Phaggunasutta
Phaggunasutta → phagguṇasuttaṁ (bj)Сутта Пхаггуна
Tena kho pana samayena āyasmā phagguno ābādhiko hoti dukkhito bāḷhagilāno.
phagguno → phagguṇo (bj, sya-all); phegguno (mr) | phagguno → phegguno (cck: ka.); phagguṇo (cck: sī. syā.) | Phagguno → M. Phe-; S. Phagguṇo throughout; T. Phagguno and Phagguṇo; M7 Phagguṇo nearly always. (pts note) | ābādhiko → M6. paṇḍito. (pts note) | + → sāvatthinidānaṁ (bjt)Одно время уважаемый Пхаггуна был нездоров, поражён болезнью, серьёзно болен.
Atha kho āyasmā ānando yena bhagavā tenupasaṅkami; upasaṅkamitvā bhagavantaṁ abhivādetvā ekamantaṁ nisīdi. Ekamantaṁ nisinno kho āyasmā ānando bhagavantaṁ etadavoca:
bhagavantaṁ → bhavantaṁ (bj) | tenupasaṅkami → ten upasaṅkami (pts) | etadavoca → etad avoca (pts)И тогда уважаемый Ананда отправился к Благословенному, поклонился ему, сел рядом, и сказал:
“āyasmā, bhante, phagguno ābādhiko dukkhito bāḷhagilāno.
phagguno → phagguṇo (bj, sya-all)“Почтенный, уважаемый Пхаггуна нездоров, поражён болезнью, серьёзно болен.
Sādhu, bhante, bhagavā yenāyasmā phagguno tenupasaṅkamatu anukampaṁ upādāyā”ti.
phagguno → phagguṇo (bj, sya-all) | yenāyasmā → yen āyasmā (pts) | tenupasaṅkamatu → ten upasaṅkamatu (pts) | upādāyāti → upādāyā ti (pts)Пусть Благословенный навестит его из сострадания”.
Adhivāsesi bhagavā tuṇhībhāvena.Благословенный молча согласился.
Atha kho bhagavā sāyanhasamayaṁ paṭisallānā vuṭṭhito yenāyasmā phagguno tenupasaṅkami.
paṭisallānā → patisallānā (bj) | phagguno → phagguṇo (bj, sya-all) | sāyanhasamayaṁ → sāyaṇhasamayaṁ (sya-all, pts) | sāyaṇhasamayaṁ → M. -ye. (pts note) | āyasmā → M. yena āy- (pts note) | yenāyasmā → yen āyasmā (pts) | tenupasaṅkami → ten upasaṅkami (pts)И тогда, вечером, Благословенный вышел из затворничества и отправился к уважаемому Пхаггуне.
Addasā kho āyasmā phagguno bhagavantaṁ dūratova āgacchantaṁ.
phagguno → phagguṇo (bj, sya-all) | dūratova → dūrato va (pts)Уважаемый Пхаггуна увидел Благословенного издали
Disvāna mañcake samadhosi.
samadhosi → samañcosi (bj); samañcopi (si, sya-all, pts1ed) | samadhosi → samañco pi (pts) | samañcosi → samadhosi (bj: machasaṁ); samañcopi (bj: sīmu, syā) | samadhosi → samañcopi (sī. syā. pī.), saṁ + dhū + ī = samadhosi (cck note) | disvā → T. M6. S. disvāna; M7 -nā. (pts note)и начал шевелиться, [лёжа] на кровати.
Atha kho bhagavā āyasmantaṁ phaggunaṁ etadavoca:
phaggunaṁ → phagguṇaṁ (bj, sya-all) | etadavoca → etad avoca (pts)Благословенный обратился к нему:
“alaṁ, phagguna, mā tvaṁ mañcake samadhosi.
phagguna → phagguṇa (bj, sya-all) | samadhosi → samañcosi (bj); samañcopi (sya-all, pts) | pi → M. Ph. samadhosi. (pts note) | samadhosi → samañco pi (pts)“Довольно, монах, не двигайся, [лёжа] на своей кровати.
Santimāni āsanāni parehi paññattāni, tatthāhaṁ nisīdissāmī”ti.
parehi → pure (bj, pts) | pure → parehi (bj: machasaṁ) | pure → M. Ph. S. parehi. (pts note) | nisīdissāmīti → nisīdissāmī ti (pts)Тут подготовлены сиденья, я присяду вот здесь”.
Nisīdi bhagavā paññatte āsane.Благословенный сел на подготовленное сиденье
Nisajja kho bhagavā āyasmantaṁ phaggunaṁ etadavoca:
phaggunaṁ → phagguṇaṁ (bj, sya-all) | etadavoca → etad avoca (pts)и сказал тому монаху:
“Kacci te, phagguna, khamanīyaṁ kacci yāpanīyaṁ? Kacci te dukkhā vedanā paṭikkamanti, no abhikkamanti; paṭikkamosānaṁ paññāyati, no abhikkamo”ti?
phagguna → phagguṇa (bj, sya-all) | te → (bj, sya-all, pts) | dukkhā → kacci te dukkhā (bj: machasaṁ) | dukkhā → Ph. dukkha- (pts note) | abhikkamoti → abhikkamo ti (pts)“Я надеюсь, ты поправляешься, монах, я надеюсь, тебе становится лучше. Я надеюсь, твои болезненные ощущения спадают, а не возрастают, и что можно увидеть их спад, а не увеличение”.
“Na me, bhante, khamanīyaṁ na yāpanīyaṁ. Bāḷhā me dukkhā vedanā abhikkamanti, no paṭikkamanti; abhikkamosānaṁ paññāyati, no paṭikkamo.
paṭikkamanti → paṭikkamantī (bj) | paṭikkamo → paṭikkamoti (bj) | paṭikkamo → all MSS. exc. S. add ti. (pts note)“Почтенный, я не поправляюсь, мне не становится лучше. Сильные болезненные ощущения возрастают у меня, а не спадают, и можно увидеть их увеличение, а не спад.
Seyyathāpi, bhante, balavā puriso tiṇhena sikharena muddhani abhimattheyya; evamevaṁ kho me, bhante, adhimattā vātā muddhani ūhananti.
muddhani → muddhānaṁ (bj, pts1ed) | abhimattheyya → abhimatteyya (si); abhimaṭṭheyya (sya-all) | muddhani → muddhānaṁ (bj, pts1ed) | ūhananti → hananti (bj, pts1ed); ohananti (sya-all) | muddhani abhimattheyya evamevaṁ → muddhānaṁ abhimantheyya evameva (bj) | muddhani ūhananti → muddhānaṁ hananti (bj, pts) | abhimattheyya evamevaṁ → abhimaṭṭheyya evameva (sya-all) | me → (sya-all) | muddhani → muddhānaṁ (pts) | muddhānaṁ → muddhati (bj: machasaṁ) | abhimantheyya → abhimatteyya (bj: machasaṁ, sīmu) | muddhani → muddhānaṁ (cck: sī. pī.) | abhimattheyya → abhimaṭṭheyya (cck: syā.) | muddhani → hananti (cck: sī. pī.); ohananti (cck: syā.) | muddhānaṁ → M. Ph. S. muddhani. (pts note) | abhimattheyya → S. -maṭṭheyya; T. M6 -matteyya. (pts note) | me → omitted by M. Ph. S. (pts note) | muddhānaṁ → M. Ph. S. muddhani. (pts note) | hananti → M. uhan-; S. oh-; Ph. upānanti. (pts note) | seyyathāpi → seyyathā pi (pts) | evamevaṁ → evam eva (pts)Это как если бы сильный человек раскроил бы мою голову острым мечом – вот какие жестокие ветра прорезают мою голову.
Na me, bhante, khamanīyaṁ na yāpanīyaṁ. Bāḷhā me dukkhā vedanā abhikkamanti, no paṭikkamanti; abhikkamosānaṁ paññāyati, no paṭikkamo.
paṭikkamo → paṭikkamoti (bj)Я не поправляюсь, мне не становится лучше.
Seyyathāpi, bhante, balavā puriso daḷhena varattakkhaṇḍena sīsaveṭhanaṁ dadeyya; evamevaṁ kho me, bhante, adhimattā sīse sīsavedanā.
varattakkhaṇḍena → varattabandhena sīse (bj); varattakkhandhena sīse (sya-all); varattakkhaṇḍena sīse (pts) | me → (sya-all) | varattabandhena → varantakkhaṇḍena (bj: machasaṁ) | kho → ba. etthantare meti atthi (sya-all: yu.) | varattakkhaṇḍena → S. -kkhandhena; Ph. varatikkhaṇena. (pts note) | sīsaveṭhanaṁ → M. -vedhanaṁ; Ph. -cchedaṁ; M7 -vesanaṁ. (pts note) | me → omitted by M7. S. (pts note) | evamevaṁ → evameva (bjt, th) | seyyathāpi → seyyathā pi (pts) | evamevaṁ → evam eva (pts)Это как если бы сильный человек стянул бы прочным кожаным ободом мою голову – вот какие жестокие боли у меня в голове.
Na me, bhante, khamanīyaṁ na yāpanīyaṁ. Bāḷhā me dukkhā vedanā abhikkamanti, no paṭikkamanti; abhikkamosānaṁ paññāyati, no paṭikkamo.
paṭikkamo → paṭikkamoti (bj)Я не поправляюсь, мне не становится лучше.
Seyyathāpi, bhante, dakkho goghātako vā goghātakantevāsī vā tiṇhena govikantanena kucchiṁ parikanteyya; evamevaṁ kho me, bhante, adhimattā vātā kucchiṁ parikantanti.
tiṇhena → Ph. tikkhanena. (pts note) | govikantanena → M. (also perhaps M7) -kattanena; Ph. -kkatanena; M6 gopacikantanena. (pts note) | me → omitted by M. Ph. M6. (pts note) | kucchiṁ → M6 kucchiyaṁ. (pts note) | parikantanti → T. parikk-; M. -kantenti; Ph. -kanteti. (pts note) | evamevaṁ → evameva (bjt, th) | seyyathāpi → seyyathā pi (pts) | evamevaṁ → evam eva (pts)Это как если бы умелый мясник или его ученик вскрыл бы брюхо быка острым мясницким ножом – вот какие жестокие ветра прорезают мой живот.
Na me, bhante, khamanīyaṁ na yāpanīyaṁ. Bāḷhā me dukkhā vedanā abhikkamanti, no paṭikkamanti; abhikkamosānaṁ paññāyati, no paṭikkamo.
paṭikkamo → paṭikkamoti (bj) | yāpanīyaṁ → omitted by Ph. (pts note) | paṭikkamo → all MSS. exc. S. add ti. (pts note)Я не поправляюсь, мне не становится лучше.
Seyyathāpi, bhante, dve balavanto purisā dubbalataraṁ purisaṁ nānābāhāsu gahetvā aṅgārakāsuyā santāpeyyuṁ samparitāpeyyuṁ; evamevaṁ kho me, bhante, adhimatto kāyasmiṁ ḍāho.
dve → (bj) | samparitāpeyyuṁ evamevaṁ → paritāpeyyuṁ evameva (bj, pts) | me → (sya-all, pts) | paritāpeyyuṁ → saṁparitāpeyyuṁ (bj: machasaṁ) | balavanto → T. -te. (pts note) | santāpeyyuṁ → M. sukkhapeyya; Ph. pakkhīpeyya. (pts note) | paritāpeyyuṁ → S. sampari-; omitted by M. Ph. (pts note) | adhimatto → S. -ttā. (pts note) | kāyasmiṁ → M. Ph. kāyamhi. (pts note) | nānābāhāsu → nānā bāhāsu (bjt) | seyyathāpi → seyyathā pi (pts) | samparitāpeyyuṁ evamevaṁ → paritāpeyyuṁ evam eva (pts)Как если бы два сильных человека схватили бы слабого за обе руки и поджаривали бы его над ямой с горячими углями – вот какое жестокое жжение в моём теле.
Na me, bhante, khamanīyaṁ na yāpanīyaṁ. Bāḷhā me dukkhā vedanā abhikkamanti, no paṭikkamanti; abhikkamosānaṁ paññāyati, no paṭikkamo”ti.
abhikkamanti → abhikkhamanti (pts) | paṭikkamoti → paṭikkamo ti (pts)Я не поправляюсь, почтенный, мне не становится лучше. Сильные болезненные ощущения возрастают у меня, а не спадают, и можно увидеть их увеличение, а не спад”.
Atha kho bhagavā āyasmantaṁ phaggunaṁ dhammiyā kathāya sandassetvā samādapetvā samuttejetvā sampahaṁsetvā uṭṭhāyāsanā pakkāmi.
phaggunaṁ → phagguṇaṁ (bj, sya-all) | atha kho → athakho (th)И тогда Благословенный, наставил, воодушевил, вдохновил, и порадовал уважаемого Пхаггуну беседой о Дхамме, после чего поднялся с сиденья, и ушёл.
Atha kho āyasmā phagguno acirapakkantassa bhagavato kālamakāsi.
phagguno → phagguṇo (bj, sya-all) | kālamakāsi → kālam akāsi (pts)И вскоре после того как Благословенный ушёл, уважаемый Пхаггуна скончался.
Tamhi cassa samaye maraṇakāle indriyāni vippasīdiṁsu.В момент его смерти его качества были умиротворёнными.
Atha kho āyasmā ānando yena bhagavā tenupasaṅkami; upasaṅkamitvā bhagavantaṁ abhivādetvā ekamantaṁ nisīdi. Ekamantaṁ nisinno kho āyasmā ānando bhagavantaṁ etadavoca:
tenupasaṅkami → ten upasaṅkami (pts) | etadavoca → etad avoca (pts)И тогда уважаемый Ананда подошёл к Благословенному, поклонился ему, сел рядом, и сказал:
“āyasmā, bhante, phagguno acirapakkantassa bhagavato kālamakāsi.
phagguno → phagguṇo (bj, sya-all) | kālamakāsi → kālam akāsi (pts)“Почтенный, вскоре после того как Благословенный ушёл, уважаемый Пхаггуна скончался.
Tamhi cassa samaye maraṇakāle indriyāni vippasīdiṁsū”ti.
vippasīdiṁsūti → vippasīdiṁsū ti (pts)В момент его смерти его качества были умиротворёнными”.
“Kiṁ hānanda, phaggunassa bhikkhuno indriyāni na vippasīdissanti.
hānanda, phaggunassa → hānanda phagguṇassa (sya-all); pheggunassa ānanda (mr) | phaggunassa → phagguṇassa (bj) | na vippasīdissanti phaggunassa → nappasīdissanti phagguṇassa (bj) | phaggunassa → pheggunassa ānanda (cck: ka.) | Ānanda → M. Ānanda alone; Ph. kiṁ Ān- (pts note) | hānanda → h ānanda (pts)“А с чего бы, Ананда, качества уважаемого Пхаггуны не должны были бы быть умиротворёнными?
Phaggunassa, ānanda, bhikkhuno pañcahi orambhāgiyehi saṁyojanehi cittaṁ avimuttaṁ ahosi.
orambhāgiyehi saṁyojanehi → oramhāgiyehi saññojanehi (bj) | phaggunassa → phagguṇassa (sya-all) | avimuttaṁ → T. M6. M7 adhi- (pts note)Хоть его ум не был освобождён от пяти нижних оков,
Tassa taṁ dhammadesanaṁ sutvā pañcahi orambhāgiyehi saṁyojanehi cittaṁ vimuttaṁ.
orambhāgiyehi saṁyojanehi → oramhāgiyehi saññojanehi (bj) | vimuttaṁ → M. Ph. add hoti. (pts note)когда он услышал это наставление по Дхамме, его ум освободился от них.
Chayime, ānanda, ānisaṁsā kālena dhammassavane kālena atthupaparikkhāya.
dhammassavane → dhammasavaṇe (bj); dhammasavane (sya-all, pts1ed) | atthupaparikkhāya → atthūpaparikkhāya (bj) | dhammassavane → dhammasavaṇe (cck: sī.) | atthupaparikkhāya → M7 atthupa- (pts note) | chayime → cha yime (pts)Есть, Ананда, шесть преимуществ слушания Дхаммы в должный момент и изучения [её] значения в должный момент.
Katame cha?Какие шесть?
Idhānanda, bhikkhuno pañcahi orambhāgiyehi saṁyojanehi cittaṁ avimuttaṁ hoti.
orambhāgiyehi saṁyojanehi → oramhāgiyehi saññojanehi (bj) | avimuttaṁ → Ph. T. M6 adhi- (pts note) | idhānanda → idh ānanda (pts)Бывает так, Ананда, что ум монаха ещё не освобождён от пяти нижних оков,
So tamhi samaye maraṇakāle labhati tathāgataṁ dassanāya.
Tathāgataṁ → M. -tassa. (pts note)но, будучи при смерти, ему удаётся повидать Татхагату.
Tassa tathāgato dhammaṁ deseti ādikalyāṇaṁ majjhekalyāṇaṁ pariyosānakalyāṇaṁ sātthaṁ sabyañjanaṁ, kevalaparipuṇṇaṁ parisuddhaṁ brahmacariyaṁ pakāseti.
pakāseti → S. -sesi. (pts note) | sabyañjanaṁ → savyañjanaṁ (bjt, pts) | majjhekalyāṇaṁ → majjhe kalyāṇaṁ (pts)Татхагата обучает его Дхамме – прекрасной в начале, прекрасной в середине, прекрасной в конце, правильной и в духе и в букве. Он раскрывает ему святую жизнь, всецело полную и чистую.
Tassa taṁ dhammadesanaṁ sutvā pañcahi orambhāgiyehi saṁyojanehi cittaṁ vimuccati.
orambhāgiyehi saṁyojanehi → oramhāgiyehi saññājanehi (bj) | saṁyojanehi → saññojanehi (th)Когда монах слышит это наставление по Дхамме, его ум освобождается от пяти нижних оков.
Ayaṁ, ānanda, paṭhamo ānisaṁso kālena dhammassavane.
dhammassavane → dhammasavaṇe (bj) | dhammassavane → dhammasavane (th, pts)Таково первое преимущество слушания Дхаммы в должный момент.
Puna caparaṁ, ānanda, bhikkhuno pañcahi orambhāgiyehi saṁyojanehi cittaṁ avimuttaṁ hoti.
orambhāgiyehi saṁyojanehi → oramhāgiyehi saññojanehi (bj) | avimuttaṁ → Ph. T. adhi- (pts note) | caparaṁ → ca paraṁ (pts)Далее, [бывает так, что] ум монаха ещё не освобождён от пяти нижних оков.
So tamhi samaye maraṇakāle na heva kho labhati tathāgataṁ dassanāya, api ca kho tathāgatasāvakaṁ labhati dassanāya.
na heva kho → no ca kho (mr) | kho → no ca kho (cck: ka.) | h'eva → M. na ca; Ph. na so ca. (pts note) | na heva → naheva (th)Будучи при смерти, ему не удаётся повидать Татхагату, но удаётся повидать ученика Татхагаты.
Tassa tathāgatasāvako dhammaṁ deseti ādikalyāṇaṁ majjhekalyāṇaṁ pariyosānakalyāṇaṁ sātthaṁ sabyañjanaṁ, kevalaparipuṇṇaṁ parisuddhaṁ brahmacariyaṁ pakāseti.
Tassa → omitted by M. Ph. (pts note) | sabyañjanaṁ → savyañjanaṁ (bjt, pts) | majjhekalyāṇaṁ → majjhe kalyāṇaṁ (pts)Ученик Татхагаты обучает его Дхамме – прекрасной в начале, прекрасной в середине, прекрасной в конце, правильной и в духе и в букве. Он раскрывает ему святую жизнь, всецело полную и чистую.
Tassa taṁ dhammadesanaṁ sutvā pañcahi orambhāgiyehi saṁyojanehi cittaṁ vimuccati.
orambhāgiyehi → oramhāgiyehi (bj) | taṁ → omitted by M6. (pts note) | saṁyojanehi → saññojanehi (th)Когда монах слышит это наставление по Дхамме, его ум освобождается от пяти нижних оков.
Ayaṁ, ānanda, dutiyo ānisaṁso kālena dhammassavane.
dhammassavane → dhammasavaṇe (bj) | dhammassavane → dhammasavane (th, pts)Таково второе преимущество слушания Дхаммы в должный момент.
Puna caparaṁ, ānanda, bhikkhuno pañcahi orambhāgiyehi saṁyojanehi cittaṁ avimuttaṁ hoti.
orambhāgiyehi → oramhāgiyehi (bj) | saṁyojanehi → saññojanehi (th) | caparaṁ → ca paraṁ (pts)Далее, [бывает так, что] ум монаха ещё не освобождён от пяти нижних оков.
So tamhi samaye maraṇakāle na heva kho labhati tathāgataṁ dassanāya, napi tathāgatasāvakaṁ labhati dassanāya;
h'eva → M. na ca; Ph. te ca. (pts note) | na → Ph. omits na, but it has pi na after -sāvakaṁ. (pts note) | na heva → naheva (th) | napi → na pi (pts)Будучи при смерти, ему не удаётся повидать Татхагату или ученика Татхагаты,
api ca kho yathāsutaṁ yathāpariyattaṁ dhammaṁ cetasā anuvitakketi anuvicāreti manasānupekkhati.
anuvicāreti → Ph. -cārati (sic). (pts note) | manasānupekkhati → M. Ph. manasā anu- (pts note)но он размышляет, исследует, и мысленно изучает Дхамму так, как он её услышал и запомнил.
Tassa yathāsutaṁ yathāpariyattaṁ dhammaṁ cetasā anuvitakkayato anuvicārayato manasānupekkhato pañcahi orambhāgiyehi saṁyojanehi cittaṁ vimuccati.
orambhāgiyehi → oramhāgiyehi (bj) | saṁyojanehi → saññojanehi (th)По мере того как он делает так, его ум освобождается от пяти нижних оков.
Ayaṁ, ānanda, tatiyo ānisaṁso kālena atthupaparikkhāya.
atthupaparikkhāya → dhammasavaṇe kālena atthūpaparikkhāya (bj) | atthupaparikkhāya → T. atthūpapa-; M7 atthupari- (pts note)Таково третье преимущество изучения значения в должный момент.
Idhānanda, bhikkhuno pañcahi orambhāgiyehi saṁyojanehi cittaṁ vimuttaṁ hoti, anuttare ca kho upadhisaṅkhaye cittaṁ avimuttaṁ hoti.
orambhāgiyehi → oramhāgiyehi (bj) | avimuttaṁ → omitted by Ph.; T. adhi- (pts note) | saṁyojanehi → saññojanehi (th) | upadhisaṅkhaye → upadhisaṁkhaye (th, pts) | idhānanda → idh ānanda (pts)Далее, [бывает так, что] ум монаха освобождён от пяти нижних оков, но ещё не освобождён в непревзойдённом угасании обретений.
So tamhi samaye maraṇakāle labhati tathāgataṁ dassanāya.Будучи при смерти, ему удаётся повидать Татхагату.
Tassa tathāgato dhammaṁ deseti ādikalyāṇaṁ majjhekalyāṇaṁ …pe… brahmacariyaṁ pakāseti.
Tassa → omitted by M. Ph. (pts note) | deseti → T. -si; T. M6. M7 then have pe || ādikalyāṇaṁ and so on. (pts note) | pe → M. la; Ph. pa; omitted by T. M6. M7. (pts note) | majjhekalyāṇaṁ → majjhe kalyāṇaṁ (pts)Татхагата обучает его Дхамме – прекрасной в начале, прекрасной в середине, прекрасной в конце, правильной и в духе и в букве. Он раскрывает ему святую жизнь, всецело полную и чистую.
Tassa taṁ dhammadesanaṁ sutvā anuttare upadhisaṅkhaye cittaṁ vimuccati.
+ → kho (bjt) | upadhisaṅkhaye → upadhisaṁkhaye (th, pts)Когда монах слышит это наставление по Дхамме, его ум освобождается в непревзойдённом угасании обретений.
Ayaṁ, ānanda, catuttho ānisaṁso kālena dhammassavane.
dhammassavane → dhammasavaṇe (bj) | dhammassavane → dhammasavane (th, pts)Таково четвёртое преимущество слушания Дхаммы в должный момент.
Puna caparaṁ, ānanda, bhikkhuno pañcahi orambhāgiyehi saṁyojanehi cittaṁ vimuttaṁ hoti, anuttare ca kho upadhisaṅkhaye cittaṁ avimuttaṁ hoti.
orambhāgiyehi → oramhāgiyehi (bj) | kho → omitted by T. M7; M6. omits only ca. (pts note) | avimuttaṁ → T. M6. adhi- (pts note) | hoti → omitted by T. M6. M7. (pts note) | saṁyojanehi → saññojanehi (th) | upadhisaṅkhaye → upadhisaṁkhaye (th, pts) | caparaṁ → ca paraṁ (pts)Далее, [бывает так, что] ум монаха освобождён от пяти нижних оков, но ещё не освобождён в непревзойдённом угасании обретений.
So tamhi samaye maraṇakāle na heva kho labhati tathāgataṁ dassanāya, api ca kho tathāgatasāvakaṁ labhati dassanāya.
h'eva → M. na ca; Ph. na so ca. (pts note) | na heva → naheva (th)Будучи при смерти, ему не удаётся повидать Татхагату, но удаётся повидать ученика Татхагаты.
Tassa tathāgatasāvako dhammaṁ deseti ādikalyāṇaṁ …pe… parisuddhaṁ brahmacariyaṁ pakāseti.
pe → M. la; Ph. pa. (pts note) | tathāgatasāvako → tathāgata sāvako (bjt)Ученик Татхагаты обучает его Дхамме – прекрасной в начале, прекрасной в середине, прекрасной в конце, правильной и в духе и в букве. Он раскрывает ему святую жизнь, всецело полную и чистую.
Tassa taṁ dhammadesanaṁ sutvā anuttare upadhisaṅkhaye cittaṁ vimuccati.
upadhisaṅkhaye → upadhisaṁkhaye (th, pts)Когда монах слышит это наставление по Дхамме, его ум освобождается в непревзойдённом угасании обретений.
Ayaṁ, ānanda, pañcamo ānisaṁso kālena dhammassavane.
dhammassavane → dhammasavaṇe (bj) | dhammassavane → dhammasavane (th, pts)Таково пятое преимущество слушания Дхаммы в должный момент.
Puna caparaṁ, ānanda, bhikkhuno pañcahi orambhāgiyehi saṁyojanehi cittaṁ vimuttaṁ hoti, anuttare ca kho upadhisaṅkhaye cittaṁ avimuttaṁ hoti.
orambhāgiyehi saṁyojanehi → oramhāgiyehi sayojanehi (bj) | vimuttaṁ → omitted by Ph. (pts note) | saṁyojanehi → saññojanehi (th) | upadhisaṅkhaye → upadhisaṁkhaye (th, pts) | caparaṁ → ca paraṁ (pts)Далее, [бывает так, что] ум монаха освобождён от пяти нижних оков, но ещё не освобождён в непревзойдённом угасании обретений.
So tamhi samaye maraṇakāle na heva kho labhati tathāgataṁ dassanāya, napi tathāgatasāvakaṁ labhati dassanāya;
h'eva → M. na ca; Ph. na so ca. (pts note) | na → M. nā; Ph. omits na, but it has pi na after -sāvakaṁ. (pts note) | na heva → naheva (th) | napi → na pi (pts)Будучи при смерти, ему не удаётся повидать Татхагату или ученика Татхагаты,
api ca kho yathāsutaṁ yathāpariyattaṁ dhammaṁ cetasā anuvitakketi anuvicāreti manasānupekkhati.
cetasā → T. M6. M7 have after cetasā: pe, then anuvitakkayato and so on. (pts note) | anuvicāreti → Ph. -carati. (pts note)но он размышляет, исследует, и мысленно изучает Дхамму так, как он её услышал и запомнил.
Tassa yathāsutaṁ yathāpariyattaṁ dhammaṁ cetasā anuvitakkayato anuvicārayato manasānupekkhato anuttare upadhisaṅkhaye cittaṁ vimuccati.
cetasā → M. cetasānu- (pts note) | upadhisaṅkhaye → upadhisaṁkhaye (th, pts)По мере того как он делает так, его ум освобождается в непревзойдённом угасании обретений.
Ayaṁ, ānanda, chaṭṭho ānisaṁso kālena atthupaparikkhāya.
atthupaparikkhāya → dhammasavaṇe kālena atthūpaparikkhāya (bj) | atthupaparikkhāya → M. T. atthū-; Ph. M7 atthupari- (pts note)Таково шестое преимущество изучения значения в должный момент.
Ime kho, ānanda, cha ānisaṁsā kālena dhammassavane kālena atthupaparikkhāyā”ti.
dhammassavane → dhammasavaṇe (bj) | atthupaparikkhāyāti dutiyaṁ → atthūpaparikkhāyāti (bj); atthupaparikkhāyā ti (pts) | atthupaparikkhāyā → T. atthū- (pts note) | dhammassavane → dhammasavane (th, pts)Таковы, Ананда, шесть преимуществ слушания Дхаммы в должный момент и изучения [её] значения в должный момент”.