Mettasutta
Mettasutta → māpuññabhāyisuttaṁ (bj)Don’t Fear Good Deeds
“Mā, bhikkhave, puññānaṁ bhāyittha.
bhāyittha → bhayittha (sya-all) | Mā → itivu. 22 itivuttakepi (cck note) | Mā → T. M7 insert ca. (pts note) | + → sāvatthinidānaṁ (bjt)“Mendicants, don’t fear good deeds.
Sukhassetaṁ, bhikkhave, adhivacanaṁ yadidaṁ puññāni.
yadidaṁ puññāni → yadidaṁ puññanti (bj); yadidaṁ puññānanti (sya-all, pts1ed, csp1ed) | yadidaṁ puññāni → yad idaṁ puññānan ti (pts) | puññanti → puññānanti (bj: machasaṁ) | puññāni → yadidaṁ puññanti (cck: sī.); yadidaṁ puññāni (cck: ka.) | puññānan → M. Ph. M8 puññāni (without ti); M6 puṁñan. (pts note) | sukhassetaṁ → sukhass etaṁ (pts)For ‘good deeds’ is a term for happiness.
Abhijānāmi kho panāhaṁ, bhikkhave, dīgharattaṁ katānaṁ puññānaṁ dīgharattaṁ iṭṭhaṁ kantaṁ manāpaṁ vipākaṁ paccanubhūtaṁ.
bhikkhave, dīgharattaṁ katānaṁ puññānaṁ dīgharattaṁ iṭṭhaṁ → bhikkhave dīgharattaṁ iṭṭhaṁ (sya1ed, sya2ed), bhikkhave dīgharattaṁ puññānaṁ iṭṭhaṁ (?) | katānaṁ puññānaṁ dīgharattaṁ → (sya-all) | paccanubhūtaṁ → paccanukūtaṁ (sya-all) | panāhaṁ → bhikkhave dīgharattaṁ iṭṭhaṁ (cck: syā.); bhikkhave dīgharattaṁ puññānaṁ iṭṭhaṁ (cck: ?) | iṭṭhaṁ → bhikkhave dīgharattaṁ iṭṭhaṁ (cck: syā.); bhikkhave dīgharattaṁ puññānaṁ iṭṭhaṁ (cck: ?) | iṭṭhaṁ → M8 iddhaṁ. (pts note)I recall undergoing for a long time the likable, desirable, and agreeable results of good deeds performed over a long time.
Satta vassāni mettacittaṁ bhāvesiṁ.
mettacittaṁ → mettaṁ cittaṁ (bj, csp1ed) | satta vassāni mettacittaṁ → sattavassāni mettaṁ cittaṁ (bj) | mettacittaṁ → mettaṁ cittaṁ (cck) | cittaṁ → mettacittaṁ (bj: syā) | bhāvesiṁ → Ph. M7 -si. (pts note)I developed a mind of love for seven years.
Satta vassāni mettacittaṁ bhāvetvā satta saṁvaṭṭavivaṭṭakappe nayimaṁ lokaṁ punāgamāsiṁ.
mettacittaṁ → mettaṁ cittaṁ (bj, csp1ed) | satta vassāni mettacittaṁ → sattavassāni mettaṁ cittaṁ (bj) | punāgamāsiṁ saṁvaṭṭamāne sudāhaṁ → punarāgamāsiṁ saṁvaṭṭamānassudāhaṁ (bj) | mettacittaṁ → mettaṁ cittaṁ (cck) | sattasaṁvaṭṭavivaṭṭakappe → sattasaṁvaṭṭakappe (bj: sīmu) | punāgamāsiṁ → Ph. M8 -si. (pts note) | nayimaṁ → na yimaṁ (th, pts)As a result, for seven eons of the cosmos contracting and expanding I didn’t return to this world again.
Saṁvaṭṭamāne sudāhaṁ, bhikkhave, loke ābhassarūpago homi,
Saṁvaṭṭamāne sudāhaṁ → saṁvaṭṭamānassudāhaṁ (bj, mr) | ābhassarūpago → ābhassarupago (sya-all, pts) | saṁvaṭṭamānassudāhaṁ → saṁvaṭṭamāne sudāhaṁ (bj: syā) | sudāhaṁ → saṁvaṭṭamānassudāhaṁ (cck: ka.) | sudāhaṁ → Ph. M8 -mānasmiṁ ahaṁ; T. M6. M7 -mānassudāhaṁ; M. -mānussudāhaṁ. (pts note) | Ābhassarupago → Ph. M6 -rūpago; M8 Abhassarako. (pts note) | homi → M8 hoti. (pts note)As the cosmos contracted I went to the realm of sublime luminosity.
vivaṭṭamāne loke suññaṁ brahmavimānaṁ upapajjāmi.
upapajjāmi → T. M7 uppa- (pts note)As it expanded I was reborn in an empty mansion of divinity.
Tatra sudaṁ, bhikkhave, brahmā homi mahābrahmā abhibhū anabhibhūto aññadatthudaso vasavattī.
bhikkhave → bhikkhave sattakkhattuṁ (bj) | abhibhū → T. abhibhuyya; M. M8 abhibhūto; M6 -bhūtā. (pts note) | anabhibhūto → omitted by M. M8; M6 -bhūtā. (pts note) | aññadatthudaso → T. aññavatthu- (pts note) | aññadatthudaso → aññadatthu daso (bjt)There I was the Divinity, the Great Divinity, the vanquisher, the unvanquished, the universal seer, the wielder of power.
Chattiṁsakkhattuṁ kho panāhaṁ, bhikkhave, sakko ahosiṁ devānamindo;
ahosiṁ → M. M8. M6. M7 -si. (pts note) | devānamindo → devānam indo (pts)I was Sakka, lord of gods, thirty-six times.
anekasatakkhattuṁ rājā ahosiṁ cakkavattī dhammiko dhammarājā cāturanto vijitāvī janapadatthāvariyappatto sattaratanasamannāgato.
cakkavattī → cakkavatti (bj) | Anekasattakkhattuṁ → M. Ph. M6. S. anekasata- (pts note) | ahosiṁ → M. -si. (pts note) | cāturanto → M. Ph. M8 T. catur- (pts note)Many hundreds of times I was a king, a wheel-turning monarch, a just and principled king. My dominion extended to all four sides, I achieved stability in the country, and I possessed the seven treasures.
Tassa mayhaṁ, bhikkhave, imāni satta ratanāni ahesuṁ, seyyathidaṁ—
satta ratanāni → sattaratanāni (bjt) | seyyathidaṁ → seyyathīdaṁ (bjt, th, pts)These were my seven treasures:
cakkaratanaṁ, hatthiratanaṁ, assaratanaṁ, maṇiratanaṁ, itthiratanaṁ, gahapatiratanaṁ, pariṇāyakaratanameva sattamaṁ.
pariṇāyakaratanameva → parināyakaratanameva (bj, sya-all, pts) | itthiratanaṁ → itthīratanaṁ (sya-all) | pariṇāyakaratanameva → parināyakaratanam eva (pts)the wheel, the elephant, the horse, the jewel, the woman, the householder, and the commander as the seventh treasure.
Parosahassaṁ kho pana me, bhikkhave, puttā ahesuṁ sūrā vīraṅgarūpā parasenappamaddanā.
parasenappamaddanā → M. Ph. -maddanasamatthā; M8 -samattā. (pts note) | parosahassaṁ → paro sahassaṁ (pts)I had over a thousand sons who were valiant and heroic, crushing the armies of my enemies.
So imaṁ pathaviṁ sāgarapariyantaṁ adaṇḍena asatthena dhammena abhivijiya ajjhāvasinti.
ajjhāvasinti → ajjhāvasati (si, mr); ajjhāvasanti (cck, sya1ed, pts1ed) | so → sohaṁ (bj) | pathaviṁ → paṭhaviṁ (bj, sya-all, pts) | ajjhāvasinti → ajjhāvasan ti (pts) | paṭhaviṁ → so imaṁ paṭhaviṁ (bj: sīmu) | ajjhāvasinti → ajjhāvasati (bj: sīmu) | ajjhāvasi’’nti → ajjhāvasanti (cck: syā.); ajjhāvasati (cck: sī. ka.) | paṭhaviṁ → M8 -vī pi. (pts note)After conquering this land girt by sea, I reigned by principle, without rod or sword.
Passa puññānaṁ vipākaṁ, kusalānaṁ sukhesino;
sukhesino → sukhesinaṁ (si, sya-all, pts1ed) | sukhesino mettaṁ cittaṁ → sukhesinaṁ mettacittaṁ (sya-all, pts) | sukhesino → sukhesinaṁ (bj: sīmu) | sukhesino → sukhesinaṁ (cck: sī.) | sukhesinaṁ → M. Ph. -ne; M8 -no. (pts note)See the result of good deeds, of skillful deeds, for one seeking happiness. Mettaṁ cittaṁ vibhāvetvā, satta vassāni bhikkhavo;
vibhāvetvā → vibhāvetvā sattavassāni bhikkhave (bj) | mettacittaṁ → T. M7 mettaṁ c- (pts note) | vibhāvetvā → T. bhāvetvā. (pts note) bhikkhavo → bhikkhave (bj, pts1ed, mr) | vassāni bhikkhavo sattasaṁvaṭṭavivaṭṭakappe → saṁvaṭṭavivaṭṭakappe (bj) | bhikkhavo → bhikkhave (cck: ka.) | bhikkhave → Ph. T. M6. M7 -vo. (pts note) | vassāni bhikkhavo → saṁvaṭṭa-vivaṭṭakappe (bjt)I developed a mind of love for seven years, mendicants. Sattasaṁvaṭṭavivaṭṭakappe, nayimaṁ lokaṁ punāgamiṁ.
satta → omitted by Ph. (pts note) | sattasaṁvaṭṭavivaṭṭakappe → satta saṁvaṭṭavivaṭṭakappe (th, pts) punāgamiṁ → punāgamaṁ (bj, cck, sya1ed, pts1ed) | punāgamiṁ → punāgamaṁ (pts) | punāgamiṁ → punāgamaṁ (cck: syā.) | punāgamaṁ → M. -mi; Ph. -miṁ. (pts note) | nayimaṁ → na yimaṁ (th, pts)For seven eons of expansion and contraction I didn’t return to this world again.Saṁvaṭṭamāne lokamhi, homi ābhassarūpago;
saṁvaṭṭamāne → Ph. viva-; T. -māno. (pts note) | lokamhi → M. lokasmiṁ; T. lokam pi. (pts note) ābhassarūpago → T. -rupago. (pts note)As the world contracted I went to the realm of sublime luminosity. Vivaṭṭamāne lokasmiṁ, suññabrahmūpago ahuṁ.
lokasmiṁ suññabrahmūpago → lokamhi suññaṁ brahmūpago (bj); lokamhi suññaṁ brahmupago (pts) | lokasmiṁ → lokamhi (sya-all) | vivaṭṭamāne → T. -māno. (pts note) | lokamhi → Ph. M8 lokasmiṁ. (pts note) | suññaṁ → M. Ph. S. suñña- (pts note) brahmūpago → suññabrahmūpago (bj: machasaṁ, syā) | Brahmupago → S. -ūpago. (pts note)And when it expanded I went to an empty mansion of divinity.Sattakkhattuṁ mahābrahmā, vasavattī tadā ahuṁ;
vasavattī → vasavatti (pts) | Vasavatti → M7. S. -ttī. (pts note) | ahuṁ → M. Ph. M8. T. ahu. (pts note)Seven times I was a Great Divinity, and at that time I was the wielder of power. Chattiṁsakkhattuṁ devindo, devarajjamakārayiṁ.
devarajjamakārayiṁ → devarajjam akārayiṁ (pts)Thirty-six times I was lord of gods, acting as ruler of the gods.Cakkavattī ahuṁ rājā, jambumaṇḍassa issaro;
ahuṁ → M. Ph. M8 ahu; T. ahaṁ; M7 ayaṁ. (pts note) jambumaṇḍassa → jambudīpassa (bj); jambūsaṇḍassa (sya-all); jambusaṇḍassa (pts1ed) | jambumaṇḍassa → jambusaṇḍassa (pts) | jambumaṇḍassa → jambudīpassa (cck: sī.); jambusaṇḍassa (cck: syā.) | Jambusaṇḍassa → M. Ph. M8 Jambumaṇḍassa; M7 Jambuṇḍassa. (pts note)Then I was king, a wheel-turning monarch, lord of the Black Plum Tree Land. Muddhāvasitto khattiyo, manussādhipatī ahuṁ.
Muddhāvasitto → muddhābhisitto (sya-all, pts1ed, mr) | muddhāvasitto → muddhābhisitto (sya-all, pts) | Muddhāvasitto → muddhābhisitto (cck: ka.) | Muddhābhisitto → T. M6. M7 muddhāva- (pts note) ahuṁ → M. Ph. M8. M6 ahu. (pts note)An anointed aristocrat, I was sovereign of all humans.Adaṇḍena asatthena, vijeyya pathaviṁ imaṁ;
pathaviṁ → paṭhaviṁ (bj, sya-all, pts) | vijeyya → Ph. -yyaṁ; M8 -yyuṁ. (pts note)Without rod or sword, I conquered this land. Asāhasena kammena, samena manusāsi taṁ.
kammena → dhammena (bj, sya-all, pts1ed) | kammena → dhammena (pts) | kammena → dhammena (cck: sī. syā.) | asāhasena → T. inserts vā. (pts note) | dhammena → M. kammena. (pts note) manusāsi taṁ → anusāsiyaṁ (bj); manusāsiyaṁ (pts) | manusāsi → anusāsi (cck) | anusāsiyaṁ → manusāsitaṁ (bj: machasaṁ, syā); manusāsiṁ (bj: PTS); manusāsiyaṁ (bj: katthaci) | m-anusāsiyaṁ → M6 siya; M7 manussāsiya; Ph. -siyaṁ; M8 -sisaṁ; M6 -si 'haṁ; S. -si taṁ. (pts note)Through non-violent action I guided it justly.Dhammena rajjaṁ kāretvā, asmiṁ pathavimaṇḍale;
pathavimaṇḍale → paṭhavimaṇḍale (bj, sya-all, pts) | paṭhavimaṇḍale → puthavimaṇḍale (bj: sīmu)After ruling this vast territory by means of principle, Mahaddhane mahābhoge, aḍḍhe ajāyihaṁ kule.
ajāyihaṁ → ajāyisaṁ (bj, sya-all, pts) | ajāyisaṁ → ajāyihaṁ (bj: machasaṁ) | aḍḍhe → T. aḍḍhena. (pts note) | ajāyisaṁ → T. ā- (pts note)I was born in a rich family, affluent and wealthy.Sabbakāmehi sampanne, ratanehi ca sattahi;
sampanne → sampanno (bj); sampuṇṇe (mr) | sampanne → sampuṇṇe (cck: ka.) | sampanne → T. M6 -panno. (pts note)It was replete with all sense pleasures, and the seven treasures. Buddhā saṅgāhakā loke, tehi etaṁ sudesitaṁ.
etaṁ → tehenaṁ (bj: katthaci) | etaṁ → M. Ph. M6. M7 teh'etaṁ; M. adds pi; T. tena h'etaṁ. (pts note)This was well taught by the Buddhas, who bring the world together.Eso hetu mahantassa, pathabyo me na vipajjati;
eso → esa (sya-all, pts) | esa → eso (bj: machasaṁ) | esa → M. Ph. eso. (pts note) | eso hetu mahantassa → esa hetumahantassa (bjt) pathabyo me na vipajjati → puthavyo yena vuccati (bj, sya-all, pts1ed) | me na vipajjati pahūtavittūpakaraṇo → yena vuccati pahutavittupakaraṇo (pts) | pathavyo → puthavyo (bj: sīmu) | vipajjati → esa hetu mahantassa, puthabyo yena vuccati (cck: sī. syā.) | puthabyo → pathabyo (sya-all: yu.) | pathabyo → S. puth-; M6 pathabbo; M7 patabbyo. (pts note) | yena → M. Ph. add pi. (pts note)This is the cause of greatness by which one is called a lord of the land. Pahūtavittūpakaraṇo, rājā hoti patāpavā.
pahūtavittūpakaraṇo → pahutavittupakaraṇo (th, pts) hoti → homi (bj, sya-all, pts1ed) | hoti → homi (pts) | homi → hoti (bj: machasaṁ) | hoti → homi (cck: sī. syā.)I was a majestic king, with lots of property and assets;Iddhimā yasavā hoti, jambumaṇḍassa issaro;
hoti → homi (bj, sya-all, pts1ed) | hoti jambumaṇḍassa → homi jambusaṇḍassa (bj, pts); homi jambūsaṇḍassa (sya-all) | hoti → homi (cck: sī. syā.) | homi → M. Ph. hoti. (pts note) jambumaṇḍassa → jambusaṇḍassa (bj, pts1ed); jambūsaṇḍassa (sya-all) | jambumaṇḍassa → jambusaṇḍassa (cck: sī. syā.) | Jambusaṇḍassa → M. Ph. -maṇḍassa. *) in M8 one leaf is missing. (pts note)successful and glorious, lord of the Black Plum Tree Land. Ko sutvā nappasīdeyya, api kaṇhābhijātiyo.
nappasīdeyya → na ppasīdeyya (pts)Who would not be inspired by this, even someone of dark birth.Tasmā hi attakāmena, mahattamabhikaṅkhatā;
attakāmena → atthakāmena (bj, cck, sya1ed, pts1ed, mr) | attakāmena mahattamabhikaṅkhatā → atthakāmena mahattam abhikaṅkhatā (pts) | atthakāmena → attakāmena (bj: sīmu) | attakāmena → atthakāmena (cck: syā. ka.) | hi → omitted by M. (pts note) | atthakāmena → T. M6. M7 atta- (pts note) mahattamabhikaṅkhatā → mahatthamahikaṅkhatā (bj: sīmu) | mahattam → M. Ph. mahantaṁ. (pts note) | mahattamabhikaṅkhatā → mahattam abhikaṅkhatā (pts)Therefore someone who desires self-knowledge, and aspires to greatness themselves, Saddhammo garukātabbo, saraṁ buddhānasāsanan”ti.
buddhānasāsananti navamaṁ → buddhāna sāsanaṁ (bj) | ti → M. Ph. put after ti: mettasuttaṁ; in M. here too the usual numeral is missing. (pts note) | Ekaṁ → This phrase is missing in M. Ph. (pts note) | buddhānasāsananti → buddhānasāsanan ti ekaṁ samayaṁ bhagavā (pts)should respect the true teaching, remembering the instructions of the Buddhas.”
Navamaṁ.
navamaṁ → sāsanaṁ (bjt) | navamaṁ → sāvatthiyaṁ viharati jetavane anāthapiṇḍikassa ārāme (pts)