaparikkhā → atthupaparikkhā (sya-all, pts)не изучающий значение…
dhammānudhammappaṭipatti natthi …
natthi → T. M7 add avadhānaṁ natthi. (pts note) | dhammānudhammappaṭipatti → dhammānudhammapaṭipatti (bjt, th, pts)не практикующий в соответствии с Дхаммой…
appamādo natthi kusalesu dhammesu, tassa yā ratti vā divaso vā āgacchati, hāniyeva pāṭikaṅkhā kusalesu dhammesu no vuddhi.
vuddhi yassa kassaci → vuḍḍhi yassakassaci (sya-all) | hāniyeva → hāni yeva (pts)Человек, не прилежный [в развитии] благих качеств: это, то, будь то день или ночь, в отношении него можно ожидать лишь ухудшения, а не возрастания в благих качествах.
Yassa kassaci, āvuso, saddhā atthi kusalesu dhammesu, hirī atthi …
hirī → hiri (bj, sya-all, pts) | yassa kassaci → yassakassaci (th)Товарищи, в том, кто имеет веру… имеет чувство стыда…
ottappaṁ atthi …боится совершения проступка…
vīriyaṁ atthi …
vīriyaṁ → viriyaṁ (bjt, th, pts)старательный…
paññā atthi …имеет понимание….
sotāvadhānaṁ atthi …Человек, склоняющий ухо: это – случай не-упадка.
dhammadhāraṇā atthi …Человек, удерживающий Дхамму в уме: это – случай не-упадка.
atthūpaparikkhā atthi …
atthūpaparikkhā → atthupaparikkhā (sya-all, pts)Человек, изучающий значение: это – случай не-упадка.
dhammānudhammappaṭipatti atthi …
dhammānudhammappaṭipatti → dhammānudhammapaṭipatti (bjt, th, pts)Человек, практикующий в соответствии с Дхаммой: это – случай не-упадка.
appamādo atthi kusalesu dhammesu, tassa yā ratti vā divaso vā āgacchati, vuddhiyeva pāṭikaṅkhā kusalesu dhammesu no parihāni.
vuddhiyeva → vuḍḍhiyeva (sya-all) | parihāni → pārihāni (sya-all) | vuddhiyeva → vuddhi yeva (pts)Человек, прилежный [в развитии] благих качеств: это, то, будь то день или ночь, в отношении него можно ожидать лишь возрастания, а не ухудшения в благих качествах.
Seyyathāpi, āvuso, juṇhapakkhe candassa yā ratti vā divaso vā āgacchati, vaḍḍhateva vaṇṇena vaḍḍhati maṇḍalena vaḍḍhati ābhāya vaḍḍhati ārohapariṇāhena;
seyyathāpi → seyyathā pi (pts) | vaḍḍhateva → vaḍḍhat eva (pts)Это как в течение периода возрастающей луны, будь то день или ночь, луна пребывает в росте своего цвета, округлости, сияния – как в диаметре, так и в окружности –
evamevaṁ kho, āvuso, yassa kassaci saddhā atthi kusalesu dhammesu …pe…
dhammesu → M. continues: pa (pts note) | evamevaṁ → evameva (bjt, th) | yassa kassaci → yassakassaci (th) | pe → spelled out in full (th)точно так же, в том, кто имеет веру…
appamādo atthi kusalesu dhammesu, tassa yā ratti vā divaso vā āgacchati, vuddhiyeva pāṭikaṅkhā kusalesu dhammesu no parihānī”ti.
tassa → tassā (bj) | vuddhiyeva → vuḍḍhiyeva (sya-all) | parihānīti atha kho → pārihānīti athakho (sya-all) | vuddhiyeva → vuddhi yeva (pts) | parihānīti → parihānī ti (pts)Человек, прилежный [в развитии] благих качеств: это, то, будь то день или ночь, в отношении него можно ожидать лишь возрастания, а не ухудшения в благих качествах.
Atha kho bhagavā paccuṭṭhāya āyasmantaṁ sāriputtaṁ āmantesi:
atha kho → athakho (th)И тогда Благословенный поднялся и обратился к уважаемому Сарипутте:
“sādhu sādhu, sāriputta.“Хорошо, хорошо, Сарипутта!
Yassa kassaci, sāriputta, saddhā natthi kusalesu dhammesu hirī natthi …
hirī → hiri (bj, sya-all, pts) | yassa kassaci → yassakassaci (th)Сарипутта, в том, кто не имеет веры в [развитие] благих качеств, не имеет чувства стыда…
ottappaṁ natthi …
natthi → natthi viriyaṁ natthi (sya-all, pts)не боится совершения проступка…
paññā natthi …
natthi vīriyaṁ → (sya-all, pts)не имеет усилия…
vīriyaṁ natthi …
vīriyaṁ → viriyaṁ (bjt)не имеет понимания…
sotāvadhānaṁ natthi …не склоняющий ухо…
dhammadhāraṇā natthi …не удерживающий Дхамму в уме…
atthūpaparikkhā natthi …
atthūpaparikkhā → atthupaparikkhā (sya-all, pts)изучающий значение…
dhammānudhammappaṭipatti natthi …
dhammānudhammappaṭipatti → dhammānudhammapaṭipatti (bjt, th, pts)не практикующий в соответствии с Дхаммой…
appamādo natthi kusalesu dhammesu tassa yā ratti vā divaso vā āgacchati, hāniyeva pāṭikaṅkhā kusalesu dhammesu no vuddhi.
vuddhi → vuḍḍhi (sya-all) | hāniyeva → hāni yeva (pts)Человек, не прилежный [в развитии] благих качеств: это, то, будь то день или ночь, в отношении него можно ожидать лишь ухудшения, а не возрастания в благих качествах.
Seyyathāpi, sāriputta, kāḷapakkhe candassa yā ratti vā divaso vā āgacchati, hāyateva vaṇṇena hāyati maṇḍalena hāyati ābhāya hāyati ārohapariṇāhena;
kāḷapakkhe → kālapakkhe (pts) | kālapakkhe → M. S. kāḷa- (pts note) | seyyathāpi → seyyathā pi (pts) | hāyateva → hāyat eva (pts)Это как в течение периода убывающей луны, будь то день или ночь, луна пребывает в упадке своего цвета, округлости, сияния – как в диаметре, так и в окружности –
evamevaṁ kho, sāriputta, yassa kassaci saddhā natthi kusalesu dhammesu …pe…
pe → M. Ph. pa. (pts note) | evamevaṁ → evameva (bjt, th) | yassa kassaci → yassakassaci (th) | evamevaṁ → evam eva (pts)точно так же, в том, кто не имеет веры… не возрастания в благих качествах… Человек не имеет чувства стыда…
appamādo natthi kusalesu dhammesu, tassa yā ratti vā divaso vā āgacchati, hāniyeva pāṭikaṅkhā kusalesu dhammesu no vuddhi.
vuddhi yassa kassaci → vuḍḍhi yassakassaci (sya-all) | hāniyeva → hāni yeva (pts)Человек, не прилежный [в развитии] благих качеств: это, то, будь то день или ночь, в отношении него можно ожидать лишь ухудшения, а не возрастания в благих качествах.
Yassa kassaci, sāriputta, saddhā atthi kusalesu dhammesu hirī atthi …
hirī → hiri (bj, sya-all, pts) | yassa kassaci → yassakassaci (th)Сарипутта, в том, кто имеет веру… имеет чувство стыда…
ottappaṁ atthi …не имеет боязни совершить проступок…
vīriyaṁ atthi …
vīriyaṁ atthi paññā → viriyaṁ (sya-all, pts)ленивый…
paññā atthi …немудрый…
sotāvadhānaṁ atthi …не склоняющий ухо…
dhammadhāraṇā atthi …не удерживающий Дхамму…
atthūpaparikkhā atthi …
atthūpaparikkhā → atthupaparikkhā (sya-all, pts)не изучающий значение…
dhammānudhammappaṭipatti atthi …
dhammānudhammappaṭipatti → dhammānudhammapaṭipatti (bjt, th, pts)не практикующий в соответствии с Дхаммой…
appamādo atthi kusalesu dhammesu, tassa yā ratti vā divaso vā āgacchati, vuddhiyeva pāṭikaṅkhā kusalesu dhammesu no parihāni.
tassa → tassā (bj) | vuddhiyeva → vuḍḍhiyeva (sya-all) | parihāni → pārihāni (sya-all) | vuddhiyeva → vuddhi yeva (pts)Человек, прилежный [в развитии] благих качеств: это, то, будь то день или ночь, в отношении него можно ожидать лишь возрастания, а не ухудшения в благих качествах.
Seyyathāpi, sāriputta, juṇhapakkhe candassa yā ratti vā divaso vā āgacchati, vaḍḍhateva vaṇṇena vaḍḍhati maṇḍalena vaḍḍhati ābhāya vaḍḍhati ārohapariṇāhena;
seyyathāpi → seyyathā pi (pts) | vaḍḍhateva → vaḍḍhat eva (pts)Это как в течение периода возрастающей луны, будь то день или ночь, луна пребывает в росте своего цвета, округлости, сияния – как в диаметре, так и в окружности –
evamevaṁ kho, sāriputta, yassa kassaci saddhā atthi kusalesu dhammesu …pe…
pe → M. la; Ph. pa. (pts note) | evamevaṁ → evameva (bjt, th) | yassa kassaci → yassakassaci (th) | evamevaṁ → evam eva (pts)точно так же, в том, кто имеет веру…
appamādo atthi kusalesu dhammesu, tassa yā ratti vā divaso vā āgacchati, vuddhiyeva pāṭikaṅkhā kusalesu dhammesu no parihānī”ti.
tassa → tassā (bj) | vuddhiyeva → vuḍḍhiyeva (sya-all) | parihānīti aṭṭhamaṁ → pārihānīti (sya-all); parihānī ti (pts) | vuddhiyeva → vuddhi yeva (pts)Человек, прилежный [в развитии] благих качеств: это, то, будь то день или ночь, в отношении него можно ожидать лишь возрастания, а не ухудшения в благих качествах.