Dutiyakālasutta๑๔๗ ทุติยกาลสูตร
“Cattārome, bhikkhave, kālā sammā bhāviyamānā sammā anuparivattiyamānā anupubbena āsavānaṁ khayaṁ pāpenti.
cattārome → (pts) | sammā bhāviyamānā sammā anuparivattiyamānā → sammābhāviyamānā sammāanuparivattiyamānā (th)ภิกษุทั้งหลาย กาล ๔ ประการนี้ที่บุคคลบำเพ็ญโดยชอบ ให้หมุน เวียนไปตามโดยชอบ ย่อมให้ถึงความสิ้นอาสวะตามลำดับ
Katame cattāro?กาล ๔ ประการ อะไรบ้าง คือ
Kālena dhammassavanaṁ, kālena dhammasākacchā, kālena sammasanā, kālena vipassanā—
dhammassavanaṁ → dhammasavaṇaṁ (bj) | sammasanā → samatho (bj, sya-all, pts) | samatho → sammasanā (bj: machasaṁ) | dhammassavanaṁ → dhammasavanaṁ (pts)๑. การฟังธรรมตามกาล ๒. การสนทนาธรรมตามกาล ๓. ความสงบใจตามกาล ๔. ความเห็นแจ้งตามกาล
Ime kho, bhikkhave, cattāro kālā sammā bhāviyamānā sammā anuparivattiyamānā anupubbena āsavānaṁ khayaṁ pāpenti.
sammā bhāviyamānā sammā anuparivattiyamānā → sammābhāviyamānā sammāanuparivattiyamānā (th)กาล ๔ ประการนี้แลที่บุคคลบำเพ็ญโดยชอบ ให้หมุนเวียนไปตามโดยชอบ ย่อมให้ถึงความสิ้นอาสวะตามลำดับ
Seyyathāpi, bhikkhave, uparipabbate thullaphusitake deve vassante taṁ udakaṁ yathāninnaṁ pavattamānaṁ pabbatakandarapadarasākhā paripūreti; pabbatakandarapadarasākhā paripūrā kusobbhe paripūrenti; kusobbhā paripūrā mahāsobbhe paripūrenti; mahāsobbhā paripūrā kunnadiyo paripūrenti; kunnadiyo paripūrā mahānadiyo paripūrenti; mahānadiyo paripūrā samuddaṁ paripūrenti.
samuddaṁ → samuddaṁ sāgaraṁ (bj, pts1ed, mr); samuddasāgaraṁ (sya-all, km) | seyyathāpi → seyyāthāpi (bj) | kusobbhe → kussubbhe (bj, pts) | kusobbhā → kussubbhā (bj, pts) | taṁ → (sya-all) | uparipabbate thullaphusitake → upari pabbate thūlaphussitake (pts) | samuddaṁ → samuddaṁ sāgaraṁ (pts) | kussubbhe → kusobbhe (bj: machasaṁ) | kussubbhā → kusobbhe (bj: machasaṁ) | samuddaṁ → samudda sāgaraṁ (bj: syā, kām) | samuddaṁ → samuddaṁ sāgaraṁ (cck: sī. pī. ka.); samuddasāgaraṁ (cck: syā. kaṁ.) | pavattamānaṁ → pavattamānam (pts)เปรียบเหมือนเมื่อฝนเม็ดใหญ่ตกลงบนยอดภูเขา น้ำไหลไปตามที่ลุ่มทำให้ซอกเขา ลำธาร และห้วยเต็ม ซอกเขา ลำธาร และห้วยเต็มแล้วทำให้หนองเต็ม หนองเต็ม แล้วทำให้บึงเต็ม บึงเต็มแล้วทำให้แม่น้ำน้อยเต็ม แม่น้ำน้อยเต็มแล้ว ทำให้แม่น้ำ ใหญ่เต็ม แม่น้ำใหญ่เต็มแล้วก็ทำให้มหาสมุทรเต็ม แม้ฉันใด
Evamevaṁ kho, bhikkhave, ime cattāro kālā sammā bhāviyamānā sammā anuparivattiyamānā anupubbena āsavānaṁ khayaṁ pāpentī”ti.
pāpentīti → See A. N. III. 93. 5. (pts note) | evamevaṁ → evameva (bjt, th) | sammā bhāviyamānā sammā anuparivattiyamānā → sammābhāviyamānā sammāanuparivattiyamānā (th) | evamevaṁ → evam eva (pts)กาล ๔ ประการนี้ก็ฉันนั้นเหมือนกัน ที่บุคคลบำเพ็ญโดยชอบ ให้หมุนเวียน ไปตามโดยชอบ ย่อมให้ถึงความสิ้นอาสวะตามลำดับ