MacchabandhasuttaA Fish Dealer
Ekaṁ samayaṁ bhagavā kosalesu cārikaṁ carati mahatā bhikkhusaṅghena saddhiṁ.
carati → M6 caramāno. (pts note) | bhikkhusaṅghena → bhikkhu saṅghena (bjt) | bhikkhusaṅghena → bhikkhusaṁghena (th, ms2005)At one time the Buddha was wandering in the land of the Kosalans together with a large Saṅgha of mendicants.
Addasā kho bhagavā addhānamaggappaṭipanno aññatarasmiṁ padese macchikaṁ macchabandhaṁ macche vadhitvā vadhitvā vikkiṇamānaṁ.
addhānamaggappaṭipanno → addhānamaggaṁ paṭipanno (sya-all) | vadhitvā → (sya-all) | vikkiṇamānaṁ → vikkiṇamāṇaṁ (pts) | vadhitvā → ba. vadhitvā vadhitvā (sya-all: yu.) | Addasā → M. -sa. (pts note) | Bhagavā → M6 continues: samasacchikaṁ (sic) macchabandhanaṁ and so on. (pts note) | macchikaṁ → omitted by Ph. (pts note) | macchabandhaṁ → M6 -bandhanaṁ; T. macchikabandhanaṁ. (pts note) | vadhitvā → omitted by T. S. (pts note) | addhānamaggappaṭipanno → addhāna maggapaṭipanno (bjt) | addhānamaggappaṭipanno → addhānamaggapaṭipanno (pts)While walking along the road he saw a fish dealer in a certain spot selling fish that he had killed himself.
Disvā maggā okkamma aññatarasmiṁ rukkhamūle paññatte āsane nisīdi.
okkamma → ukkamma (pts) | ukkamma → M6. S. okk- (pts note)Seeing this he left the road, sat at the root of a tree on the seat spread out,
Nisajja kho bhagavā bhikkhū āmantesi:and addressed the mendicants:
“passatha no tumhe, bhikkhave, amuṁ macchikaṁ macchabandhaṁ macche vadhitvā vadhitvā vikkiṇamānan”ti?
amuṁ → asuṁ (sya-all) | vadhitvā vikkiṇamānanti → vikkiṇmānanti (sya-all) | amuṁ → S. asuṁ. (pts note) | macchabandhaṁ → T. -bandhanaṁ. (pts note) | vadhitvā → omitted by Ph. T. S. (pts note) | vikkiṇamānanti → vikkiṇamānan ti (pts)“Mendicants, do you see that fish dealer selling fish that he killed himself?”
“Taṁ kiṁ maññatha, bhikkhave,
kiṁ → kim (pts)“What do you think, mendicants?
api nu tumhehi diṭṭhaṁ vā sutaṁ vā:
api nu → apinu (bjt, th) | sutaṁ vā → sutaṁvā (bjt)Have you ever seen or heard
‘macchiko macchabandho macche vadhitvā vadhitvā vikkiṇamāno tena kammena tena ājīvena hatthiyāyī vā assayāyī vā rathayāyī vā yānayāyī vā bhogabhogī vā mahantaṁ vā bhogakkhandhaṁ ajjhāvasanto’”ti?
vadhitvā → omitted by T. S. (pts note) | rathayāyī vā → rathayāyīvā (bjt) | bhogabhogī → bhoga bhogī (bjt) | ajjhāvasantoti → ajjhāvasanto ti (bjt, pts)of a fish dealer selling fish that he killed himself who, by means of that work and livelihood, got to travel by elephant, horse, chariot, or vehicle, or to enjoy wealth, or to live off a large fortune?”
“Sādhu, bhikkhave.“Good, mendicants!
Mayāpi kho etaṁ, bhikkhave, neva diṭṭhaṁ na sutaṁ:
bhikkhave → omitted by T. (pts note) | mayāpi → mayā pi (pts)I too have never seen or heard of such a thing.
‘macchiko macchabandho macche vadhitvā vadhitvā vikkiṇamāno tena kammena tena ājīvena hatthiyāyī vā assayāyī vā rathayāyī vā yānayāyī vā bhogabhogī vā mahantaṁ vā bhogakkhandhaṁ ajjhāvasanto’ti.
vā → va (pts) | bhogabhogī vā → bhogabhogīvā (bjt) | bhogabhogī → bhoga bhogī (th) | ajjhāvasantoti → ajjhāvasanto ti (pts)
Taṁ kissa hetu?Why is that?
Te hi so, bhikkhave, macche vajjhe vadhāyupanīte pāpakena manasānupekkhati, tasmā so neva hatthiyāyī hoti na assayāyī na rathayāyī na yānayāyī na bhogabhogī, na mahantaṁ bhogakkhandhaṁ ajjhāvasati.
vadhāyupanīte → vadhāyopanīte (bj); vadhāyānīte (sya-all, km); vadhāya nīte (mr) | vadhāyopanīte → vadhāyupanīte (bj: sīmu); vadhāyānīte (bj: syā); vadhāyanīte ... vadhāyanunīte (bj: katthaci) | vadhāyupanīte → vadhāyānīte (cck: syā. kaṁ.); vadhāya nīte (cck: ka.) | Te → M6 na. (pts note) | upanīte → M. Ph. vadhāya nite (sic); S. vadhāyānīte; T. vadhāyunīte; M7 vadhāyupannīte pannite (sic). (pts note) | vadhāyupanīte → vadhāy upanīte (pts)Because when the fish are led to the slaughter he regards them with bad intentions.
Taṁ kiṁ maññatha, bhikkhave,
kiṁ → kim (pts)What do you think, mendicants?
api nu tumhehi diṭṭhaṁ vā sutaṁ vā:
api nu → apinu (bjt, th)Have you ever seen or heard
‘goghātako gāvo vadhitvā vadhitvā vikkiṇamāno tena kammena tena ājīvena hatthiyāyī vā assayāyī vā rathayāyī vā yānayāyī vā bhogabhogī vā mahantaṁ vā bhogakkhandhaṁ ajjhāvasanto’”ti?
ajjhāvasantoti → ajjhāvasanto ti (bjt, pts)of a butcher of cattle selling cattle that he killed himself who, by means of that work and livelihood, got to travel by elephant, horse, chariot, or vehicle, or to enjoy wealth, or to live off a large fortune?”
“No hetaṁ, bhante”.
bhante → T. bhikkhave. (pts note)“No, sir.”
“Sādhu, bhikkhave.“Good, mendicants!
Mayāpi kho etaṁ, bhikkhave, neva diṭṭhaṁ na sutaṁ:
mayāpi → mayā pi (pts)I too have never seen or heard of such a thing.
‘goghātako gāvo vadhitvā vadhitvā vikkiṇamāno tena kammena tena ājīvena hatthiyāyī vā assayāyī vā rathayāyī vā yānayāyī vā bhogabhogī vā mahantaṁ vā bhogakkhandhaṁ ajjhāvasanto’ti.
vā → (bj) | gāvo → T. gāve. (pts note) | ajjhāvasantoti → ajjhāvasanto ti (pts)
Taṁ kissa hetu?Why is that?
Te hi so, bhikkhave, gāvo vajjhe vadhāyupanīte pāpakena manasānupekkhati, tasmā so neva hatthiyāyī hoti na assayāyī na rathayāyī na yānayāyī na bhogabhogī, na mahantaṁ bhogakkhandhaṁ ajjhāvasati.
vadhāyupanīte → vadhāyopanīte (bj); vadhāyānīte (sya-all) | vadhāyopanīte → vadhāyupanīte (bj: sīmu); vadhāyānīte (bj: katthaci); vadhāyupanīte (bj: sīmu) | Te → T. tā; M6 na; M7 tathā. (pts note) | upanīte → M. Ph. vadhāya nite; S. vadhāyānīte; T. vadhāyunnikā; M7 -yunnitā (or -yuttitā). (pts note) | hoti → M. Ph. have vā instead of hoti. (pts note) | yānayāyī → M. Ph. add vā. (pts note) | na → omitted by Ph. (pts note) | bhogabhogī → M. adds vā. (pts note) | vadhāyupanīte → vadhāy upanīte (pts)Because when the cattle are led to the slaughter he regards them with bad intentions.
Taṁ kiṁ maññatha, bhikkhave,
taṁ kiṁ → tam kim (pts)What do you think, mendicants?
api nu tumhehi diṭṭhaṁ vā sutaṁ vā:
api nu → apinu (bjt, th)Have you ever seen or heard
‘orabbhiko …pe…
orabbhiko → M6 orambhāgiko. (pts note) | pe → M. pa; omitted by Ph. T. (pts note)of a butcher of sheep …
sūkariko …pe…
sūkariko → sokariko (sya-all) | sūkariko → sokariko (bj: syā) | sūkariko → sokariko (cck: syā.) | sokariko → ba. sūkariko (sya-all: yu.) | sūkariko → S. soka-; omitted by M6. (pts note)a butcher of pigs …
sākuṇiko …pe…
sākuṇiko → sākuntiko (bj)a butcher of poultry …
māgaviko mage vadhitvā vadhitvā vikkiṇamāno tena kammena tena ājīvena hatthiyāyī vā assayāyī vā rathayāyī vā yānayāyī vā bhogabhogī vā mahantaṁ vā bhogakkhandhaṁ ajjhāvasanto’”ti?
mage → mige (sya-all, km, pts1ed) | mage → mige (pts) | mage → mige (bj: syā) | mage → mige (cck: syā. kaṁ.) | ajjhāvasantoti → ajjhāvasanto ti (bjt, pts)or a deer-hunter selling deer which he killed himself who, by means of that work and livelihood, got to travel by elephant, horse, chariot, or vehicle, or to enjoy wealth, or to live off a large fortune?”
“Sādhu, bhikkhave.“Good, mendicants!
Mayāpi kho etaṁ, bhikkhave, neva diṭṭhaṁ na sutaṁ:
etaṁ → Ph. puts etaṁ after bhikkh- (pts note) | mayāpi → mayā pi (pts)I too have never seen or heard of such a thing.
‘māgaviko mage vadhitvā vadhitvā vikkiṇamāno tena kammena tena ājīvena hatthiyāyī vā assayāyī vā rathayāyī vā yānayāyī vā bhogabhogī vā mahantaṁ vā bhogakkhandhaṁ ajjhāvasanto’ti.
mage → mige (sya-all, pts) | ajjhāvasantoti → ajjhāvasanto ti (pts)
Taṁ kissa hetu?Why is that?
Te hi so, bhikkhave, mage vajjhe vadhāyupanīte pāpakena manasānupekkhati, tasmā so neva hatthiyāyī hoti na assayāyī na rathayāyī na yānayāyī na bhogabhogī, na mahantaṁ bhogakkhandhaṁ ajjhāvasati.
vadhāyupanīte → vadhāyopanīte (bj); vadhāyānīte (sya-all) | mage → mige (sya-all, pts) | vadhāyopanīte → vadhāyupanīte (bj: sīmu); vadhāyānīte (bj: katthaci); vadhāyupanīte (bj: sīmu) | mige → T. M6. M7 mage. (pts note) | hatthiyāyī → Ph. na hatthi- (pts note) | hoti → Ph. vā hoti. (pts note) | na → omitted by Ph. (pts note) | vadhāyupanīte → vadhāy upanīte (pts)Because when the deer are led to the slaughter he regards them with bad intentions.
Te hi nāma so, bhikkhave, tiracchānagate pāṇe vajjhe vadhāyupanīte pāpakena manasānupekkhamāno neva hatthiyāyī bhavissati na assayāyī na rathayāyī na yānayāyī na bhogabhogī, na mahantaṁ bhogakkhandhaṁ ajjhāvasissati.
nāma → idaṁ padaṁ bahūsu, manasānupekkhamāno → tasmā so (sya-all, mr) | bhavissati → hoti (sya-all, mr) | ajjhāvasissati → ajjhāvasati (sya-all, mr) | nāma → (bj, pts) | vadhāyupanīte → vadhāyopanīte (bj); vadhāyānīte (sya-all) | manasānupekkhamāno → manasānupekkhati tasmā so (sya-all) | vadhāyopanīte → vadhāyupanīte (bj: sīmu); vadhāyānīte (bj: katthaci); vadhāyupanīte (bj: sīmu) | nāma → ( ) bahūsu natthi (cck note) | manasānupekkhamāno → manasānupekkhati, tasmā so (cck: syā. ka.) | bhavissati → hoti (cck: syā. ka.) | ajjhāvasissati → ajjhāvasati (cck: syā. ka.) | hi → T. M6 insert nāma; M7 nama. (pts note) | manasānupekkhamāno → M. Ph. S. -pekkhati, then tasma so. (pts note) | bhavissati → M. Ph. S. hoti. (pts note) | assayāyī → T. adds bhavissati. (pts note) | ajjhāvasissati → M. Ph. S. -vasati. (pts note) | vadhāyupanīte → vadhāy upanīte (pts)By regarding even animals led to the slaughter with bad intentions he did not get to travel by elephant, horse, chariot, or vehicle, or to enjoy wealth, or to live off a large fortune.
Ko pana vādo yaṁ manussabhūtaṁ vajjhaṁ vadhāyupanītaṁ pāpakena manasānupekkhati.
vadhāyupanītaṁ → vadhāyopanītaṁ (bj); vadhāyānītaṁ (sya-all) | vadhāyopanītaṁ → vadhāyupanītaṁ (bj: sīmu) | upanītaṁ → M. Ph. vadhāya ni-; S. vadhāyānī-; T. M7 vadhāyunnī-; also M6 has vadhāyunni- in the two last places where this word occurs. (pts note) | vadhāyupanītaṁ → vadhāy upanītaṁ (pts)How much worse is someone who regards human beings brought to the slaughter with bad intentions!
Tañhi tassa, bhikkhave, hoti dīgharattaṁ ahitāya dukkhāya.
Tañhi tassa → taṁ hissa (pts1ed, mr) | tañhi tassa → taṁ hi ssa (pts) | tassa → taṁ hissa (cck: pī. ka.) | ssa → S. tassa. (pts note)This will be for their lasting harm and suffering.
Kāyassa bhedā paraṁ maraṇā apāyaṁ duggatiṁ vinipātaṁ nirayaṁ upapajjatī”ti.
upapajjatīti aṭṭhamaṁ → upapajjatī ti (pts) | upapajjatīti → uppajjatī (bj: sīmu) | paraṁ maraṇā → parammaraṇā (bjt, pts)When their body breaks up, after death, they’re reborn in a place of loss, a bad place, the underworld, hell.”