SacetanasuttaСутта Сачетана или Пачетана
Ekaṁ samayaṁ bhagavā bārāṇasiyaṁ viharati isipatane migadāye.
bārāṇasiyaṁ → bāraṇāsiyaṁ (pts)Одно время Благословенный располагается в Варанаси в Оленьем Парке в Исипатане.
Tatra kho bhagavā bhikkhū āmantesi:Здесь Благословенный обратился к монахам:
“bhikkhavo”ti.
bhikkhavoti → bhikkhavo ti (pts)“Монахи!”
“Bhadante”ti te bhikkhū bhagavato paccassosuṁ.
Bhadante → Ph. bhaddante. (pts note) | bhadanteti → bhadante ti (pts)“Достопочтенный” – те монахи Благословенному ответили.
Bhagavā etadavoca:
etadavoca → etad avoca (pts)Благословенный сказал:
“Bhūtapubbaṁ, bhikkhave, rājā ahosi sacetano nāma.
sacetano → pacetano (bj, sya-all, km, pts1ed) | sacetano → pacetano (pts) | sacetano → pacetano (cck: sī. syā. kaṁ. pī.) | Pacetano → D. Paccetano; Tr. Pañcetano. (pts note)“Монахи, в прошлом был царь по имени Пачетана.
Atha kho, bhikkhave, rājā sacetano rathakāraṁ āmantesi:
sacetano → pacetano (bj, sya-all, pts) | pacetano → sacetano nāma (bj: machasaṁ) | atha kho → athakho (th)И вот царь Пачетана обратился к своему изготовителю колесниц:
‘ito me, samma rathakāra, channaṁ māsānaṁ accayena saṅgāmo bhavissati.
samma → Ph. bho samma. (pts note)“Дорогой изготовитель колесниц, через шесть месяцев будет битва.
Sakkhissasi me, samma rathakāra, navaṁ cakkayugaṁ kātun’ti?
Sakkhissasi → sakkasi (bj); sakkhasi (sya-all, km, pts1ed) | sakkhissasi → sakkasi (bj); sakkhasi (sya-all, pts) | sakkasi → sakkhasi (bj: katthaci); sakkhissasi (bj: machasaṁ) | Sakkhissasi → sakkhasi (cck: syā. kaṁ. pī.) | sakkhasi → Ph. sakkhissasi; T. sakkasi ime. (pts note) | kātunti → kātun ti (pts)Можешь ли ты сделать для меня новую пару колёс?” –
‘Sakkomi, devā’ti kho, bhikkhave, rathakāro rañño sacetanassa paccassosi.
sacetanassa → pacetanassa (bj, sya-all, pts) | devāti → devā ti (pts)“Могу, почтенный” – ответил изготовитель колесниц.
Atha kho, bhikkhave, rathakāro chahi māsehi chārattūnehi ekaṁ cakkaṁ niṭṭhāpesi.
atha kho → athakho (th)Спустя шесть месяцев без шести дней изготовитель колесниц закончил одно колесо.
Atha kho, bhikkhave, rājā sacetano rathakāraṁ āmantesi:
sacetano → pacetano (bj, sya-all, pts) | atha kho → athakho (th)Царь Пачетана обратился к изготовителю колесниц:
‘ito me, samma rathakāra, channaṁ divasānaṁ accayena saṅgāmo bhavissati, niṭṭhitaṁ navaṁ cakkayugan’ti?
te → niṭṭhitaṁ (bj: machasaṁ, syā, PTS) | cakkayuganti → cakkayugan ti (pts)“Через шесть дней будет битва. Готова ли новая пара колёс?” –
‘Imehi kho, deva, chahi māsehi chārattūnehi ekaṁ cakkaṁ niṭṭhitan’ti.
niṭṭhitanti → niṭṭhitan ti (pts)“За шесть месяцев без шести дней я закончил одно колесо” –
‘Sakkhissasi pana me, samma rathakāra, imehi chahi divasehi dutiyaṁ cakkaṁ niṭṭhāpetun’ti?
sakkhissasi → sakkasi (bj); sakkhasi (sya-all) | Sakkhasi → Ph. sakkhisassi. (pts note) | niṭṭhāpetunti → niṭṭhāpetun ti (pts)“Но, дорогой изготовитель колесниц, можешь ли ты закончить для меня второе колесо за шесть дней?” –
‘Sakkomi, devā’ti kho, bhikkhave, rathakāro chahi divasehi dutiyaṁ cakkaṁ niṭṭhāpetvā navaṁ cakkayugaṁ ādāya yena rājā sacetano tenupasaṅkami; upasaṅkamitvā rājānaṁ sacetanaṁ etadavoca:
sacetano → pacetano (bj, sya-all) | sacetanaṁ → pacetanaṁ (bj, sya-all) | sacetano tenupasaṅkami → pacetano ten upasaṅkami (pts) | sacetanaṁ etadavoca idaṁ → pacetanaṁ etad avocaidan (pts) | + → rañño pacetanassa paccassosi atha kho bhikkhave rathakāro (bjt) | + → rañño pacetanassa paccassosi athakho bhikkhave rathakāro (th) | devāti → devā ti kho bhikkhave rathakāro rañño pacetanassa paccassosi atha (pts)“Могу, почтенный” – ответил изготовитель колесниц. И тогда за следующие шесть дней изготовитель колесниц закончил второе колесо. Он принёс новую пару колёс царю Пачетане и сказал:
‘idaṁ te, deva, navaṁ cakkayugaṁ niṭṭhitan’ti.
idaṁ te → idante (bjt, th) | idaṁ → avoca idan (pts) | niṭṭhitanti → niṭṭhitan ti (pts)“Вот новая пара колёс, которую я сделал для вас, почтенный” –
‘Yañca te idaṁ, samma rathakāra, cakkaṁ chahi māsehi niṭṭhitaṁ chārattūnehi yañca te idaṁ cakkaṁ chahi divasehi niṭṭhitaṁ, imesaṁ kiṁ nānākaraṇaṁ?
yañca → yañ ca (pts)“Но в чём отличие, дорогой изготовитель колесниц, между колесом, работа над которым заняла шесть месяцев без шести дней, и тем, работа над которым заняла шесть дней?
Nesāhaṁ kiñci nānākaraṇaṁ passāmī’ti.
nesāhaṁ → nesaṁ (sya-all); nesaṁ nāhaṁ (pts) | passāmīti atthesaṁ → passāmī ti atthi nesaṁ (pts) | nesāhaṁ → nāhaṁ (bj: sīmu); nesaṁ nāhaṁ (bj: PTS) | nesaṁ → Omitted by T., Tr. (pts note) | nānākaraṇaṁ → Ph. kāraṇaṁ. (pts note)Я не вижу каких-либо отличий между ними” –
‘Atthesaṁ, deva, nānākaraṇaṁ.
atthesaṁ → atthevesaṁ (bj) | nesaṁ → D., T. atth'; esaṁ. (pts note)“Есть отличие, почтенный.
Passatu devo nānākaraṇan’ti.
devo nānākaraṇanti → deva nānākaraṇan ti (pts)Понаблюдайте отличие”.
Atha kho, bhikkhave, rathakāro yaṁ taṁ cakkaṁ chahi divasehi niṭṭhitaṁ taṁ pavattesi.
taṁ → Omitted by T. (pts note) | atha kho → athakho (th)И тогда изготовитель колесниц крутанул колесо, работа над которым заняла шесть дней.
Taṁ pavattitaṁ samānaṁ yāvatikā abhisaṅkhārassa gati tāvatikaṁ gantvā ciṅgulāyitvā bhūmiyaṁ papati.
abhisaṅkhārassa → abhisaṁkhārassa (th) | ciṅgulāyitvā → ciṁgulāyitvā (th)Оно вращалось, пока сила движения поддерживала его, а затем задрожало и упало на землю.
Yaṁ pana taṁ cakkaṁ chahi māsehi niṭṭhitaṁ chārattūnehi taṁ pavattesi.Но колесо, работа над которым заняла шесть месяцев без шести дней, вращалось, пока сила движения поддерживала его,
Taṁ pavattitaṁ samānaṁ yāvatikā abhisaṅkhārassa gati tāvatikaṁ gantvā akkhāhataṁ maññe aṭṭhāsi.
abhisaṅkhārassa → abhisaṁkhārassa (th)а затем замерло, как если было бы прикреплено к оси.
‘Ko nu kho, samma rathakāra, hetu ko paccayo yamidaṁ cakkaṁ chahi divasehi niṭṭhitaṁ taṁ pavattitaṁ samānaṁ yāvatikā abhisaṅkhārassa gati tāvatikaṁ gantvā ciṅgulāyitvā bhūmiyaṁ papati?
yamidaṁ → yadidaṁ (mr) | yamidaṁ → yadidaṁ (cck: ka.) | abhisaṅkhārassa → abhisaṁkhārassa (th) | ciṅgulāyitvā → ciṁgulāyitvā (th) | yamidaṁ → yam idaṁ (pts)“Но почему, дорогой изготовитель колесниц, колесо, работа над которым заняла шесть дней, вращалось, пока сила движения поддерживала его, а затем оно задрожало и упало на землю,
Ko pana, samma rathakāra, hetu ko paccayo yamidaṁ cakkaṁ chahi māsehi niṭṭhitaṁ chārattūnehi taṁ pavattitaṁ samānaṁ yāvatikā abhisaṅkhārassa gati tāvatikaṁ gantvā akkhāhataṁ maññe aṭṭhāsī’ti?
abhisaṅkhārassa → abhisaṁkhārassa (th) | yamidaṁ → yam idaṁ (pts) | aṭṭhāsīti → aṭṭhāsī ti (pts)тогда как колесо, работа над которым заняла шесть месяцев без шести дней, вращалось, пока сила движения поддерживала его, а затем оно замерло, как если было бы прикреплено к оси?”
‘Yamidaṁ, deva, cakkaṁ chahi divasehi niṭṭhitaṁ tassa nemipi savaṅkā sadosā sakasāvā, arāpi savaṅkā sadosā sakasāvā, nābhipi savaṅkā sadosā sakasāvā.
nemipi → nemīpi (bj, pts) | nābhipi → nābhīpi (bj, pts) | arāpi → ārāpi (sya-all) | arā → MSS. sometimes ārā- in this passage. Ke āra- throughout. (pts note) | yamidaṁ → yam idaṁ (pts) | nemipi → nemī pi (pts) | arāpi → arā pi (pts) | nābhipi → nābhī pi (pts)“Колесо, работа над которым заняла шесть дней, почтенный, имеет кривой обод с изъянами и дефектами; кривые спицы с изъянами и дефектами; кривую ступицу с изъянами и дефектами.
Taṁ nemiyāpi savaṅkattā sadosattā sakasāvattā, arānampi savaṅkattā sadosattā sakasāvattā, nābhiyāpi savaṅkattā sadosattā sakasāvattā pavattitaṁ samānaṁ yāvatikā abhisaṅkhārassa gati tāvatikaṁ gantvā ciṅgulāyitvā bhūmiyaṁ papati.
arānampi → ārānaṁpi (sya-all) | abhisaṅkhārassa → abhisaṁkhārassa (th) | ciṅgulāyitvā → ciṁgulāyitvā (th) | nemiyāpi → nemiyā pi (pts) | arānampi → arānam pi (pts) | nābhiyāpi → nābhiyā pi (pts)Вот почему оно вращалось, пока сила движения поддерживала его, а затем задрожало и упало на землю.
Yaṁ pana taṁ, deva, cakkaṁ chahi māsehi niṭṭhitaṁ chārattūnehi tassa nemipi avaṅkā adosā akasāvā, arāpi avaṅkā adosā akasāvā, nābhipi avaṅkā adosā akasāvā.
nemipi → nemīpi (bj, pts) | nābhipi → nābhīpi (bj, pts) | taṁ → (sya-all) | arāpi → ārāpi (sya-all) | nemipi → nemī pi (pts) | arāpi → arā pi (pts) | nābhipi → nābhī pi (pts)Но колесо, работа над которым заняла шесть месяцев без шести дней, имеет ровный обод без изъянов и дефектов; у него ровные спицы без изъянов и дефектов; у него ровная ступица без изъянов и дефектов.
Taṁ nemiyāpi avaṅkattā adosattā akasāvattā, arānampi avaṅkattā adosattā akasāvattā, nābhiyāpi avaṅkattā adosattā akasāvattā pavattitaṁ samānaṁ yāvatikā abhisaṅkhārassa gati tāvatikaṁ gantvā akkhāhataṁ maññe aṭṭhāsī’ti.
arānampi → ārānaṁpi (sya-all) | arānampi avaṅkattā → arānam pi avaṅkatta (pts) | abhisaṅkhārassa → abhisaṁkhārassa (th) | nemiyāpi → nemiyā pi (pts) | nābhiyāpi → nābhiyā pi (pts) | aṭṭhāsīti → aṭṭhāsī ti (pts)Вот почему оно вращалось, пока сила движения поддерживала его, а затем замерло, как если было бы прикреплено к оси”.
Siyā kho pana, bhikkhave, tumhākaṁ evamassa:
evamassa → evam assa (pts)“Быть может, монахи, вы подумаете:
‘añño nūna tena samayena so rathakāro ahosī’ti.
ahosīti → ahosī ti (pts)“В том случае изготовителем колесниц был кто-то другой”.
Na kho panetaṁ, bhikkhave, evaṁ daṭṭhabbaṁ.
panetaṁ → pan etaṁ (pts)Но вам не следует думать так.
Ahaṁ tena samayena so rathakāro ahosiṁ.
ahosiṁ tadāhaṁ → ahosi tadā panāhaṁ (pts)В том случае изготовителем колесниц был я сам.
Tadāhaṁ, bhikkhave, kusalo dāruvaṅkānaṁ dārudosānaṁ dārukasāvānaṁ.
tadāhaṁ → tadā panāhaṁ (bj)В то время я был умелым в [вопросах] искривления, изъянов и дефектов дерева.
Etarahi kho panāhaṁ, bhikkhave, arahaṁ sammāsambuddho kusalo kāyavaṅkānaṁ kāyadosānaṁ kāyakasāvānaṁ, kusalo vacīvaṅkānaṁ vacīdosānaṁ vacīkasāvānaṁ, kusalo manovaṅkānaṁ manodosānaṁ manokasāvānaṁ.Но теперь я Арахант, Правильно Пробуждённый, умелый в [вопросах] искривления, изъянов и дефектов тела; умелый в [вопросах] искривления, изъянов и дефектов речи; умелый в [вопросах] искривления, изъянов и дефектов ума.
Yassa kassaci, bhikkhave, bhikkhussa vā bhikkhuniyā vā kāyavaṅko appahīno kāyadoso kāyakasāvo, vacīvaṅko appahīno vacīdoso vacīkasāvo, manovaṅko appahīno manodoso manokasāvo, evaṁ papatitā te, bhikkhave, imasmā dhammavinayā, seyyathāpi taṁ cakkaṁ chahi divasehi niṭṭhitaṁ.
papatitā → papatikā (bj) | papatitā → Ph. patitā: D., T., Ba. papatikā; Tr. papatitā. (pts note) | yassa kassaci → yassakassaci (th)Любой монах или монахиня, которые не отбросили искривления, изъянов и дефектов тела, речи, и ума, отпали от этой Дхаммы и Винаи, подобно колесу, работа над которым заняла шесть дней.
Yassa kassaci, bhikkhave, bhikkhussa vā bhikkhuniyā vā kāyavaṅko pahīno kāyadoso kāyakasāvo, vacīvaṅko pahīno vacīdoso vacīkasāvo, manovaṅko pahīno manodoso manokasāvo, evaṁ patiṭṭhitā te, bhikkhave, imasmiṁ dhammavinaye, seyyathāpi taṁ cakkaṁ chahi māsehi niṭṭhitaṁ chārattūnehi.
pahīno → appahīno (sya-all) | patiṭṭhitā → Ph. Tr. patiṭṭhitā; D., T., Ba. papatitā. (pts note) | yassa kassaci → yassakassaci (th)Любой монах или монахиня, которые отбросили искривление, изъяны и дефекты тела, речи, и ума, утвердились в этой Дхамме и Винае, подобно колесу, работа над которым заняла шесть месяцев без шести дней.
Tasmātiha, bhikkhave, evaṁ sikkhitabbaṁ:
tasmātiha → tasmāt iha (pts) | sikkhitabbaṁ → sikkhitabbam (pts)Поэтому, монахи, вот как вы должны тренироваться:
‘kāyavaṅkaṁ pajahissāma kāyadosaṁ kāyakasāvaṁ, vacīvaṅkaṁ pajahissāma vacīdosaṁ vacīkasāvaṁ, manovaṅkaṁ pajahissāma manodosaṁ manokasāvan’ti.
kāyakasāvaṁ → kāyakasāvam (pts) | manokasāvanti → manokasāvan ti evaṁ (pts)“Мы отбросим искривление, изъяны и дефекты тела; мы отбросим искривление, изъяны и дефекты речи; мы отбросим искривление, изъяны и дефекты ума”.
Evañhi vo, bhikkhave, sikkhitabban”ti.
sikkhitabbanti pañcamaṁ → sikkhitabban ti (pts) | evañhi → evaṁ hi (bjt) | evañhi → hi (pts)Вот как вы должны тренироваться”.