Mettasutta
Mettasutta → māpuññabhāyisuttaṁ (bj)Сутта Мирность-дружность
“Mā, bhikkhave, puññānaṁ bhāyittha.
bhāyittha → bhayittha (sya-all) | Mā → itivu. 22 itivuttakepi (cck note) | Mā → T. M7 insert ca. (pts note) | + → sāvatthinidānaṁ (bjt)“Монахи, не бойтесь заслуг.
Sukhassetaṁ, bhikkhave, adhivacanaṁ yadidaṁ puññāni.
yadidaṁ puññāni → yadidaṁ puññanti (bj); yadidaṁ puññānanti (sya-all, pts1ed, csp1ed) | yadidaṁ puññāni → yad idaṁ puññānan ti (pts) | puññanti → puññānanti (bj: machasaṁ) | puññāni → yadidaṁ puññanti (cck: sī.); yadidaṁ puññāni (cck: ka.) | puññānan → M. Ph. M8 puññāni (without ti); M6 puṁñan. (pts note) | sukhassetaṁ → sukhass etaṁ (pts)Это обозначение приятного, то есть, заслуги.
Abhijānāmi kho panāhaṁ, bhikkhave, dīgharattaṁ katānaṁ puññānaṁ dīgharattaṁ iṭṭhaṁ kantaṁ manāpaṁ vipākaṁ paccanubhūtaṁ.
bhikkhave, dīgharattaṁ katānaṁ puññānaṁ dīgharattaṁ iṭṭhaṁ → bhikkhave dīgharattaṁ iṭṭhaṁ (sya1ed, sya2ed), bhikkhave dīgharattaṁ puññānaṁ iṭṭhaṁ (?) | katānaṁ puññānaṁ dīgharattaṁ → (sya-all) | paccanubhūtaṁ → paccanukūtaṁ (sya-all) | panāhaṁ → bhikkhave dīgharattaṁ iṭṭhaṁ (cck: syā.); bhikkhave dīgharattaṁ puññānaṁ iṭṭhaṁ (cck: ?) | iṭṭhaṁ → bhikkhave dīgharattaṁ iṭṭhaṁ (cck: syā.); bhikkhave dīgharattaṁ puññānaṁ iṭṭhaṁ (cck: ?) | iṭṭhaṁ → M8 iddhaṁ. (pts note)Я припоминаю, что долгое время я переживал желанный, чудесный, приятный результат заслуг, создаваемых долгое время.
Satta vassāni mettacittaṁ bhāvesiṁ.
mettacittaṁ → mettaṁ cittaṁ (bj, csp1ed) | satta vassāni mettacittaṁ → sattavassāni mettaṁ cittaṁ (bj) | mettacittaṁ → mettaṁ cittaṁ (cck) | cittaṁ → mettacittaṁ (bj: syā) | bhāvesiṁ → Ph. M7 -si. (pts note)Семь лет я развивал ум доброжелательности.
Satta vassāni mettacittaṁ bhāvetvā satta saṁvaṭṭavivaṭṭakappe nayimaṁ lokaṁ punāgamāsiṁ.
mettacittaṁ → mettaṁ cittaṁ (bj, csp1ed) | satta vassāni mettacittaṁ → sattavassāni mettaṁ cittaṁ (bj) | punāgamāsiṁ saṁvaṭṭamāne sudāhaṁ → punarāgamāsiṁ saṁvaṭṭamānassudāhaṁ (bj) | mettacittaṁ → mettaṁ cittaṁ (cck) | sattasaṁvaṭṭavivaṭṭakappe → sattasaṁvaṭṭakappe (bj: sīmu) | punāgamāsiṁ → Ph. M8 -si. (pts note) | nayimaṁ → na yimaṁ (th, pts)В результате в течение семи циклов распада мира и развёртывания мира я не возвращался обратно в этот мир [из мира Брахмы].
Saṁvaṭṭamāne sudāhaṁ, bhikkhave, loke ābhassarūpago homi,
Saṁvaṭṭamāne sudāhaṁ → saṁvaṭṭamānassudāhaṁ (bj, mr) | ābhassarūpago → ābhassarupago (sya-all, pts) | saṁvaṭṭamānassudāhaṁ → saṁvaṭṭamāne sudāhaṁ (bj: syā) | sudāhaṁ → saṁvaṭṭamānassudāhaṁ (cck: ka.) | sudāhaṁ → Ph. M8 -mānasmiṁ ahaṁ; T. M6. M7 -mānassudāhaṁ; M. -mānussudāhaṁ. (pts note) | Ābhassarupago → Ph. M6 -rūpago; M8 Abhassarako. (pts note) | homi → M8 hoti. (pts note)Когда мир распадался, я направлялся в [мир дэвов] лучезарного сияния.
vivaṭṭamāne loke suññaṁ brahmavimānaṁ upapajjāmi.
upapajjāmi → T. M7 uppa- (pts note)Когда мир развёртывался, я перерождался в пустом дворце Брахмы.
Tatra sudaṁ, bhikkhave, brahmā homi mahābrahmā abhibhū anabhibhūto aññadatthudaso vasavattī.
bhikkhave → bhikkhave sattakkhattuṁ (bj) | abhibhū → T. abhibhuyya; M. M8 abhibhūto; M6 -bhūtā. (pts note) | anabhibhūto → omitted by M. M8; M6 -bhūtā. (pts note) | aññadatthudaso → T. aññavatthu- (pts note) | aññadatthudaso → aññadatthu daso (bjt)Там я был Брахмой, Великим Брахмой, Победителем, Непобеждённым, Вселенским Провидцем, Владыкой.
Chattiṁsakkhattuṁ kho panāhaṁ, bhikkhave, sakko ahosiṁ devānamindo;
ahosiṁ → M. M8. M6. M7 -si. (pts note) | devānamindo → devānam indo (pts)Тридцать шесть раз я был Саккой, царём дэвов.
anekasatakkhattuṁ rājā ahosiṁ cakkavattī dhammiko dhammarājā cāturanto vijitāvī janapadatthāvariyappatto sattaratanasamannāgato.
cakkavattī → cakkavatti (bj) | Anekasattakkhattuṁ → M. Ph. M6. S. anekasata- (pts note) | ahosiṁ → M. -si. (pts note) | cāturanto → M. Ph. M8 T. catur- (pts note)Много сотен раз я был царём-миродержцем, праведным царём, который правит Дхаммой, покорителем, чьё правление простирается до четырёх границ, тем, кто добился стабильности в своей стране, кто обладает семью сокровищами.
Tassa mayhaṁ, bhikkhave, imāni satta ratanāni ahesuṁ, seyyathidaṁ—
satta ratanāni → sattaratanāni (bjt) | seyyathidaṁ → seyyathīdaṁ (bjt, th, pts)У меня были эти семь сокровищ:
cakkaratanaṁ, hatthiratanaṁ, assaratanaṁ, maṇiratanaṁ, itthiratanaṁ, gahapatiratanaṁ, pariṇāyakaratanameva sattamaṁ.
pariṇāyakaratanameva → parināyakaratanameva (bj, sya-all, pts) | itthiratanaṁ → itthīratanaṁ (sya-all) | pariṇāyakaratanameva → parināyakaratanam eva (pts)Колесо-сокровище, слон-сокровище, конь-сокровище, самоцвет-сокровище, жена-сокровище, казначей-сокровище, советник-сокровище.
Parosahassaṁ kho pana me, bhikkhave, puttā ahesuṁ sūrā vīraṅgarūpā parasenappamaddanā.
parasenappamaddanā → M. Ph. -maddanasamatthā; M8 -samattā. (pts note) | parosahassaṁ → paro sahassaṁ (pts)У него было более тысячи сыновей-героев, могучих, способных сокрушить армии их врагов.
So imaṁ pathaviṁ sāgarapariyantaṁ adaṇḍena asatthena dhammena abhivijiya ajjhāvasinti.
ajjhāvasinti → ajjhāvasati (si, mr); ajjhāvasanti (cck, sya1ed, pts1ed) | so → sohaṁ (bj) | pathaviṁ → paṭhaviṁ (bj, sya-all, pts) | ajjhāvasinti → ajjhāvasan ti (pts) | paṭhaviṁ → so imaṁ paṭhaviṁ (bj: sīmu) | ajjhāvasinti → ajjhāvasati (bj: sīmu) | ajjhāvasi’’nti → ajjhāvasanti (cck: syā.); ajjhāvasati (cck: sī. ka.) | paṭhaviṁ → M8 -vī pi. (pts note)Он правил, покорив эту землю, ограниченную океаном, и не силой и оружием, но Дхаммой.
Passa puññānaṁ vipākaṁ, kusalānaṁ sukhesino;
sukhesino → sukhesinaṁ (si, sya-all, pts1ed) | sukhesino mettaṁ cittaṁ → sukhesinaṁ mettacittaṁ (sya-all, pts) | sukhesino → sukhesinaṁ (bj: sīmu) | sukhesino → sukhesinaṁ (cck: sī.) | sukhesinaṁ → M. Ph. -ne; M8 -no. (pts note)“И если ищешь приятное, то смотри на результат заслуг, [и результат] деяний благотворных. Mettaṁ cittaṁ vibhāvetvā, satta vassāni bhikkhavo;
vibhāvetvā → vibhāvetvā sattavassāni bhikkhave (bj) | mettacittaṁ → T. M7 mettaṁ c- (pts note) | vibhāvetvā → T. bhāvetvā. (pts note) bhikkhavo → bhikkhave (bj, pts1ed, mr) | vassāni bhikkhavo sattasaṁvaṭṭavivaṭṭakappe → saṁvaṭṭavivaṭṭakappe (bj) | bhikkhavo → bhikkhave (cck: ka.) | bhikkhave → Ph. T. M6. M7 -vo. (pts note) | vassāni bhikkhavo → saṁvaṭṭa-vivaṭṭakappe (bjt)развивал ум, полный доброты, я семь лет, монахи, Sattasaṁvaṭṭavivaṭṭakappe, nayimaṁ lokaṁ punāgamiṁ.
satta → omitted by Ph. (pts note) | sattasaṁvaṭṭavivaṭṭakappe → satta saṁvaṭṭavivaṭṭakappe (th, pts) punāgamiṁ → punāgamaṁ (bj, cck, sya1ed, pts1ed) | punāgamiṁ → punāgamaṁ (pts) | punāgamiṁ → punāgamaṁ (cck: syā.) | punāgamaṁ → M. -mi; Ph. -miṁ. (pts note) | nayimaṁ → na yimaṁ (th, pts)И, семь циклов вселенских Распада и развёртывания мира не возвращался я в мир этот самый.Saṁvaṭṭamāne lokamhi, homi ābhassarūpago;
saṁvaṭṭamāne → Ph. viva-; T. -māno. (pts note) | lokamhi → M. lokasmiṁ; T. lokam pi. (pts note) ābhassarūpago → T. -rupago. (pts note)Когда мир распадался, направлялся я тогда В [мир дэвов] лучезарного сияния, Vivaṭṭamāne lokasmiṁ, suññabrahmūpago ahuṁ.
lokasmiṁ suññabrahmūpago → lokamhi suññaṁ brahmūpago (bj); lokamhi suññaṁ brahmupago (pts) | lokasmiṁ → lokamhi (sya-all) | vivaṭṭamāne → T. -māno. (pts note) | lokamhi → Ph. M8 lokasmiṁ. (pts note) | suññaṁ → M. Ph. S. suñña- (pts note) brahmūpago → suññabrahmūpago (bj: machasaṁ, syā) | Brahmupago → S. -ūpago. (pts note)Когда развёртывался мир опять, то направлялся в Брахмы я пустой [дворец].Sattakkhattuṁ mahābrahmā, vasavattī tadā ahuṁ;
vasavattī → vasavatti (pts) | Vasavatti → M7. S. -ttī. (pts note) | ahuṁ → M. Ph. M8. T. ahu. (pts note)Семь раз я был Великим Брахмой, тем, кто владычество осуществляет. Chattiṁsakkhattuṁ devindo, devarajjamakārayiṁ.
devarajjamakārayiṁ → devarajjam akārayiṁ (pts)Тридцать шесть раз я был владыкой дэвов, и управлял тогда я божествами.Cakkavattī ahuṁ rājā, jambumaṇḍassa issaro;
ahuṁ → M. Ph. M8 ahu; T. ahaṁ; M7 ayaṁ. (pts note) jambumaṇḍassa → jambudīpassa (bj); jambūsaṇḍassa (sya-all); jambusaṇḍassa (pts1ed) | jambumaṇḍassa → jambusaṇḍassa (pts) | jambumaṇḍassa → jambudīpassa (cck: sī.); jambusaṇḍassa (cck: syā.) | Jambusaṇḍassa → M. Ph. M8 Jambumaṇḍassa; M7 Jambuṇḍassa. (pts note)Царём я был, кто покорял весь мир, правителем был этой Джамбудипы, Muddhāvasitto khattiyo, manussādhipatī ahuṁ.
Muddhāvasitto → muddhābhisitto (sya-all, pts1ed, mr) | muddhāvasitto → muddhābhisitto (sya-all, pts) | Muddhāvasitto → muddhābhisitto (cck: ka.) | Muddhābhisitto → T. M6. M7 muddhāva- (pts note) ahuṁ → M. Ph. M8. M6 ahu. (pts note)Кхаттием, что помазан был на трон, властителем людей живущих.Adaṇḍena asatthena, vijeyya pathaviṁ imaṁ;
pathaviṁ → paṭhaviṁ (bj, sya-all, pts) | vijeyya → Ph. -yyaṁ; M8 -yyuṁ. (pts note)Не силой, не оружием ту землю я завоевал. Asāhasena kammena, samena manusāsi taṁ.
kammena → dhammena (bj, sya-all, pts1ed) | kammena → dhammena (pts) | kammena → dhammena (cck: sī. syā.) | asāhasena → T. inserts vā. (pts note) | dhammena → M. kammena. (pts note) manusāsi taṁ → anusāsiyaṁ (bj); manusāsiyaṁ (pts) | manusāsi → anusāsi (cck) | anusāsiyaṁ → manusāsitaṁ (bj: machasaṁ, syā); manusāsiṁ (bj: PTS); manusāsiyaṁ (bj: katthaci) | m-anusāsiyaṁ → M6 siya; M7 manussāsiya; Ph. -siyaṁ; M8 -sisaṁ; M6 -si 'haṁ; S. -si taṁ. (pts note)Я правил праведно, и не жестокостью, а Дхаммой.Dhammena rajjaṁ kāretvā, asmiṁ pathavimaṇḍale;
pathavimaṇḍale → paṭhavimaṇḍale (bj, sya-all, pts) | paṭhavimaṇḍale → puthavimaṇḍale (bj: sīmu)Владычество Дхаммой осуществлял над всей этой землёй великой. Mahaddhane mahābhoge, aḍḍhe ajāyihaṁ kule.
ajāyihaṁ → ajāyisaṁ (bj, sya-all, pts) | ajāyisaṁ → ajāyihaṁ (bj: machasaṁ) | aḍḍhe → T. aḍḍhena. (pts note) | ajāyisaṁ → T. ā- (pts note)Рождался во влиятельной семье с имуществом, обилием богатства.Sabbakāmehi sampanne, ratanehi ca sattahi;
sampanne → sampanno (bj); sampuṇṇe (mr) | sampanne → sampuṇṇe (cck: ka.) | sampanne → T. M6 -panno. (pts note)И обладал всеми усладами я чувств, как и имел я семь чудес-сокровищ. Buddhā saṅgāhakā loke, tehi etaṁ sudesitaṁ.
etaṁ → tehenaṁ (bj: katthaci) | etaṁ → M. Ph. M6. M7 teh'etaṁ; M. adds pi; T. tena h'etaṁ. (pts note)Вот чему будды научили хорошо, желающие блага всему миру.Eso hetu mahantassa, pathabyo me na vipajjati;
eso → esa (sya-all, pts) | esa → eso (bj: machasaṁ) | esa → M. Ph. eso. (pts note) | eso hetu mahantassa → esa hetumahantassa (bjt) pathabyo me na vipajjati → puthavyo yena vuccati (bj, sya-all, pts1ed) | me na vipajjati pahūtavittūpakaraṇo → yena vuccati pahutavittupakaraṇo (pts) | pathavyo → puthavyo (bj: sīmu) | vipajjati → esa hetu mahantassa, puthabyo yena vuccati (cck: sī. syā.) | puthabyo → pathabyo (sya-all: yu.) | pathabyo → S. puth-; M6 pathabbo; M7 patabbyo. (pts note) | yena → M. Ph. add pi. (pts note)И вот величия в чём заключается причина из-за которой станешь ты земли владыкой. Pahūtavittūpakaraṇo, rājā hoti patāpavā.
pahūtavittūpakaraṇo → pahutavittupakaraṇo (th, pts) hoti → homi (bj, sya-all, pts1ed) | hoti → homi (pts) | homi → hoti (bj: machasaṁ) | hoti → homi (cck: sī. syā.)Я был царём, великолепием сиял я, богатым был, вещей имел я много.Iddhimā yasavā hoti, jambumaṇḍassa issaro;
hoti → homi (bj, sya-all, pts1ed) | hoti jambumaṇḍassa → homi jambusaṇḍassa (bj, pts); homi jambūsaṇḍassa (sya-all) | hoti → homi (cck: sī. syā.) | homi → M. Ph. hoti. (pts note) jambumaṇḍassa → jambusaṇḍassa (bj, pts1ed); jambūsaṇḍassa (sya-all) | jambumaṇḍassa → jambusaṇḍassa (cck: sī. syā.) | Jambusaṇḍassa → M. Ph. -maṇḍassa. *) in M8 one leaf is missing. (pts note)Был управителем я этой Джамбудипы, могущественным, славным [был царём я]. Ko sutvā nappasīdeyya, api kaṇhābhijātiyo.
nappasīdeyya → na ppasīdeyya (pts)И кто, даже из низкого сословия, уж не поверил бы, услышав вдруг всё это?Tasmā hi attakāmena, mahattamabhikaṅkhatā;
attakāmena → atthakāmena (bj, cck, sya1ed, pts1ed, mr) | attakāmena mahattamabhikaṅkhatā → atthakāmena mahattam abhikaṅkhatā (pts) | atthakāmena → attakāmena (bj: sīmu) | attakāmena → atthakāmena (cck: syā. ka.) | hi → omitted by M. (pts note) | atthakāmena → T. M6. M7 atta- (pts note) mahattamabhikaṅkhatā → mahatthamahikaṅkhatā (bj: sīmu) | mahattam → M. Ph. mahantaṁ. (pts note) | mahattamabhikaṅkhatā → mahattam abhikaṅkhatā (pts)Поэтому, если желаешь себе блага, если к величию себя ты устремляешь, Saddhammo garukātabbo, saraṁ buddhānasāsanan”ti.
buddhānasāsananti navamaṁ → buddhāna sāsanaṁ (bj) | ti → M. Ph. put after ti: mettasuttaṁ; in M. here too the usual numeral is missing. (pts note) | Ekaṁ → This phrase is missing in M. Ph. (pts note) | buddhānasāsananti → buddhānasāsanan ti ekaṁ samayaṁ bhagavā (pts)То чтить ты должен глубоко благую Дхамму и памятовать должен об учении Будды”.
Navamaṁ.
navamaṁ → sāsanaṁ (bjt) | navamaṁ → sāvatthiyaṁ viharati jetavane anāthapiṇḍikassa ārāme (pts)Девятая.