Найдите Истину

В Палийских Суттах и Винае

settings

{{table.suttaCol}} {{table.readCol}} {{table.titleCol}} {{table.wordsCol}} {{table.countCol}} {{table.mrCol}} {{table.linksCol}} {{table.typeCol}} {{table.quoteCol}}
{{table.wordCol}} {{table.textsCol}} {{table.matchesCol}} {{table.linksCol}}

{{results.variantsForLabel}}

Variants 1/2 columns Dictionary Multi-select Compass Help

Заметка:Переводы, словари и комментарии сделаны не Благословенным.Сверяйтесь с Пали в 4 основных никаях.

  • Majjhima Nikāya 122Мадджхима Никая 122

MahāsuññatasuttaБольшое наставление о пустотности

Evaṁ me sutaṁ—
evaṁ me → evamme (th) | evaṁ → evam (pts)
Так мной услышано.
ekaṁ samayaṁ bhagavā sakkesu viharati kapilavatthusmiṁ nigrodhārāme.Одно время Благословенный проживал в стране Сакьев, в Капилаваттху, в парке Нигродхи.

Atha kho bhagavā pubbaṇhasamayaṁ nivāsetvā pattacīvaramādāya kapilavatthuṁ piṇḍāya pāvisi.
Kapilavatthuṁ → So Si; Sky Kapilavatthusmiṁ. (pts note) | pattacīvaramādāya → pattacīvaraṁ ādāya (bjt, pts)
И тогда, утром, Благословенный оделся, взял чашу и внешнее одеяние и отправился в Капилаваттху за подаяниями.
Kapilavatthusmiṁ piṇḍāya caritvā pacchābhattaṁ piṇḍapātapaṭikkanto yena kāḷakhemakassa sakkassa vihāro tenupasaṅkami divāvihārāya.
Kāḷakhemakassa → So Sky Bu; Si Kāl-. (pts note) | tenupasaṅkami → ten upasaṁkami (pts)
Походив за подаяниями по Капилаваттху, вернувшись с хождения за подаяниями, после принятия пищи он отправился в жилище Калакхемаки из клана Сакьев, чтобы провести там остаток дня.

Tena kho pana samayena kāḷakhemakassa sakkassa vihāre sambahulāni senāsanāni paññattāni honti.И в то время в жилище Калакхемаки из клана Сакьев было приготовлено множество мест для отдыха. Addasā kho bhagavā kāḷakhemakassa sakkassa vihāre sambahulāni senāsanāni paññattāni.Когда Благословенный увидел это, Disvāna bhagavato etadahosi:
etadahosi → etad ahosi (pts)
он подумал:
“sambahulāni kho kāḷakhemakassa sakkassa vihāre senāsanāni paññattāni.“В жилище Калакхемаки из клана Сакьев приготовлено множество мест для отдыха. Sambahulā nu kho idha bhikkhū viharantī”ti.Неужели здесь проживает много монахов?”

Tena kho pana samayena āyasmā ānando sambahulehi bhikkhūhi saddhiṁ ghaṭāya sakkassa vihāre cīvarakammaṁ karoti.
ghaṭāya sakkassa → ghaṭāyasakkassa (th) | ghaṭāya sakkassa → ghaṭāya-sakkassa (pts)
И в то время уважаемый Ананда вместе со многими монахами был занят приготовлением одеяний в жилище Гхаты из клана Сакьев.
Atha kho bhagavā sāyanhasamayaṁ paṭisallānā vuṭṭhito yena ghaṭāya sakkassa vihāro tenupasaṅkami; upasaṅkamitvā paññatte āsane nisīdi.
paṭisallānā → patisallānā (bj) | sāyanhasamayaṁ → sāyaṇhasamayaṁ (sya-all) | sāyanhasamayaṁ paṭisallānā → sāyaṇhasamayaṁ patisallānā (pts) | ghaṭāya sakkassa → ghaṭāyasakkassa (th) | ghaṭāya sakkassa → ghaṭāya-sakkassa (pts) | tenupasaṅkami upasaṅkamitvā → ten upasaṁkami upasaṁkamitvā (pts)
И тогда, вечером, Благословенный вышел из затворничества и отправился в жилище Гхаты из клана Сакьев. Там он сел на подготовленное сиденье
Nisajja kho bhagavā āyasmantaṁ ānandaṁ āmantesi:и спросил уважаемого Ананду: “sambahulāni kho, ānanda, kāḷakhemakassa sakkassa vihāre senāsanāni paññattāni.“Ананда, в жилище Калакхемаки из клана Сакьев приготовлено множество мест для отдыха. Sambahulā nu kho ettha bhikkhū viharantī”ti?
nu kho → (sya-all)
Много ли монахов проживает там?”

“Sambahulāni, bhante, kāḷakhemakassa sakkassa vihāre senāsanāni paññattāni.

Sambahulā bhikkhū ettha viharanti.
bhikkhū → (bj) | ettha → ettha bhikkhu (bj)
“Почтенный, в жилище Калакхемаки из клана Сакьев приготовлено множество мест для отдыха. Там проживает много монахов.
Cīvarakārasamayo no, bhante, vattatī”ti.
cīvarakārasamayo → cīvarakālasamayo (sya-all)
Сейчас время для изготовления нами одеяний, почтенный”.

“Na kho, ānanda, bhikkhu sobhati saṅgaṇikārāmo saṅgaṇikarato saṅgaṇikārāmataṁ anuyutto gaṇārāmo gaṇarato gaṇasammudito.
saṅgaṇikarato → saṅgaṇikārato (bj, pts) | saṅgaṇikārāmo saṅgaṇikarato saṅgaṇikārāmataṁ → saṁgaṇikārāmo saṁgaṇikārato saṁgaṇikārāmataṁ (pts)
“Ананда, монах не сияет, когда он наслаждается компанией, находит наслаждение в компании, предаётся наслаждению компанией; когда он наслаждается обществом, находит наслаждение в обществе, радуется обществу.
So vatānanda, bhikkhu saṅgaṇikārāmo saṅgaṇikarato saṅgaṇikārāmataṁ anuyutto gaṇārāmo gaṇarato gaṇasammudito yaṁ taṁ nekkhammasukhaṁ pavivekasukhaṁ upasamasukhaṁ sambodhisukhaṁ tassa sukhassa nikāmalābhī bhavissati akicchalābhī akasiralābhīti—netaṁ ṭhānaṁ vijjati.
sambodhisukhaṁ → sambodhasukhaṁ (bj, pts1ed); sambodhasukhaṁ cittekaggatāsukhaṁ (mr) | saṅgaṇikarato → saṅgaṇikārato (bj, pts) | sambodhisukhaṁ → sambodhasukhaṁ (pts) | sambodhasukhaṁ → sambodhisukhaṁ (bj: syā, machasaṁ) | sambodhisukhaṁ → sambodhasukhaṁ (sī. pī.), sambodhasukhaṁ cittekaggatāsukhaṁ (ka.) upari araṇavibhaṅgasutte pana sambodhisukhantveva dissati (cck note) | sambodhasukhaṁ → Si sambodhisukhaṁ. (pts note) | yaṁ taṁ → yantaṁ (th) | vatānanda → vat ānanda (pts) | saṅgaṇikārāmo saṅgaṇikarato saṅgaṇikārāmataṁ → saṁgaṇikārāmo saṁgaṇikārato saṁgaṇikārāmataṁ (pts) | yaṁ → yan (pts) | akasiralābhīti netaṁ → akasiralābhī ti n etaṁ (pts)
Воистину, Ананда, не может быть такого, чтобы монах, который наслаждается компанией, находит наслаждение в компании, предаётся наслаждению компанией; когда он наслаждается обществом, находит наслаждение в обществе, радуется обществу, когда-либо обретёт по желанию, без сложностей и проблем, блаженство отречения, блаженство затворничества, приятность покоя, приятность пробуждения.
Yo ca kho so, ānanda, bhikkhu eko gaṇasmā vūpakaṭṭho viharati tassetaṁ bhikkhuno pāṭikaṅkhaṁ yaṁ taṁ nekkhammasukhaṁ pavivekasukhaṁ upasamasukhaṁ sambodhisukhaṁ tassa sukhassa nikāmalābhī bhavissati akicchalābhī akasiralābhīti—ṭhānametaṁ vijjati.
sambodhisukhaṁ → sambodhasukhaṁ (bj, pts) | sambodhasukhaṁ → sambodhisukhaṁ (bj: syā, machasaṁ) | yaṁ taṁ → yantaṁ (th) | tassetaṁ → tass etaṁ (pts) | pāṭikaṅkhaṁ yaṁ → pāṭikaṁkhaṁ yan (pts) | akasiralābhīti ṭhānametaṁ → akasiralābhī ti ṭhānam etaṁ (pts)
Но можно ожидать, что когда монах проживает в уединении, отдельно от общества, он обретёт по желанию, без сложностей и проблем, блаженство отречения, блаженство затворничества, приятность покоя, приятность пробуждения. Есть такая возможность.

So vatānanda, bhikkhu saṅgaṇikārāmo saṅgaṇikarato saṅgaṇikārāmataṁ anuyutto gaṇārāmo gaṇarato gaṇasammudito sāmāyikaṁ vā kantaṁ cetovimuttiṁ upasampajja viharissati asāmāyikaṁ vā akuppanti—netaṁ ṭhānaṁ vijjati.
asāmāyikaṁ → asāmayikaṁ (bj) | saṅgaṇikarato → saṁgaṇikārato (pts) | sāmayikaṁ → sāmāyikaṁ (bj: machasaṁ) | asāmayikaṁ → asāmāyikaṁ (bj: machasaṁ) | saṅgaṇikarato → saṅgaṇikārato (bjt) | vatānanda → vat ānanda (pts) | saṅgaṇikārāmo saṅgaṇikarato saṅgaṇikārāmataṁ → saṁgaṇikārāmo saṁgaṇikārato saṁgaṇikārāmataṁ (pts) | akuppanti netaṁ → akuppan ti n etaṁ (pts)
Воистину, Ананда, не может быть такого, чтобы монах, который наслаждается компанией, находит наслаждение в компании, предаётся наслаждению компанией; когда он наслаждается обществом, находит наслаждение в обществе, радуется обществу, когда-либо войдёт и будет пребывать либо в освобождении ума, которое временное и восхитительное, либо в [освобождении ума], которое постоянное и непоколебимое.
Yo ca kho so, ānanda, bhikkhu eko gaṇasmā vūpakaṭṭho viharati tassetaṁ bhikkhuno pāṭikaṅkhaṁ sāmāyikaṁ vā kantaṁ cetovimuttiṁ upasampajja viharissati asāmāyikaṁ vā akuppanti—ṭhānametaṁ vijjati.
sāmāyikaṁ → sāmayikaṁ (bj) | sāmayikaṁ → sāmāyikaṁ (bj: machasaṁ) | asāmāyikaṁ → asāmāyikaṁ (bj: machasaṁ) | tassetaṁ → tass etaṁ (pts) | akuppanti ṭhānametaṁ → akuppan ti ṭhānam etaṁ (pts)
Но можно ожидать, что когда монах проживает в уединении, отдельно от общества, будет пребывать либо в освобождении ума, которое временное и восхитительное, либо в [освобождении ума], которое постоянное и непоколебимое.

Nāhaṁ, ānanda, ekaṁ rūpampi samanupassāmi yattha rattassa yathābhiratassa rūpassa vipariṇāmaññathābhāvā na uppajjeyyuṁ sokaparidevadukkhadomanassūpāyāsā.
ekaṁ rūpampi → ekarūpampi (bj) | sokaparidevadukkhadomanassūpāyāsā → sokaparidevadukkhadomanassupāyāsā (pts) | rattassa → ratassa (bj: sīmu, machasaṁ, PTS) | yatthābhirattassa → yatthābhiratassa (bj: sīmu, machasaṁ, PTS) | rūpampi → ekarūpampi (cck: sī.) | rūpam → So Si and (?) Bu; Sky ekarūpaṁ. (pts note) | yatthābhiratassa → So Sky and Bu; Si rattassa yatthābhirattassa tassa. (pts note) | rūpampi → rūpaṁpi (th) | yathābhiratassa → yathābhirattassa (th) | sokaparidevadukkhadomanassūpāyāsā → soka parideva dukkha domanassu pāyāsā (th) | rūpampi → rūpam pi (pts)
Ананда, я не вижу ни одной формы, из-за изменения и перемены которой не возникали бы страдание, плач, боль, недовольство и тоска в том, кто жаждет её и находит в ней наслаждение.

Ayaṁ kho panānanda, vihāro tathāgatena abhisambuddho yadidaṁ—
panānanda → ānanda (bj) | vihāro → vihāro tattha (sya-all) | tathāgatena → tattha tathāgatena (bj: syā) | pan → So Si Bu; Sky omit pana. (pts note) | panānanda → pan ānanda (pts)
Однако, Ананда, есть следующее пребывание, открытое Татхагатой:
sabbanimittānaṁ amanasikārā ajjhattaṁ suññataṁ upasampajja viharituṁ.
viharituṁ → viharataṁ (si); viharati (sya-all, km, mr) | viharituṁ tatra → viharati tattha (sya-all) | viharituṁ → viharati (bj: syā) | viharituṁ → viharataṁ (cck: ka. sī.); viharati (cck: syā. kaṁ. ka.) | amanasikārā → Si am--karā. (pts note) | viharituṁ → Sky viharataṁ; Si viharati. (pts note)
войти и пребывать внутренне в пустотности, не уделяя внимания всем образам.
Tatra ce, ānanda, tathāgataṁ iminā vihārena viharantaṁ bhavanti upasaṅkamitāro bhikkhū bhikkhuniyo upāsakā upāsikāyo rājāno rājamahāmattā titthiyā titthiyasāvakā.
bhavanti → bhagavantaṁ (sya-all, km, mr) | bhavanti → bhagavantaṁ (cck: sī. syā. kaṁ. ka.) | bhavanti → Si Bhagavantaṁ. (pts note) | upasaṁkamitāro → Sky upasaṁkamitā te. (pts note) | tatra → tattha (th)
Если, когда Татхагата пребывает так, его посещают монахи или монахини, миряне или мирянки, цари или царские министры, учителя других учений или их ученики,
Tatrānanda, tathāgato vivekaninneneva cittena vivekapoṇena vivekapabbhārena vūpakaṭṭhena nekkhammābhiratena byantībhūtena sabbaso āsavaṭṭhānīyehi dhammehi aññadatthu uyyojanikapaṭisaṁyuttaṁyeva kathaṁ kattā hoti.
aññadatthu → aññadatthuṁ (sya-all) | nekkhammābhiratena byantībhūtena → nekkhammabhiratena byantibhūtena (pts) | aññadatthu → Si a--uṁ. (pts note) | uyyojaniyapaṭisaṁyuttaṁ → So Si Bu; Sky uyyojanik-. (pts note) | āsavaṭṭhānīyehi → āsavaṭṭhāniyehi (th, pts) | tatrānanda → tatr ānanda (pts) | vivekaninneneva → vivekaninnen eva (pts) | uyyojanikapaṭisaṁyuttaṁyeva → uyyojaniyapaṭisaṁyuttaṁ yeva (pts)
то тогда – с умом, склоняющимся к уединению, стремящимся и тянущимся к уединению, замкнутым, наслаждающимся отречением, а также всецело избавившимся от всех вещей, что являются основанием для пятен – он неизменно беседует с ними так, чтобы побыстрее отделаться от них.

Tasmātihānanda, bhikkhu cepi ākaṅkheyya:
tasmātihānanda → tasmātiha ānanda (bj) | tasmātihānanda → tasmātih ānanda (pts) | cepi → ce pi (pts)
Поэтому, Ананда, если монах пожелает:
‘ajjhattaṁ suññataṁ upasampajja vihareyyan’ti, tenānanda, bhikkhunā ajjhattameva cittaṁ saṇṭhapetabbaṁ sannisādetabbaṁ ekodi kātabbaṁ samādahātabbaṁ.
ekodi kātabbaṁ → ekodikātabbaṁ (th, pts) | vihareyyanti tenānanda → vihareyyan ti ten ānanda (pts) | ajjhattameva → ajjhattam eva (pts)
“Пусть я войду и буду пребывать внутренне в пустотности”, то ему следует внутренне утвердить свой ум, успокоить его, подвести к единению, сосредоточить его.

Kathañcānanda, bhikkhu ajjhattameva cittaṁ saṇṭhapeti sannisādeti ekodiṁ karoti samādahati?
sannisādeti ekodiṁ karoti → ekodikaroti (sya-all, km, pts1ed) | kathañcānanda → kathañca ānanda (bj) | ekodiṁ karoti → ekodikaroti (pts) | karoti → ekodikaroti (cck: sī. syā. kaṁ. pī.) | kathañcānanda → kathāñ ca ānanda (pts) | ajjhattameva → ajjhattam eva (pts)
И как он внутренне утверждает свой ум, успокаивает его, подводит к единению, сосредотачивает его?

Idhānanda, bhikkhu vivicceva kāmehi vivicca akusalehi dhammehi …pe… paṭhamaṁ jhānaṁ upasampajja viharati …pe…
pītisukham → Sky omit; Si after paṭhamaṁ jhānaṁ, continues: Dutiyaṁ jhānaṁ. Tatiyaṁ jhānaṁ. Catutthaṁ jhānaṁ upasampajja viharati. (pts note) | + → savitakkaṁ savicāraṁ vivekajaṁ pītisukhaṁ (bjt, th) | pe → spelled out in full (bjt) | idhānanda → idh ānanda (pts) | vivicceva → eva (pts) | paṭhamaṁ jhānaṁ → savitakkaṁ savicāraṁ vivekajaṁ pītisukham paṭhamajjhānaṁ (pts) | + → vitakkavicārānaṁ vūpasamā (pts)
Вот, Ананда, будучи отстранённым от желания, отстранённым от неблагих состояний [ума], монах входит и пребывает в первой джхане…
dutiyaṁ jhānaṁ …
dutiyaṁ jhānaṁ → ajjhattaṁ sampasādanaṁ cetaso ekodibhāvaṁ (pts)
второй джхане…
tatiyaṁ jhānaṁ …
pītisukhaṁ → Sky here insert pe. (pts note) | tatiyaṁ jhānaṁ → avitakkaṁ avicāraṁ samādhijaṁ pītisukhaṁ (pts)
третьей джхане…
catutthaṁ jhānaṁ upasampajja viharati.
catutthaṁ jhānaṁ → dutiyajjhānaṁ tatiyajjhānaṁ catutthajjhānaṁ (pts)
четвёртой джхане…
Evaṁ kho, ānanda, bhikkhu ajjhattameva cittaṁ saṇṭhapeti sannisādeti ekodiṁ karoti samādahati.
ekodiṁ karoti → ekodikaroti (sya-all, pts) | ekodiṁ → ekodi (bjt) | ajjhattameva → ajjhattam eva (pts)
Вот как монах утверждает свой ум, успокаивает его, подводит к единению, сосредотачивает его.

So ajjhattaṁ suññataṁ manasi karoti.
manasi karoti → manasikaroti (bjt, th, pts)
Затем он внутренне уделяет внимание пустотности.
Tassa ajjhattaṁ suññataṁ manasikaroto suññatāya cittaṁ na pakkhandati nappasīdati na santiṭṭhati na vimuccati.
manasikaroto → manasikaroto ajjhattaṁ (sya-all, pts) | na vimuccati → nādhimuccati (sya-all) | nappasīdati → na pasīdati (th)
Когда он уделяет внимание пустотности, его ум не входит в пустотность или же не обретает уверенности, устойчивости, решимости.
Evaṁ santametaṁ, ānanda, bhikkhu evaṁ pajānāti:
santametaṁ → santam etaṁ (pts) | evaṁ → evam (pts)
Когда это так, он понимает:
‘ajjhattaṁ suññataṁ kho me manasikaroto ajjhattaṁ suññatāya cittaṁ na pakkhandati nappasīdati na santiṭṭhati na vimuccatī’ti.
na vimuccatīti → nādhimuccatīti (sya-all) | suññataṁ → Si omits. (pts note) | nappasīdati → na pasīdati (th)
“Когда я уделяю внимание пустотности, мой ум не входит в пустотность внутренне или же не обретает уверенности, устойчивости, решимости”.
Itiha tattha sampajāno hoti.Так здесь у него есть сознательность. So bahiddhā suññataṁ manasi karoti …pe…
manasi karoti → manasikaroti (bjt, th, pts)
Затем он внешне уделяет внимание пустотности…
so ajjhattabahiddhā suññataṁ manasi karoti …pe…
ajjhattabahiddhā → ajjhatta bahiddhā (th) | manasi karoti → manasikaroti (th, pts)
Он внутренне и внешне уделяет внимание пустотности…
so āneñjaṁ manasi karoti.
āneñjaṁ manasi karoti → āṇañjaṁ manasikaroti (pts) | āṇañjaṁ → So Sky; Si āneñjaṁ (and infra āneñjāya). Cf. supra Sutta No. 112 (in fine) and Vol. II. p. 283. (pts note)
Он уделяет внимание непоколебимому.
Tassa āneñjaṁ manasikaroto āneñjāya cittaṁ na pakkhandati nappasīdati na santiṭṭhati na vimuccati.
na vimuccati → nādhimuccati (sya-all) | āneñjaṁ → āṇañjaṁ (pts) | āneñjāya → āṇañje (pts) | vimuccati → vimuccatīti (pts) | nappasīdati → na pasīdati (th)
Когда он уделяет внимание непоколебимому, его ум не входит в непоколебимое или же не обретает уверенности, устойчивости, решимости.
Evaṁ santametaṁ, ānanda, bhikkhu evaṁ pajānāti:
santametaṁ → santam etaṁ (pts) | evaṁ → evam (pts)
Когда это так, он понимает:
‘āneñjaṁ kho me manasikaroto āneñjāya cittaṁ na pakkhandati nappasīdati na santiṭṭhati na vimuccatī’ti.
me → (sya-all) | na vimuccatīti → nādhimuccatīti (sya-all) | āneñjaṁ → āṇañjaṁ (pts) | āneñjāya → āṇañje (pts) | nappasīdati → na pasīdati (th)
“Когда я уделяю внимание непоколебимому, мой ум не входит в непоколебимое или же не обретает уверенности, устойчивости, решимости”.
Itiha tattha sampajāno hoti.Так здесь у него есть сознательность.

Tenānanda, bhikkhunā tasmiṁyeva purimasmiṁ samādhinimitte ajjhattameva cittaṁ saṇṭhapetabbaṁ sannisādetabbaṁ ekodi kātabbaṁ samādahātabbaṁ.
ajjhattameva → ajjhattaṁ eva (bjt) | ekodi kātabbaṁ → ekodikātabbaṁ (bjt, th, pts) | tenānanda → ten ānanda (pts) | tasmiṁyeva → tasmiṁ yeva (pts) | ajjhattameva → ajjhattam eva (pts)
Тогда этому монаху следует внутренне утвердить свой ум, успокоить его, подвести к единению, сосредоточить его на этом же самом образе сосредоточения, что и прежде.
So ajjhattaṁ suññataṁ manasi karoti.
manasi karoti → manasikaroti (bjt, th, pts)
Затем он внутренне уделяет внимание пустотности.
Tassa ajjhattaṁ suññataṁ manasikaroto ajjhattaṁ suññatāya cittaṁ pakkhandati pasīdati santiṭṭhati vimuccati.Когда он внутренне уделяет внимание пустотности, его ум входит в пустотность внутренне или же обретает уверенность устойчивость, решимость. Evaṁ santametaṁ, ānanda, bhikkhu evaṁ pajānāti:
santametaṁ → santam etaṁ (pts) | evaṁ → evam (pts)
Когда это так, он понимает:
‘ajjhattaṁ suññataṁ kho me manasikaroto ajjhattaṁ suññatāya cittaṁ pakkhandati pasīdati santiṭṭhati vimuccatī’ti.“Когда я уделяю внимание пустотности, мой ум входит в пустотность внутренне или же обретает уверенность, устойчивость, решимость”. Itiha tattha sampajāno hoti.Так здесь у него есть сознательность. So bahiddhā suññataṁ manasi karoti …pe…
manasi karoti → manasikaroti (bjt, th, pts)
Затем он внешне уделяет внимание пустотности…
so ajjhattabahiddhā suññataṁ manasi karoti …pe…
manasi karoti → manasikaroti (bjt, th, pts) | ajjhattabahiddhā → ajjhatta bahiddhā (th)
Он внутренне и внешне уделяет внимание пустотности…
so āneñjaṁ manasi karoti.
āneñjaṁ manasi karoti → āṇañjaṁ manasikaroti (pts)
Он уделяет внимание непоколебимому.
Tassa āneñjaṁ manasikaroto āneñjāya cittaṁ pakkhandati pasīdati santiṭṭhati vimuccati.
āneñjaṁ → āṇañjaṁ (pts) | āneñjāya → āṇañje (pts)
Когда он внутренне уделяет внимание непоколебимому, его ум входит в непоколебимое внутренне или же обретает уверенность устойчивость, решимость.
Evaṁ santametaṁ, ānanda, bhikkhu evaṁ pajānāti:
santametaṁ → santam etaṁ (pts)
Когда это так, он понимает:
‘āneñjaṁ kho me manasikaroto āneñjāya cittaṁ pakkhandati pasīdati santiṭṭhati vimuccatī’ti.
āneñjaṁ → āṇañjaṁ (pts) | āneñjāya → āṇañje (pts)
“Когда я уделяю внимание непоколебимому, мой ум входит в непоколебимое или же обретает уверенность, устойчивость, решимость”.
Itiha tattha sampajāno hoti.Так здесь у него есть сознательность.

Tassa ce, ānanda, bhikkhuno iminā vihārena viharato caṅkamāya cittaṁ namati, so caṅkamati:Когда монах пребывает так, то если его ум склоняется к ходьбе, он ходит, думая: ‘evaṁ maṁ caṅkamantaṁ nābhijjhādomanassā pāpakā akusalā dhammā anvāssavissantī’ti.
anvāssavissantīti → So Si; Sky anvāsabhavissatīti. (pts note)
“Когда я хожу так, плохие, неблагие состояния алчности и грусти не одолевают меня”.
Itiha tattha sampajāno hoti.Так здесь у него есть сознательность. Tassa ce, ānanda, bhikkhuno iminā vihārena viharato ṭhānāya cittaṁ namati, so tiṭṭhati:Когда монах пребывает так, то если его ум склоняется к стоянию, он стоит, думая: ‘evaṁ maṁ ṭhitaṁ nābhijjhādomanassā pāpakā akusalā dhammā anvāssavissantī’ti.
ṭhitaṁ nābhijjhādomanassā → tiṭṭhantaṁ nābhijjhā domanassā (bj) | ṭhitaṁ → tiṭṭhantaṁ (pts) | tiṭṭhantaṁ → ṭhitaṁ (bj: sīmu, machasaṁ, syā) | tiṭṭhantaṁ → Si ṭhitaṁ. (pts note)
“Когда я стою так, плохие, неблагие состояния алчности и грусти не одолевают меня”.
Itiha tattha sampajāno hoti.Так здесь у него есть сознательность. Tassa ce, ānanda, bhikkhuno iminā vihārena viharato nisajjāya cittaṁ namati, so nisīdati:Когда монах пребывает так, то если его ум склоняется к сидению, он сидит, думая: ‘evaṁ maṁ nisinnaṁ nābhijjhādomanassā pāpakā akusalā dhammā anvāssavissantī’ti.
nisinnaṁ → nisīdantaṁ (bj) | nisīdantaṁ → nisinnaṁ (bj: sīmu)
“Когда я сижу так, плохие, неблагие состояния алчности и грусти не одолевают меня”.
Itiha tattha sampajāno hoti.Так здесь у него есть сознательность. Tassa ce, ānanda, bhikkhuno iminā vihārena viharato sayanāya cittaṁ namati, so sayati:Когда монах пребывает так, то если его ум склоняется к лежанию, он ложится, думая: ‘evaṁ maṁ sayantaṁ nābhijjhādomanassā pāpakā akusalā dhammā anvāssavissantī’ti.“Когда я лежу так, плохие, неблагие состояния алчности и грусти не одолевают меня”. Itiha tattha sampajāno hoti.Так здесь у него есть сознательность.

Tassa ce, ānanda, bhikkhuno iminā vihārena viharato kathāya cittaṁ namati, so:
kathāya → bhassāyaṁ (si); bhāsāya (sya-all, km, pts1ed) | kathāya → bhāsāya (pts) | kathāya → bhāsāya (bj: syā) | kathāya → bhassāya (cck: sī.); bhāsāya (cck: syā. kaṁ. pī.) | bhāsāya → So Si; Sky bhassāyaṁ, which spelling it supported by Bu. (pts note)
Когда монах пребывает так, то если его ум склоняется к разговору, он намеревается [так]:
‘yāyaṁ kathā hīnā gammā pothujjanikā anariyā anatthasaṁhitā na nibbidāya na virāgāya na nirodhāya na upasamāya na abhiññāya na sambodhāya na nibbānāya saṁvattati, seyyathidaṁ—rājakathā corakathā mahāmattakathā senākathā bhayakathā yuddhakathā annakathā pānakathā vatthakathā sayanakathā mālākathā gandhakathā ñātikathā yānakathā gāmakathā nigamakathā nagarakathā janapadakathā itthikathā surākathā visikhākathā kumbhaṭṭhānakathā pubbapetakathā nānattakathā lokakkhāyikā samuddakkhāyikā itibhavābhavakathā iti vā iti—evarūpiṁ kathaṁ na kathessāmī’ti.
iti evarūpiṁ → evarūpaṁ (sya-all) | + → purisakathā (bjt) | anatthasaṁhitā → anatthasañhitā (th) | seyyathidaṁ → seyyathīdaṁ (th, pts) | itthikathā surākathā → itthīkathā sūrakathā (th) | surākathā → sūrakathā (pts)
“Я не буду пускаться в разговоры, которые низкие, вульгарные, грубые, постыдные, неполезные, которые не ведут к утрате очарованности, бесстрастию, прекращению, покою, прямому знанию, пробуждению, ниббане, разговоры о царях, о ворах, о министрах, об армиях, об опасностях, о сражениях, о еде, о питье, об одежде, о постелях, о гирляндах, о благовониях, о родственниках, о средствах передвижения, о деревнях, о поселениях, о городах, о странах, о женщинах, о героях, об улицах, о колодцах, об усопших, о всяких мелочах, о происхождении мира, о происхождении моря, о том, являются ли вещи такими или иными”.
Itiha tattha sampajāno hoti.Так здесь у него есть сознательность. Yā ca kho ayaṁ, ānanda, kathā abhisallekhikā cetovinīvaraṇasappāyā ekantanibbidāya virāgāya nirodhāya upasamāya abhiññāya sambodhāya nibbānāya saṁvattati, seyyathidaṁ—appicchakathā santuṭṭhikathā pavivekakathā asaṁsaggakathā vīriyārambhakathā sīlakathā samādhikathā paññākathā vimuttikathā vimuttiñāṇadassanakathā iti: ‘evarūpiṁ kathaṁ kathessāmī’ti.
kho → (sya-all) | cetovinīvaraṇasappāyā → cetovicāraṇasappāyā (sya-all); cetovivaraṇasappāyā (pts) | evarūpiṁ → evarūpaṁ (sya-all) | cetovinīvaraṇasappāyā → cetovicāraṇasappāyā (cck: sī. syā. kaṁ.); cetovivaraṇasappāyā (cck: pī.) | cetovivaraṇasappāyā → Si cetovicāraṇas-. (pts note) | seyyathidaṁ → seyyathīdaṁ (th, pts) | vīriyārambhakathā → viriyārambhakathā (th, pts)
Но он намеревается [так]: “Но я буду вести разговоры, которые связаны со стиранием [загрязнений], которые способствуют освобождению ума, которые ведут к полной утрате очарованности, бесстрастию, прекращению, покою, прямому знанию, пробуждению, ниббане, то есть, разговоры о малом количестве желаний, о довольствовании [тем, что есть], об уединении, об отчуждённости от общества, о зарождении усердия, о нравственности, о сосредоточении, о понимании, об освобождении, о знании и видении освобождения”.
Itiha tattha sampajāno hoti.Так здесь у него есть сознательность.

Tassa ce, ānanda, bhikkhuno iminā vihārena viharato vitakkāya cittaṁ namati, so:Когда монах пребывает так, то если его ум склоняется к мышлению, он намеревается [так]: ‘ye te vitakkā hīnā gammā pothujjanikā anariyā anatthasaṁhitā na nibbidāya na virāgāya na nirodhāya na upasamāya na abhiññāya na sambodhāya na nibbānāya saṁvattanti, seyyathidaṁ—kāmavitakko byāpādavitakko vihiṁsāvitakko iti evarūpe vitakke na vitakkessāmī’ti.
evarūpe vitakke → evarūpena vitakkena (mr) | ye te → yeme (sya-all) | evarūpe vitakke na → evarūpena vitakkena (sya-all) | te → me (pts) | na → evarūpena vitakkena (bj: sīmu, syā) | vitakke → evarūpena vitakkena (cck: sī. syā. kaṁ. ka.) | byāpādavitakko → vyāpādavitakko (bjt) | anatthasaṁhitā → anatthasañhitā (th) | seyyathidaṁ → seyyathīdaṁ (th, pts)
“Я не буду обдумывать мысли, которые низкие, вульгарные, грубые, постыдные, неполезные, которые не ведут к утрате очарованности, бесстрастию, прекращению, покою, прямому знанию, пробуждению, ниббане, то есть, мысли, [основанные] на желании… недоброжелательности… жестокости”.
Itiha tattha sampajāno hoti.Так здесь у него есть сознательность. Ye ca kho ime, ānanda, vitakkā ariyā niyyānikā niyyanti takkarassa sammādukkhakkhayāya, seyyathidaṁ—nekkhammavitakko abyāpādavitakko avihiṁsāvitakko iti: ‘evarūpe vitakke vitakkessāmī’ti.
ime → (sya-all) | vitakke → evarūpena vitakkena (cck: ka.) | sammādukkhakkhayāya → sammā dukkhakkhayāya (bjt) | abyāpādavitakko → avyāpādavitakko (bjt) | sammādukkhakkhayāya seyyathidaṁ → sammā dukkhakkhayāya seyyathīdaṁ (th) | seyyathidaṁ → seyyathīdam (pts)
Но он намеревается [так]: “Но я буду обдумывать мысли, которые благородные и освобождающие, которые ведут того, кто практикует в соответствии с ними к полному исчерпанию боли, то есть, мысли об отречении… о не-недоброжелательности… о не-жестокости”.
Itiha tattha sampajāno hoti.Так здесь у него есть сознательность.

Pañca kho ime, ānanda, kāmaguṇā.Ананда, есть эти пять множителей желания. Katame pañca?Какие пять? Cakkhuviññeyyā rūpā iṭṭhā kantā manāpā piyarūpā kāmūpasaṁhitā rajanīyā,
piyarūpā kāmūpasaṁhitā → kāmūpasañhitā (sya-all)
Формы, познаваемые глазом, – желанные, желаемые, приятные, привлекательные, связанные с желанием, вызывающие страсть.
sotaviññeyyā saddā …Звуки, познаваемые ухом… ghānaviññeyyā gandhā …Запахи, познаваемые носом… jivhāviññeyyā rasā …Вкусы, познаваемые языком… kāyaviññeyyā phoṭṭhabbā iṭṭhā kantā manāpā piyarūpā kāmūpasaṁhitā rajanīyā—
iṭṭhā → iṭṭha (pts) | kāmūpasaṁhitā → kāmūpasañhitā (th)
Касания, познаваемые телом, – желанные, желаемые, приятные, привлекательные, связанные с желанием, вызывающие страсть.
ime kho, ānanda, pañca kāmaguṇā.
pañca kāmaguṇā → pañcakāmaguṇā (bjt)
Таковы пять множителей желания.

Yattha bhikkhunā abhikkhaṇaṁ sakaṁ cittaṁ paccavekkhitabbaṁ:Монаху следует постоянно пересматривать свой собственный ум так: ‘atthi nu kho me imesu pañcasu kāmaguṇesu aññatarasmiṁ vā aññatarasmiṁ vā āyatane uppajjati cetaso samudācāro’ti?
me → Sky omit kho me here (but not infra). (pts note) | samudācāroti → samudācāro ti (pts)
“Возникает ли когда-либо у меня какое-либо умственное возбуждение, связанное с той или иной сферой среди этих пяти множителей желания?”
Sace, ānanda, bhikkhu paccavekkhamāno evaṁ pajānāti:Если, пересматривая свой ум, монах понимает: ‘atthi kho me imesu pañcasu kāmaguṇesu aññatarasmiṁ vā aññatarasmiṁ vā āyatane uppajjati cetaso samudācāro’ti,
samudācāroti → samudācāro ti (pts)
“у меня возникает умственное возбуждение, связанное с той или иной сферой среди этих пяти множителей желания”.
evaṁ santametaṁ, ānanda, bhikkhu evaṁ pajānāti:
evaṁ santametaṁ → evaṁ santaṁ (aṭṭha.) | santametaṁ → evaṁ santaṁ (cck: aṭṭha.) | santametaṁ → santam etaṁ (pts)
Когда это так, он понимает:
‘yo kho imesu pañcasu kāmaguṇesu chandarāgo so me nappahīno’ti.
nappahīnoti → appahīnoti (bj) | imesu → me (pts) | me nappahīnoti → appahīno ti (pts) | appahīnoti → nappahīṇo (bj: sīmu)
“Желание и страсть к пяти множителям желания не отброшены мной”.
Itiha tattha sampajāno hoti.Так здесь у него есть сознательность. Sace panānanda, bhikkhu paccavekkhamāno evaṁ pajānāti:
panānanda → pan ānanda (pts)
Но если, пересматривая свой ум, монах понимает:
‘natthi kho me imesu pañcasu kāmaguṇesu aññatarasmiṁ vā aññatarasmiṁ vā āyatane uppajjati cetaso samudācāro’ti,
natthi → na tthi (pts) | samudācāroti → samudācāro ti (pts)
“у меня не возникает умственное возбуждение, связанное с той или иной сферой среди этих пяти множителей желания”.
evaṁ santametaṁ, ānanda, bhikkhu evaṁ pajānāti:
santametaṁ → santam etaṁ (pts)
Когда это так, он понимает:
‘yo kho imesu pañcasu kāmaguṇesu chandarāgo so me pahīno’ti.
imesu → me (pts) | pahīnoti → pahīno ti (pts)
“Желание и страсть к пяти множителям желания отброшены мной”.
Itiha tattha sampajāno hoti.
tattha → (pts)
Так здесь у него есть сознательность.

Pañca kho ime, ānanda, upādānakkhandhā yattha bhikkhunā udayabbayānupassinā vihātabbaṁ:
ime → me (pts) | udayabbayānupassinā → udayabyayānupassinā (pts)
Ананда, есть эти пять совокупностей, подверженные цеплянию, в отношении которых монах может пребывать, созерцая возрастание и спад так:
‘iti rūpaṁ iti rūpassa samudayo iti rūpassa atthaṅgamo,
atthaṅgamo → atthagamo (pts)
“Такова материальная форма, таково её происхождение, таково её исчезновение.
iti vedanā …Таково чувство… iti saññā …
+ → vedanāya samudayo iti vedanāya atthaṅgamo (bjt)
Таково восприятие…
iti saṅkhārā …
saṅkhārā → saṁkhārā (pts)
Таковы составляющие…
iti viññāṇaṁ iti viññāṇassa samudayo iti viññāṇassa atthaṅgamo’ti.
atthaṅgamoti → atthagamo ti (pts)
Таково сознание, таково его происхождение, таково его исчезновение”.

Tassa imesu pañcasu upādānakkhandhesu udayabbayānupassino viharato yo pañcasu upādānakkhandhesu asmimāno so pahīyati.
pañcasu upādānakkhandhesu → pañcasupādānakkhandhesu (bj) | udayabbayānupassino → udayabyayānupassino (pts) | pañcasu upādānakkhandhesu → pañcasuupādānakkhandhesu (th) | pañcasu → pañcas (pts)
Когда он пребывает в наблюдении возрастания и спада в этих пяти совокупностях, подверженных цеплянию, то самомнение “я есть”, основывающееся на этих пяти совокупностях, подверженных цеплянию, отбрасывается в нём.
Evaṁ santametaṁ, ānanda, bhikkhu evaṁ pajānāti:
santametaṁ → santam etaṁ (pts)
Когда это так, он понимает:
‘yo kho imesu pañcasu upādānakkhandhesu asmimāno so me pahīno’ti.
pañcasu upādānakkhandhesu → pañcasūpādānakkhandhesu (bj) | imesu pañcasu upādānakkhandhesu → me pañcasuupādānakkhandhesu (sya-all) | imesu pañcasu → me pañcas (pts) | pahīnoti → pahīno ti (pts)
“Самомнение “я есть”, основывающееся на этих пяти совокупностях, подверженных цеплянию, отброшено мной”.
Itiha tattha sampajāno hoti.Так здесь у него есть сознательность.

Ime kho te, ānanda, dhammā ekantakusalā kusalāyātikā ariyā lokuttarā anavakkantā pāpimatā.
dhammā ekantakusalā kusalāyātikā → dhammā ekantakusalāyatikā (bj, sya-all, km, pts1ed); dhammā ekantakusalāyātikā (si) | ekantakusalā kusalāyātikā → ekantakusalāyatikā (pts) | ekantakusalāyatikā → ekantakusalāyātikā (bj: sīmu) | kusalāyātikā → dhammā ekantakusalāyatikā (sabbattha) aṭṭhakathāṭīkā oloketabbā (cck note) | ekantakusalāyatikā → So Si Bu: Sk ekantakusalānayatikā; Sy ekantakusalāniyānikā. (pts note)
Эти состояния всецело благие и имеют благое своим исходом. Они благородные, сверхмирские, недоступные для Злого [Мары].

Taṁ kiṁ maññasi, ānanda,Как ты думаешь, Ананда? kaṁ atthavasaṁ sampassamāno arahati sāvako satthāraṁ anubandhituṁ api paṇujjamāno”ti?
api paṇujjamāno”ti → api panujjamānoti (bj, pts1ed); api panujjamānopīti (si); apipayujjamānoti (sya-all, km) | api paṇujjamānoti → apipayujjamānoti (sya-all) | paṇujjamānoti → payujjamāno ti (pts) | paṇujjamāno’’ti → api panujjamānopīti (cck: ka. sī.); api payujjamānoti (cck: syā. kaṁ. pī.) | ti → So Si; Sky (here) and Sy infra also apipanujjamāno pīti; Sk infra apipaṇujjamano pi. (pts note)
Какое благо видит ученик, что он ищет компании Учителя, даже если его прогоняют?”

“Bhagavaṁmūlakā no, bhante, dhammā bhagavaṁnettikā bhagavaṁpaṭisaraṇā. Sādhu vata, bhante, bhagavantaṁyeva paṭibhātu etassa bhāsitassa attho. Bhagavato sutvā bhikkhū dhāressantī”ti.
bhagavaṁmūlakā → bhagavammūlakā (bjt) | bhagavaṁmūlakā → bhagavaṁ-mūlakā (pts) | bhagavaṁpaṭisaraṇā → bhagavaṁ-paṭisaraṇā (pts) | bhagavantaṁyeva → bhagavantaṁ yeva (pts)
“Почтенный, наши учения укоренены в Благословенном, направляемы Благословенным, находят пристанище в Благословенном. Было бы хорошо, если бы Благословенный [сам] прояснил значение этих слов. Услышав это из его уст, монахи запомнят это”.

“Na kho, ānanda, arahati sāvako satthāraṁ anubandhituṁ, yadidaṁ suttaṁ geyyaṁ veyyākaraṇaṁ tassa hetu.
veyyākaraṇaṁ tassa hetu → veyyākaraṇassa sotuṁ (sya-all); veyyākaraṇassa hetu (pts1ed, mr) | veyyākaraṇaṁ tassa → veyyākaraṇassa (pts) | hetu → suttageyyaveyyākaraṇassa sotuṁ (bj: syā); suttaṁ geyyaṁ veyyākaraṇassa hetu (bj: PTS) | hetu → veyyākaraṇassa hetu (cck: ka.) | suttaṁ geyyaṁ veyyākaraṇaṁ tassa hetu → sutta geyya veyyākaraṇassa sotuṁ (th)
“Ананда, монаху не следует искать компании Учителя ради наставлений, строф, изложений.
Taṁ kissa hetu?И почему? Dīgharattassa hi te, ānanda, dhammā sutā dhātā vacasā paricitā manasānupekkhitā diṭṭhiyā suppaṭividdhā.
Dīgharattassa → dīgharattaṁ + assāti | te → vo (bj, sya-all, pts) | dhātā → dhatā (bj, sya-all, pts) | vo → te (bj: sīmu, machasaṁ) | Dīgharattassa → dīgharattaṁ + assāti padacchedo (cck note) | suppaṭividdhā → supaṭividdhā (th) | manasānupekkhitā → manasā nupekkhitā (pts)
Долгое время, Ананда, вы заучивали учения, запоминали их, повторяли вслух [по памяти], исследовали их умом, проникали в них взглядом.
Yā ca kho ayaṁ, ānanda, kathā abhisallekhikā cetovinīvaraṇasappāyā ekantanibbidāya virāgāya nirodhāya upasamāya abhiññāya sambodhāya nibbānāya saṁvattati, seyyathidaṁ—appicchakathā santuṭṭhikathā pavivekakathā asaṁsaggakathā vīriyārambhakathā sīlakathā samādhikathā paññākathā vimuttikathā vimuttiñāṇadassanakathā—evarūpiyā kho, ānanda, kathāya hetu arahati sāvako satthāraṁ anubandhituṁ api paṇujjamāno.
cetovinīvaraṇasappāyā → cetovicāraṇasappāyā (sya-all); cetovivaraṇasappāyā (pts) | hetu → sotuṁ (sya-all) | api paṇujjamāno → apipayujjamānoti (sya-all) | paṇujjamāno → payujjamāno (pts) | upasamāya → upasamā (my) | cetovinīvaraṇasappāyā → ceto vinīvaraṇasappāyā (bjt) | seyyathidaṁ → seyyathīdaṁ (th, pts) | vīriyārambhakathā → viriyārambhakathā (th, pts)
Но ученику следует искать компании Учителя, даже если его прогоняют ради таких разговоров, которые связаны со стиранием [загрязнений], которые способствуют освобождению ума, которые ведут к полной утрате очарованности, бесстрастию, прекращению, покою, прямому знанию, пробуждению, ниббане, то есть, разговоров о малом количестве желаний, о довольствовании [тем, что есть], об уединении, об отчуждённости от общества, о зарождении усердия, о нравственности, о сосредоточении, о понимании, об освобождении, о знании и видении освобождения.

Evaṁ sante kho, ānanda, ācariyūpaddavo hoti, evaṁ sante antevāsūpaddavo hoti, evaṁ sante brahmacārūpaddavo hoti.
kho → (sya-all) | brahmacārūpaddavo → brahmacariyūpaddavo (pts) | hoti → Sky have uppadavo (pts note) | antevāsūpaddavo → antevāsūppadavo (pts)
Поскольку это так, Ананда, может наступить гибель учителя, может наступить гибель ученика, может наступить гибель того, кто живёт святой жизнью.

Kathañcānanda, ācariyūpaddavo hoti?
kathañcānanda → kathaṁ cānanda (bjt) | kathañcānanda → kathañ ānanda (pts)
И каким образом наступает гибель учителя?
Idhānanda, ekacco satthā vivittaṁ senāsanaṁ bhajati araññaṁ rukkhamūlaṁ pabbataṁ kandaraṁ giriguhaṁ susānaṁ vanapatthaṁ abbhokāsaṁ palālapuñjaṁ.
idhānanda → idh ānanda (pts)
Вот некий учитель затворяется в уединённом обиталище: в лесу, у подножия дерева, на горе, в ущелье, в пещере на склоне холма, на кладбище, в джунглях, на открытой местности, у стога соломы.
Tassa tathāvūpakaṭṭhassa viharato anvāvattanti brāhmaṇagahapatikā negamā ceva jānapadā ca.
anvāvattanti → anvāvaṭṭanti (bj, sya-all, km, pts1ed) | anvāvattanti → anvāvaṭṭanti (pts) | anvāvattanti → anvāvaṭṭanti (cck: sī. syā. kaṁ. pī.) | tathāvūpakaṭṭhassa → tathā vūpakaṭṭhassa (bjt) | ceva → eva (pts)
По мере того как он проживает там затворённым, брахманы и домохозяева из города или сельской местности навещают его,
So anvāvattantesu brāhmaṇagahapatikesu negamesu ceva jānapadesu ca mucchaṁ nikāmayati, gedhaṁ āpajjati, āvattati bāhullāya.
mucchaṁ nikāmayati → mucchati nikāyamati (bj); mucchati kāmayati (si, pts1ed) | anvāvattantesu → anvāvaṭṭantesu (bj); anvāvaṭṭesu (sya-all, pts) | mucchaṁ → mucchati (bj) | āvattati → āvaṭṭati (bj, sya-all, pts) | mucchaṁ nikāmayati gedhaṁ → mucchati kāmayati gedhiṁ (pts) | anvāvaṭṭantesu → anvāvattantesu (bj: sīmu, machasaṁ); anvāvaṭṭesu (bj: syā, PTS) | nikāmayati → mucchati kāmayati (sī. pī.) aṭṭhakathāyaṁ pana na tathā dissati (cck note) | kāmayati → So Sky; Si mucchaṁ nikāmayati. Bu: kāmayatīti pucchanataṇhaṁ pattheti pavattetīti attho. (pts note) | gedhiṁ → So Si; Sk geyi; Sy gedhi; Sky (infra) heṭṭhiṁ (but Sk once gedhiṁ). (pts note) | ceva → eva (pts)
и в итоге он сбивается с пути, переполняется желанием, поддаётся жажде, возвращается к роскоши.
Ayaṁ vuccatānanda, upaddavo ācariyo.
upaddavo → upadduto (pts1ed) | vuccatānanda upaddavo → vuccat ānanda upadduto (pts) | upaddavo → upadduto (cck: sī. pī.) | upadduto → Si upaddavo ācariyo ācariyūpaddavena. Avahiṁsu naṁ, &c. (pts note)
Говорится, что этот учитель погиб гибелью учителя.
Ācariyūpaddavena avadhiṁsu naṁ pāpakā akusalā dhammā saṅkilesikā ponobbhavikā sadarā dukkhavipākā āyatiṁ jātijarāmaraṇiyā.
ponobbhavikā → ponobhavikā (bj); poṇobhavikā (pts1ed) | jātijarāmaraṇiyā → jātijarāmaraṇīyā (sya-all) | ponobbhavikā → poṇobhavikā (pts) | ponobbhavikā → ponobbhavikā (bj: machasaṁ) | ponobbhavikā → ponobhavikā (cck: sī. pī.) | poṇobhavikā → Si ponobbhavikā, as Sky infra. (pts note) | saṅkilesikā → saṁkilesikā (my, bjt, ms2005) | saṅkilesikā ponobbhavikā → saṁkilesikā poṇobhavikā (pts)
Его сразили плохие, неблагие состояния, которые загрязняют, ведут к новому существованию, создают проблемы, болью-созревают, ведут к будущему рождению, старению, и смерти.
Evaṁ kho, ānanda, ācariyūpaddavo hoti.Вот как происходит гибель учителя.

Kathañcānanda, antevāsūpaddavo hoti?
kathañcānanda → kathaṁ cānanda (bjt) | kathañcānanda → kathañ ānanda (pts)
И как происходит гибель ученика?
Tasseva kho panānanda, satthu sāvako tassa satthu vivekamanubrūhayamāno
tasseva → tass eva (pts) | panānanda → pan ānanda (pts) | vivekamanubrūhayamāno → vivekam anubrūhayamāno (pts)
Ученик этого учителя, подражая затворничеству учителя,
vivittaṁ senāsanaṁ bhajati araññaṁ rukkhamūlaṁ pabbataṁ kandaraṁ giriguhaṁ susānaṁ vanapatthaṁ abbhokāsaṁ palālapuñjaṁ.
kandaraṁ → kandaram (pts)
затворяется в уединённом обиталище: в лесу, у подножия дерева, на горе, в ущелье, в пещере на склоне холма, на кладбище, в джунглях, на открытой местности, у стога соломы.
Tassa tathāvūpakaṭṭhassa viharato anvāvattanti brāhmaṇagahapatikā negamā ceva jānapadā ca.
anvāvattanti → anvāvaṭṭanti (bj, sya-all, pts) | tathāvūpakaṭṭhassa → tathā vūpakaṭṭhassa (bjt) | ceva → eva (pts)
По мере того как он проживает там затворённым, брахманы и домохозяева из города или сельской местности навещают его,
So anvāvattantesu brāhmaṇagahapatikesu negamesu ceva jānapadesu ca mucchaṁ nikāmayati, gedhaṁ āpajjati, āvattati bāhullāya.
so anvāvattantesu → yo anvāvaṭṭantesu (bj) | mucchaṁ → mucchati (bj) | āvattati → āvaṭṭati (bj, sya-all, pts) | anvāvattantesu → anvāvaṭṭesu (sya-all, pts) | mucchaṁ nikāmayati gedhaṁ → mucchati kāmayati gedhiṁ (pts) | ceva → eva (pts)
и в итоге он сбивается с пути, переполняется желанием, поддаётся жажде, возвращается к роскоши.
Ayaṁ vuccatānanda, upaddavo antevāsī.
vuccatānanda upaddavo → vuccat ānanda upadduto (pts)
Говорится, что этот ученик погиб гибелью ученика.
Antevāsūpaddavena avadhiṁsu naṁ pāpakā akusalā dhammā saṅkilesikā ponobbhavikā sadarā dukkhavipākā āyatiṁ jātijarāmaraṇiyā.
jātijarāmaraṇiyā → jātijarāmaraṇīyā (sya-all) | antevāsūpaddavena → antevāsupaddavena (pts) | ponobbhavikā → poṇobhavikā (pts) | saṅkilesikā → saṁkilesikā (my, bjt, ms2005) | saṅkilesikā ponobbhavikā → saṁkilesikā poṇobhavikā (pts)
Его сразили плохие, неблагие состояния, которые загрязняют, ведут к новому существованию, создают проблемы, болью-созревают, ведут к будущему рождению, старению, и смерти.
Evaṁ kho, ānanda, antevāsūpaddavo hoti.Вот как происходит гибель ученика.

Kathañcānanda, brahmacārūpaddavo hoti?
kathañcānanda → kathaṁ cānanda (bjt) | kathañcānanda brahmacārūpaddavo → kathañ ānanda brahmacariyūpaddavo (pts)
И каким образом наступает гибель того, кто живёт святой жизнью?
Idhānanda, tathāgato loke uppajjati arahaṁ sammāsambuddho vijjācaraṇasampanno sugato lokavidū anuttaro purisadammasārathi satthā devamanussānaṁ buddho bhagavā.
idhānanda → idh ānanda (pts)
Вот, монахи, в мире возникает Татхагата – тот, кто достиг совершенства, Правильно Пробуждённый, видением и поведением наделённый, высочайший, знаток миров, непревзойдённый вожак тех, кто должен обуздать себя, учитель богов и людей, пробуждённый, благословенный.
So vivittaṁ senāsanaṁ bhajati araññaṁ rukkhamūlaṁ pabbataṁ kandaraṁ giriguhaṁ susānaṁ vanapatthaṁ abbhokāsaṁ palālapuñjaṁ.Он затворяется в уединённом обиталище: в лесу, у подножия дерева, на горе, в ущелье, в пещере на склоне холма, на кладбище, в джунглях, на открытой местности, у стога соломы. Tassa tathāvūpakaṭṭhassa viharato anvāvattanti brāhmaṇagahapatikā negamā ceva jānapadā ca.
anvāvattanti → anvāvaṭṭanti (bj, sya-all, pts) | tathāvūpakaṭṭhassa → tathā vūpakaṭṭhassa (bjt) | ceva → eva (pts)
По мере того как он проживает там затворённым, брахманы и домохозяева из города или сельской местности навещают его,
So anvāvattantesu brāhmaṇagahapatikesu negamesu ceva jānapadesu ca na mucchaṁ nikāmayati, na gedhaṁ āpajjati, na āvattati bāhullāya.
anvāvattantesu → anvāvaṭṭantesu (bj); anvāvaṭṭesu (sya-all, pts) | mucchaṁ → mucchati na (bj) | āvattati → āvaṭṭati (bj, sya-all, pts) | mucchaṁ nikāmayati → mucchati kāmayati (pts) | gedhaṁ → gedhiṁ (pts) | ceva → eva (pts)
но он не сбивается с пути, не переполняется желанием, не поддаётся жажде, не возвращается к роскоши.
Tasseva kho panānanda, satthu sāvako tassa satthu vivekamanubrūhayamāno
vivekamanubrūhayamāno → vivekam anuyutto brūhayamāno (pts) | tasseva → tass eva (pts) | panānanda → pan ānanda (pts)
Но ученик этого учителя, подражая затворничеству учителя,
vivittaṁ senāsanaṁ bhajati araññaṁ rukkhamūlaṁ pabbataṁ kandaraṁ giriguhaṁ susānaṁ vanapatthaṁ abbhokāsaṁ palālapuñjaṁ.затворяется в уединённом обиталище: в лесу, у подножия дерева, на горе, в ущелье, в пещере на склоне холма, на кладбище, в джунглях, на открытой местности, у стога соломы. Tassa tathāvūpakaṭṭhassa viharato anvāvattanti brāhmaṇagahapatikā negamā ceva jānapadā ca.
anvāvattanti → anvāvaṭṭanti (bj, sya-all, pts) | tathāvūpakaṭṭhassa → tathā vūpakaṭṭhassa (bjt) | ceva → eva (pts)
По мере того как он проживает там затворённым, брахманы и домохозяева из города или сельской местности навещают его,
So anvāvattantesu brāhmaṇagahapatikesu negamesu ceva jānapadesu ca mucchaṁ nikāmayati, gedhaṁ āpajjati, āvattati bāhullāya.
anvāvattantesu → anvāvaṭṭantesu (bj); anvāvaṭṭesu (sya-all, pts) | mucchaṁ → mucchati (bj) | āvattati → āvaṭṭati (bj, sya-all, pts) | mucchaṁ nikāmayati gedhaṁ → mucchati kāmayati gedhiṁ (pts) | ceva → eva (pts)
и в итоге он сбивается с пути, переполняется желанием, поддаётся жажде, возвращается к роскоши.
Ayaṁ vuccatānanda, upaddavo brahmacārī.
vuccatānanda → vuccati ānanda (sya-all) | vuccatānanda upaddavo → vuccat ānanda uppadduto (pts)
Говорится, что этот, живущий святой жизнью, погиб гибелью того, кто живёт святой жизнью.
Brahmacārūpaddavena avadhiṁsu naṁ pāpakā akusalā dhammā saṅkilesikā ponobbhavikā sadarā dukkhavipākā āyatiṁ jātijarāmaraṇiyā.
jātijarāmaraṇiyā → jātijarāmaraṇīyā (sya-all) | ponobbhavikā → poṇobhavikā (pts) | saṅkilesikā → saṁkilesikā (my, ms2005) | saṅkilesikā ponobbhavikā → saṁkilesikā ponobhavikā (bjt) | saṅkilesikā ponobbhavikā → saṁkilesikā poṇobhavikā (pts)
Его сразили плохие, неблагие состояния, которые загрязняют, ведут к новому существованию, создают проблемы, болью-созревают, ведут к будущему рождению, старению, и смерти.
Evaṁ kho, ānanda, brahmacārūpaddavo hoti.Вот как происходит гибель того, кто живёт святой жизнью.

Tatrānanda, yo cevāyaṁ ācariyūpaddavo, yo ca antevāsūpaddavo ayaṁ tehi brahmacārūpaddavo dukkhavipākataro ceva kaṭukavipākataro ca, api ca vinipātāya saṁvattati.
cevāyaṁ → ceva (sya-all) | api ca → apica (th) | tatrānanda → tatr ānanda (pts) | cevāyaṁ → evāyaṁ (pts) | ayaṁ → ayan (pts) | ceva → eva (pts)
И в этом отношении, Ананда, гибель того, кто живёт святой жизнью, имеет более болезненный результат, более горький результат, чем гибель учителя или гибель ученика, и даже ведёт в нижние миры.

Tasmātiha maṁ, ānanda, mittavatāya samudācaratha, mā sapattavatāya.Поэтому, Ананда, ведите себя с дружелюбием по отношению ко мне, а не с враждебностью. Taṁ vo bhavissati dīgharattaṁ hitāya sukhāya.Это приведёт к вашему благополучию и приятному на долгое время.

Kathañcānanda, satthāraṁ sāvakā sapattavatāya samudācaranti, no mittavatāya?
kathañcānanda → kathaṁ cānanda (bjt) | kathañcānanda → kathañ ānanda (pts)
И каким образом ученики ведут себя с враждебностью по отношению к Учителю, а не с дружелюбием?
Idhānanda, satthā sāvakānaṁ dhammaṁ deseti anukampako hitesī anukampaṁ upādāya:
idhānanda → idh ānanda (pts)
Вот, Ананда, сострадательный и желающий им благополучия, почтенный из сострадания обучает Дхамме учеников:
‘idaṁ vo hitāya, idaṁ vo sukhāyā’ti.“Это ради вашего благополучия, это ради вашего приятного”. Tassa sāvakā na sussūsanti, na sotaṁ odahanti, na aññā cittaṁ upaṭṭhapenti, vokkamma ca satthusāsanā vattanti.
sussūsanti → sussusanti (sya-all) | satthusāsanā → satthu sāsanaṁ (sya-all) | na aññā → aññaṁ (pts) | cittaṁ → aññaṁ cittanti dissati. na iti na dissati (sya-all: yu.) | sāsanaṁ → ba. sāsanāti dissati (sya-all: yu.) | aññaṁ → Si na aññā. (pts note) | sāsanā → So Sky Bu; Si sāsanaṁ. (pts note) | satthusāsanā → satthu sāsanā (pts)
Его ученики не желают слушать, или склонять ухо, или направлять свои умы на познание. Они отклоняются и отворачиваются от Учения Учителя.
Evaṁ kho, ānanda, satthāraṁ sāvakā sapattavatāya samudācaranti, no mittavatāya.
no → So Si; Sky yo ne. (pts note)
Вот как ученики ведут себя с враждебностью по отношению к Учителю, а не с дружелюбием.

Kathañcānanda, satthāraṁ sāvakā mittavatāya samudācaranti, no sapattavatāya?
kathañcānanda → kathañ ānanda (pts)
И каким образом ученики ведут себя с дружелюбием по отношению к Учителю, а не с враждебностью?
Idhānanda, satthā sāvakānaṁ dhammaṁ deseti anukampako hitesī anukampaṁ upādāya:
idhānanda → idh ānanda (pts)
Вот, Ананда, сострадательный и желающий им благополучия, почтенный из сострадания обучает Дхамме учеников:
‘idaṁ vo hitāya, idaṁ vo sukhāyā’ti.“Это ради вашего благополучия, это ради вашего приятного”. Tassa sāvakā sussūsanti, sotaṁ odahanti, aññā cittaṁ upaṭṭhapenti, na ca vokkamma satthusāsanā vattanti.
sussūsanti → sussusanti (sya-all) | satthusāsanā → satthu sāsanaṁ (sya-all) | aññā → na aññaṁ (pts) | cittaṁ → aññaṁ cittaṁ (bj: PTS) | satthusāsanā → sāsanaṁ (bj: syā) | cittaṁ → na aññaṁ cittanti dissati (sya-all: yu.) | na → Sky Si omit na here, though Sky insert it before sussūsanti and sotaṁ in this sentence. (pts note) | ca → Si na ca v. (pts note) | vokkamma → vokkama (my, bjt) | + → vokkamma (pts) | vokkamma satthusāsanā → satthu sāsanā (pts)
Его ученики желают слушать, и склоняют ухо, направляют свои умы на познание. Они не отклоняются и не отворачиваются от Учения Учителя.
Evaṁ kho, ānanda, satthāraṁ sāvakā mittavatāya samudācaranti, no sapattavatāya.Вот как ученики ведут себя с дружелюбием по отношению к Учителю, а не с враждебностью.

Tasmātiha maṁ, ānanda, mittavatāya samudācaratha, mā sapattavatāya.Поэтому, Ананда, ведите себя с дружелюбием по отношению ко мне, а не с враждебностью. Taṁ vo bhavissati dīgharattaṁ hitāya sukhāya.
sukhāya → sukhāyāti (sya-all)
Это приведёт к вашему благополучию и приятному на долгое время.
Na vo ahaṁ, ānanda, tathā parakkamissāmi yathā kumbhakāro āmake āmakamatte.
vo → kho (bj); te (sya-all) | vo → Si te; Sky kho. (pts note)
Я не стану обращаться с вами, как гончар обращается с грубой сырой глиной.
Niggayha niggayhāhaṁ, ānanda, vakkhāmi;
niggayha niggayhāhaṁ → niggayhaniggayhāhaṁ (th)
Неоднократно сдерживая вас, я буду говорить с вами, Ананда.
pavayha pavayha, ānanda, vakkhāmi.
pavayha pavayha, ānanda, vakkhāmi → pavayha ānanda pavayha vakkhāmi (bj); pavayha pavayha (pts1ed); paggayha paggayha ānanda vakkhāmi (mr) | pavayha pavayha → pavayhapavayhāhaṁ (sya-all) | ānanda vakkhāmi → (pts) | vakkhāmi → pavayha pavayha (cck: sī. pī.); paggayha paggayha ānanda vakkhāmi (cck: ka.) | pavayha → Si adds Ānanda vakkhāmi. (pts note)
Неоднократно делая вам замечания, я буду говорить с вами, Ананда.
Yo sāro so ṭhassatī”ti.
ṭhassatīti → So Si Bu and Dhp. p. 271; Sk yassatīti; Sy sassatīti. (pts note)
Прочная сердцевина выдержит [испытание]”.

Idamavoca bhagavā.
idamavoca → idam avoca (pts)
Так сказал Благословенный.
Attamano āyasmā ānando bhagavato bhāsitaṁ abhinandīti.Уважаемый Ананда был доволен и восхитился словами Благословенного.

Mahāsuññatasuttaṁ niṭṭhitaṁ dutiyaṁ.
mahāsuññatasuttaṁ niṭṭhitaṁ → mahāsuññata suttaṁ (bjt)

Принципы · Обоснование · Глоссарий · 6 изданий Пали
MP3: пали · русский


Переводы: English · Русский · Deutsch · Italiano