SīhanādasuttaСутта Львиный рык
“Chayimāni, bhikkhave, tathāgatassa tathāgatabalāni, yehi balehi samannāgato tathāgato āsabhaṁ ṭhānaṁ paṭijānāti, parisāsu sīhanādaṁ nadati, brahmacakkaṁ pavatteti.
paṭijānāti → paṭipānāti (bj) | chayimāni → (pts) | Chayimāni → ni. 1.148; vibha. 760; a. ni. 10.21; paṭi. ma. 2.44 (cck: ma.) | nadati → T. nā- (pts note) | + → sāvatthinidānaṁ (bjt) | āsabhaṁ ṭhānaṁ → āsabhaṇṭhānaṁ (th, pts)“Монахи, существуют эти шесть сил Татхагаты, которыми обладает Татхагата, и, обладая которыми, он занимает место быка-вожака стада, рычит львиным рыком на собраниях, приводит в движение колесо Брахмы.
Katamāni cha?Какие шесть?
Idha, bhikkhave, tathāgato ṭhānañca ṭhānato aṭṭhānañca aṭṭhānato yathābhūtaṁ pajānāti.
ṭhānañca → ṭhānañ ca (pts) | aṭṭhānañca → aṭṭhānañ ca (pts)Татхагата понимает как-есть возможное как возможное, а невозможное как невозможное.
Yampi, bhikkhave, tathāgato ṭhānañca ṭhānato aṭṭhānañca aṭṭhānato yathābhūtaṁ pajānāti, idampi, bhikkhave, tathāgatassa tathāgatabalaṁ hoti, yaṁ balaṁ āgamma tathāgato āsabhaṁ ṭhānaṁ paṭijānāti, parisāsu sīhanādaṁ nadati, brahmacakkaṁ pavatteti.
parisāsu → pariyāsu (bj) | āsabhaṁ ṭhānaṁ → āsabhaṇṭhānaṁ (th, pts) | yampi → yam pi (pts) | ṭhānañca → ṭhānañ ca (pts) | aṭṭhānañca → aṭṭhānañ ca (pts) | idampi → idam pi (pts)Поскольку Татхагата понимает как-есть возможное как возможное, а невозможное как невозможное, то это сила Татхагаты, обладая которой, он занимает место быка-вожака стада, рычит львиным рыком на собраниях, приводит в движение колесо Брахмы.
Puna caparaṁ, bhikkhave, tathāgato atītānāgatapaccuppannānaṁ kammasamādānānaṁ ṭhānaso hetuso vipākaṁ yathābhūtaṁ pajānāti.
kammasamādānānaṁ → T. M6 -dānaṁ (pts note) | caparaṁ → ca paraṁ (pts)Далее, Татхагата понимает как-есть результат свершения действий в прошлом, будущем, настоящем в плане возможностей и причин.
Yampi, bhikkhave, tathāgato atītānāgatapaccuppannānaṁ kammasamādānānaṁ ṭhānaso hetuso vipākaṁ yathābhūtaṁ pajānāti, idampi, bhikkhave, tathāgatassa tathāgatabalaṁ hoti, yaṁ balaṁ āgamma tathāgato āsabhaṁ ṭhānaṁ paṭijānāti, parisāsu sīhanādaṁ nadati, brahmacakkaṁ pavatteti.
tathāgatabalaṁ → tathāgatabala (bjt) | āsabhaṁ ṭhānaṁ → āsabhaṇṭhānaṁ (th, pts) | yampi → yam pi (pts) | idampi → idam pi (pts)Поскольку Татхагата понимает как-есть результат работы действий… то это сила Татхагаты… приводит в движение колесо Брахмы.
Puna caparaṁ, bhikkhave, tathāgato jhānavimokkhasamādhisamāpattīnaṁ saṅkilesaṁ vodānaṁ vuṭṭhānaṁ yathābhūtaṁ pajānāti.
jhānavimokkhasamādhisamāpattīnaṁ → T. M6. M7 vimokha- (pts note) | saṅkilesaṁ → saṁkilesaṁ (my, th, ms2005, pts) | caparaṁ → ca paraṁ (pts)Далее, Татхагата понимает как-есть загрязнение, очищение, и выход [к более высокому состоянию] в отношении джхан, освобождений, сосредоточений, и медитативных достижений.
Yampi, bhikkhave, tathāgato …pe… idampi, bhikkhave, tathāgatassa tathāgatabalaṁ hoti, yaṁ balaṁ āgamma tathāgato āsabhaṁ ṭhānaṁ paṭijānāti, parisāsu sīhanādaṁ nadati, brahmacakkaṁ pavatteti.
pe → M. la; Ph. pa; T. M6. M7 give it in full. (pts note) | + → jhānavimokkhasamādhiyamāpattinaṁ saṅkilesaṁ vodānaṁ vuṭṭhānaṁ yathābhūtaṁ pajānāti (bjt) | āsabhaṁ ṭhānaṁ → āsabhaṇṭhānaṁ (th, pts) | yampi → yam pi (pts) | idampi → idam pi (pts)Поскольку Татхагата понимает… то это сила Татхагаты… приводит в движение колесо Брахмы.
Puna caparaṁ, bhikkhave, tathāgato anekavihitaṁ pubbenivāsaṁ anussarati, seyyathidaṁ—ekampi jātiṁ, dvepi jātiyo …pe… iti sākāraṁ sauddesaṁ anekavihitaṁ pubbenivāsaṁ anussarati.
jātiṁ → Ph. jātiyo. (pts note) | pe → M. la; Ph. pa. (pts note) | yam → Ph. idaṁ. (pts note) | jātiṁ → M. has la after jātiṁ; Ph. pa (also here jātiyo). (pts note) | seyyathidaṁ → seyyathīdaṁ (bjt, th) | caparaṁ → ca paraṁ (pts) | seyyathidaṁ ekampi → seyyathīdaṁ ekam pi (pts) | dvepi → dve pi (pts) | pe → spelled out in full (pts)Далее, Татхагата вспоминает свои многочисленные прошлые жизни… в подробностях и деталях.
Yampi, bhikkhave, tathāgato anekavihitaṁ pubbenivāsaṁ anussarati, seyyathidaṁ—ekampi jātiṁ, dvepi jātiyo …pe… iti sākāraṁ sauddesaṁ anekavihitaṁ pubbenivāsaṁ anussarati, idampi, bhikkhave, tathāgatassa tathāgatabalaṁ hoti, yaṁ balaṁ āgamma tathāgato āsabhaṁ ṭhānaṁ paṭijānāti, parisāsu sīhanādaṁ nadati, brahmacakkaṁ pavatteti.
āsabhaṁ → āsahaṁ (bj) | seyyathidaṁ → seyyathīdaṁ (bjt, th) | pubbenivāsaṁ → pubbe nivāsaṁ (bjt) | āsabhaṁ ṭhānaṁ → āsabhaṇṭhānaṁ (th)Поскольку Татхагата вспоминает… то это сила Татхагаты… приводит в движение колесо Брахмы.
Puna caparaṁ, bhikkhave, tathāgato dibbena cakkhunā visuddhena atikkantamānusakena …pe… yathākammūpage satte pajānāti.
caparaṁ → ca paraṁ (pts)Далее, Татхагата видит за счёт божественного глаза… в соответствии с их действиями.
Yampi, bhikkhave, tathāgato dibbena cakkhunā visuddhena atikkantamānusakena …pe… yathākammūpage satte pajānāti, idampi, bhikkhave, tathāgatassa tathāgatabalaṁ hoti, yaṁ balaṁ āgamma tathāgato āsabhaṁ ṭhānaṁ paṭijānāti, parisāsu sīhanādaṁ nadati, brahmacakkaṁ pavatteti.
pe → omitted by M. Ph. (pts note) | āsabhaṁ ṭhānaṁ → āsabhaṇṭhānaṁ (th, pts) | yampi → yam pi (pts) | idampi → idam pi (pts)Поскольку Татхагата видит… то это сила Татхагаты… приводит в движение колесо Брахмы.
Puna caparaṁ, bhikkhave, tathāgato āsavānaṁ khayā …pe… sacchikatvā upasampajja viharati.
pe → M. la; omitted by Ph.; S. gives it in full. (pts note) | pe → M. la; omitted by Ph. T. M6. M7. (pts note) | + → abhiññā (bjt) | + → anāsavañcetovimuttiṁ paññāvimuttiṁ diṭṭheva dhamme sayaṁ abhiññā (th)Далее, за счёт уничтожения пятен [умственных загрязнений], прямо [здесь и сейчас] в этой самой жизни Татхагата входит и пребывает в незапятнанном освобождении ума, освобождении пониманием, напрямую зная и проявляя это для себя самостоятельно.
Yampi, bhikkhave, tathāgato āsavānaṁ khayā …pe… sacchikatvā upasampajja viharati, idampi, bhikkhave, tathāgatassa tathāgatabalaṁ hoti, yaṁ balaṁ āgamma tathāgato āsabhaṁ ṭhānaṁ paṭijānāti, parisāsu sīhanādaṁ nadati, brahmacakkaṁ pavatteti.
āsabhaṁ ṭhānaṁ → āsabhaṇṭhānaṁ (th, pts) | yampi → idam pi (pts)Поскольку, за счёт уничтожения пятен прямо [здесь и сейчас] в этой самой жизни Татхагата входит и пребывает в незапятнанном освобождении ума, освобождении пониманием, напрямую зная и проявляя это для себя самостоятельно – то это сила Татхагаты, обладая которой, он занимает место быка-вожака стада, рычит львиным рыком на собраниях, приводит в движение колесо Брахмы.
Imāni kho, bhikkhave, cha tathāgatassa tathāgatabalāni, yehi balehi samannāgato tathāgato āsabhaṁ ṭhānaṁ paṭijānāti, parisāsu sīhanādaṁ nadati, brahmacakkaṁ pavatteti.
āsabhaṁ ṭhānaṁ → āsabhaṇṭhānaṁ (th, pts)Таковы шесть сил Татхагаты, которыми обладает Татхагата, и, обладая которыми, он занимает место быка-вожака стада, рычит львиным рыком на собраниях, приводит в движение колесо Брахмы.
Tatra ce, bhikkhave, pare tathāgataṁ ṭhānañca ṭhānato aṭṭhānañca aṭṭhānato yathābhūtaṁ ñāṇena upasaṅkamitvā pañhaṁ pucchanti.
ñāṇena → M6 no. (pts note) | ṭhānañca → ṭhānañ ca (pts) | aṭṭhānañca → aṭṭhānañ ca (pts)Если, монахи, другие подходят к Татхагате и задают ему вопрос, связанный с его действительным знанием о возможном как о возможном, а невозможном как о невозможном –
Yathā yathā, bhikkhave, tathāgatassa ṭhānañca ṭhānato aṭṭhānañca aṭṭhānato yathābhūtaṁ ñāṇaṁ viditaṁ tathā tathā tesaṁ tathāgato ṭhānañca ṭhānato aṭṭhānañca aṭṭhānato yathābhūtaṁ ñāṇena pañhaṁ puṭṭho byākaroti.
tathā → omitted by Ph. (pts note) | ñāṇena → M6 me. (pts note) | ṭhānañca → ṭhānañ ca (pts) | aṭṭhānañca → aṭṭhānañ ca (pts) | byākaroti → vyākaroti (pts)то тогда Татхагата, будучи спрошенным так, отвечает им в точности так, как он понял это знание.
Tatra ce, bhikkhave, pare tathāgataṁ atītānāgatapaccuppannānaṁ kammasamādānānaṁ ṭhānaso hetuso vipākaṁ yathābhūtaṁ ñāṇena upasaṅkamitvā pañhaṁ pucchanti.Если, монахи, другие подходят к Татхагате и задают ему вопрос, связанный с его действительным знанием о результате свершения действий в прошлом, будущем, настоящем в плане возможностей и причин –
Yathā yathā, bhikkhave, tathāgatassa atītānāgatapaccuppannānaṁ kammasamādānānaṁ ṭhānaso hetuso vipākaṁ yathābhūtaṁ ñāṇaṁ viditaṁ tathā tathā tesaṁ tathāgato atītānāgatapaccuppannānaṁ kammasamādānānaṁ ṭhānaso hetuso vipākaṁ yathābhūtaṁ ñāṇena pañhaṁ puṭṭho byākaroti.
yathābhūtaṁ → Ph. continues: ñāṇena pañhaṁ pu- byā- (pts note) | byākaroti → vyākaroti (pts)то тогда Татхагата, будучи спрошенным так, отвечает им в точности так, как он понял это знание.
Tatra ce, bhikkhave, pare tathāgataṁ jhānavimokkhasamādhisamāpattīnaṁ saṅkilesaṁ vodānaṁ vuṭṭhānaṁ yathābhūtaṁ ñāṇena upasaṅkamitvā pañhaṁ pucchanti.
saṅkilesaṁ → saṅkilesā (bj) | saṅkilesaṁ → saṁkilesaṁ (my, th, ms2005, pts)Если, монахи, другие подходят к Татхагате и задают ему вопрос, связанный с его действительным знанием о загрязнении, очищении, и выходе [к более высокому состоянию] в отношении джхан, освобождений, сосредоточений, и медитативных достижений –
Yathā yathā, bhikkhave, tathāgatassa jhānavimokkhasamādhisamāpattīnaṁ saṅkilesaṁ vodānaṁ vuṭṭhānaṁ yathābhūtaṁ ñāṇaṁ viditaṁ tathā tathā tesaṁ tathāgato jhānavimokkhasamādhisamāpattīnaṁ saṅkilesaṁ vodānaṁ vuṭṭhānaṁ yathābhūtaṁ ñāṇena pañhaṁ puṭṭho byākaroti.
jhānavimokkhasamādhisamāpattīnaṁ → T. M6. M7 -vimokha- always. (pts note) | jhānavimokkhasamādhisamāpattīnaṁ → T. M6 have pubbenivāsānussati yathā- ñāṇena p- p- vyā- of the following sentence. (pts note) | saṅkilesaṁ → saṁkilesaṁ (my, th, ms2005, pts) | byākaroti → vyākaroti (pts)то тогда Татхагата, будучи спрошенным так, отвечает им в точности так, как он понял это знание.
Tatra ce, bhikkhave, pare tathāgataṁ pubbenivāsānussatiṁ yathābhūtaṁ ñāṇena upasaṅkamitvā pañhaṁ pucchanti.
Tatra → is missing in T. M6. (pts note)Если, монахи, другие подходят к Татхагате и задают ему вопрос, связанный с его действительным знанием о воспоминании прошлых жизней –
Yathā yathā, bhikkhave, tathāgatassa pubbenivāsānussatiṁ yathābhūtaṁ ñāṇaṁ viditaṁ tathā tathā tesaṁ tathāgato pubbenivāsānussatiṁ yathābhūtaṁ ñāṇena pañhaṁ puṭṭho byākaroti.
ñāṇaṁ → ñāṇena (bj) | ñāṇaṁ → Ph. has ñāṇena p- p- byā- (pts note) | byākaroti → vyākaroti (bjt, pts)то тогда Татхагата, будучи спрошенным так, отвечает им в точности так, как он понял это знание.
Tatra ce, bhikkhave, pare tathāgataṁ sattānaṁ cutūpapātaṁ yathābhūtaṁ ñāṇena upasaṅkamitvā pañhaṁ pucchanti.Если, монахи, другие подходят к Татхагате и задают ему вопрос, связанный с его действительным знанием о смерти и перерождении существ –
Yathā yathā, bhikkhave, tathāgatassa sattānaṁ cutūpapātaṁ yathābhūtaṁ ñāṇaṁ viditaṁ tathā tathā tesaṁ tathāgato sattānaṁ cutūpapātaṁ yathābhūtaṁ ñāṇena pañhaṁ puṭṭho byākaroti.
cutūpapātaṁ → T. M7 cutūppātaṁ. (pts note) | byākaroti → vyākaroti (pts)то тогда Татхагата, будучи спрошенным так, отвечает им в точности так, как он понял это знание.
Tatra ce, bhikkhave, pare tathāgataṁ āsavānaṁ khayā …pe… yathābhūtaṁ ñāṇena upasaṅkamitvā pañhaṁ pucchanti.
khayā → khayaṁ (th)Если, монахи, другие подходят к Татхагате и задают ему вопрос, связанный с его действительным знанием о незапятнанном освобождении ума, освобождении пониманием –
Yathā yathā, bhikkhave, tathāgatassa āsavānaṁ khayā …pe… yathābhūtaṁ ñāṇaṁ viditaṁ tathā tathā tesaṁ tathāgato āsavānaṁ khayā …pe… yathābhūtaṁ ñāṇena pañhaṁ puṭṭho byākaroti.
bhikkhave → (sya-all) | khayā → S. khayaṁ. (pts note) | khayā → M6. M7Ṣ. -yaṁ. (pts note) | ñāṇena → T. M6. M7 ñāṇe. (pts note) | yathābhūtaṁ → yathābhūtuṁ (pts) | byākaroti → vyākaroti (pts)то тогда Татхагата, будучи спрошенным так, отвечает им в точности так, как он понял это знание.
Tatra, bhikkhave, yampidaṁ ṭhānañca ṭhānato aṭṭhānañca aṭṭhānato yathābhūtaṁ ñāṇaṁ tampi samāhitassa vadāmi no asamāhitassa.
yampidaṁ → yamidaṁ (bj, pts1ed); yadidaṁ (mr) | yampidaṁ → yamidaṁ (cck: sī. pī.); yadidaṁ (cck: ka.) | Tatra → M. Ph. T. insert ce. (pts note) | idaṁ → M. Ph. yad idaṁ; S. yam p'; idaṁ. (pts note) | yampidaṁ ṭhānañca → yam idaṁ ṭhānañ ca (pts) | aṭṭhānañca → aṭṭhānañ ca (pts) | tampi → tam pi (pts)Я говорю вам, монахи, что действительное знание о возможном как о возможном, а о невозможном как о невозможном, [возможно] лишь для того, кто сосредоточен, а не для того, кто не обладает сосредоточением.
Yampidaṁ atītānāgatapaccuppannānaṁ kammasamādānānaṁ ṭhānaso hetuso vipākaṁ yathābhūtaṁ ñāṇaṁ tampi samāhitassa vadāmi no asamāhitassa.
Yampidaṁ → yadidaṁ (mr) | Yampidaṁ → yadidaṁ (cck: ka.) | idaṁ → M. Ph. yad idaṁ throughout. (pts note) | yampidaṁ → yam p idaṁ (pts) | tampi → tam pi (pts)Я говорю вам, монахи, что действительное знание о результате свершения действий…
Yampidaṁ jhānavimokkhasamādhisamāpattīnaṁ saṅkilesaṁ vodānaṁ vuṭṭhānaṁ yathābhūtaṁ ñāṇaṁ tampi samāhitassa vadāmi no asamāhitassa.
Yampidaṁ → yadidaṁ (mr) | yampidaṁ → yampidaṁ bhikkhave (sya-all) | Yampidaṁ → yadidaṁ (cck: ka.) | bhikkhave → ba. natthi (sya-all: yu.) | saṅkilesaṁ → saṁkilesaṁ (my, th, ms2005, pts) | yampidaṁ → yam p idaṁ (pts) | tampi → tam pi (pts)о загрязнении, очищении, и выходе…
Yampidaṁ pubbenivāsānussatiṁ yathābhūtaṁ ñāṇaṁ tampi samāhitassa vadāmi no asamāhitassa.
Yampidaṁ → yadidaṁ (mr) | yampidaṁ → yampidaṁ bhikkhave (sya-all) | Yampidaṁ → yadidaṁ (cck: ka.) | idaṁ → S. adds bhikkhave. (pts note) | yampidaṁ → yam p idaṁ (pts) | tampi → tam pi (pts)о воспоминании прошлых жизней…
Yampidaṁ sattānaṁ cutūpapātaṁ yathābhūtaṁ ñāṇaṁ tampi samāhitassa vadāmi no asamāhitassa.
Yampidaṁ → yadidaṁ (mr) | Yampidaṁ → yadidaṁ (cck: ka.) | yampidaṁ → yam p idaṁ (pts) | tampi → tam pi (pts)о смерти и перерождении существ…
Yampidaṁ āsavānaṁ khayā …pe… yathābhūtaṁ ñāṇaṁ tampi samāhitassa vadāmi no asamāhitassa.
Yampidaṁ → yadidaṁ (mr) | Yampidaṁ → yadidaṁ (cck: ka.) | khayā → T. M7. S. -yaṁ. (pts note) | khayā → khayaṁ (th) | yampidaṁ → yam p idaṁ (pts) | tampi → tam pi (pts)о незапятнанном освобождении ума, освобождении пониманием, [возможно] лишь для того, кто сосредоточен, а не для того, кто не обладает сосредоточением.
Iti kho, bhikkhave, samādhi maggo, asamādhi kummaggo”ti.
Iti → T. insert me; M6 ime. (pts note) | kummaggoti → kummaggo ti (pts)Поэтому, монахи, сосредоточение – это путь. Отсутствие сосредоточения – это ошибочный путь”.
Mahāvaggo chaṭṭho.
chaṭṭho → paṭhamo (bj, sya-all) | paṭhamo → mahāvaggo chaṭṭho (bj: pāḷiyaṁñca, aṭṭhakathāyañca, machasaṁ potthake ca dissate.) | chaṭṭho → paṭhamo (cck: syā. ka.)Большая Глава Шестая.
Soṇo phagguno bhijāti, āsavā dāruhatthi ca;
phagguno bhijāti → phagguṇo chaḷābhijātiyo (sya-all, pts) | Phagguṇo → T. M6. M7 -ṇaṁ. (pts note) | phagguno bhijāti → phagguṇaṁ chaḷābhijātiyo āsavā dārukammahatthimajjhaṁ passa cittaparāyanaṁ udakaṁ nibbedhikasīhanādena vaggoti sīmu soṇo phagguṇobhijāti (bjt) dārukammahatthimajjhaṁ → Ph. -kāmena na majjhe; T. S. dārukammena (all); M6. M7 jāru- (pts note) | dāruhatthi ca → dārukammena pañca passe (th) | dāruhatthi ca → dārukammahatthimajjhaṁ passa-citta (pts) Majjhe ñāṇaṁ nibbedhikaṁ, sīhanādoti te dasāti.
majjhe ñāṇaṁ nibbedhikaṁ → cittaparāyanaṁ udakaṁ nibbedhi cha (th) | majjhe ñāṇaṁ nibbedhikaṁ → pārāyanaṁ udakaṁ nibbedhika (pts) dasāti → dasāti machasaṁ (bj) | sīhanādoti te dasāti → imā balena vaggoti devatāvaggo dutiyo (th) | sīhanādoti te dasāti → sīhanādena vaggo ti (pts)