Sīhasutta
Sīhasutta → sīhasotāpatisuttaṁ (bj)Сутта Сиха
Ekaṁ samayaṁ bhagavā vesāliyaṁ viharati mahāvane kūṭāgārasālāyaṁ.Одно время Благословенный располагается в Весали в зале с остроконечной крышей в Великом Лесу.
Tena kho pana samayena sambahulā abhiññātā abhiññātā licchavī santhāgāre sannisinnā sannipatitā anekapariyāyena buddhassa vaṇṇaṁ bhāsanti, dhammassa vaṇṇaṁ bhāsanti, saṅghassa vaṇṇaṁ bhāsanti.
santhāgāre → sandhāgāre (cck: ka.) | santhāgāre → M. Ph. sandhā- throughout. (pts note) | bhāsanti → T. bhāsati. (pts note) | saṅghassa → saṁghassa (ms2005)И в то время группа знатных Личчхави собралась в зале для собраний, где они сидели и различными путями восхваляли Будду, Дхамму, и Сангху.
Tena kho pana samayena sīho senāpati nigaṇṭhasāvako tassaṁ parisāyaṁ nisinno hoti.
Nigaṇṭhasāvako → T. M6. M7 Nigantha-; Ph. Nigandha- (pts note)И тогда военачальник Сиха, ученик Нигантхов, сидел в том собрании.
Atha kho sīhassa senāpatissa etadahosi:
atha kho → athakho (th) | etadahosi → etad ahosi (pts)Мысль пришла к нему:
“nissaṁsayaṁ kho so bhagavā arahaṁ sammāsambuddho bhavissati, tathā hime sambahulā abhiññātā abhiññātā licchavī santhāgāre sannisinnā sannipatitā anekapariyāyena buddhassa vaṇṇaṁ bhāsanti, dhammassa vaṇṇaṁ bhāsanti, saṅghassa vaṇṇaṁ bhāsanti.
nissaṁsayaṁ → M. Ph. nisa- always. (pts note) | abhiññātā → T. M7 once. (pts note) | hime → hi me (bjt) | saṅghassa → saṁghassa (ms2005) | hime → h ime (pts)“Вне сомнений, должно быть, он – Благословенный, Арахант, Правильно Пробуждённый. Ведь эта группа знатных Личчхави собралась в зале для собраний, где они сидят и различными путями восхваляют Будду, Дхамму, и Сангху.
Yannūnāhaṁ taṁ bhagavantaṁ dassanāya upasaṅkameyyaṁ arahantaṁ sammāsambuddhan”ti.
upasaṅkameyyaṁ → T. M7 -yya. (pts note) | yannūnāhaṁ → yaṁnūnāhaṁ (my) | yannūnāhaṁ → yan nūnāhaṁ (pts) | sammāsambuddhanti → sammāsambuddhan ti (pts)Что если я отправлюсь повидать Благословенного, Араханта, Правильно Пробуждённого?”
Atha kho sīho senāpati yena nigaṇṭho nāṭaputto tenupasaṅkami; upasaṅkamitvā nigaṇṭhaṁ nāṭaputtaṁ etadavoca:
nāṭaputto → nātaputto (bj); nāthaputto (si) | nāṭaputtaṁ → nātaputtaṁ (bj) | nāṭaputto → nāthaputto (cck: ka. sī.); nātaputto (cck: ka. sī.) | Nigaṇṭho → M6 Nigantho; Ph. Nigandho. (pts note) | Nigaṇṭhaṁ → T. M6 -ganthaṁ; Ph. -gandhaṁ. (pts note) | Nāṭaputtaṁ → T. Nāta-; M6 Nātha-; M7 Nātha- and Nāta- throughout. (pts note) | atha kho → athakho (th) | tenupasaṅkami → ten upasaṅkami (pts) | etadavoca → etad avoca (pts)И тогда военачальник Сиха отправился к Нигантхе Натапутте и сказал ему:
“icchāmahaṁ, bhante, samaṇaṁ gotamaṁ dassanāya upasaṅkamitun”ti.
icchāmahaṁ → icchām ahaṁ (pts) | upasaṅkamitunti → upasaṅkamitun ti (pts)“Почтенный, я хотел бы повидать отшельника Готаму”.
“Kiṁ pana tvaṁ, sīha, kiriyavādo samāno akiriyavādaṁ samaṇaṁ gotamaṁ dassanāya upasaṅkamissasi?“Поскольку ты приверженец [доктрины] делания, Сиха, зачем идти к отшельнику Готаме, приверженцу [доктрины] не-делания?
Samaṇo hi, sīha, gotamo akiriyavādo, akiriyāya dhammaṁ deseti, tena ca sāvake vinetī”ti.
+ → samāno (th) | vinetīti → vinetī ti (pts)Ведь отшельник Готама – приверженец [доктрины] не-делания, который обучает своей Дхамме ради не-делания и таким образом направляет учеников”.
Atha kho sīhassa senāpatissa yo ahosi gamiyābhisaṅkhāro bhagavantaṁ dassanāya, so paṭippassambhi.
gamiyābhisaṅkhāro → gamikābhisaṅkhāro (si) | gamiyābhisaṅkhāro → gamikābhisaṅkhāro (bj: sīmu) | gamiyābhisaṅkhāro → gamikābhisaṅkhāro (ka. sī.) mahāva. 290 (cck note) | gamiyābhisaṅkhāro → M6. M7 gamikābhi-; T. gamikāmibhisaṁ- (pts note) | atha kho → athakho (th)И тогда решимость Сихи повидать Благословенного угасла.
Dutiyampi kho sambahulā abhiññātā abhiññātā licchavī santhāgāre sannisinnā sannipatitā anekapariyāyena buddhassa …pe… dhammassa …pe… saṅghassa vaṇṇaṁ bhāsanti.
abhiññātā → M7 once. (pts note) | vaṇṇaṁ → M. la, Ph. pa || dhammassa saṁghassa v- bh- (pts note) | + → vaṇṇaṁ bhāsanti (bjt, th, pts) | dutiyampi → dutiyam pi (pts)И во второй раз группа знатных Личчхави собралась в зале для собраний, где они сидели и различными путями восхваляли Будду, Дхамму, и Сангху…
Dutiyampi kho sīhassa senāpatissa etadahosi:
dutiyampi → dutiyaṁ pi (pts) | etadahosi → etad ahosi (pts)
“nissaṁsayaṁ kho so bhagavā arahaṁ sammāsambuddho bhavissati, tathā hime sambahulā abhiññātā abhiññātā licchavī santhāgāre sannisinnā sannipatitā anekapariyāyena buddhassa vaṇṇaṁ bhāsanti, dhammassa …pe… saṅghassa vaṇṇaṁ bhāsanti.
abhiññātā → T. once. (pts note) | vaṇṇaṁ → Ph. pa || dhammassa saṁghassa v- bh- (pts note) | vaṇṇaṁ → M. saṁghassa v- bh- (pts note) | + → vaṇṇaṁ bhāsanti (bjt, th, pts) | hime → h ime (pts)
Yannūnāhaṁ taṁ bhagavantaṁ dassanāya upasaṅkameyyaṁ arahantaṁ sammāsambuddhan”ti.
yannūnāhaṁ → yaṁnūnāhaṁ (my) | yannūnāhaṁ → yan nūnāhaṁ (pts) | sammāsambuddhanti → sammāsambuddhan ti (pts)
Atha kho sīho senāpati yena nigaṇṭho nāṭaputto tenupasaṅkami; upasaṅkamitvā nigaṇṭhaṁ nāṭaputtaṁ etadavoca:
nāṭaputto → nātaputto (bj) | nāṭaputtaṁ → nātaputtaṁ (bj) | Nigaṇṭho → T. M6 -gantho; Ph. -gandho. (pts note) | Nigaṇṭhaṁ → Ph. -ndhaṁ; T. M6 -nthaṁ. (pts note) | atha kho → athakho (th) | tenupasaṅkami → ten upasaṅkami (pts) | etadavoca → etad avoca (pts)
“icchāmahaṁ, bhante, samaṇaṁ gotamaṁ dassanāya upasaṅkamitun”ti.
icchāmahaṁ → icchām ahaṁ (pts) | upasaṅkamitunti → upasaṅkamitun ti (pts)
“Kiṁ pana tvaṁ, sīha, kiriyavādo samāno akiriyavādaṁ samaṇaṁ gotamaṁ dassanāya upasaṅkamissasi?
upasaṅkamissasi → apasaṅkamissasi (th)
Samaṇo hi, sīha, gotamo akiriyavādo akiriyāya dhammaṁ deseti, tena ca sāvake vinetī”ti.
vinetīti → vinetī ti (pts)
Dutiyampi kho sīhassa senāpatissa yo ahosi gamiyābhisaṅkhāro bhagavantaṁ dassanāya, so paṭippassambhi.
gamiyābhisaṅkhāro → T. M6. M7 gamikābhi-; T. M6 add taṁ. (pts note) | dutiyampi → dutiyam pi (pts)…И во второй раз решимость Сихи повидать Благословенного угасла.
Tatiyampi kho sambahulā abhiññātā abhiññātā licchavī santhāgāre sannisinnā sannipatitā anekapariyāyena buddhassa …pe… dhammassa …pe… saṅghassa vaṇṇaṁ bhāsanti.
vaṇṇaṁ → M. la, Ph. pa || dhammassa saṁghassa v- bh- (pts note) | + → vaṇṇaṁ bhāsanti (bjt, th, pts) | tatiyampi → tatiyam pi (pts)И в третий раз группа знатных Личчхави собралась в зале для собраний, где они сидели и различными путями восхваляли Будду, Дхамму, и Сангху.
Tatiyampi kho sīhassa senāpatissa etadahosi:
tatiyampi → tatiyam pi (pts) | etadahosi → etad ahosi (pts)И тогда мысль пришла к Сихе:
“nissaṁsayaṁ kho so bhagavā arahaṁ sammāsambuddho bhavissati, tathā hime sambahulā abhiññātā abhiññātā licchavī santhāgāre sannisinnā sannipatitā anekapariyāyena buddhassa vaṇṇaṁ bhāsanti, dhammassa vaṇṇaṁ bhāsanti, saṅghassa vaṇṇaṁ bhāsanti.
abhiññātā → T. once. (pts note) | saṅghassa → saṁghassa (ms2005) | hime → h ime (pts)“Вне сомнений, должно быть, он – Благословенный, Арахант, Правильно Пробуждённый. Ведь эта группа знатных Личчхави собралась в зале для собраний, где они сидят и различными путями восхваляют Будду, Дхамму, и Сангху.
Kiṁ hime karissanti nigaṇṭhā apalokitā vā anapalokitā vā?
me → M. Ph. kinti 'me. (pts note) | Nigaṇṭhā → Ph. -ndhā; M6 -nthā. (pts note) | hime → hi me (pts)Но вне зависимости от того, получу ли я от них разрешение или же нет, разве могут Нигантхи что-либо сделать со мной?
Yannūnāhaṁ anapaloketvāva nigaṇṭhe taṁ bhagavantaṁ dassanāya upasaṅkameyyaṁ arahantaṁ sammāsambuddhan”ti.
nigaṇṭhe → nigaṇṭhaṁ (sya-all, mr) | anapaloketvāva → anapalokitāva (bj) | nigaṇṭhe → nigaṇṭhaṁ (syā. ka.) mahāva. 290 passitabbaṁ (cck note) | Nigaṇṭhe → M. S. -ṇṭhaṁ; Ph. -ndhaṁ; M6 -nthe, then it continues: yena Bhagavā and so on. (pts note) | yannūnāhaṁ → yaṁnūnāhaṁ (my) | yannūnāhaṁ anapaloketvāva → yan nūnāhaṁ anapaloketvā va (pts) | sammāsambuddhanti → sammāsambuddhan ti (pts)Что если я, не получив разрешения от Нигантхов, отправлюсь повидать Благословенного, Араханта, Правильно Пробуждённого?”
Atha kho sīho senāpati pañcamattehi rathasatehi divādivassa vesāliyā niyyāsi bhagavantaṁ dassanāya.
atha kho → athakho (th)И тогда в сопровождении пяти сотен колесниц военачальник Сиха выехал из Весали средь бела дня, чтобы повидать Благословенного.
Yāvatikā yānassa bhūmi, yānena gantvā yānā paccorohitvā pattikova agamāsi.
agamāsi → ārāmaṁ pāvisi (bj) | agamāsi atha kho → ārāmaṁ pāvisi athakho (sya-all) | yānā → yanā (pts) | pattikova agamāsi → pattiko va ārāmaṁ pāvisi (pts)Он ехал в экипаже, покуда дорога была проходимой, а затем спешился и вошёл на территорию монастыря пешком.
Atha kho sīho senāpati yena bhagavā tenupasaṅkami; upasaṅkamitvā bhagavantaṁ abhivādetvā ekamantaṁ nisīdi. Ekamantaṁ nisinno kho sīho senāpati bhagavantaṁ etadavoca:
atha kho → athakho (th) | tenupasaṅkami → ten upasaṅkami (pts) | etadavoca → etad avoca (pts)Он подошёл к Благословенному, поклонился ему, сел рядом и сказал:
“Sutaṁ metaṁ, bhante:
taṁ → S. etaṁ. (pts note) | sutaṁ metaṁ → sutametaṁ (th) | metaṁ → me taṁ (pts)“Я слышал так, почтенный:
‘akiriyavādo samaṇo gotamo, akiriyāya dhammaṁ deseti, tena ca sāvake vinetī’ti.
vinetīti → vinetī ti (pts)“Этот отшельник Готама – приверженец [доктрины] не-делания, который обучает своей Дхамме ради не-делания и таким образом направляет учеников”.
Ye te, bhante, evamāhaṁsu: ‘akiriyavādo samaṇo gotamo, akiriyāya dhammaṁ deseti, tena ca sāvake vinetī’ti, kacci te, bhante, bhagavato vuttavādino na ca bhagavantaṁ abhūtena abbhācikkhanti dhammassa cānudhammaṁ byākaronti na ca koci sahadhammiko vādānuvādo gārayhaṁ ṭhānaṁ āgacchati?
vādānuvādo → vādānupāto (si, sya-all, pts1ed) | bhagavato → (bj) | kacci → kiñca (sya-all) | vādānuvādo gārayhaṁ ṭhānaṁ → vādānupāto gārayhaṭṭhānaṁ (sya-all) | vādānuvādo → vādānupāto (pts) | vādānuvādo → vādānupāto (ka. sī. syā.) a. ni. 3.58; 5.5 (cck note) | kacci → S. kiñ ca. (pts note) | ca → omitted by M. (pts note) | cānudhammaṁ → T. vā anu-; M. anu-; M6 dhammassānu- (pts note) | vādānupāto → M. Ph. -vādo. (pts note) | byākaronti → vyākaronti (bjt, pts) | evamāhaṁsu → evam āhaṁsu (pts) | vinetīti → vinetī ti (pts)Те, кто говорят так, почтенный, говорят ли так, как это было сказано Благословенным, не говорят ли того, что было бы противоположным действительности? Объясняют ли они в соответствии с Дхаммой, так что их утверждение не влечёт за собой уместной почвы для критики?
Anabbhakkhātukāmā hi mayaṁ, bhante, bhagavantan”ti.
Anabbhakkhātukāmā → M. nabbha- (pts note) | anabbhakkhātukāmā hi → anabbhakkhātukāmāhi (bjt) | bhagavantanti → bhagavantan ti (pts)Ведь нам не хотелось бы ошибочно истолковать Благословенного”.
“Atthi, sīha, pariyāyo, yena maṁ pariyāyena sammā vadamāno vadeyya:“Сиха, есть способ, когда можно правдиво сказать обо мне:
‘akiriyavādo samaṇo gotamo, akiriyāya dhammaṁ deseti, tena ca sāvake vinetī’ti.
vinetīti → vinetī ti (pts)“Отшельник Готама – приверженец не-делания, который обучает своей Дхамме ради не-делания и таким образом направляет учеников”.
Atthi, sīha, pariyāyo, yena maṁ pariyāyena sammā vadamāno vadeyya:Есть способ, когда можно правдиво сказать обо мне:
‘kiriyavādo samaṇo gotamo, kiriyāya dhammaṁ deseti, tena ca sāvake vinetī’ti.
vinetīti → vinetī ti (pts)“Отшельник Готама – приверженец делания, который обучает своей Дхамме ради делания и таким образом направляет учеников”.
Atthi, sīha, pariyāyo, yena maṁ pariyāyena sammā vadamāno vadeyya:Есть способ, когда можно правдиво сказать обо мне:
‘ucchedavādo samaṇo gotamo, ucchedāya dhammaṁ deseti, tena ca sāvake vinetī’ti.
vinetīti → vinetī ti (pts)“Отшельник Готама – аннигиляционист, который обучает своей Дхамме ради аннигиляционизма и таким образом направляет учеников”.
Atthi, sīha, pariyāyo, yena maṁ pariyāyena sammā vadamāno vadeyya:Есть способ, когда можно правдиво сказать обо мне:
‘jegucchī samaṇo gotamo, jegucchitāya dhammaṁ deseti, tena ca sāvake vinetī’ti.
jegucchitāya → jigucchitāya (sya-all) | jegucchitāya → M. S. ji- (pts note) | vinetīti → vinetī ti (pts)“Отшельник Готама – отвратитель, который обучает своей Дхамме ради отвращения и таким образом направляет учеников”.
Atthi, sīha, pariyāyo, yena maṁ pariyāyena sammā vadamāno vadeyya:Есть способ, когда можно правдиво сказать обо мне:
‘venayiko samaṇo gotamo, vinayāya dhammaṁ deseti, tena ca sāvake vinetī’ti.
samaṇo → samano (pts) | vinetīti → vinetī ti (pts)“Отшельник Готама – упразднитель, который обучает своей Дхамме ради устранения и таким образом направляет учеников”.
Atthi, sīha, pariyāyo, yena maṁ pariyāyena sammā vadamāno vadeyya:Есть способ, когда можно правдиво сказать обо мне:
‘tapassī samaṇo gotamo, tapassitāya dhammaṁ deseti, tena ca sāvake vinetī’ti.
vinetīti → vinetī ti (pts)“Отшельник Готама – мучитель, который обучает своей Дхамме ради мучения и таким образом направляет учеников”.
Atthi, sīha, pariyāyo, yena maṁ pariyāyena sammā vadamāno vadeyya:Есть способ, когда можно правдиво сказать обо мне:
‘apagabbho samaṇo gotamo, apagabbhatāya dhammaṁ deseti, tena ca sāvake vinetī’ti.
apagabbhatāya → S. appa- (pts note) | apagabbho → appagabbho (th) | apagabbhatāya → appagabbhatāya (th) | vinetīti → vinetī ti (pts)“Отшельник Готама – робкий, который обучает своей Дхамме ради робости и таким образом направляет учеников”.
Atthi, sīha, pariyāyo, yena maṁ pariyāyena sammā vadamāno vadeyya:Есть способ, когда можно правдиво сказать обо мне:
‘assāsako samaṇo gotamo, assāsāya dhammaṁ deseti, tena ca sāvake vinetī’ti.
assāsako → assattho (sya-all, pts) | assāsako → assāsanto (bj: sīmu) | assattho → M. assāsako; Ph. asāsattho. (pts note) | assāsāya → M. Ph. asā- (pts note) | vinetīti → vinetī ti (pts)“Отшельник Готама – утешитель, который обучает своей Дхамме ради утешения и таким образом направляет учеников”.
Katamo ca, sīha, pariyāyo, yena maṁ pariyāyena sammā vadamāno vadeyya:И каким образом, Сиха, можно правдиво сказать обо мне:
‘akiriyavādo samaṇo gotamo, akiriyāya dhammaṁ deseti, tena ca sāvake vinetī’ti?
vinetīti → vinetī ti ahaṁ (pts)“Отшельник Готама – приверженец не-делания, который обучает своей Дхамме ради не-делания и таким образом направляет учеников”?
Ahañhi, sīha, akiriyaṁ vadāmi kāyaduccaritassa vacīduccaritassa manoduccaritassa;
ahañhi → ahaṁ hi (bjt) | ahañhi → hi (pts)Ведь я провозглашаю не-делание телесного, словесного, и умственного плохого поведения.
anekavihitānaṁ pāpakānaṁ akusalānaṁ dhammānaṁ akiriyaṁ vadāmi.Я провозглашаю не-делание многочисленных видов плохих, неблагих деяний.
Ayaṁ kho, sīha, pariyāyo, yena maṁ pariyāyena sammā vadamāno vadeyya:Вот каким образом кто-либо мог бы правдиво сказать обо мне:
‘akiriyavādo samaṇo gotamo, akiriyāya dhammaṁ deseti, tena ca sāvake vinetī’ti.
vinetīti → vinetī ti (pts)“Отшельник Готама приверженец не-делания, который обучает своей Дхамме ради не-делания и таким образом направляет учеников”.
Katamo ca, sīha, pariyāyo, yena maṁ pariyāyena sammā vadamāno vadeyya:И каким образом можно правдиво сказать обо мне:
‘kiriyavādo samaṇo gotamo, kiriyāya dhammaṁ deseti, tena ca sāvake vinetī’ti?
vinetīti → vinetī ti ahaṁ (pts)“Отшельник Готама – приверженец делания, который обучает своей Дхамме ради делания и таким образом направляет учеников”?
Ahañhi, sīha, kiriyaṁ vadāmi kāyasucaritassa vacīsucaritassa manosucaritassa;
ahañhi → ahaṁ hi (bjt) | ahañhi → hi (pts)Ведь я провозглашаю делание телесного, словесного, и умственного благого поведения.
anekavihitānaṁ kusalānaṁ dhammānaṁ kiriyaṁ vadāmi.Я провозглашаю делание многочисленных видов благих деяний.
Ayaṁ kho, sīha, pariyāyo, yena maṁ pariyāyena sammā vadamāno vadeyya:Вот каким образом кто-либо мог бы правдиво сказать обо мне:
‘kiriyavādo samaṇo gotamo, kiriyāya dhammaṁ deseti, tena ca sāvake vinetī’ti.
vinetīti → vinetī ti (pts)“Отшельник Готама приверженец делания, который обучает своей Дхамме ради делания и таким образом направляет учеников”.
Katamo ca, sīha, pariyāyo, yena maṁ pariyāyena sammā vadamāno vadeyya:И каким образом можно правдиво сказать обо мне:
‘ucchedavādo samaṇo gotamo, ucchedāya dhammaṁ deseti, tena ca sāvake vinetī’ti?
vinetīti → vinetī ti ahaṁ (pts)“Отшельник Готама – аннигиляционист”, который обучает своей Дхамме ради аннигиляции и таким образом направляет учеников”?
Ahañhi, sīha, ucchedaṁ vadāmi rāgassa dosassa mohassa;
sīha → saha (sya-all) | ahañhi → ahaṁ hi (bjt) | ahañhi → hi (pts)Ведь я провозглашаю уничтожение страсти, злобы, и заблуждения.
anekavihitānaṁ pāpakānaṁ akusalānaṁ dhammānaṁ ucchedaṁ vadāmi.Я провозглашаю уничтожение многочисленных видов плохих, неблагих качеств.
Ayaṁ kho, sīha, pariyāyo, yena maṁ pariyāyena sammā vadamāno vadeyya:Вот каким образом кто-либо мог бы правдиво сказать обо мне:
‘ucchedavādo samaṇo gotamo, ucchedāya dhammaṁ deseti, tena ca sāvake vinetī’ti.
vinetīti → vinetī ti (pts)“Отшельник Готама – аннигиляционист”, который обучает своей Дхамме ради аннигиляции и таким образом направляет учеников”.
Katamo ca, sīha, pariyāyo, yena maṁ pariyāyena sammā vadamāno vadeyya:И каким образом можно правдиво сказать обо мне:
‘jegucchī samaṇo gotamo, jegucchitāya dhammaṁ deseti, tena ca sāvake vinetī’ti?
vinetīti → vinetī ti ahaṁ (pts)“Мастер Готама – отвратитель”, который обучает своей Дхамме ради делания и таким образом направляет учеников”.
Ahañhi, sīha, jigucchāmi kāyaduccaritena vacīduccaritena manoduccaritena;
ahañhi → ahaṁ hi (bjt) | ahañhi → hi (pts)Ведь мне отвратительно телесное, словесное, и умственное неблагое поведение.
jigucchāmi anekavihitānaṁ pāpakānaṁ akusalānaṁ dhammānaṁ samāpattiyā.
jigucchāmi → Ph. je-; M7 je- and jī- (pts note)Мне отвратительно обретение многочисленных видов плохих, неблагих качеств.
Ayaṁ kho, sīha, pariyāyo, yena maṁ pariyāyena sammā vadamāno vadeyya:Вот каким образом кто-либо мог бы правдиво сказать обо мне:
‘jegucchī samaṇo gotamo, jegucchitāya dhammaṁ deseti, tena ca sāvake vinetī’ti.
jegucchī → jegucchi (bj); jegacchī (sya-all) | vinetīti → vinetī ti (pts)“Мастер Готама – отвратитель”, который обучает своей Дхамме ради отвращения и таким образом направляет учеников”.
Katamo ca, sīha, pariyāyo, yena maṁ pariyāyena sammā vadamāno vadeyya:И каким образом можно правдиво сказать обо мне:
‘venayiko samaṇo gotamo, vinayāya dhammaṁ deseti, tena ca sāvake vinetī’ti?
vinetīti → vinetī ti ahaṁ (pts)“Мастер Готама – упразднитель”, который обучает своей Дхамме ради упразднения и таким образом направляет учеников”?
Ahañhi, sīha, vinayāya dhammaṁ desemi rāgassa dosassa mohassa;
ahañhi → ahaṁ hi (bjt) | ahañhi → hi (pts)Ведь я обучаю Дхамме ради упразднения страсти, злобы, и заблуждения.
anekavihitānaṁ pāpakānaṁ akusalānaṁ dhammānaṁ vinayāya dhammaṁ desemi.Я обучаю Дхамме ради упразднения многочисленных видов плохих, неблагих качеств.
Ayaṁ kho, sīha, pariyāyo, yena maṁ pariyāyena sammā vadamāno vadeyya:Вот каким образом кто-либо мог бы правдиво сказать обо мне:
‘venayiko samaṇo gotamo, vinayāya dhammaṁ deseti, tena ca sāvake vinetī’ti.
vinetīti → vinetī ti (pts)“Мастер Готама – упразднитель”, который обучает своей Дхамме ради упразднения и таким образом направляет учеников”.
Katamo ca, sīha, pariyāyo, yena maṁ pariyāyena sammā vadamāno vadeyya:И каким образом можно правдиво сказать обо мне:
‘tapassī samaṇo gotamo, tapassitāya dhammaṁ deseti, tena ca sāvake vinetī’ti?
vinetīti → vinetī ti (pts)“Мастер Готама – сжигатель”, который обучает своей Дхамме ради мучения и таким образом направляет учеников”?
Tapanīyāhaṁ, sīha, pāpake akusale dhamme vadāmi kāyaduccaritaṁ vacīduccaritaṁ manoduccaritaṁ.Ведь я утверждаю, что плохие, неблагие качества – неблагое телесное, словесное, и умственное поведение – должны быть сожжены.
Yassa kho, sīha, tapanīyā pāpakā akusalā dhammā pahīnā ucchinnamūlā tālāvatthukatā anabhāvaṅkatā āyatiṁ anuppādadhammā, tamahaṁ ‘tapassī’ti vadāmi.
anabhāvaṅkatā → anabhāvakatā (bj, pts) | pahīnā → M. pahinnā throughout. (pts note) | anabhāvakatā → M. Ph. -bhāvaṁ k- throughout. (pts note) | anabhāvaṅkatā → anabhāvaṁkatā (my, th, ms2005) | tamahaṁ tapassīti → tam ahaṁ tapassī ti (pts)Я утверждаю, что кто-либо является мучителем [неблагих качеств], когда он отбросил плохие, неблагие качества, которые должны быть сожжены, когда он срезал их под корень, сделал подобными обрубку пальмы, уничтожил так, что они более не смогут возникнуть в будущем.
Tathāgatassa kho, sīha, tapanīyā pāpakā akusalā dhammā pahīnā ucchinnamūlā tālāvatthukatā anabhāvaṅkatā āyatiṁ anuppādadhammā.
anabhāvaṅkatā → anabhāvakatā (bj, pts) | anabhāvaṅkatā → anabhāvaṁkatā (my, th, ms2005)Татхагата отбросил плохие, неблагие качества, которые должны быть сожжены. Он срезал их под корень, сделал подобными обрубку пальмы, уничтожил так, что они более не смогут возникнуть в будущем.
Ayaṁ kho, sīha, pariyāyo, yena maṁ pariyāyena sammā vadamāno vadeyya:Вот каким образом кто-либо мог бы правдиво сказать обо мне:
‘tapassī samaṇo gotamo, tapassitāya dhammaṁ deseti, tena ca sāvake vinetī’ti.
vinetīti → vinetī ti (pts)“Мастер Готама – сжигатель”, который обучает своей Дхамме ради мучения и таким образом направляет учеников”.
Katamo ca, sīha, pariyāyo, yena maṁ pariyāyena sammā vadamāno vadeyya:И каким образом можно правдиво сказать обо мне:
‘apagabbho samaṇo gotamo, apagabbhatāya dhammaṁ deseti, tena ca sāvake vinetī’ti?
apagabbho → S. appa- always. (pts note) | apagabbho → appagabbho (th) | apagabbhatāya → appagabbhatāya (th) | vinetīti → vinetī ti (pts)“Мастер Готама – робкий”, который обучает своей Дхамме ради робости и таким образом направляет учеников”?
Yassa kho, sīha, āyatiṁ gabbhaseyyā punabbhavābhinibbatti pahīnā ucchinnamūlā tālāvatthukatā anabhāvaṅkatā āyatiṁ anuppādadhammā, tamahaṁ ‘apagabbho’ti vadāmi.
anabhāvaṅkatā → anabhāvakatā (bj, pts) | anuppādadhammā → M6. M7 continue: ayaṁ kho and so on. (pts note) | anabhāvaṅkatā → anabhāvaṁkatā (my, th, ms2005) | apagabbhoti → appagabbhoti (th) | tamahaṁ apagabbhoti → tam ahaṁ apagabbho ti (pts)Ведь я утверждаю, что кто-либо является робким, когда он отбросил сотворение нового существования, будущую кровать [в виде] утробы. Когда он срезал его под корень, сделал подобным обрубку пальмы, уничтожил так, что оно более не сможет возникнуть в будущем.
Tathāgatassa kho, sīha, āyatiṁ gabbhaseyyā punabbhavābhinibbatti pahīnā ucchinnamūlā tālāvatthukatā anabhāvaṅkatā āyatiṁ anuppādadhammā.
anabhāvaṅkatā → anabhāvakatā (bj, pts) | anabhāvaṅkatā → anabhāvaṁkatā (my, th, ms2005)Татхагата отбросил сотворение нового существования, будущую кровать [в виде] утробы. Он срезал его под корень, сделал подобным обрубку пальмы, уничтожил так, что оно более не сможет возникнуть в будущем.
Ayaṁ kho, sīha, pariyāyo, yena maṁ pariyāyena sammā vadamāno vadeyya:Вот каким образом кто-либо мог бы правдиво сказать обо мне:
‘apagabbho samaṇo gotamo, apagabbhatāya dhammaṁ deseti, tena ca sāvake vinetī’ti.
apagabbho → appagabbho (th) | apagabbhatāya → appagabbhatāya (th) | vinetīti → vinetī ti (pts)“Мастер Готама – робкий”, который обучает своей Дхамме ради робости и таким образом направляет учеников”.
Katamo ca, sīha, pariyāyo, yena maṁ pariyāyena sammā vadamāno vadeyya:И каким образом можно правдиво сказать обо мне:
‘assāsako samaṇo gotamo, assāsāya dhammaṁ deseti, tena ca sāvake vinetī’ti?
assāsako → assattho (sya-all, pts) | assattho → M. assāsako; Ph. assaseṭṭho. (pts note) | vinetīti → vinetī ti ahaṁ (pts)“Отшельник Готама – утешитель, который обучает своей Дхамме ради утешения и таким образом направляет учеников”?
Ahañhi, sīha, assāsako paramena assāsena, assāsāya dhammaṁ desemi, tena ca sāvake vinemi.
assāsāya → assāsāya ca (bj) | assāsako → assattho (sya-all, pts) | assāsena → Ph. assa- (pts note) | assāsāya → M6. M7 add ca. (pts note) | ahañhi → ahaṁ hi (bjt) | ahañhi → hi (pts)Ведь я утешитель, [который утешает] наивысшим утешением. Я обучаю Дхамме ради утешения и таким образом направляю учеников.
Ayaṁ kho, sīha, pariyāyo, yena maṁ pariyāyena sammā vadamāno vadeyya:Вот каким образом кто-либо мог бы правдиво сказать обо мне:
‘assāsako samaṇo gotamo, assāsāya dhammaṁ deseti, tena ca sāvake vinetī’”ti.
assāsako → assattho (sya-all, pts) | assattho → M. assāsako; Ph. assāssaṭṭho. (pts note) | vinetīti → vinetī ti (pts)“Отшельник Готама – утешитель, который обучает своей Дхамме ради утешения и таким образом направляет учеников”.
Evaṁ vutte, sīho senāpati bhagavantaṁ etadavoca:
etadavoca → etad avoca (pts)Когда так было сказано, военачальник Сиха обратился к Благословенному:
“abhikkantaṁ, bhante, abhikkantaṁ, bhante …pe…
abhikkantaṁ → Ph. pa || upāsakaṁ. (pts note) | pe → M. la. (pts note)“Великолепно, почтенный! Великолепно Господин!
upāsakaṁ maṁ, bhante, bhagavā dhāretu ajjatagge pāṇupetaṁ saraṇaṁ gatan”ti.
saraṇaṁ gatanti → saraṇaṅgatanti (th) | ajjatagge → ajja-t-agge (pts) | gatanti → gatan ti (pts)Пусть Благословенный примет меня как мирского последователя, принявшего прибежище с этого дня и на всю жизнь”.
“Anuviccakāraṁ kho, sīha, karohi. Anuviccakāro tumhādisānaṁ ñātamanussānaṁ sādhu hotī”ti.
anuviccakāro → M7 avicca- (pts note) | ñātamanussānaṁ → omitted by T. (pts note) | hotīti → hotī ti (pts)“[Прежде] обдумай [это], Сиха! Ведь это полезно для таких известных людей как ты – [прежде хорошо всё] обдумать”.
“Imināpāhaṁ, bhante, bhagavato bhiyyoso mattāya attamano abhiraddho, yaṁ maṁ bhagavā evamāha: ‘anuviccakāraṁ kho, sīha, karohi. Anuviccakāro tumhādisānaṁ ñātamanussānaṁ sādhu hotī’ti.
imināpāhaṁ → iminā pahaṁ (bj) | ahaṁ → S. pāhaṁ; M. Ph. esāhaṁ for iminā p- (pts note) | bhiyyoso mattāya → bhiyyosomattāya (my, bjt, pts) | imināpāhaṁ → iminā p ahaṁ (pts) | evamāha → evam āha (pts) | hotīti → hotī ti maṁ (pts)“Почтенный, этим я удовлетворён и доволен ещё больше, когда Благословенный говорит мне: “[Прежде] обдумай [это], Сиха! Ведь это полезно для таких известных людей как ты – [прежде хорошо всё] обдумать”.
Mañhi, bhante, aññatitthiyā sāvakaṁ labhitvā kevalakappaṁ vesāliṁ paṭākaṁ parihareyyuṁ:
mañhi → mamaṁ hi (bj) | Vesāliṁ → Ph. -lī; T. -liyaṁ. (pts note) | paṭākaṁ → T. M7 pāṭikaṁ. (pts note)Ведь если бы приверженцы иных учений заполучили бы меня в качестве своего ученика, они бы несли знамя по всему Весали и объявляли:
‘sīho amhākaṁ senāpati sāvakattaṁ upagato’ti.
upagatoti → upagato ti (pts)“Военачальник Сиха стал нашим учеником!”
Atha ca pana bhagavā evamāha: ‘anuviccakāraṁ, sīha, karohi. Anuviccakāro tumhādisānaṁ ñātamanussānaṁ sādhu hotī’ti.
+ → maṁ (bjt, th, pts) | + → kho (bjt, th, pts) | evamāha → evam āha (pts) | hotīti → hotī ti (pts)Но Благословенный, напротив, говорит мне: “[Прежде] обдумай [это], Сиха! Ведь это полезно для таких известных людей как ты – [прежде хорошо всё] обдумать”.
Esāhaṁ, bhante, dutiyampi bhagavantaṁ saraṇaṁ gacchāmi dhammañca bhikkhusaṅghañca.
dutiyampi → dutiyakampi (sya-all) | dutiyam → S. dutiyakaṁ. (pts note) | bhikkhusaṅghañca → bhikkhusaṁghañca (ms2005) | dutiyampi → dutiyam pi (pts) | dhammañca bhikkhusaṅghañca → dhammañ ca bhikkhusaṅghañ ca (pts)Так что, во второй раз, почтенный, я принимаю прибежище в Благословенном, [прибежище] в Дхамме, и [прибежище] в Сангхе монахов.
Upāsakaṁ maṁ bhagavā dhāretu ajjatagge pāṇupetaṁ saraṇaṁ gatan”ti.
maṁ → maṁ bhante (bj, pts) | saraṇaṁ gatanti → saraṇaṅgatanti (th) | ajjatagge → ajja-t-agge (pts) | gatanti → gatan ti (pts)Пусть Благословенный примет меня как мирского последователя, принявшего прибежище с этого дня и на всю жизнь”.
“Dīgharattaṁ kho te, sīha, nigaṇṭhānaṁ opānabhūtaṁ kulaṁ, yena nesaṁ upagatānaṁ piṇḍakaṁ dātabbaṁ maññeyyāsī”ti.
nesaṁ → tesaṁ (bj) | piṇḍakaṁ → piṇḍapātaṁ (sya-all) | nigaṇṭhānaṁ → nigaṇṭhanaṁ (pts) | maññeyyāsīti → maññeyyāsī ti (pts)“Сиха, твоя семья долгое время была основной поддержкой для Нигантхов. Поэтому тебе стоит подумать о том, чтобы продолжать давать им подаяния, когда они будут подходить к тебе”.
“Imināpāhaṁ, bhante, bhagavato bhiyyoso mattāya attamano abhiraddho, yaṁ maṁ bhagavā evamāha:
imināpāhaṁ → imināpahaṁ (bj) | bhiyyoso mattāya → bhīyyosomattāya (bj) | ahaṁ → S. pāhaṁ. (pts note) | bhiyyoso mattāya → bhiyyosomattāya (my, pts) | imināpāhaṁ → iminā p ahaṁ (pts) | evamāha → evam āha (pts)“Почтенный, этим я удовлетворён и доволен ещё больше, когда Благословенный говорит мне:
‘dīgharattaṁ kho te, sīha, nigaṇṭhānaṁ opānabhūtaṁ kulaṁ, yena nesaṁ upagatānaṁ piṇḍakaṁ dātabbaṁ maññeyyāsī’ti.
nesaṁ → tesaṁ (bj) | te → (sya-all) | piṇḍakaṁ → piṇḍapātaṁ (sya-all) | te → omitted by S. (pts note) | Nigaṇṭhānaṁ → Ph. -ndhānaṁ; M6 -nthānaṁ. (pts note) | nesaṁ → T. M6 tesaṁ. (pts note) | piṇḍakaṁ → S. piṇḍapātaṁ. (pts note) | dātabbaṁ → here M8 sets in again. (pts note) | maññeyyāsīti → maññeyyāsī ti (pts)“Сиха, твоя семья долгое время была основной поддержкой для Нигантхов. Поэтому тебе стоит подумать о том, чтобы продолжать давать им подаяния, когда они будут подходить к тебе”.
Sutaṁ metaṁ, bhante:
taṁ → S. etaṁ. (pts note) | metaṁ → me taṁ (bjt) | sutaṁ metaṁ → sutametaṁ (th) | sutaṁ metaṁ → sutam me taṁ (pts)Ведь я слышал:
‘samaṇo gotamo evamāha—
evamāha → evam āha (pts)“Отшельник Готама говорит так:
mayhameva dānaṁ dātabbaṁ, mayhameva sāvakānaṁ dātabbaṁ;
dātabbaṁ → dātabbaṁ na aññesaṁ dānaṁ dātabbaṁ (bj, sya-all) | sāvakānaṁ → sāvakānaṁ dānaṁ (pts) | + → na aññesaṁ sāvakānaṁ dānaṁ dātabbaṁ (bjt, th) | mayhameva → mayham eva (pts)“Подаяния следует давать только мне, а не другим. Подаяния следует давать только моим ученикам.
mayhameva dinnaṁ mahapphalaṁ, na aññesaṁ dinnaṁ mahapphalaṁ;
dānaṁ → omitted by M. M8 T. M7. (pts note) | na → M. Ph. M8 omit this phrase. (pts note) | dānaṁ → omitted by T. M6. M7. (pts note) | mayhameva → mayham eva sāvakānaṁ dānaṁ dātabbaṁ na aññesaṁ sāvakānaṁ dānaṁ dātabbaṁ mayham eva (pts)Только то, что было подарено мне, приносит большой плод, а не то, что подарено другим.
mayhameva sāvakānaṁ dinnaṁ mahapphalaṁ, na aññesaṁ sāvakānaṁ dinnaṁ mahapphalan’ti,
na aññesaṁ → nāññesaṁ (bj) | mayhameva → mayham eva (pts) | mahapphalanti → mahapphalan ti (pts)Только то, что подарено моим ученикам, приносит большой плод, а не то, что подарено ученикам других”.
atha ca pana maṁ bhagavā nigaṇṭhesupi dāne samādapeti.
samādapeti → samādāpeti (?) | samādapeti → samādāpeti (cck: ?) | maṁ → omitted by M. Ph. M8. (pts note) | Nigaṇṭhesu → Ph. -ndhesu; M6 -nthesu. (pts note) | dāne → M. Ph. M8 dānaṁ. (pts note) | nigaṇṭhesupi → nigaṇṭhesu pi (pts)И, всё же, Благословенный призывает меня давать Нигантхам тоже.
Api ca, bhante, mayamettha kālaṁ jānissāma.
mayamettha kālaṁ → mayametthakālaṁ (bjt) | mayamettha → mayam ettha (pts)Мы будем знать, когда для этого будет подходящий момент.
Esāhaṁ, bhante, tatiyampi bhagavantaṁ saraṇaṁ gacchāmi dhammañca bhikkhusaṅghañca.
tatiyampi → tatiyakampi (sya-all) | tatiyam → S. tatiyakam. (pts note) | bhikkhusaṅghañca → bhikkhusaṁghañca (ms2005) | tatiyampi → tatiyam pi (pts) | dhammañca bhikkhusaṅghañca → dhammañ ca bhikkhusaṅghañ ca (pts)Так что, в третий раз, почтенный, я принимаю прибежище в Благословенном, [прибежище] в Дхамме, и [прибежище] в Сангхе монахов.
Upāsakaṁ maṁ, bhante, bhagavā dhāretu ajjatagge pāṇupetaṁ saraṇaṁ gatan”ti.
saraṇaṁ gatanti → saraṇaṅgatanti (th) | ajjatagge → ajja-t-agge (pts) | gatanti → gatan ti (pts)Пусть Благословенный примет меня как мирского последователя, принявшего прибежище с этого дня и на всю жизнь”.
Atha kho bhagavā sīhassa senāpatissa anupubbiṁ kathaṁ kathesi, seyyathidaṁ—
anupubbiṁ kathaṁ → anupubbikathaṁ (sabbattha) | anupubbiṁ → ānupubbīkathaṁ kathesi seyyathīdaṁ dāna (bj) | kathesi seyyathidaṁ dānakathaṁ → (bj) | anupubbiṁ kathaṁ → anupubbikathaṁ (sya-all, pts) | ānupubbīkathaṁ → anupubbiṁkathaṁ (bj: machasaṁ); anupubbīkathaṁ (bj: syā) | kathaṁ → anupubbikathaṁ (cck: sabbattha) | anupubbikathaṁ → Ph. M8 -pubba- (pts note) | atha kho → athakho (th)И тогда Благословенный дал ему последовательное наставление:
dānakathaṁ sīlakathaṁ saggakathaṁ, kāmānaṁ ādīnavaṁ okāraṁ saṅkilesaṁ nekkhamme ānisaṁsaṁ pakāsesi.
nekkhamme → nekkhamme ca (bj) | nekkhamme → M. Ph. M8 nikkhame. (pts note) | saṅkilesaṁ → saṁkilesaṁ (my, ms2005, pts) | dānakathaṁ → dāna kathaṁ (bjt)о щедрости, о нравственности, о небесных мирах; объяснил опасность, тщетность, и порочность желаний и преимущества отречения.
Yadā bhagavā aññāsi sīhaṁ senāpatiṁ kallacittaṁ muducittaṁ vinīvaraṇacittaṁ udaggacittaṁ pasannacittaṁ, atha yā buddhānaṁ sāmukkaṁsikā dhammadesanā taṁ pakāsesi—
aññāsi → T. aññesi. (pts note) | muducittaṁ → omitted by M8. (pts note) | vinivaraṇacittaṁ → M. Ph. M7 vinī-; M8 niva- (pts note) | yā → M8 ca sā. (pts note) | pakāsesi → M. -ti; M8 pakārosi. (pts note)И когда Благословенный увидел, что его ум был готовым, гибким, лишённым помех, вдохновлённым и уверенным, тогда он изложил ему высочайшее учение, свойственное [только] Буддам:
dukkhaṁ samudayaṁ nirodhaṁ maggaṁ.боль, скапливание, устранение, путь.
Seyyathāpi nāma suddhaṁ vatthaṁ apagatakāḷakaṁ sammadeva rajanaṁ paṭiggaṇheyya;
paṭiggaṇheyya evamevaṁ → patigaṇheyya evameva (bj) | suddhaṁ vatthaṁ → suddhavatthaṁ (sya-all) | apagatakāḷakaṁ → apagatakālakaṁ (pts) | vatthaṁ → S. suddha- (pts note) | apagatakālakaṁ → M. S. -ḷakaṁ. (pts note) | rajanaṁ → T. M7 rañj- (pts note) | paṭiggaṇheyya → T. M6. M7 patiga- (pts note) | sammadeva → samma deva (th) | seyyathāpi → seyyathā pi (pts) | apagatakāḷakaṁ sammadeva → apagatakālakaṁ samma-d-eva (pts)И это как чистая ткань, с которой были смыты все пятна, стала готовой к покраске,
evamevaṁ sīhassa senāpatissa tasmiṁyeva āsane virajaṁ vītamalaṁ dhammacakkhuṁ udapādi:
Sīhassa → T. Sīha- (pts note) | evamevaṁ → evameva (bjt, th) | tasmiṁyeva → tasmiṁ yeva (bjt, pts) | evamevaṁ → evam eva (pts)точно так же военачальник Сиха, сидя прямо на том самом месте, обрёл чистое и незапятнанное Око Дхаммы:
“yaṁ kiñci samudayadhammaṁ sabbaṁ taṁ nirodhadhamman”ti.
sabbaṁ taṁ → sabbantaṁ (bjt, th) | sabbaṁ → sabban (pts) | nirodhadhammanti → nirodhadhamman ti (pts)“Любое явление скапливания – всё это явление устранения”.
Atha kho sīho senāpati diṭṭhadhammo pattadhammo viditadhammo pariyogāḷhadhammo tiṇṇavicikiccho vigatakathaṅkatho vesārajjappatto aparappaccayo satthusāsane bhagavantaṁ etadavoca:
pattadhammo → T. pattha- (pts note) | vigatakathaṅkatho → vigatakathaṁkatho (my, th, ms2005, pts) | atha kho → athakho (th) | satthusāsane → satthu sāsane (th) | aparappaccayo satthusāsane → aparapaccayo satthu sāsane (pts) | etadavoca → etad avoca (pts)Так военачальник Сиха увидел Дхамму, постиг Дхамму, понял Дхамму, и проник в Дхамму, вышел за пределы сомнений, избавившись от замешательства, стал уверенным в себе и независимым от других [в отношении] учения Учителя. Затем он обратился к Благословенному:
“adhivāsetu me, bhante, bhagavā svātanāya bhattaṁ saddhiṁ bhikkhusaṅghenā”ti.
me → omitted by Ph. M8. (pts note) | bhante → omitted by M. (pts note) | svātanāya → T. suvā- (pts note) | bhikkhusaṅghenāti → bhikkhusaṁghenāti (ms2005) | bhikkhusaṅghenāti → bhikkhusaṅghenā ti (pts)“Почтенный, пусть Благословенный вместе с Сангхой монахов согласится принять от меня приглашение на завтрашний обед”.
Adhivāsesi bhagavā tuṇhībhāvena.Благословенный молча молчанием.
Atha kho sīho senāpati bhagavato adhivāsanaṁ viditvā uṭṭhāyāsanā bhagavantaṁ abhivādetvā padakkhiṇaṁ katvā pakkāmi.
atha kho → athakho (th)И когда военачальник Сиха понял, что Благословенный согласился, он поднялся с сиденья, поклонился Благословенному, и, обойдя его с правой стороны, ушёл.
Atha kho sīho senāpati aññataraṁ purisaṁ āmantesi:
atha kho → athakho (th)Затем Сиха приказал некоему человеку:
“gaccha tvaṁ, ambho purisa, pavattamaṁsaṁ jānāhī”ti.
tvaṁ → M8 taṁ. (pts note) | jānāhīti → jānāhī ti (pts)“Иди же, почтенный, и найди где продаётся какое-нибудь мясо”.
Atha kho sīho senāpati tassā rattiyā accayena sake nivesane paṇītaṁ khādanīyaṁ bhojanīyaṁ paṭiyādāpetvā bhagavato kālaṁ ārocāpesi:
paṭiyādāpetvā → paṭiyādetvā (sya-all) | paṭiyādāpetvā → M. S. -yādetvā; M7 paṭidāyāyetvā. (pts note) | ārocāpesi → M. Ph. M8 ārocesi. (pts note) | atha kho → athakho (th) | khādanīyaṁ bhojanīyaṁ → khādaniyaṁ bhojaniyaṁ (pts)И когда минула ночь, в собственном доме военачальника Сихи подготовили превосходные виды различной пищи, после чего настало время, и он объявил Благословенному:
“kālo, bhante, niṭṭhitaṁ bhattan”ti.
bhante → bhante sīhassa senāpatissa nivesane (sya-all, pts) | senāpatissa → omitted by M. Ph. (pts note) | nivesane → omitted by M. Ph. M8. (pts note) | bhattanti → bhattan ti (pts)“Почтенный, время пришло, кушанье готово”.
Atha kho bhagavā pubbaṇhasamayaṁ nivāsetvā pattacīvaramādāya yena sīhassa senāpatissa nivesanaṁ tenupasaṅkami; upasaṅkamitvā paññatte āsane nisīdi saddhiṁ bhikkhusaṅghena.
pubbaṇhasamayaṁ → pubbanhasamayaṁ (bj) | Sīhassa → M8 Sīha- (pts note) | atha kho → athakho (th) | bhikkhusaṅghena → bhikkhusaṁghena (ms2005) | pattacīvaramādāya → pattacīvaram ādāya (pts) | tenupasaṅkami → ten upasaṅkami (pts)И Благословенный, рано утром одевшись, взял чашу и одеяние, и отправился к дому Сихи вместе с Сангхой монахов и [по прибытии] сел на подготовленное для него сиденье.
Tena kho pana samayena sambahulā nigaṇṭhā vesāliyaṁ rathikāya rathikaṁ siṅghāṭakena siṅghāṭakaṁ bāhā paggayha kandanti:
rathikāya rathikaṁ → rathiyāya rathiyaṁ (si, sya-all, pts1ed) | rathikāya rathikaṁ → rathiyāya rathiyaṁ (pts) | rathikaṁ → rathiyāya rathiyaṁ (bj: sīmu) | rathikaṁ → rathiyāya rathiyaṁ (cck: bahūsu) | rathiyāya → M6. M7 rathiyā; M8 rathikāya. (pts note) | rathiyaṁ → omitted by M8. (pts note) | siṅghāṭakena → omitted by T. (pts note)И в то время группа Нигантхов [ходила] от улицы к улице, от площади к площади в Весали, размахивая руками и крича:
“ajja sīhena senāpatinā thūlaṁ pasuṁ vadhitvā samaṇassa gotamassa bhattaṁ kataṁ.
thūlaṁ → thullaṁ (bj, pts) | sīhena → sīheno (pts)“Сегодня военачальник Сиха убил упитанное животное, чтобы приготовить обед для отшельника Готамы!
Taṁ samaṇo gotamo jānaṁ uddissakataṁ maṁsaṁ paribhuñjati paṭiccakamman”ti.
uddissakataṁ → uddissakaṭaṁ (bj) | taṁ → (sya-all) | taṁ → omitted by M8. T. S. (pts note) | paṭiccakammanti → paṭicca kammanti (bjt) | uddissakataṁ → uddissa kataṁ (th, pts) | paṭiccakammanti → paṭicca kamman ti (pts)Отшельник Готама, сознательно использует мясо, [полученное от убитого животного], специально ради себя, [знает], что поступок был совершён ради него”.
Atha kho aññataro puriso yena sīho senāpati tenupasaṅkami; upasaṅkamitvā sīhassa senāpatissa upakaṇṇake ārocesi:
atha kho → athakho (th) | tenupasaṅkami → ten upasaṅkami (pts)И тогда [некий] человек подошёл к военачальнику Сихе и прошептал ему на ухо:
“yagghe, bhante, jāneyyāsi.
yagghe → M8. T. yaggha. (pts note)“Государь, знайте же,
Ete sambahulā nigaṇṭhā vesāliyaṁ rathikāya rathikaṁ siṅghāṭakena siṅghāṭakaṁ bāhā paggayha kandanti:
rathikāya rathikaṁ → rathiyāya rathiyaṁ (sya-all, pts) | rathikaṁ → rathiyā, rathiyaṁ (bj: sīmu) | Nigaṇṭhā → Ph. -ndhā; M6 -nthā. (pts note) | bāhā → T. bāhaṁ; M7 bāha. (pts note) | paggayha kandanti → paggayhakandanti (pts)что группа Нигантхов [ходит] от улицы к улице…
‘ajja sīhena senāpatinā thūlaṁ pasuṁ vadhitvā samaṇassa gotamassa bhattaṁ kataṁ.
thūlaṁ → thullaṁ (bj, pts) | thullaṁ → S. thūlaṁ; M. thula; T. M6. M7 thulla- (pts note) | bhattaṁ → M. missakabhattaṁ. (pts note)
Taṁ samaṇo gotamo jānaṁ uddissakataṁ maṁsaṁ paribhuñjati paṭiccakamman’ti.
uddissakataṁ → uddissakaṭaṁ (bj) | taṁ → (sya-all) | taṁ → omitted by S. (pts note) | jānaṁ → T. M7 dānaṁ. (pts note) | maṁsaṁ → M8 kata-; M6. M7 kaṭa-; Ph. kataṁ ma- and kata-; T. kammaṁ. (pts note) | ti → M8 continues: taṁ Bhagavantaṁ tucchā and so on. (pts note) | uddissakataṁ → uddissa kataṁ (th, pts) | paṭiccakammanti → paṭicca kamman ti (pts)поступок был совершён ради него”.
Alaṁ ayyo dīgharattañhi te āyasmanto avaṇṇakāmā buddhassa avaṇṇakāmā dhammassa avaṇṇakāmā saṅghassa.
dīgharattañhi → dīgharattampi (bj) | ayyo → ayyā (sya-all) | Alaṁ → T. ayaṁ. (pts note) | ayyo → S. ayyā. (pts note) | saṅghassa → saṁghassa (ms2005) | dīgharattañhi → dīgharattaṁ hi (pts)“Довольно, почтенный. Долгое время эти уважаемые хотели опозорить Будду, Дхамму, и Сангху.
Na ca panete āyasmanto jiridanti taṁ bhagavantaṁ asatā tucchā musā abhūtena abbhācikkhituṁ;
jiridanti → jīranti (bj, pts) | abbhācikkhituṁ → abbhācikkhantā (bj, pts); abbhācikkhanti (sya-all) | jiridanti taṁ → jīranti (sya-all) | panete → pana te (pts) | te → M. Ph. M8. S. pan'; ete. (pts note) | jīranti → M. jiridanti; Ph. jinanti. (pts note) | taṁ → omitted by S. (pts note) | asatā → Ph. asathā; omitted by M8. (pts note) | abbhācikkhantā → Ph. M8. M6. S. -nti; M. -cikkhituṁ. (pts note)Они никогда не остановятся перед тем, чтобы представлять в ложном свете Благословенного тем, что является неправдой, безосновательным, ложным, противоположным действительности,
na ca mayaṁ jīvitahetupi sañcicca pāṇaṁ jīvitā voropeyyāmā”ti.
jīvitahetupi → jīvitahetūpi (bj) | voropeyyāmā → T. oro-; M8 -yyā. (pts note) | jīvitahetupi → jīvitahetu pi (pts) | voropeyyāmāti → voropeyyāmā ti (pts)и мы бы никогда намеренно не лишили бы жизни живое существо, даже ради собственной жизни”.
Atha kho sīho senāpati buddhappamukhaṁ bhikkhusaṅghaṁ paṇītena khādanīyena bhojanīyena sahatthā santappesi sampavāresi.
atha kho sīho → athakho sīha (sya-all) | sahatthā → satthā (sya-all) | buddhappamukhaṁ → buddhapamukhaṁ (bjt, pts) | bhikkhusaṅghaṁ → bhikkhusaṁghaṁ (ms2005) | khādanīyena bhojanīyena → khādaniyena bhojaniyena (pts)И затем военачальник Сиха собственноручно обслужил Сангху монахов во главе с Буддой различными видами превосходной пищи.
Atha kho sīho senāpati bhagavantaṁ bhuttāviṁ onītapattapāṇiṁ ekamantaṁ nisīdi.
Bhagavantaṁ → S. taṁ Bh- (pts note) | atha kho → athakho (th)И когда Благословенный закончил кушать и убрал чашу, Сиха сел рядом.
Ekamantaṁ nisinnaṁ kho sīhaṁ senāpatiṁ bhagavā dhammiyā kathāya sandassetvā samādapetvā samuttejetvā sampahaṁsetvā uṭṭhāyāsanā pakkāmīti.
pakkāmīti dutiyaṁ → pakkāmī ti (pts)И тогда Благословенный наставлял, воодушевлял, вдохновлял, и радовал Сиху беседой о Дхамме, после чего поднялся с сиденья и ушёл.