Найдите Истину

В Палийских Суттах и Винае

settings

{{table.suttaCol}} {{table.readCol}} {{table.titleCol}} {{table.wordsCol}} {{table.countCol}} {{table.mrCol}} {{table.linksCol}} {{table.typeCol}} {{table.quoteCol}}
{{table.wordCol}} {{table.textsCol}} {{table.matchesCol}} {{table.linksCol}}

{{results.variantsForLabel}}

Variants 1/2 columns Dictionary Multi-select Compass Help

Заметка:Переводы, словари и комментарии сделаны не Благословенным.Сверяйтесь с Пали в 4 основных никаях.

  • Aṅguttara Nikāya 7.66Восходящие Наставления 7.66
  • 7. MahāvaggaБольшая Глава

Sattasūriyasutta
Sattasūriyasutta → sattasuriyuggamanasuttaṁ (bj)
Сутта Семь Солнц

Evaṁ me sutaṁ—
Evaṁ → omitted by T. M6. S. (pts note)
Так я слышал—
ekaṁ samayaṁ bhagavā vesāliyaṁ viharati ambapālivane.
ambapālivane → ambapālīvane (sya-all)
Одно время Благословенный располагается в Весали в роще Амбапали.
Tatra kho bhagavā bhikkhū āmantesi:
bhikkhū → bhikkhu (bj)
Здесь Благословенный обратился к монахам:
“bhikkhavo”ti.
bhikkhavoti → bhikkhavo ti (pts)
“Монахи!”

“Bhadante”ti te bhikkhū bhagavato paccassosuṁ.
Bhadante → M. Ph. M8 bhaddante. (pts note) | bhadanteti → bhadante ti (pts)
“Достопочтенный” – те монахи Благословенному ответили.
Bhagavā etadavoca:
etadavoca → etad avoca (pts)
Благословенный сказал:

“Aniccā, bhikkhave, saṅkhārā;“Монахи, составляющие ненадёжны. adhuvā, bhikkhave, saṅkhārā;
adhuvā → addhuvā (bjt)
Обусловленные явления неустойчивы.
anassāsikā, bhikkhave, saṅkhārā.Обусловленные явления ненадёжны. Yāvañcidaṁ, bhikkhave, alameva sabbasaṅkhāresu nibbindituṁ alaṁ virajjituṁ alaṁ vimuccituṁ.
virajjituṁ → omitted by M6. (pts note) | yāvañcidaṁ → yāvañ idaṁ (pts) | alameva → alam eva (pts)
Этого достаточно для того, чтобы разочароваться во всех обусловленных явлениях, достаточно, чтобы стать бесстрастными по отношению к ним, достаточно, чтобы освободиться от них.

Sineru, bhikkhave, pabbatarājā caturāsītiyojanasahassāni āyāmena, caturāsītiyojanasahassāni vitthārena, caturāsītiyojanasahassāni mahāsamudde ajjhogāḷho, caturāsītiyojanasahassāni mahāsamuddā accuggato.
caturāsītiyojanasahassāni → omitted by M. Ph. M8. (pts note) | mahāsamuddā → M8. T. M7 -do. (pts note) | caturāsītiyojanasahassāni → caturāsīti yojanasahassāni (bjt)
Монахи, Синеру, царь всех гор, восемьдесят четыре тысячи йоджан в длину, восемьдесят четыре тысячи йоджан в ширину. [Эта гора] погружена на восемьдесят четыре тысячи йоджан в великий океан, и возвышается на восемьдесят четыре тысячи йоджан над океаном.
Hoti kho so, bhikkhave, samayo yaṁ kadāci karahaci dīghassa addhuno accayena bahūni vassāni bahūni vassasatāni bahūni vassasahassāni bahūni vassasatasahassāni devo na vassati.
yaṁ → M. Ph. continue: kadāci karahaci dīghassa addhuno accayena bahūni. (pts note) | vassasahassāni → omitted by M8; M7 omits kho. (pts note)
Монахи, приходит время, когда не выпадает дождя в течение многих лет, в течение многих сотен лет, в течение многих тысяч лет, в течение многих сотен тысяч лет.
Deve kho pana, bhikkhave, avassante ye kecime bījagāmabhūtagāmā osadhitiṇavanappatayo te ussussanti visussanti, na bhavanti.
osadhitiṇavanappatayo → osadhitiṇavanaspatayo (bj) | ussussanti → ussussanti visussanti (bj) | ye kecime bījagāmabhūtagāmā osadhitiṇavanappatayo → yekecime vījagāmabhūtagāmaosathatiṇavanappatayo (sya-all) | kecime bījagāmabhūtagāmā osadhitiṇavanappatayo → keci me bījagāmabhūtagāmaosadhitiṇavanappatayo (pts) | osadhitiṇavanaspatayo → osadhītiṇavanappatayo (bj: machasaṁ) | ussussanti → M. T. ussusanti. (pts note) | vissussanti → T. vissusanti; omitted by M8. (pts note)
Когда дождя не выпадает, растительная жизнь и зелень, целебные растения, травы и огромные лесные деревья высыхают и перестают существовать.
Evaṁ aniccā, bhikkhave, saṅkhārā;
aniccā → T. inserts na. (pts note)
Настолько ненадёжны все составляющие, настолько неустойчивы, настолько ненадёжны.
evaṁ adhuvā, bhikkhave, saṅkhārā …pe…
saṅkhārā → M. la; Ph. pa || vimuccituṁ. (pts note) | adhuvā → addhuvā bhikkhave saṅkhārā evaṁ anassāsikā (bjt) | pe → spelled out in full (bjt)
Этого достаточно для того, чтобы разочароваться во всех обусловленных явлениях, достаточно, чтобы стать бесстрастными по отношению к ним, достаточно,
alaṁ vimuccituṁ.чтобы освободиться от них.

Hoti kho so, bhikkhave, samayo yaṁ kadāci karahaci dīghassa addhuno accayena dutiyo sūriyo pātubhavati.
sūriyo → suriyo (bj, sya-all, pts) | kho → omitted by T. M6. M7. (pts note)
Через длительный период приходит время, когда появляется второе солнце.
Dutiyassa, bhikkhave, sūriyassa pātubhāvā yā kāci kunnadiyo kusobbhā tā ussussanti visussanti, na bhavanti.
kusobbhā → kussubbho (bj); kussobbhā (sya-all); kussubbhā (pts1ed) | sūriyassa → suriyassa (bj, sya-all, pts) | kāci → tā (bj) | kusobbhā → kussubbhā (bj, pts); kussobbhā sabbā (sya-all) | kunnadiyo → yā kāci kunnadiyo (bj: machasaṁ) | kussubbhā → kusobbhā (bj: machasaṁ) | kusobbhā → kussubbho (cck: sī.); kussobbhā (cck: syā.) | kāci → T. M6. M7 tā. (pts note) | kussubbhā → M. kusumbhā; Ph. sumbhā; M8 kumā; S. kussobbhā, and it adds sabbā. (pts note) | vissussanti → T. visuss- (pts note) | yā kāci → yākāci (th)
С появлением второго солнца небольшие реки и озёра высыхают и испаряются, и перестают существовать.
Evaṁ aniccā, bhikkhave, saṅkhārā …pe…
pe → M. la; Ph. M8 pa; omitted by S.; T. M6. M7 give it in full. (pts note) | pe → spelled out in full (bjt)
Настолько ненадёжны все составляющие…
alaṁ vimuccituṁ.чтобы освободиться от них.

Hoti kho so, bhikkhave, samayo yaṁ kadāci karahaci dīghassa addhuno accayena tatiyo sūriyo pātubhavati.
sūriyo → suriyo (bj, sya-all, pts)
Через длительный период приходит время, когда появляется третье солнце.
Tatiyassa, bhikkhave, sūriyassa pātubhāvā yā kāci mahānadiyo, seyyathidaṁ—
sūriyassa → suriyassa (bj, sya-all, pts) | kāci → tā (sya-all) | kāci → S. tā. (pts note) | seyyathidaṁ → seyyathīdaṁ (bjt, th, pts)
С появлением третьего солнца великие реки –
gaṅgā, yamunā, aciravatī, sarabhū, mahī, tā ussussanti visussanti, na bhavanti.
mahī → mahī sabbā (sya-all) | Mahī → M. M8 Mahiyo; S. adds sabbā. (pts note) | tā → omitted by M8; T. taṁ. (pts note) | ussussanti → M8 sissanti. (pts note) | vissussanti → M8 sussanti. (pts note)
Ганг, Ямуна, Чиравати, Сарабху, и Махи – высыхают и испаряются, и перестают существовать.
Evaṁ aniccā, bhikkhave, saṅkhārā …pe…
pe → spelled out in full (bjt)
Настолько ненадёжны все составляющие…
alaṁ vimuccituṁ.чтобы освободиться от них.

Hoti kho so, bhikkhave, samayo yaṁ kadāci karahaci dīghassa addhuno accayena catuttho sūriyo pātubhavati.
sūriyo → suriyo (bj, sya-all, pts) | kho → omitted by T. M6. M7. (pts note)
Через длительный период приходит время, когда появляется четвёртое солнце.
Catutthassa, bhikkhave, sūriyassa pātubhāvā ye te mahāsarā yato imā mahānadiyo pavattanti, seyyathidaṁ—
sūriyassa → suriyassa (bj, sya-all, pts) | pavattanti seyyathidaṁ → sambhavanti seyyathīdaṁ (pts) | sambhavantī → pavattanti (bj: machasaṁ) | pātubhāvā → T. -vāya. (pts note) | sambhavanti → M. Ph. M8 pavattanti. (pts note) | seyyathīdaṁ → T. M6. M7. S. have the names of the rivers, viz. Gaṅgā and so on, instead of those of the lakes. (pts note) | pavattanti seyyathidaṁ → sambhavantī seyyathīdaṁ (bjt)
С появлением четвёртого солнца великие озёра, из которых берут начало эти великие реки –
anotattā, sīhapapātā, rathakārā, kaṇṇamuṇḍā, kuṇālā, chaddantā, mandākiniyā, tā ussussanti visussanti, na bhavanti.
mandākinī → mandākiniyā (bj: machasaṁ) | tā → M. yā tā; M8 oddly bhāva; S. sabbe te. (pts note) | ussussanti → M8 susanti. (pts note) | vissussanti → omitted by M8. (pts note) | mandākiniyā → mandākini (pts)
Анотатта, Сихапапата, Ратхакара, Каннамунда, Кунала, Чхадданта, и Мандакини – высыхают и испаряются, и перестают существовать.
Evaṁ aniccā, bhikkhave, saṅkhārā …pe…Настолько ненадёжны все составляющие… alaṁ vimuccituṁ.чтобы освободиться от них.

Hoti kho so, bhikkhave, samayo yaṁ kadāci karahaci dīghassa addhuno accayena pañcamo sūriyo pātubhavati.
sūriyo → suriyo (bj, sya-all, pts) | kho → omitted by M8. T. M6. M7. (pts note)
Через длительный период приходит время, когда появляется пятое солнце.
Pañcamassa, bhikkhave, sūriyassa pātubhāvā yojanasatikānipi mahāsamudde udakāni ogacchanti, dviyojanasatikānipi mahāsamudde udakāni ogacchanti, tiyojanasatikānipi, catuyojanasatikānipi, pañcayojanasatikānipi, chayojanasatikānipi, sattayojanasatikānipi mahāsamudde udakāni ogacchanti;
sūriyassa → suriyassa (bj, sya-all, pts) | mahāsamudde udakāni ogacchanti → (sya-all) | ogacchanti → omitted by S. (pts note) | ogacchanti → omitted by M. Ph. M8. S. (pts note) | catuyojanasatikānipi pañcayojanasatikānipi chayojanasatikānipi sattayojanasatikānipi → mahāsamudde udakāni ogacchanti sattayojana satikānipi (bjt) | yojanasatikānipi → yojanasatikāni pi (pts) | dviyojanasatikānipi → dviyojanasatikāni pi (pts) | tiyojanasatikānipi catuyojanasatikānipi pañcayojanasatikānipi chayojanasatikānipi sattayojanasatikānipi → tiyojanasatikāni pi (pts)
С появлением пятого солнца вода в великом океане убывает на сто йоджан… двести… триста… четыреста… пятьсот… шестьсот… семьсот йоджан.
sattatālampi mahāsamudde udakaṁ saṇṭhāti, chatālampi, pañcatālampi, catutālampi, titālampi, dvitālampi, tālamattampi mahāsamudde udakaṁ saṇṭhāti;
pe → M. Ph. M8. S. continue: catu- pi pañca- pi cha- pi. (pts note) | sattatālam → M8 -kālam throughout. (pts note) | sattatālampi → sattayojanasatikāni pi mahāsamudde udakāni ogacchanti sattatālam pi (pts) | chatālampi pañcatālampi catutālampi titālampi dvitālampi tālamattampi → chatālam pi pañcatālam pi catutālam pi titālam pi dvitālam pi tālamattam pi (pts)
Вода, оставшаяся в великом океане, доходит до глубины в семь пальм… шесть… пять… четыре… три… две… всего лишь [одну] пальму.
sattaporisampi mahāsamudde udakaṁ saṇṭhāti, chaporisampi, pañcaporisampi, catuporisampi, tiporisampi, dviporisampi, porisampi, aḍḍhaporisampi, kaṭimattampi, jaṇṇukāmattampi, gopphakamattampi mahāsamudde udakaṁ saṇṭhāti.
porisampi → porisamattampi (sya-all, pts1ed) | jaṇṇukāmattampi gopphakamattampi → jannukamattampi goppakamattampi (sya-all) | porisampi → porisamattampi (cck: syā.) | sattaporisam → T. M6. M7 -porisamattam. (pts note) | porisamattam → Ph. T. M6. M7 porisam. (pts note) | pi → omitted by M8. (pts note) | jānukamattam → M. Ph. M8 jaṇṇuka-; S. jannukā- (pts note) | aḍḍhaporisampi → aḍḍhaporisamattampi (bjt)
Вода, оставшаяся в великом океане, доходит до глубины в семь саженей… шесть… пять… четыре… три… два… [один] сажень… полсаженя… до глубины до талии… до колен… до лодыжек.
Seyyathāpi, bhikkhave, saradasamaye thullaphusitake deve vassante tattha tattha gopadesu udakāni ṭhitāni honti;
tattha gopadesu → gopphakapadesesu (mr) | gopadesu → gopphakapadesesu (cck: ka.) | thullaphusitake → M8 phulla- (pts note) | gopadesu → M. Ph. M8 goppakapadesesu. (pts note) | seyyathāpi → seyyathā pi (pts)
Это как осенью, когда мощные капли дождя падают с неба, и вода стоит тут и там в отпечатках копыт рогатого скота,
evamevaṁ kho, bhikkhave, tattha tattha gopphakamattāni mahāsamudde udakāni ṭhitāni honti.
gopphakamattāni → gopadamattāni (bj, sya-all, pts1ed) | honti → hontī (bj) | gopphakamattāni → gopadamattāni (pts) | gopphakamattāni → gopadamattāni (cck: sī. syā.) | gopadamattāni → M. Ph. M8 goppaka- (pts note) | evamevaṁ → evameva (bjt, th) | evamevaṁ → evam eva (pts)
то точно так же, вода, оставшаяся в великом океане, будет стоять тут и там [в выемках] размером с отпечаток копыт рогатого скота.
Pañcamassa, bhikkhave, sūriyassa pātubhāvā aṅgulipabbamattampi mahāsamudde udakaṁ na hoti.
sūriyassa → suriyassa (bj, sya-all, pts) | aṅgulipabbamattampi mahāsamudde → aṅgulapabbatemanamattampi mahā samudde (bj) | aṅgulapabbatemanamattampi → aṅgulipabbamattampi (bj: machasaṁ) | aṅgulipabbamattam → T. M6. M7 -pabbatena mattaṁ. (pts note) | aṅgulipabbamattampi → aṅgulipabbamattam pi (pts)
С появлением пятого солнца воды, оставшейся в великом океане, не хватает даже чтобы достичь суставов пальцев.
Evaṁ aniccā, bhikkhave, saṅkhārā …pe…
+ → saṁkhārā evaṁ addhuvā bhikkhave (bjt) | pe → spelled out in full (bjt)
Настолько ненадёжны все составляющие…
alaṁ vimuccituṁ.чтобы освободиться от них.

Hoti kho so, bhikkhave, samayo yaṁ kadāci karahaci dīghassa addhuno accayena chaṭṭho sūriyo pātubhavati.
sūriyo → suriyo (bj, sya-all, pts)
Через длительный период приходит время, когда появляется шестое солнце.
Chaṭṭhassa, bhikkhave, sūriyassa pātubhāvā ayañca mahāpathavī sineru ca pabbatarājā dhūmāyanti sandhūmāyanti sampadhūmāyanti.
dhūmāyanti sandhūmāyanti sampadhūmāyanti → dhūpāyanti sandhūpāyanti sampadhūpāyanti (bj, sya-all, pts1ed) | sūriyassa → suriyassa (bj, sya-all, pts) | mahāpathavī → mahāpaṭhavī (bj, sya-all) | sampadhūmāyanti → dhūpāyanti sandhūpāyanti sampadhūpāyanti (cck: sī. syā.) | ca → omitted by T. M6. M7. (pts note) | dhūpāyanti → M. dhūmā-; Ph. M8 dhumā- (pts note) | sandhūmāyanti → saṁdhūmāyanti (my) | ayañca mahāpathavī → ayañ ca mahāpaṭhavī (pts)
С появлением шестого солнца эта великая земля и [гора] Синеру, царь всех гор, дымится, испускает дым, тлеет.
Seyyathāpi, bhikkhave, kumbhakārapāko ālepito paṭhamaṁ dhūmeti sandhūmeti sampadhūmeti;
ālepito → ālimpito (bj, sya-all, pts1ed) | ālepito → ālimpito (pts) | ālimpito → ālepito (bj: machasaṁ) | sampadhūpeti → dūmeti, sandhūmeti, sampadhūmeti (bj: machasaṁ) | ālepito → ālimpito (cck: sī. syā.) | ālimpito → M. M8 ālepito; Ph. ālopito. (pts note) | paṭhamaṁ → omitted by S.; T. M7 paṭhamaṁ twice. (pts note) | dhūpeti → M. dhūmeti; Ph. dhumeti; M8 dhummeti. (pts note) | sandhūpeti → M. Ph. M8 saṁdhumeti. (pts note) | sampadhūpeti → M. Ph. M. dhumeti. (pts note) | sandhūmeti → saṁdhūmeti (my) | ālepito → ālimpito paṭhamaṁ (bjt) | dhūmeti sandhūmeti sampadhūmeti → dhūpeti sandhūpeti sampadhūpeti (bjt) | seyyathāpi → seyyathā pi (pts) | dhūmeti sandhūmeti sampadhūmeti → dhūpeti sandhūpeti sampadhūpeti evam (pts)
Это как разводимый гончаром огонь вначале дымится, испускает дым, тлеет,
evamevaṁ kho, bhikkhave, chaṭṭhassa sūriyassa pātubhāvā ayañca mahāpathavī sineru ca pabbatarājā dhūmāyanti sandhūmāyanti sampadhūmāyanti.
sūriyassa → suriyassa (bj, sya-all, pts) | mahāpathavī → mahāpaṭhavi (bj); mahāpaṭhavī (sya-all) | dhūmāyanti sandhūmāyanti sampadhūmāyanti → dhūpāyanti sandhūpāyanti sampadhūpāyanti (bj, pts); dhūpāyanti sandhūpāyanti (sya-all) | sandhūpāyanti → dhumāyati, sadhumāyati, sampadhumāyati (bj: machasaṁ) | dhūpāyanti → M. Ph. M8 dhumā- (pts note) | sandhūpāyanti → M. Ph. M8 saṁdhumā- (pts note) | sampadhūpāyanti → M. Ph. M8 -dhumā- (pts note) | sandhūmāyanti → saṁdhūmāyanti (my) | evamevaṁ → evameva (bjt) | evamevaṁ → eva (pts) | ayañca mahāpathavī → ayañ ca mahāpaṭhavī (pts)
то точно так же, с появлением шестого солнца эта великая земля и [гора] Синеру, царь всех гор, дымится, испускает дым, тлеет.
Evaṁ aniccā, bhikkhave, saṅkhārā …pe…
pe → spelled out in full (bjt)
Настолько ненадёжны все составляющие…
alaṁ vimuccituṁ.чтобы освободиться от них.

Hoti kho so, bhikkhave, samayo yaṁ kadāci karahaci dīghassa addhuno accayena sattamo sūriyo pātubhavati.
sūriyo → suriyo (bj, sya-all, pts) | kho → omitted by M8. T. M6. M7. (pts note)
Через длительный период приходит время, когда появляется седьмое солнце.
Sattamassa, bhikkhave, sūriyassa pātubhāvā ayañca mahāpathavī sineru ca pabbatarājā ādippanti pajjalanti ekajālā bhavanti.
sūriyassa → suriyassa (bj, sya-all, pts) | mahāpathavī → mahāpaṭhavi (bj); mahāpaṭhavī (sya-all) | mahāpaṭhavī → T. M7 insert ca. (pts note) | ādippanti → M. Ph. ādittanti; M8 ādisanti. (pts note) | ekajālā → M6 -jāli; M7 -jalī; T. -pāli. (pts note) | ayañca mahāpathavī → ayañ ca mahāpaṭhavī (pts)
С появлением седьмого солнца эта великая земля и Синеру, царь всех гор, вспыхивает пламенем, ярко полыхает, становится единой грудой пламени.
Imissā ca, bhikkhave, mahāpathaviyā sinerussa ca pabbatarājassa jhāyamānānaṁ dayhamānānaṁ acci vātena khittā yāva brahmalokāpi gacchati.
mahāpathaviyā → mahāpaṭhaviyā (bj, sya-all, pts) | dayhamānānaṁ acci → ḍayhamānānaṁ aggī (bj) | gacchati → gacchanti (bj) | imissā → imassā (sya-all) | gacchanti → gacchati (bj: machasaṁ) | dayhamānānaṁ → M8 deyha-; T. dhaya- for ḍayh- (pts note) | acci → M. M8 acchi; T. M6. M7 aggi. (pts note) | gacchati → T. M6. M7 gacchanti. (pts note) | brahmalokāpi → brahmalokā pi (pts)
По мере того как великая земля и Синеру, царь всех гор, горят и полыхают, пламя, подхватываемое ветром, достигает даже мира брахм.
Sinerussa, bhikkhave, pabbatarājassa jhāyamānassa dayhamānassa vinassamānassa mahatā tejokhandhena abhibhūtassa yojanasatikānipi kūṭāni palujjanti dviyojanasatikānipi, tiyojanasatikānipi, catuyojanasatikānipi, pañcayojanasatikānipi kūṭāni palujjanti.
sinerussa → sinerussa ca (bj, pts) | dayhamānassa → ḍayhamānassa (bj) | dviyojanasatikānipi → dviyojanasatikānipi kūṭāni palujjanti (bj) | tiyojanasatikānipi → tiyojanasatikānipi kūṭāni palujjanti (bj) | catuyojanasatikānipi → catuyojanasatikānipi kūṭāni palujjanti (bj) | yojanasatikānipi → yojanasatakānipi (sya-all) | ca → omitted by Ph. S. (pts note) | vinassamānassa → T. vinayasamā- (pts note) | yojanasatikānipi → yojanasatikāni pi (pts) | dviyojanasatikānipi tiyojanasatikānipi catuyojanasatikānipi pañcayojanasatikānipi → dviyojanasatikāni pi tiyojanasatikāni pi catuyojanasatikāni pi pañcayojanasatikāni pi (pts)
По мере того как Синеру горит и полыхает, по мере того, как она разрушается, одолеваемая огромной жарой, горные вершины в сто йоджан распадаются; горные вершины в двести… триста… четыреста… пятьсот йоджан распадаются.
Imissā ca, bhikkhave, mahāpathaviyā sinerussa ca pabbatarājassa jhāyamānānaṁ dayhamānānaṁ neva chārikā paññāyati na masi.
mahāpathaviyā → mahāpaṭhaviyā (bj, sya-all, pts) | dayhamānānaṁ → ḍayhamānānaṁ (bj) | imissā → imassā (sya-all) | paññāyati → paññāyanti (bj: sīmu) | masi → M. Ph. maṁsi throughout; M8 maṁ. (pts note) | neva → n eva (pts)
Когда эта великая земля и Синеру, царь всех гор, горят и полыхают, то не видно ни пепла, ни копоти.
Seyyathāpi, bhikkhave, sappissa vā telassa vā jhāyamānassa dayhamānassa neva chārikā paññāyati na masi;
dayhamānassa → ḍayhamānassa (bj) | jhāyamānassa → M8 -nassa vā n'; eva ch- (pts note) | masi → M8 is here broken off; M7 manasi. (pts note) | seyyathāpi → seyyathā pi (pts)
Это как топлёное масло или [простое] масло горит и полыхает, то не видно ни пепла, ни копоти,
evamevaṁ kho, bhikkhave, imissā ca mahāpathaviyā sinerussa ca pabbatarājassa jhāyamānānaṁ dayhamānānaṁ neva chārikā paññāyati na masi.
mahāpathaviyā → mahā paṭhaviyā (bj, sya-all, pts) | dayhamānānaṁ → ḍayhamānānaṁ (bj) | imissā → imassā (sya-all) | ca → omitted by M8. (pts note) | dayhamānānaṁ → M8 deyh- (pts note) | masi → M8 maṁsi; M6 omits na masi; M7 manasi. (pts note) | evamevaṁ → evameva (bjt, th) | mahāpathaviyā → mahāpaṭhaviyā (th, pts) | evamevaṁ → evam eva (pts) | neva → n eva (pts)
то точно так же, когда эта великая земля и Синеру, царь всех гор, горят и полыхают, то не видно ни пепла, ни копоти.
Evaṁ aniccā, bhikkhave, saṅkhārā;Настолько ненадёжны все составляющие, evaṁ adhuvā, bhikkhave, saṅkhārā;
adhuvā → addhuvā (bjt)
настолько неустойчивы,
evaṁ anassāsikā, bhikkhave, saṅkhārā.настолько ненадёжны. Yāvañcidaṁ, bhikkhave, alameva sabbasaṅkhāresu nibbindituṁ alaṁ virajjituṁ alaṁ vimuccituṁ.
yāvañcidaṁ → yāvañ idaṁ (pts) | alameva → alam eva (pts)
Этого достаточно для того, чтобы разочароваться во всех обусловленных явлениях, достаточно, чтобы стать бесстрастными по отношению к ним, достаточно, чтобы освободиться от них.

Tatra, bhikkhave, ko mantā ko saddhātā:
saddhātā → M. Ph. sandhātā; M8 saddhāratā. (pts note)
Монахи, кто ещё, кроме тех, кто увидел истину, подумал бы или поверил:
‘ayañca pathavī sineru ca pabbatarājā dayhissanti vinassissanti, na bhavissantī’ti aññatra diṭṭhapadehi?
pathavī → mahāpaṭhavi (bj); paṭhavī (sya-all) | dayhissanti → ḍayhissanti (bj) | ca → omitted by T. M7. (pts note) | vinassissanti → M8 vinassanti. (pts note) | ti → omitted by M. Ph. M8. (pts note) | ayañca pathavī → ayañ ca paṭhavī (pts) | bhavissantīti → bhavissantī ti (pts)
“Эта великая земля и Синеру, царь всех гор, сгорит, будет разрушена и перестанет существовать?”

Bhūtapubbaṁ, bhikkhave, sunetto nāma satthā ahosi titthakaro kāmesu vītarāgo.
Bhūtapubbaṁ → a. ni. 6.54; 7.73 (cck note)
В прошлом, монахи, был учитель по имени Сунетта, основатель религиозного движения без жажды к желаниям.
Sunettassa kho pana, bhikkhave, satthuno anekāni sāvakasatāni ahesuṁ.У учителя Сунетты было много сотен учеников, Sunetto, bhikkhave, satthā sāvakānaṁ brahmalokasahabyatāya dhammaṁ desesi.
desesi → deseti (bj, sya-all) | bhikkhave → (sya-all, pts) | Sunetto → M. Ph. M8 insert bhikkhave. (pts note) | desesi → T. M6. M7. S. -ti. (pts note) | brahmalokasahabyatāya → brahmalokasahavyatāya (bjt, pts)
которых он учил Дхамме ради достижения мира брахм.
Ye kho pana, bhikkhave, sunettassa satthuno brahmalokasahabyatāya dhammaṁ desentassa sabbena sabbaṁ sāsanaṁ ājāniṁsu te kāyassa bhedā paraṁ maraṇā sugatiṁ brahmalokaṁ upapajjiṁsu.
upapajjiṁsu → uppajjiṁsuṁ (bj: sīmu) | Brahmalokasahavyatāya → T. M6. M7 -lokassa sah- (pts note) | ājāniṁsu → M. T. M6 ajā- (pts note) | paraṁ maraṇā → parammaraṇā (bjt, th, pts)
Когда он учил, те, кто полностью поняли его учение, после распада тела, после смерти, перерождались в благом уделе, в мире брахм. Но те, кто не полностью поняли его учение, перерождались среди дэвов, управляющих творениями других; иные – среди дэвов, наслаждающихся творениями; иные – среди дэвов Туситы; иные – среди дэвов Ямы; иные – среди дэвов Таватимсы; иные – дэвов, управляемых Четырьмя Великими [божественными] Царями.
Ye na sabbena sabbaṁ sāsanaṁ ājāniṁsu te kāyassa bhedā paraṁ maraṇā appekacce paranimmitavasavattīnaṁ devānaṁ sahabyataṁ upapajjiṁsu, appekacce nimmānaratīnaṁ devānaṁ sahabyataṁ upapajjiṁsu, appekacce tusitānaṁ devānaṁ sahabyataṁ upapajjiṁsu, appekacce yāmānaṁ devānaṁ sahabyataṁ upapajjiṁsu, appekacce tāvatiṁsānaṁ devānaṁ sahabyataṁ upapajjiṁsu, appekacce cātumahārājikānaṁ devānaṁ sahabyataṁ upapajjiṁsu, appekacce khattiyamahāsālānaṁ sahabyataṁ upapajjiṁsu, appekacce brāhmaṇamahāsālānaṁ sahabyataṁ upapajjiṁsu, appekacce gahapatimahāsālānaṁ sahabyataṁ upapajjiṁsu.
upapajjiṁsu → uppajjiṁsuṁ (bj: sīmu) | upapajjiṁsu → uppajjiṁsuṁ (bj: sīmu) | na → omitted by M. Ph. M8. (pts note) | ājāniṁsu → Ph. na jā-; M8. T. M6 ajā- (pts note) | Tusitānaṁ → M. Ph. M8 Tussi- (pts note) | Cātummahārājikānaṁ → M. Ph. cātumahā-; M8 catumahā- (pts note) | upapajjiṁsu → T. M6. M7 uppa- (pts note) | paraṁ maraṇā → parammaraṇā (bjt, th) | sahabyataṁ → sahavyataṁ (bjt, pts) | paraṁ maraṇā appekacce → parammaraṇā app ekacce (pts) | appekacce → app ekacce (pts) | appekacce cātumahārājikānaṁ → app ekacce cātummahārājikānaṁ (pts)
Некоторые переродились среди зажиточных кхаттиев; некоторые – среди зажиточных брахманов; некоторые – среди зажиточных домохозяев.

Atha kho, bhikkhave, sunettassa satthuno etadahosi:
atha kho → athakho (th) | etadahosi → etad ahosi (pts)
И тогда, монахи, мысль пришла к учителю Сунетте:
‘na kho metaṁ patirūpaṁ yohaṁ sāvakānaṁ samasamagatiyo assaṁ abhisamparāyaṁ, yannūnāhaṁ uttari mettaṁ bhāveyyan’ti.
uttari mettaṁ → uttariṁ mettaṁ (sya1ed, sya2ed, pts1ed); uttari maggaṁ (mr) | metaṁ → panetaṁ (bj) | uttari → uttariṁ (bj, sya-all) | patirūpaṁ → paṭirūpaṁ (sya-all) | yannūnāhaṁ uttari → yan nūnāhaṁ uttariṁ (pts) | samasamagatiyo → samagatiyo (bj: katthaci) | mettaṁ → uttarimettaṁ (bj: machasaṁ, syā) | mettaṁ → uttari maggaṁ (cck: ka.) | etaṁ → M. Ph. M8. S. me taṁ. (pts note) | haṁ → M. Ph. so 'haṁ; M8 so taṁ. (pts note) | samasamagatiyo → M8 samatikkamāya. (pts note) | abhisamparāyaṁ → M8 -parāya. (pts note) | uttariṁ → M. Ph. M8. S. uttari. (pts note) | mettaṁ → all MSS. except S. have maggaṁ. (pts note) | yannūnāhaṁ → yaṁnūnāhaṁ (my) | metaṁ patirūpaṁ yohaṁ → pan etaṁ naṭirūpaṁ yo haṁ (pts) | bhāveyyanti → bhāveyyan ti (pts)
“Не подобает мне иметь тот же самый будущий удел, что и у моих учеников. Что есть я буду развивать доброжелательность ещё больше?”

Atha kho, bhikkhave, sunetto satthā satta vassāni mettaṁ cittaṁ bhāvesi.
mettaṁ cittaṁ → mettacittaṁ (sya1ed, sya2ed, pts1ed) | mettaṁ cittaṁ → mettacittaṁ (sya-all, pts) | satta vassāni → sattavassāni (bjt) | atha kho → athakho (th)
И тогда учитель Сунетта семь лет развивал доброжелательный ум.
Satta vassāni mettaṁ cittaṁ bhāvetvā satta saṁvaṭṭavivaṭṭakappe nayimaṁ lokaṁ punarāgamāsi.
mettaṁ cittaṁ → mettacittaṁ (sya1ed, sya2ed, pts1ed) | mettaṁ cittaṁ → mettacittaṁ (sya-all, pts) | punarāgamāsi → punāgamāsi (sya-all) | satta → M. Ph. M8 continue: saṁvaṭṭavivaṭṭakappe na yimaṁ and so on. (pts note) | mettacittaṁ → T. M7 mettaṁ ci- (pts note) | āgamāsi → M. Ph. S. punāgamāsi (M. -siṁ). (pts note) | satta vassāni → sattavassāni (bjt) | satta saṁvaṭṭavivaṭṭakappe → sattasaṁvaṭṭavivaṭṭakappe (bjt) | punarāgamāsi → punar āgamāsi (pts)
В результате в течение семи циклов распада мира и развёртывания мира он не возвращался обратно в этот мир.
Saṁvaṭṭamāne sudaṁ, bhikkhave, loke ābhassarūpago hoti.
ābhassarūpago → ākassarūpago (sya-all); ābhassarupago (pts) | sudaṁ → M8 -māsu; T. M6. M7 -mānassudaṁ. (pts note) | Ābhassarupago → M. -rūpago; M7 abhassarū-; M8 abhasirū-; T. -rupigo. (pts note) | hoti → M8 hotī ti. (pts note)
Когда мир распадался, он направлялся в [мир дэвов] лучезарного сияния.
Vivaṭṭamāne loke suññaṁ brahmavimānaṁ upapajjati.
upapajjati → T. M6. M7 uppa- (pts note)
Когда мир развёртывался, он перерождался в пустом дворце Брахмы.
Tatra sudaṁ, bhikkhave, brahmā hoti mahābrahmā abhibhū anabhibhūto aññadatthudaso vasavattī.
aññadatthudaso → aññadatthu daso (bjt)
Там он был Брахмой, Великим Брахмой, Победителем, Непобеждённым, Вселенским Провидцем, Владыкой.
Chattiṁsakkhattuṁ kho pana, bhikkhave, sakko ahosi devānamindo.
chattiṁsakkhattuṁ → M. M8 sattakkhattuṁ. (pts note) | devānamindo → devānam indo (pts)
Тридцать шесть раз он был Саккой, царём дэвов.
Anekasatakkhattuṁ rājā ahosi cakkavattī dhammiko dhammarājā cāturanto vijitāvī janapadatthāvariyappatto sattaratanasamannāgato.
cakkavattī → cakkavatti (bj) | anekasatakkhattuṁ → M8. M7 -satta-; T. M6 anekasakkh- (pts note) | dhammarājā → T. adds ahosi; M7 adds vā āsi. (pts note) | cāturanto → M8 catur- (pts note)
Много сотен раз он был царём-миродержцем, праведным царём, который правит Дхаммой, покорителем, чьё правление простирается до четырёх границ, тем, кто добился стабильности в своей стране, кто обладает семью сокровищами.
Parosahassaṁ kho panassa puttā ahesuṁ sūrā vīraṅgarūpā parasenappamaddanā.
sūrā → surā (bj) | parosahassaṁ → paro sahassaṁ (pts) | panassa → pan assa (pts)
У него было более тысячи сыновей-героев, могучих, способных сокрушить армии их врагов.
So imaṁ pathaviṁ sāgarapariyantaṁ adaṇḍena asatthena dhammena abhivijiya ajjhāvasi.
pathaviṁ → paṭhaviṁ (bj, sya-all, pts) | abhivijiya → M8 -jaya. (pts note) | ajjhāvasi → M. -siṁ. (pts note)
Он правил, покорив эту землю, ограниченную океаном, и не силой и оружием, но Дхаммой.
So hi nāma, bhikkhave, sunetto satthā evaṁ dīghāyuko samāno evaṁ ciraṭṭhitiko aparimutto ahosi:
evaṁ ciraṭṭhitiko → evaṁciraṭṭhiko (pts) | evaṁ dīghāyuko → evaṁdīghāyuko (th, pts) | evaṁ ciraṭṭhitiko → evaṁciraṭṭhitiko (th)
Монахи, хотя у него был такой огромный срок жизни, продолжавшейся такое долгое время, [всё же] учитель Сунетта
jātiyā jarāya maraṇena sokehi paridevehi dukkhehi domanassehi upāyāsehi, ‘aparimutto dukkhasmā’ti vadāmi.
jarāya maraṇena → jarāmaraṇena (bj) | aparimutto → aparimutto mutto (sya-all) | jarāya → M8. M6. M7 jarā. (pts note) | dukkhasmāti → dukkhasmā ti (pts)
не был свободен от рождения, старости, смерти, страдания, плача, боли, недовольства и тоски. Он не был свободен от боли, я говорю вам.

Taṁ kissa hetu?И почему? Catunnaṁ dhammānaṁ ananubodhā appaṭivedhā.Потому что не понял и не постиг четырёх явлений. Katamesaṁ catunnaṁ?Каких четырёх? Ariyassa, bhikkhave, sīlassa ananubodhā appaṭivedhā, ariyassa samādhissa ananubodhā appaṭivedhā, ariyāya paññāya ananubodhā appaṭivedhā, ariyāya vimuttiyā ananubodhā appaṭivedhā.
bhikkhave → (bj, sya-all) | ananubodhā appaṭivedhā → (bj) | bhikkhave → omitted by T. S. (pts note) | ariyassa → M8 omits this sentence. (pts note) | appaṭivedhā → omitted by T. M6. M7. (pts note)
Благородного нравственного поведения, благородного сосредоточения, благородного понимания, благородного освобождения.
Tayidaṁ, bhikkhave, ariyaṁ sīlaṁ anubuddhaṁ paṭividdhaṁ, ariyo samādhi anubodho paṭividdho, ariyā paññā anubodhā paṭividdhā, ariyā vimutti anubodhā paṭividdhā, ucchinnā bhavataṇhā, khīṇā bhavanetti, natthi dāni punabbhavo”ti.
anubodho → anubuddho (bj, sya-all, pts) | anubodhā → anubuddhā (bj, sya-all, pts) | vimutti anubodhā → vimuttī anubuddhā (bj) | anubodhā paṭividdhā → anubuddhā patividdhā (pts) | paṭividdhā → ariyassasamādhissa ananubodhā appaṭivedhā ariyāya paññāya ananubodhā appaṭivedhā (bj: machasaṁ) | anubuddhā → anubodhā (bj: machasaṁ) | Tayidaṁ → M8 na yidaṁ. (pts note) | anubuddho → M. Ph. M8 -bodho. (pts note) | anubuddhā → M. Ph. M8 -bodhā. (pts note) | natthi dāni → natthidāni (bjt, th) | punabbhavoti → punabbhavo ti (pts)
[Теперь же] благородное нравственное поведение, монахи, было понятно и постигнуто. Благородное сосредоточение было понятно и постигнуто. Благородное понимание было понято и постигнуто. Благородное освобождение было понятно и постигнуто. Жажда к существованию была отрезана. Проводник к существованию был уничтожен. Не будет более нового существования”.

Idamavoca bhagavā.
idamavoca → idam avoca (pts)
Это сказал Благословенны.
Idaṁ vatvāna sugato athāparaṁ etadavoca satthā:
vatvā → M. Ph. M8 add ca; S. vatvāna. (pts note) | etadavoca → etad avoca (pts)
Это сказав Благой, в дополнение это сказал Учитель:

“Sīlaṁ samādhi paññā ca, vimutti ca anuttarā;“Нравственность, сосредоточение, и понимание, как и непревзойдённое освобождение: Anubuddhā ime dhammā, gotamena yasassinā.
gotamena → M8 -massa. (pts note) | yasassinā → M8 -no. (pts note)
Все эти явления смог понять славный Готама своею собственною силой.

Iti buddho abhiññāya, dhammamakkhāsi bhikkhunaṁ;
bhikkhunaṁ → bhikkhūnaṁ (bj) | bhikkhunaṁ → M. bhikkhūnaṁ. (pts note) | dhammamakkhāsi → dhammam akkhāsi (pts)
И когда понял напрямую он всё это, сей Дхамме Будда научил монахов –
Dukkhassantakaro satthā, cakkhumā parinibbuto”ti.
dukkhassantakaro → dukkhass antakaro (pts) parinibbutoti dutiyaṁ → parinibbuto (bj); parinibbuto ti (pts)
Учитель, Тот, Кто положил конец боли, кто Обладает Видением, достиг ниббаны”.

Dutiyaṁ.
dutiyaṁ → ti (pts)
Вторая.

Принципы · Обоснование · Глоссарий · 6 изданий Пали
MP3: пали · русский


Переводы: English · Русский · Deutsch