PaṭhamadvebrāhmaṇasuttaTwo People
Atha kho dve brāhmaṇā jiṇṇā vuddhā mahallakā addhagatā vayoanuppattā vīsavassasatikā jātiyā yena bhagavā tenupasaṅkamiṁsu; upasaṅkamitvā bhagavatā saddhiṁ sammodiṁsu.
vayoanuppattā vīsavassasatikā → vayo anuppattā vīsaṁ vassasatikā (bj) | atha kho → (sya-all) | vuddhā → vuḍḍhā (sya-all, pts) | vīsavassasatikā → vīsaṁvassasatikā (pts) | vīsaṁ → vīsavassasatikā (bj: machasaṁ, syā) | + → sāvatthinidānaṁ (bjt) | upasaṅkamitvā → upasaṁkamitvā (bjt) | vayoanuppattā vīsavassasatikā → vayo-anuppattā vīsaṁvassasatikā (pts) | tenupasaṅkamiṁsu upasaṅkamitvā bhagavatā saddhiṁ sammodiṁsu → ten upasaṅkamiṁsu (pts)On one occasion the Blessed One was staying near Sāvatthī in Jeta’s Grove, Anāthapiṇḍika’s monastery. Then two brahmans—feeble old men, aged, advanced in years, having come to the last stage of life, 120 years old—went to the Blessed One.
Sammodanīyaṁ kathaṁ sāraṇīyaṁ vītisāretvā ekamantaṁ nisīdiṁsu. Ekamantaṁ nisinnā kho te brāhmaṇā bhagavantaṁ etadavocuṁ:
sāraṇīyaṁ → sārāṇīyaṁ (bj, sya-all) | sārāṇīyaṁ → sāraṇīyaṁ (bj: machasaṁ) | etadavocuṁ → etad avocuṁ (pts)On arrival, they exchanged courteous greetings with him and, after an exchange of friendly greetings & courtesies, sat to one side. As they were sitting there, they said to him:
“mayamassu, bho gotama, brāhmaṇā jiṇṇā vuddhā mahallakā addhagatā vayoanuppattā vīsavassasatikā jātiyā;
vīsavassasatikā → vīsaṁ vassasatikā (bj, pts) | vuddhā → vuḍḍhā (sya-all, pts) | vīsaṁ → vīsavassasatikā (bj: machasaṁ, syā) | mayamassu → mayam assu (pts) | vayoanuppattā vīsavassasatikā → vayo-anuppattā vīsaṁvassasatikā (pts)“Master Gotama, we are brahmans—feeble old men, aged, advanced in years, having come to the last stage of life, 120 years old.
te camhā akatakalyāṇā akatakusalā akatabhīruttāṇā.
camhā → camha (sya-all) | camhā → amhā (pts)And we have done no admirable deeds, no skillful deeds, no deeds that allay our fears.
Ovadatu no bhavaṁ gotamo, anusāsatu no bhavaṁ gotamo yaṁ amhākaṁ assa dīgharattaṁ hitāya sukhāyā”ti.
sukhāyāti → sukhāyā ti (pts)Teach us, Master Gotama. Instruct us, Master Gotama, for our long-term benefit & happiness.”
“Taggha tumhe, brāhmaṇā, jiṇṇā vuddhā mahallakā addhagatā vayoanuppattā vīsavassasatikā jātiyā;
vayoanuppattā vīsavassasatikā → vayo anuppattā vīsaṁ vassasatikā (bj) | vuddhā → vuḍḍhā (sya-all, pts) | vīsavassasatikā → vīsaṁvassasatikā (pts) | vīsaṁ → vīsavassasatikā (bj: machasaṁ, syā) | vayoanuppattā vīsavassasatikā → vayo-anuppattā vīsaṁvassasatikā (pts)“Indeed, brahmans, you are feeble old men, aged, advanced in years, having come to the last stage of life, 120 years old.
te cattha akatakalyāṇā akatakusalā akatabhīruttāṇā.
cattha → attha (pts)And you have done no admirable deeds, no skillful deeds, no deeds that allay your fears.
Upanīyati kho ayaṁ, brāhmaṇā, loko jarāya byādhinā maraṇena.
ayaṁ → Omitted by Ph. (pts note) | upanīyati → upaniyyati (bjt) | byādhinā → vyādhinā (bjt, pts)This world is swept away by aging, by illness, by death.
Evaṁ upanīyamāne kho, brāhmaṇā, loke jarāya byādhinā maraṇena, yo idha kāyena saṁyamo vācāya saṁyamo manasā saṁyamo, taṁ tassa petassa tāṇañca leṇañca dīpañca saraṇañca parāyaṇañcāti.
leṇañca → lenañca (bj, sya-all) | parāyaṇañcāti → parāyanañcāti (sya-all) | idha → dha (pts) | kho → Ph. evaṁ kho. (pts note) | byādhinā → vyādhinā (bjt, pts) | saṁyamo → saññamo (th) | tāṇañca leṇañca dīpañca saraṇañca parāyaṇañcāti → tāṇañ ca lenañ ca dīpañ ca saraṇañ ca parāyanañ cā ti (pts)With the world thus swept away by aging, illness, & death, any restraint of body, speech, & intellect practiced here will be one’s shelter, cave, island, & refuge after death in the world beyond.”
Upanīyati jīvitamappamāyu, jarūpanītassa na santi tāṇā;
jīvitamappamāyu → jīvitamappamāyuṁ (sya-all) | jīvitamappamāyu → jīvitaṁ appam āyu (pts)It’s swept along: life, its next-to-nothing span. for one swept on by aging no shelters exist. Etaṁ bhayaṁ maraṇe pekkhamāno, puññāni kayirātha sukhāvahāni.
sukhāvahāni yodha → sukhāvahānī ti yo dha (pts)Keeping sight of this danger in death, do merit-deeds that bring bliss.Yodha kāyena saṁyamo, vācāya uda cetasā;
ti → These verses recur Saṁyutta I. 3 = II. 29. (pts note) | saṁyamo → saññamo (bjt, th, pts) | yodha → ti yo dha (pts)When you’re restrained here in body, speech, & awareness; Taṁ tassa petassa sukhāya hoti, yaṁ jīvamāno pakaroti puññan”ti.
puññanti paṭhamaṁ → puññan ti (pts) | puñña’’nti → saṁ. ni. 1.100 (cck note)when you make merit while still alive: that will be for your bliss after death.
Paṭhamaṁ.
paṭhamaṁ → athakho (sya-all) | paṭhamaṁ → ti (pts)The First.