Find the Truth

In the Pāli Suttas and Vinaya

settings

{{table.suttaCol}} {{table.readCol}} {{table.titleCol}} {{table.wordsCol}} {{table.countCol}} {{table.mrCol}} {{table.linksCol}} {{table.typeCol}} {{table.quoteCol}}
{{table.wordCol}} {{table.textsCol}} {{table.matchesCol}} {{table.linksCol}}

{{results.variantsForLabel}}

Variants 1/2 columns Dictionary Multi-select Compass Help

Note:Translations, dictionaries and commentaries were not made by the Blessed One.Cross-check with Pali in 4 main nikayas.

  • Aṅguttara Nikāya 3.132Numbered Discourses 3.132
  • 13. KusināravaggaKusināra

LekhasuttaInscriptions

“Tayome, bhikkhave, puggalā santo saṁvijjamānā lokasmiṁ.
tayome → (pts)
“Monks, there are these three types of individuals to be found existing in the world.
Katame tayo?Which three? Pāsāṇalekhūpamo puggalo, pathavilekhūpamo puggalo, udakalekhūpamo puggalo.
pathavilekhūpamo → paṭhavīlekhūpamo (sya-all); paṭhavilekhūpamo (pts)
An individual like an inscription in rock, an individual like an inscription in soil, and an individual like an inscription in water.

Katamo ca, bhikkhave, pāsāṇalekhūpamo puggalo?And how is an individual like an inscription in rock? Idha, bhikkhave, ekacco puggalo abhiṇhaṁ kujjhati.There is the case where a certain individual is often angered So ca khvassa kodho dīgharattaṁ anuseti.and his anger stays with him a long time. Seyyathāpi, bhikkhave, pāsāṇe lekhā na khippaṁ lujjati vātena vā udakena vā, ciraṭṭhitikā hoti;
lekhā → pāsāṇa lekhā (bj: sīmu) | lujjati → D. khippaṁ mujjalujjati; T. khippaṁ muñja lujjati. In Com. lujjati = puñchati. (pts note) | seyyathāpi → seyyathā pi (pts)
Just as an inscription in rock is not quickly effaced by wind or water and lasts a long time,
evamevaṁ kho, bhikkhave, idhekacco puggalo abhiṇhaṁ kujjhati.
evamevaṁ → evameva (bjt, th) | evamevaṁ → evam eva (pts) | idhekacco → idh ekacco (pts)
in the same way a certain individual is often angered,
So ca khvassa kodho dīgharattaṁ anuseti.and his anger stays with him a long time. Ayaṁ vuccati, bhikkhave, pāsāṇalekhūpamo puggalo.This is called an individual like an inscription in rock.

Katamo ca, bhikkhave, pathavilekhūpamo puggalo?
pathavilekhūpamo → paṭhavilekhūpamo (bj, pts); paṭhavīlekhūpamo (sya-all)
And how is an individual like an inscription in soil?
Idha, bhikkhave, ekacco puggalo abhiṇhaṁ kujjhati.There is the case where a certain individual is often angered, So ca khvassa kodho na dīgharattaṁ anuseti.but his anger doesn’t stay with him a long time. Seyyathāpi, bhikkhave, pathaviyā lekhā khippaṁ lujjati vātena vā udakena vā, na ciraṭṭhitikā hoti;
pathaviyā → paṭhaviyā (bj); paṭhaviyaṁ (sya-all, pts)
Just as an inscription in soil is quickly effaced by wind or water and doesn’t last a long time,
evamevaṁ kho, bhikkhave, idhekacco puggalo abhiṇhaṁ kujjhati.
evamevaṁ → evameva (bjt, th) | evamevaṁ → evam eva (pts) | idhekacco → idh ekacco (pts)
in the same way a certain individual is often angered,
So ca khvassa kodho na dīgharattaṁ anuseti.but his anger doesn’t stay with him a long time. Ayaṁ vuccati, bhikkhave, pathavilekhūpamo puggalo.
pathavilekhūpamo → paṭhavilekhūpamo (bj, pts); paṭhavīlekhūpamo (sya-all)
This is called an individual like an inscription in soil.

Katamo ca, bhikkhave, udakalekhūpamo puggalo?And how is an individual like an inscription in water? Idha, bhikkhave, ekacco puggalo āgāḷhenapi vuccamāno pharusenapi vuccamāno amanāpenapi vuccamāno sandhiyatimeva saṁsandatimeva sammodatimeva.
sandhiyatimeva → … yeva (sya-all, km); … ceva (pts1ed) | saṁsandatimeva → … yeva (sya-all, km); … ceva (pts1ed) | sammodatimeva → … yeva (sya-all, km); … ceva (pts1ed) | sandhiyatimeva saṁsandatimeva sammodatimeva → sandhiyatiyeva saṁsandatiyeva sammodatiyeva (sya-all) | sandhiyatimeva → … yeva (cck: syā. kaṁ.); … ceva (cck: pī.) | saṁsandatimeva → … yeva (cck: syā. kaṁ.); … ceva (cck: pī.) | sammodatimeva → … yeva (cck: syā. kaṁ.); … ceva (cck: pī.) | āgāḷhena → D. agāḷhena; T. atigāḷhena; Ph. gaḷhena. (pts note) | saṁsandati → Tr., Ph. saṁsandhati. (pts note) | sandhiyatimeva saṁsandatimeva sammodatimeva → sandhiyati ceva saṁsandati ceva sammodati ceva (bjt) | āgāḷhenapi → āgāḷhena pi (pts) | pharusenapi → pharusena pi (pts) | amanāpenapi → amanāpena pi (pts) | sandhiyatimeva saṁsandatimeva sammodatimeva → sandhīyati eva saṁsandati eva sammodati eva (pts)
There is the case where a certain individual—when spoken to roughly, spoken to harshly, spoken to in an unpleasing way—is nevertheless congenial, companionable, & courteous.
Seyyathāpi, bhikkhave, udake lekhā khippaṁyeva paṭivigacchati, na ciraṭṭhitikā hoti;
khippaṁyeva paṭivigacchati → khippaṁ yeva paṭigacchati (pts) | paṭigacchati → Ph. yeva patiṭṭhaṁ gacchati; D., T. yeva paṭhaviṁ sacchati; ChS. paṭivigacchati. (pts note)
Just as an inscription in water immediately disappears and doesn’t last a long time,
evamevaṁ kho, bhikkhave, idhekacco puggalo āgāḷhenapi vuccamāno pharusenapi vuccamāno amanāpenapi vuccamāno sandhiyatimeva saṁsandatimeva sammodatimeva.
sandhiyatimeva saṁsandatimeva sammodatimeva → sandhiyatiyeva saṁsandatiyeva sammodatiyeva (sya-all) | āgāḷhena → Ph. gālhena. (pts note) | evamevaṁ → evameva (bjt, th) | sandhiyatimeva saṁsandatimeva sammodatimeva → sandhiyati ceva saṁsandati ceva sammodati ceva (bjt) | evamevaṁ → evam eva (pts) | idhekacco → idh ekacco (pts) | āgāḷhenapi → āgāḷhena pi (pts) | pharusenapi → pharusena pi (pts) | amanāpenapi → amanāpena pi (pts) | sandhiyatimeva saṁsandatimeva sammodatimeva → sandhīyati eva saṁsandati eva sammodati eva (pts)
in the same way a certain individual—when spoken to roughly, spoken to harshly, spoken to in an unpleasing way—is nevertheless congenial, companionable, & courteous.
Ayaṁ vuccati, bhikkhave, udakalekhūpamo puggalo.This is called an individual like an inscription in water.

Ime kho, bhikkhave, tayo puggalā santo saṁvijjamānā lokasmin”ti.
lokasmi’’nti → pu. pa. 115 (cck note) | lokasminti → lokasmin (pts)
These are the three types of individuals to be found existing in the world.”

Dasamaṁ.
dasamaṁ → bharaṇḍuvaggo (bjt)

Kusināravaggo tatiyo.
tatiyo → terasamo (cck)

Tassuddānaṁ

Kusinārabhaṇḍanā ceva, gotamabharaṇḍuhatthako;
kusinārabhaṇḍanā → kusinā bhaṇḍanā (sya-all) gotamabharaṇḍuhatthako kaṭuviyaṁ dve → gotamabharaṇḍuhatthakā kaṭuviyandve (sya-all) | gotamabharaṇḍuhatthako → ti (pts)
Kaṭuviyaṁ dve anuruddhā, paṭicchannaṁ lekhena te dasāti.
kaṭuviyaṁ dve → kaṭuviyandve (th) + → yodhājīvavaggo catuttho (th)

Principles · Rationale · Glossary · 6 Pali editions
MP3: Pali · English


Translations: English · Русский · Deutsch · Français