Evaṁ me sutaṁ—ข้าพเจ้าได้สดับมาอย่างนี้ ekaṁ samayaṁ bhagavā cātumāyaṁ viharati āmalakīvane.สมัยหนึ่ง พระผู้มีพระภาคประทับอยู่ ณ อามลกีวัน หมู่บ้านจาตุมา

Tena kho pana samayena sāriputtamoggallānappamukhāni pañcamattāni bhikkhusatāni cātumaṁ anuppattāni honti bhagavantaṁ dassanāya.สมัยนั้นแล ภิกษุประมาณ ๕๐๐ รูป มีท่านพระสารีบุตรและท่านพระมหาโมคคัลลานะเป็น หัวหน้า เดินทางมาถึงบ้านจาตุมาเพื่อเข้าเฝ้าพระผู้มีพระภาค Te ca āgantukā bhikkhū nevāsikehi bhikkhūhi saddhiṁ paṭisammodamānā senāsanāni paññāpayamānā pattacīvarāni paṭisāmayamānā uccāsaddā mahāsaddā ahesuṁ.ภิกษุอาคันตุกะ เหล่านั้นสนทนาปราศรัยกับภิกษุเจ้าถิ่น จัดเสนาสนะ เก็บบาตรและจีวรอยู่ ส่งเสียง ดังอื้ออึง

Atha kho bhagavā āyasmantaṁ ānandaṁ āmantesi:
āmantesi → addasāsuṁ (bj: sīmu8, PTS)ครั้งนั้น พระผู้มีพระภาครับสั่งเรียกท่านพระอานนท์มาตรัสถามว่า “ke panete, ānanda, uccāsaddā mahāsaddā, kevaṭṭā maññe macchavilope”ti?
macchavilopeti → macchaṁ vilopentīti (sya-all)“อานนท์ ผู้ที่ส่งเสียงดังอื้ออึงเหมือนชาวประมงแย่งปลากัน เป็นภิกษุพวกไหน”

“Etāni, bhante, sāriputtamoggallānappamukhāni pañcamattāni bhikkhusatāni cātumaṁ anuppattāni bhagavantaṁ dassanāya.ท่านพระอานนท์ทูลตอบว่า “ข้าแต่พระองค์ผู้เจริญ ภิกษุประมาณ ๕๐๐ รูป มีท่านพระสารีบุตรและท่านพระมหาโมคคัลลานะเป็นหัวหน้า เดินทางมาถึงบ้าน จาตุมาเพื่อเข้าเฝ้าพระผู้มีพระภาค Te āgantukā bhikkhū nevāsikehi bhikkhūhi saddhiṁ paṭisammodamānā senāsanāni paññāpayamānā pattacīvarāni paṭisāmayamānā uccāsaddā mahāsaddā”ti.
senāsanāni → āsanāni (sya-all)ภิกษุอาคันตุกะเหล่านั้นสนทนาปราศรัยกับภิกษุ เจ้าถิ่น จัดเสนาสนะ เก็บบาตรและจีวรอยู่ ส่งเสียงดังอื้ออึง พระพุทธเจ้าข้า”

“Tenahānanda, mama vacanena te bhikkhū āmantehi:
te → (sya-all)“อานนท์ ถ้าเช่นนั้น เธอจงไปเรียกภิกษุเหล่านั้นมาตามคำของเราว่า ‘satthā āyasmante āmantetī’”ti.
satthā āyasmante → satthāyasmante (bj, pts) | āmantetīti → āmantesīti (sya-all)‘พระศาสดาตรัสเรียกท่านทั้งหลาย”

“Evaṁ, bhante”ti kho āyasmā ānando bhagavato paṭissutvā yena te bhikkhū tenupasaṅkami; upasaṅkamitvā te bhikkhū etadavoca:ท่านพระอานนท์ทูลรับสนองพระดำรัสแล้ว จึงเข้าไปหาภิกษุเหล่านั้นถึงที่พัก ได้กล่าวกับภิกษุเหล่านั้นว่า “satthā āyasmante āmantetī”ti.
satthā āyasmante → satthāyasmante (bj, pts)“พระศาสดาตรัสเรียกท่านทั้งหลาย”

“Evamāvuso”ti kho te bhikkhū āyasmato ānandassa paṭissutvā yena bhagavā tenupasaṅkamiṁsu; upasaṅkamitvā bhagavantaṁ abhivādetvā ekamantaṁ nisīdiṁsu. Ekamantaṁ nisinne kho te bhikkhū bhagavā etadavoca:ภิกษุเหล่านั้นรับคำแล้ว เข้าไปเฝ้าพระผู้มีพระภาคถึงที่ประทับ ถวายอภิวาท พระผู้มีพระภาคแล้วนั่ง ณ ที่สมควร พระผู้มีพระภาคตรัสกับภิกษุเหล่านั้นว่า

“kiṁ nu tumhe, bhikkhave, uccāsaddā mahāsaddā, kevaṭṭā maññe macchavilope”ti?
macchavilopeti → macchaṁ vilopentīti (sya-all)“ภิกษุทั้งหลาย เธอทั้งหลายพากันส่งเสียงดังอื้ออึง เหมือนชาวประมงแย่งปลา กันหรือ”

“Imāni, bhante, sāriputtamoggallānappamukhāni pañcamattāni bhikkhusatāni cātumaṁ anuppattāni bhagavantaṁ dassanāya.ภิกษุเหล่านั้นกราบทูลว่า “ข้าแต่พระองค์ผู้เจริญ ภิกษุประมาณ ๕๐๐ รูป มีท่านพระสารีบุตรและท่านพระมหาโมคคัลลานะเป็นหัวหน้า เดินทางมาถึงบ้าน จาตุมาเพื่อเข้าเฝ้าพระผู้มีพระภาค Teme āgantukā bhikkhū nevāsikehi bhikkhūhi saddhiṁ paṭisammodamānā senāsanāni paññāpayamānā pattacīvarāni paṭisāmayamānā uccāsaddā mahāsaddā”ti.
mahāsaddāti gacchatha → mahāsaddā ti gacchathā (pts)ภิกษุอาคันตุกะเหล่านั้นปราศรัยกับภิกษุเจ้าถิ่น จัดเสนาสนะ เก็บบาตรและจีวรอยู่ ส่งเสียงดังอื้ออึง พระพุทธเจ้าข้า”

“Gacchatha, bhikkhave, paṇāmemi vo, na vo mama santike vatthabban”ti.“ภิกษุทั้งหลาย เธอทั้งหลายจงไป เราขอขับไล่เธอทั้งหลาย เธอทั้งหลาย ไม่ควรอยู่ในสำนักของเรา”

“Evaṁ, bhante”ti kho te bhikkhū bhagavato paṭissutvā uṭṭhāyāsanā bhagavantaṁ abhivādetvā padakkhiṇaṁ katvā senāsanaṁ saṁsāmetvā pattacīvaramādāya pakkamiṁsu.ภิกษุเหล่านั้นทูลรับสนองพระดำรัสแล้ว ลุกจากอาสนะถวายอภิวาทพระผู้มี พระภาค กระทำประทักษิณแล้วเก็บเสนาสนะ ถือบาตรและจีวรจากไป

Tena kho pana samayena cātumeyyakā sakyā santhāgāre sannipatitā honti kenacideva karaṇīyena.
santhāgāre → sandhāgāre (mr) | santhāgāre → sandhāgāre (cck: ka.)สมัยนั้น เจ้าศากยะชาวบ้านจาตุมา มาประชุมกันอยู่ที่หอประชุม ด้วยกรณียกิจบางอย่าง Addasaṁsu kho cātumeyyakā sakyā te bhikkhū dūratova āgacchante;
āgacchante → gacchante (bj) | addasaṁsu → addasāsuṁ (pts) | dūratova āgacchante → dūrato va gacchante (pts) | addasaṁsu → addasāsuṁ (bj: sīmu8, PTS) | addasaṁsu → addasāsuṁ (sya-all: sī. yu.)ได้เห็นภิกษุเหล่านั้นเดินมาแต่ไกล disvāna yena te bhikkhū tenupasaṅkamiṁsu; upasaṅkamitvā te bhikkhū etadavocuṁ:จึงเข้าไปหาภิกษุเหล่านั้น ถึงที่อยู่ ได้กล่าวกับภิกษุเหล่านั้นว่า “handa kahaṁ pana tumhe āyasmanto gacchathā”ti?“พระคุณท่านทั้งหลาย ท่านทั้งหลายจะพากัน ไปไหนเล่า”

“Bhagavatā kho, āvuso, bhikkhusaṅgho paṇāmito”ti.ภิกษุเหล่านั้นกล่าวว่า “ท่านผู้มีอายุทั้งหลาย ภิกษุสงฆ์ถูกพระผู้มีพระภาค ทรงขับไล่แล้ว”

“Tenahāyasmanto muhuttaṁ nisīdatha, appeva nāma mayaṁ sakkuṇeyyāma bhagavantaṁ pasādetun”ti.“พระคุณท่านทั้งหลาย ถ้าเช่นนั้น ขอท่านทั้งหลายจงนั่งอยู่ที่นี่สักครู่หนึ่ง บางทีพวกข้าพเจ้าอาจจะให้พระผู้มีพระภาคทรงพอพระทัยได้”

“Evamāvuso”ti kho te bhikkhū cātumeyyakānaṁ sakyānaṁ paccassosuṁ.ภิกษุเหล่านั้นรับคำแล้ว

Atha kho cātumeyyakā sakyā yena bhagavā tenupasaṅkamiṁsu; upasaṅkamitvā bhagavantaṁ abhivādetvā ekamantaṁ nisīdiṁsu. Ekamantaṁ nisinnā kho cātumeyyakā sakyā bhagavantaṁ etadavocuṁ:ลำดับนั้น พวกเจ้าศากยะชาวบ้านจาตุมาเข้าไปเฝ้า พระผู้มีพระภาคถึงที่ประทับ ถวายอภิวาทแล้วนั่ง ณ ที่สมควรแล้ว ได้กราบทูล พระผู้มีพระภาคว่า

“abhinandatu, bhante, bhagavā bhikkhusaṅghaṁ;“ข้าแต่พระองค์ผู้เจริญ ขอพระผู้มีพระภาคจงทรงชื่นชมภิกษุสงฆ์ abhivadatu, bhante, bhagavā bhikkhusaṅghaṁ.ขอจงรับสั่ง กับภิกษุสงฆ์เถิด Seyyathāpi, bhante, bhagavatā pubbe bhikkhusaṅgho anuggahito; evameva bhagavā etarahi anuggaṇhātu bhikkhusaṅghaṁ.
anuggahito evameva → anuggahīto evamevaṁ (pts) | evameva → evamevaṁ (bj: sīmu8)ขอพระผู้มีพระภาคจงทรงอนุเคราะห์ ภิกษุสงฆ์ในบัดนี้ เหมือนอย่าง ที่เคยทรงอนุเคราะห์ในกาลก่อนด้วยเถิด Santettha, bhante, bhikkhū navā acirapabbajitā adhunāgatā imaṁ dhammavinayaṁ.ในภิกษุสงฆ์นี้ ภิกษุทั้งหลายที่ยังเป็น นวกะบวชไม่นาน เพิ่งมาสู่พระธรรมวินัยนี้ก็มีอยู่ Tesaṁ bhagavantaṁ dassanāya alabhantānaṁ siyā aññathattaṁ, siyā vipariṇāmo.เมื่อภิกษุเหล่านั้นไม่ได้เข้าเฝ้า พระผู้มีพระภาค จะพึงมีความน้อยใจ มีความแปรผันไป Seyyathāpi, bhante, bījānaṁ taruṇānaṁ udakaṁ alabhantānaṁ siyā aññathattaṁ siyā vipariṇāmo;
vipariṇāmo → viparināmo (bj)พืชที่ยังอ่อนเมื่อขาดน้ำก็จะเหี่ยวเฉาแปรเปลี่ยนสภาพไป แม้ฉันใด evameva kho, bhante, santettha bhikkhū navā acirapabbajitā adhunāgatā imaṁ dhammavinayaṁ, tesaṁ bhagavantaṁ dassanāya alabhantānaṁ siyā aññathattaṁ, siyā vipariṇāmo.
vipariṇāmo → viparināmo (bj) | kho → (sya-all)ในภิกษุสงฆ์นี้ ภิกษุทั้งหลายที่ยังเป็นนวกะบวชไม่นาน เพิ่งมาสู่พระธรรมวินัยนี้มีอยู่ ก็ฉันนั้นเหมือนกัน เมื่อภิกษุเหล่านั้นไม่ได้เข้าเฝ้าพระผู้มีพระภาค จะพึงมีความน้อยใจ มีความแปรผันไป Seyyathāpi, bhante, vacchassa taruṇassa mātaraṁ apassantassa siyā aññathattaṁ, siyā vipariṇāmo;
vipariṇāmo → viparināmo (bj)ลูกโคอ่อนเมื่อไม่เห็นแม่ก็จะร้องหาเที่ยวซมซานไป แม้ฉันใด evameva kho, bhante, santettha bhikkhū navā acirapabbajitā adhunāgatā imaṁ dhammavinayaṁ, tesaṁ bhagavantaṁ apassantānaṁ siyā aññathattaṁ, siyā vipariṇāmo.ในภิกษุสงฆ์นี้ ภิกษุทั้งหลายที่ยังเป็นนวกะบวชไม่นาน เพิ่งมาสู่พระธรรมวินัยนี้มีอยู่ ก็ฉันนั้นเหมือนกัน เมื่อภิกษุเหล่านั้นไม่ได้เข้าเฝ้าพระผู้มีพระภาค จะพึงมีความน้อยใจ มีความแปรผันไป Abhinandatu, bhante, bhagavā bhikkhusaṅghaṁ;ข้าแต่พระองค์ผู้เจริญ ขอพระผู้มีพระภาคจงทรงชื่นชมภิกษุสงฆ์ abhivadatu, bhante, bhagavā bhikkhusaṅghaṁ.ขอจงรับสั่ง กับภิกษุสงฆ์เถิด Seyyathāpi, bhante, bhagavatā pubbe bhikkhusaṅgho anuggahito; evameva bhagavā etarahi anuggaṇhātu bhikkhusaṅghan”ti.
anuggahito evameva → anuggahīto evamevaṁ (pts)ขอพระผู้มีพระภาคจงทรงอนุเคราะห์ภิกษุสงฆ์ในบัดนี้ เหมือนอย่าง ที่เคยทรงอนุเคราะห์ในกาลก่อนด้วยเถิด”

Atha kho brahmā sahampati bhagavato cetasā cetoparivitakkamaññāya—seyyathāpi nāma balavā puriso samiñjitaṁ vā bāhaṁ pasāreyya, pasāritaṁ vā bāhaṁ samiñjeyya; evameva—brahmaloke antarahito bhagavato purato pāturahosi.
samiñjitaṁ → sammiñjitaṁ (bj, sya-all, km) | samiñjitaṁ → sammiñjitaṁ (cck: sī. syā. kaṁ. pī.)ครั้งนั้น ท้าวสหัมบดีพรหมทรงทราบความรำพึงในพระทัยของพระ ผู้มีพระภาคด้วยใจของตนแล้ว ได้อันตรธานจากพรหมโลกมาปรากฏในที่เฉพาะพระ พักตร์ของพระผู้มีพระภาค เปรียบเหมือนคนที่แข็งแรงเหยียดแขนออกหรือคู้แขนเข้า Atha kho brahmā sahampati ekaṁsaṁ uttarāsaṅgaṁ karitvā yena bhagavā tenañjaliṁ paṇāmetvā bhagavantaṁ etadavoca:แล้วห่มผ้าเฉวียงบ่า ประนมมือไปทางที่พระผู้มีพระภาคประทับอยู่ได้กราบทูลว่า

“abhinandatu, bhante, bhagavā bhikkhusaṅghaṁ;“ขอพระผู้มีพระภาคจงทรงชื่นชมภิกษุสงฆ์ abhivadatu, bhante, bhagavā bhikkhusaṅghaṁ.ขอจงรับสั่งกับภิกษุสงฆ์เถิด Seyyathāpi, bhante, bhagavatā pubbe bhikkhusaṅgho anuggahito; evameva bhagavā etarahi anuggaṇhātu bhikkhusaṅghaṁ.
anuggahito evameva → anuggahīto evamevaṁ (pts)ขอ พระผู้มีพระภาคจงทรงอนุเคราะห์ภิกษุสงฆ์ในบัดนี้ เหมือนกับที่เคยทรงอนุเคราะห์ ในกาลก่อนด้วยเถิด Santettha, bhante, bhikkhū navā acirapabbajitā adhunāgatā imaṁ dhammavinayaṁ, tesaṁ bhagavantaṁ dassanāya alabhantānaṁ siyā aññathattaṁ, siyā vipariṇāmo.ในภิกษุสงฆ์นี้ ภิกษุทั้งหลายที่ยังเป็นนวกะ บวชไม่นาน เพิ่งมาสู่พระธรรมวินัยนี้ก็มีอยู่ เมื่อภิกษุเหล่านั้นไม่ได้เข้าเฝ้าพระผู้มีพระภาค จะพึง มีความน้อยใจ มีความแปรผันไป Seyyathāpi, bhante, bījānaṁ taruṇānaṁ udakaṁ alabhantānaṁ siyā aññathattaṁ, siyā vipariṇāmo;พืชที่ยังอ่อนเมื่อขาดน้ำก็จะเหี่ยวเฉาแปรเปลี่ยนสภาพไป แม้ฉันใด evameva kho, bhante, santettha bhikkhū navā acirapabbajitā adhunāgatā imaṁ dhammavinayaṁ, tesaṁ bhagavantaṁ dassanāya alabhantānaṁ siyā aññathattaṁ, siyā vipariṇāmo.
kho → (sya-all)ในภิกษุสงฆ์นี้ ภิกษุทั้งหลายที่ยังเป็นนวกะ บวชไม่นาน เพิ่งมาสู่พระธรรมวินัยนี้มีอยู่ ก็ฉันนั้น เหมือนกัน เมื่อภิกษุเหล่านั้นไม่ได้เข้าเฝ้าพระผู้มีพระภาค จะพึงมีความน้อยใจ มีความแปรผันไป Seyyathāpi, bhante, vacchassa taruṇassa mātaraṁ apassantassa siyā aññathattaṁ, siyā vipariṇāmo;ลูกโคอ่อนเมื่อไม่เห็นแม่ก็จะร้องหาเที่ยวซมซานไป แม้ฉันใด evameva kho, bhante, santettha bhikkhū navā acirapabbajitā adhunāgatā imaṁ dhammavinayaṁ, tesaṁ bhagavantaṁ apassantānaṁ siyā aññathattaṁ, siyā vipariṇāmo.ในภิกษุสงฆ์นี้ ภิกษุทั้งหลายที่ยังเป็นนวกะ บวชไม่นาน เพิ่งมาสู่พระธรรมวินัยนี้มีอยู่ ก็ฉันนั้น เหมือนกัน เมื่อภิกษุเหล่านั้นไม่ได้เข้าเฝ้าพระผู้มีพระภาค จะพึงมีความน้อยใจ มีความแปรผันไป Abhinandatu, bhante, bhagavā bhikkhusaṅghaṁ;ข้าแต่พระองค์ผู้เจริญ ขอพระผู้มีพระภาคจงทรงชื่นชมภิกษุสงฆ์ abhivadatu, bhante, bhagavā bhikkhusaṅghaṁ.ขอจงรับสั่งกับ ภิกษุสงฆ์เถิด Seyyathāpi, bhante, bhagavatā pubbe bhikkhusaṅgho anuggahito; evameva bhagavā etarahi anuggaṇhātu bhikkhusaṅghan”ti.
anuggahito evameva → anuggahīto evamevaṁ (pts)ขอพระผู้มีพระภาคจงทรงอนุเคราะห์ภิกษุสงฆ์ในบัดนี้ เหมือนกับ ที่เคยทรงอนุเคราะห์ในกาลก่อนด้วยเถิด พระพุทธเจ้าข้า”

Asakkhiṁsu kho cātumeyyakā ca sakyā brahmā ca sahampati bhagavantaṁ pasādetuṁ bījūpamena ca taruṇūpamena ca.
ca → cāti (sya-all)เจ้าศากยะชาวบ้านจาตุมาและท้าวสหัมบดีพรหม สามารถทูลขอให้ พระผู้มีพระภาคทรงพอพระทัยด้วยคำวิงวอนเปรียบด้วยพืชที่ยังอ่อน และด้วยคำ วิงวอนเปรียบด้วยลูกโคอ่อน

Atha kho āyasmā mahāmoggallāno bhikkhū āmantesi:ครั้งนั้น ท่านพระมหาโมคคัลลานะจึงเรียกภิกษุทั้งหลายมากล่าวว่า “uṭṭhethāvuso, gaṇhatha pattacīvaraṁ.
uṭṭhethāvuso gaṇhatha → uṭṭhahathāvuso gaṇhātha (bj, pts) | uṭṭhethāvuso → ba. evaṁ. sī. yu. uṭṭhahathāvuso (sya-all note)“ท่าน ผู้มีอายุทั้งหลาย พวกท่านจงลุกขึ้น Pasādito bhagavā cātumeyyakehi ca sakyehi brahmunā ca sahampatinā bījūpamena ca taruṇūpamena cā”ti.
sakyehi → sakkehi (pts)จงถือบาตรและจีวรเถิด เจ้าศากยะชาวเมือง จาตุมาและท้าวสหัมบดีพรหมได้กราบทูลให้พระผู้มีพระภาคทรงพอพระทัยแล้ว ด้วยคำวิงวอนเปรียบด้วยพืชที่ยังอ่อน และด้วยคำวิงวอนเปรียบด้วยลูกโคอ่อน”

“Evamāvuso”ti kho te bhikkhū āyasmato mahāmoggallānassa paṭissutvā uṭṭhāyāsanā pattacīvaramādāya yena bhagavā tenupasaṅkamiṁsu; upasaṅkamitvā bhagavantaṁ abhivādetvā ekamantaṁ nisīdiṁsu. Ekamantaṁ nisinnaṁ kho āyasmantaṁ sāriputtaṁ bhagavā etadavoca:ภิกษุเหล่านั้นรับคำแล้ว จึงลุกจากอาสนะ ถือบาตรและจีวรเข้าไปเฝ้าพระผู้ มีพระภาคถึงที่ประทับ ถวายอภิวาทพระผู้มีพระภาคแล้วนั่ง ณ ที่สมควร พระผู้มี พระภาคตรัสกับท่านพระสารีบุตรว่า “kinti te, sāriputta, ahosi mayā bhikkhusaṅghe paṇāmite”ti?“สารีบุตร เมื่อเราขับไล่ภิกษุสงฆ์ เธอได้มี ความคิดอย่างไร”

“Evaṁ kho me, bhante, ahosi:ท่านพระสารีบุตรกราบทูลว่า “ข้าแต่พระองค์ผู้เจริญ เมื่อพระผู้มีพระภาค ทรงขับไล่ภิกษุสงฆ์ ข้าพระองค์ได้มีความคิดอย่างนี้ว่า ‘bhagavatā bhikkhusaṅgho paṇāmito.
bhikkhusaṅgho paṇāmito appossukko dāni → bhikkhusaṅghe paṇāmite appossukkodāni (bj, sya-all) | bhikkhusaṅgho paṇāmito → bhikkhusaṅghe paṇāmite (pts) | paṇāmite → bhikkhusaṅgo paṇāmito (bj: machasaṁ)‘พระผู้มีพระภาคทรงขับไล่ ภิกษุสงฆ์แล้ว Appossukko dāni bhagavā diṭṭhadhammasukhavihāraṁ anuyutto viharissati, mayampi dāni appossukkā diṭṭhadhammasukhavihāramanuyuttā viharissāmā’”ti.บัดนี้ พระผู้มีพระภาคจักทรงมีความขวนขวายน้อย เจริญธรรมเครื่องอยู่ เป็นสุขในปัจจุบัน อยู่ แม้เราทั้งหลายก็จักมีความขวนขวายน้อย เจริญธรรมเครื่อง อยู่เป็นสุขในปัจจุบันอยู่เช่นกัน”

“Āgamehi tvaṁ, sāriputta, āgamehi tvaṁ, sāriputta, diṭṭhadhammasukhavihāran”ti.
tvaṁ → tvaṁ sārīputta na kho te (sya-all) | diṭṭhadhammasukhavihāranti → punapi evarūpaṁ cittaṁ uppādetabbanti (sya-all) | uppādetabbanti → na kho te -pe- uppādetabbaṁ (bj: machasaṁ natthi.) | sārīputta → ba. ito paraṁ diṭṭhadhammasukhavihāranti pāṭho dissati (sya-all note)“สารีบุตร เธอจงรอก่อน เธอจงรอก่อน ธรรมเครื่องอยู่เป็นสุขในปัจจุบัน จงพักไว้ก่อน เธอไม่ควรให้ความคิดเห็นปานนี้เกิดขึ้นอีก”

Atha kho bhagavā āyasmantaṁ mahāmoggallānaṁ āmantesi:ลำดับนั้น พระผู้มีพระภาครับสั่งเรียกท่านพระมหาโมคคัลลานะมาตรัสว่า “kinti te, moggallāna, ahosi mayā bhikkhusaṅghe paṇāmite”ti?“โมคคัลลานะ เมื่อเราขับไล่ภิกษุสงฆ์ เธอได้มีความคิดอย่างไร”

“Evaṁ kho me, bhante, ahosi:ท่านพระมหาโมคคัลลานะกราบทูลว่า “ข้าแต่พระองค์ผู้เจริญ เมื่อพระผู้มี พระภาคทรงขับไล่ภิกษุสงฆ์ ข้าพระองค์ได้มีความคิดอย่างนี้ว่า ‘bhagavatā bhikkhusaṅgho paṇāmito.
bhikkhusaṅgho paṇāmito appossukko dāni → bhikkhusaṅghe paṇāmite appossukkodāni (bj, sya-all) | bhikkhusaṅgho paṇāmito → bhikkhusaṅghe paṇāmite (pts)‘พระผู้มีพระภาค ทรงขับไล่ภิกษุสงฆ์แล้ว Appossukko dāni bhagavā diṭṭhadhammasukhavihāraṁ anuyutto viharissati, ahañca dāni āyasmā ca sāriputto bhikkhusaṅghaṁ pariharissāmā’”ti.บัดนี้ พระผู้มีพระภาคจักทรงมีความขวนขวายน้อย เจริญธรรมเครื่องอยู่เป็นสุขในปัจจุบันอยู่ ข้าพระองค์และท่านสารีบุตรจักช่วยกัน บริหารภิกษุสงฆ์”

“Sādhu sādhu, moggallāna.“ดีละ ดีละ โมคคัลลานะ ความจริง Ahaṁ vā hi, moggallāna, bhikkhusaṅghaṁ parihareyyaṁ sāriputtamoggallānā vā”ti.เรา สารีบุตรหรือโมคคัลลานะเท่านั้น ควรบริหารภิกษุสงฆ์”

Atha kho bhagavā bhikkhū āmantesi:ลำดับนั้น พระผู้มีพระภาครับสั่งเรียกภิกษุทั้งหลายมาตรัสว่า

“cattārimāni, bhikkhave, bhayāni udakorohante pāṭikaṅkhitabbāni.“ภิกษุทั้งหลาย ภัย ๔ ประการนี้ ที่คนลงไปในน้ำพึงประสบ Katamāni cattāri?ภัย ๔ ประการ อะไรบ้าง คือ Ūmibhayaṁ, kumbhīlabhayaṁ, āvaṭṭabhayaṁ, susukābhayaṁ—
Ūmibhayaṁ → ummibhayaṁ (sya-all, km) | ūmibhayaṁ → ummibhayaṁ (sya-all) | Ūmibhayaṁ → ummībhayaṁ (cck: syā. kaṁ.) | ummibhayaṁ → ba. evaṁ. sī. yu. ūmibhayaṁ (sya-all note)๑. อูมิภัย (ภัยจากคลื่น) ๒. กุมภีลภัย (ภัยจากจระเข้) ๓. อาวัฏฏภัย (ภัยจากน้ำวน) ๔. สุสุกาภัย (ภัยจากปลาร้าย) imāni, bhikkhave, cattāri bhayāni udakorohante pāṭikaṅkhitabbāni.ภัย ๔ ประการนี้แล ที่คนลงไปในน้ำพึงประสบ ฉันใด

Evameva kho, bhikkhave, cattārimāni bhayāni idhekacce puggale imasmiṁ dhammavinaye agārasmā anagāriyaṁ pabbajite pāṭikaṅkhitabbāni.ภิกษุทั้งหลาย ภัย ๔ ประการนี้ก็ฉันนั้นเหมือนกัน ที่กุลบุตรบางคนในโลกนี้ มีศรัทธาออกจากเรือนบวชเป็นบรรพชิตในธรรมวินัยนี้ พึงประสบ Katamāni cattāri?ภัย ๔ ประการ อะไรบ้าง คือ Ūmibhayaṁ, kumbhīlabhayaṁ, āvaṭṭabhayaṁ, susukābhayaṁ.
ūmibhayaṁ → ummibhayaṁ (sya-all)๑. อูมิภัย ๒. กุมภีลภัย ๓. อาวัฏฏภัย ๔. สุสุกาภัย

Katamañca, bhikkhave, ūmibhayaṁ?
ūmibhayaṁ → ummibhayaṁ (sya-all)อูมิภัย เป็นอย่างไร Idha, bhikkhave, ekacco kulaputto saddhā agārasmā anagāriyaṁ pabbajito hoti:คือ กุลบุตรบางคนในโลกนี้ มีศรัทธาออกจากเรือนบวชเป็นบรรพชิต คิดว่า ‘otiṇṇomhi jātiyā jarāya maraṇena sokehi paridevehi dukkhehi domanassehi upāyāsehi dukkhotiṇṇo dukkhapareto;
maraṇena → jarāmaraṇena (sya-all: sī. yu)‘เราถูกชาติ(ความเกิด) ชรา(ความแก่) มรณะ(ความตาย) โสกะ(ความเศร้าโศก) ปริเทวะ(ความคร่ำครวญ) ทุกข์(ความทุกข์กาย) โทมนัส(ความทุกข์ใจ) อุปายาส (ความคับแค้นใจ) ครอบงำ ตกอยู่ในกองทุกข์ มีทุกข์ประดังเข้ามา appeva nāma imassa kevalassa dukkhakkhandhassa antakiriyā paññāyethā’ti.ไฉนหนอ การ ทำกองทุกข์ทั้งหมดนี้ให้สิ้นสุด จะพึงปรากฏ’ Tamenaṁ tathā pabbajitaṁ samānaṁ sabrahmacārī ovadanti, anusāsanti:เพื่อนพรหมจารีตักเตือนพร่ำสอน เธอผู้บวชแล้วนั้นว่า ‘evaṁ te abhikkamitabbaṁ, evaṁ te paṭikkamitabbaṁ, evaṁ te ālokitabbaṁ, evaṁ te vilokitabbaṁ, evaṁ te samiñjitabbaṁ, evaṁ te pasāritabbaṁ, evaṁ te saṅghāṭipattacīvaraṁ dhāretabban’ti.
pasāretabbaṁ → pasāritabbaṁ (bj: machasaṁ)‘เธอพึงก้าวไปอย่างนี้ พึงถอยกลับอย่างนี้ พึงแลดูอย่างนี้ พึงเหลียวดูอย่างนี้ พึงคู้เข้าอย่างนี้ พึงเหยียดออกอย่างนี้ พึงครองสังฆาฏิ บาตร และจีวรอย่างนี้’ Tassa evaṁ hoti:เธอคิดอย่างนี้ว่า ‘mayaṁ kho pubbe agāriyabhūtā samānā aññe ovadāma, anusāsāma.
ovadāma, anusāsāma → ovadāmapi anusāsāmapi (bj, sya-all, km, pts1ed) | ovadāma anusāsāma → ovadāmapi anusāsāmpi (bj); ovadāmapi anusāsāmapi (sya-all) | kho → (sya-all) | ovadāma → ovadāma pi (pts) | anusāsāma → anusāsāma pi (pts) | ovadāmapi → ovadāma (bj: machasaṁ) | anusāsāmpi → anusāsāma (bj: machasaṁ) | anusāsāma → ovadāmapi anusāsāmapi (cck: sī. syā. kaṁ. pī.)‘เมื่อก่อน เราเป็นคฤหัสถ์มีแต่ตักเตือน พร่ำสอนผู้อื่น Ime panamhākaṁ puttamattā maññe, nattamattā maññe, amhe ovaditabbaṁ anusāsitabbaṁ maññantī’ti.
amhe → evaṁ (mr) | amhe → evaṁ (cck: ka.)ก็ภิกษุเหล่านี้ มีอายุคราวลูกคราวหลานของเรา ยังจะมาตักเตือน พร่ำสอนเรา’ So sikkhaṁ paccakkhāya hīnāyāvattati.เธอจึงบอกคืนสิกขากลับมาเป็นคฤหัสถ์ Ayaṁ vuccati, bhikkhave, ūmibhayassa bhīto sikkhaṁ paccakkhāya hīnāyāvatto.
ūmibhayassa → ummibhayassa (sya-all) | paccakkhāya hīnāyāvatto ūmibhayanti → paccakkhāyāvatto ummibhayanti (sya-all)นี้เรียกว่า ภิกษุผู้กลัวอูมิภัย บอกคืนสิกขากลับมาเป็นคฤหัสถ์ ‘Ūmibhayan’ti kho, bhikkhave, kodhupāyāsassetaṁ adhivacanaṁ.
kodhupāyāsassetaṁ → kodhupāyassetaṁ (sya-all)คำว่า อูมิภัย นี้ เป็นชื่อเรียกความโกรธและความคับแค้นใจ

Katamañca, bhikkhave, kumbhīlabhayaṁ?
kumbhīlabhayaṁ → kumabhīlabhayaṁ (sya-all)กุมภีลภัย เป็นอย่างไร Idha, bhikkhave, ekacco kulaputto saddhā agārasmā anagāriyaṁ pabbajito hoti:คือ กุลบุตรบางคนในโลกนี้ มีศรัทธาออกจากเรือนบวชเป็นบรรพชิต คิดว่า ‘otiṇṇomhi jātiyā jarāya maraṇena sokehi paridevehi dukkhehi domanassehi upāyāsehi dukkhotiṇṇo dukkhapareto;‘เราถูกชาติ ชรา มรณะ โสกะ ปริเทวะ ทุกข์ โทมนัส อุปายาสครอบงำ ตกอยู่ ในกองทุกข์ มีทุกข์ประดังเข้ามา appeva nāma imassa kevalassa dukkhakkhandhassa antakiriyā paññāyethā’ti.ไฉนหนอ การทำกองทุกข์ทั้งหมดนี้ให้สิ้นสุด จะพึงปรากฏ’ Tamenaṁ tathā pabbajitaṁ samānaṁ sabrahmacārī ovadanti anusāsanti:เพื่อนพรหมจารีตักเตือนพร่ำสอนเธอผู้บวชแล้วนั้นว่า ‘idaṁ te khāditabbaṁ, idaṁ te na khāditabbaṁ; idaṁ te bhuñjitabbaṁ, idaṁ te na bhuñjitabbaṁ; idaṁ te sāyitabbaṁ, idaṁ te na sāyitabbaṁ; idaṁ te pātabbaṁ, idaṁ te na pātabbaṁ; kappiyaṁ te khāditabbaṁ, akappiyaṁ te na khāditabbaṁ; kappiyaṁ te bhuñjitabbaṁ, akappiyaṁ te na bhuñjitabbaṁ; kappiyaṁ te sāyitabbaṁ, akappiyaṁ te na sāyitabbaṁ; kappiyaṁ te pātabbaṁ, akappiyaṁ te na pātabbaṁ; kāle te khāditabbaṁ, vikāle te na khāditabbaṁ; kāle te bhuñjitabbaṁ, vikāle te na bhuñjitabbaṁ; kāle te sāyitabbaṁ, vikāle te na sāyitabbaṁ; kāle te pātabbaṁ, vikāle te na pātabban’ti.‘สิ่งนี้เธอ ควรฉัน สิ่งนี้เธอไม่ควรฉัน สิ่งนี้เธอควรบริโภค สิ่งนี้เธอไม่ควรบริโภค สิ่งนี้เธอ ควรลิ้ม สิ่งนี้เธอไม่ควรลิ้ม สิ่งนี้เธอควรดื่ม สิ่งนี้เธอไม่ควรดื่ม สิ่งที่เป็นกัปปิยะ เธอควรฉัน สิ่งที่เป็นอกัปปิยะ เธอไม่ควรฉัน สิ่งที่เป็นกัปปิยะเธอควรบริโภค สิ่งที่ เป็นอกัปปิยะเธอไม่ควรบริโภค สิ่งที่เป็นกัปปิยะเธอควรลิ้ม สิ่งที่เป็นอกัปปิยะเธอ ไม่ควรลิ้ม สิ่งที่เป็นกัปปิยะเธอควรดื่ม สิ่งที่เป็นอกัปปิยะเธอไม่ควรดื่ม สิ่งนี้เธอควร ฉันในกาล สิ่งนี้เธอไม่ควรฉันในเวลาวิกาล สิ่งนี้เธอควรบริโภคในกาล สิ่งนี้เธอ ไม่ควรบริโภคในเวลาวิกาล สิ่งนี้เธอควรลิ้มในกาล สิ่งนี้เธอไม่ควรลิ้มในเวลาวิกาล สิ่งนี้เธอควรดื่มในกาล สิ่งนี้เธอไม่ควรดื่มในเวลาวิกาล’ Tassa evaṁ hoti: ‘mayaṁ kho pubbe agāriyabhūtā samānā yaṁ icchāma taṁ khādāma, yaṁ na icchāma na taṁ khādāma; yaṁ icchāma taṁ bhuñjāma, yaṁ na icchāma na taṁ bhuñjāma; yaṁ icchāma taṁ sāyāma, yaṁ na icchāma na taṁ sāyāma; yaṁ icchāma taṁ pivāma, yaṁ na icchāma na taṁ pivāma;
pivāma → pipāma (si, pts1ed) | pivāma → pipāma (pts) | pivāma → pipāma (bj: sīmu8, PTS) | pivāma → pipāma (cck: sī. pī.) | pivāma → pipāma (sya-all: sī. yu.)เธอคิดอย่างนี้ว่า ‘เมื่อก่อน เราเป็นคฤหัสถ์เคี้ยวกินสิ่งที่เราต้องการ ไม่เคี้ยวกินสิ่งที่เราไม่ต้องการ บริโภคสิ่ง ที่เราต้องการ ไม่บริโภคสิ่งที่เราไม่ต้องการ ลิ้มสิ่งที่เราต้องการ ไม่ลิ้มสิ่งที่เราไม่ ต้องการ ดื่มสิ่งที่เราต้องการ ไม่ดื่มสิ่งที่เราไม่ต้องการ kappiyampi khādāma, akappiyampi khādāma; kappiyampi bhuñjāma, akappiyampi bhuñjāma; kappiyampi sāyāma, akappiyampi sāyāma; kappiyampi pivāma, akappiyampi pivāma; kālepi khādāma, vikālepi khādāma; kālepi bhuñjāma vikālepi bhuñjāma; kālepi sāyāma, vikālepi sāyāma; kālepi pivāma, vikālepi pivāma.
akappiyampi → akappiyamyi (pts) | pivāma → pipāma (pts) | pivāma kālepi → pipāma kāle pi (pts)เคี้ยวกินทั้งสิ่งเป็นกัปปิยะ และสิ่งเป็นอกัปปิยะ บริโภคทั้งสิ่งเป็นกัปปิยะและสิ่งเป็นอกัปปิยะ ลิ้มทั้งสิ่งเป็น กัปปิยะและสิ่งเป็นอกัปปิยะ ดื่มทั้งสิ่งเป็นกัปปิยะและสิ่งเป็นอกัปปิยะ เคี้ยวกินทั้ง ในกาลและในเวลาวิกาล บริโภคทั้งในกาลและในเวลาวิกาล ลิ้มทั้งในกาลและในเวลา วิกาล ดื่มทั้งในกาลและในเวลาวิกาล Yampi no saddhā gahapatikā divā vikāle paṇītaṁ khādanīyaṁ bhojanīyaṁ denti tatthapime mukhāvaraṇaṁ maññe karontī’ti.สิ่งใดที่ประณีตไม่ว่าจะเป็นของเคี้ยวหรือของ บริโภค ที่คหบดีผู้มีศรัทธาถวายแก่เราทั้งในกาลและในเวลาวิกาล ภิกษุเหล่านี้ ทำเหมือนปิดปากแม้ในสิ่งของเหล่านั้น’ So sikkhaṁ paccakkhāya hīnāyāvattati.เธอจึงบอกคืนสิกขากลับมาเป็นคฤหัสถ์ Ayaṁ vuccati, bhikkhave, kumbhīlabhayassa bhīto sikkhaṁ paccakkhāya hīnāyāvatto.นี้เรียกว่า ภิกษุผู้กลัวกุมภีลภัย บอกคืนสิกขากลับมาเป็นคฤหัสถ์ ‘Kumbhīlabhayan’ti kho, bhikkhave, odarikattassetaṁ adhivacanaṁ.คำว่า กุมภีลภัย นี้ เป็นชื่อเรียกความเป็นคนเห็นแก่ปากท้อง

Katamañca, bhikkhave, āvaṭṭabhayaṁ?อาวัฏฏภัย เป็นอย่างไร Idha, bhikkhave, ekacco kulaputto saddhā agārasmā anagāriyaṁ pabbajito hoti:คือ กุลบุตรบางคนในโลกนี้ มีศรัทธาออกจากเรือนบวชเป็นบรรพชิต คิดว่า ‘otiṇṇomhi jātiyā jarāya maraṇena sokehi paridevehi dukkhehi domanassehi upāyāsehi dukkhotiṇṇo dukkhapareto;‘เราถูกชาติ ชรา มรณะ โสกะ ปริเทวะ ทุกข์ โทมนัส อุปายาสครอบงำ ตกอยู่ใน กองทุกข์ มีทุกข์ประดังเข้ามา appeva nāma imassa kevalassa dukkhakkhandhassa antakiriyā paññāyethā’ti.ไฉนหนอ การทำกองทุกข์ทั้งหมดนี้ให้สิ้นสุด จะพึง ปรากฏ’ So evaṁ pabbajito samāno pubbaṇhasamayaṁ nivāsetvā pattacīvaramādāya gāmaṁ vā nigamaṁ vā piṇḍāya pavisati.
pubbaṇhasamayaṁ → pubbanhasamayaṁ (pts)เธอบวชอยู่อย่างนี้ ในเวลาเช้าครองอันตรวาสก ถือบาตรและจีวร เข้าไป บิณฑบาตตามหมู่บ้านหรือตำบล Arakkhiteneva kāyena arakkhitāya vācāya anupaṭṭhitāya satiyā asaṁvutehi indriyehi so tattha passati gahapatiṁ vā gahapatiputtaṁ vā pañcahi kāmaguṇehi samappitaṁ samaṅgībhūtaṁ paricārayamānaṁ.
paricārayamānaṁ → paricāriyamānaṁ (sya-all) | samaṅgībhūtaṁ → samaṅgibhūtaṁ (pts) | paricārayamānaṁ → paricāriyamānaṁ (cck: syā. kaṁ. ka.)ไม่รักษากาย ไม่รักษาวาจา มีสติไม่ตั้งมั่น ไม่สำรวมอินทรีย์ เธอเห็นคหบดีหรือบุตรคหบดีในหมู่บ้านหรือตำบลนั้น ผู้เอิบอิ่ม พรั่งพร้อม บำเรอตนด้วยกามคุณ ๕ ประการ Tassa evaṁ hoti:คิดอย่างนี้ว่า ‘mayaṁ kho pubbe agāriyabhūtā samānā pañcahi kāmaguṇehi samappitā samaṅgībhūtā paricārimhā.
kho → (sya-all) | samaṅgībhūtā paricārimhā saṁvijjanti → samaṅgibhūtā paricārimha saṁvijjante (pts)‘เมื่อก่อน เราเป็น คฤหัสถ์ผู้เอิบอิ่ม พรั่งพร้อม บำเรอตนด้วยกามคุณ ๕ ประการ Saṁvijjanti kho pana me kule bhogā.
Saṁvijjanti kho pana me kule → saṁvijjante kho kule (bj, sya-all, km, pts1ed) | saṁvijjanti → saṁvijjante (bj, sya-all) | pana me → (bj, sya-all, pts) | saṁvijjante → saṁvijjanti (bj: machasaṁ) | kule → pana me kule (bj: machasaṁ) | kule → saṁvijjanti kho kule (cck: sī. syā. kaṁ. pī.)โภคทรัพย์ใน ตระกูลของเราก็มีอยู่พร้อม Sakkā bhoge ca bhuñjituṁ puññāni ca kātun’ti.เราสามารถที่จะใช้สอยโภคทรัพย์และทำบุญได้' So sikkhaṁ paccakkhāya hīnāyāvattati.เธอจึง บอกคืนสิกขากลับมาเป็นคฤหัสถ์ Ayaṁ vuccati, bhikkhave, āvaṭṭabhayassa bhīto sikkhaṁ paccakkhāya hīnāyāvatto.นี้เรียกว่า ภิกษุผู้กลัวอาวัฏฏภัย บอกคืนสิกขากลับมาเป็นคฤหัสถ์ ‘Āvaṭṭabhayan’ti kho, bhikkhave, pañcannetaṁ kāmaguṇānaṁ adhivacanaṁ.คำว่า อาวัฏฏภัย นี้ เป็นชื่อเรียกกามคุณ ๕ ประการ

Katamañca, bhikkhave, susukābhayaṁ?สุสุกาภัย เป็นอย่างไร Idha, bhikkhave, ekacco kulaputto saddhā agārasmā anagāriyaṁ pabbajito hoti:คือ กุลบุตรบางคนในโลกนี้ มีศรัทธาออกจากเรือนบวชเป็นบรรพชิต คิดว่า ‘otiṇṇomhi jātiyā jarāya maraṇena sokehi paridevehi dukkhehi domanassehi upāyāsehi dukkhotiṇṇo dukkhapareto;‘เราถูกชาติ ชรา มรณะ โสกะ ปริเทวะ ทุกข์ โทมนัส อุปายาสครอบงำ ตกอยู่ใน กองทุกข์ มีทุกข์ประดังเข้ามา appeva nāma imassa kevalassa dukkhakkhandhassa antakiriyā paññāyethā’ti.ไฉนหนอ การทำกองทุกข์ทั้งหมดนี้ให้สิ้นสุด จะพึง ปรากฏ’ So evaṁ pabbajito samāno pubbaṇhasamayaṁ nivāsetvā pattacīvaramādāya gāmaṁ vā nigamaṁ vā piṇḍāya pavisati.
pubbaṇhasamayaṁ → pubbanhasamayaṁ (pts)เธอบวชอยู่อย่างนี้ ในเวลาเช้าครองอันตรวาสก ถือบาตรและจีวรเข้าไป บิณฑบาตตามหมู่บ้านหรือตำบล Arakkhiteneva kāyena arakkhitāya vācāya anupaṭṭhitāya satiyā asaṁvutehi indriyehi so tattha passati mātugāmaṁ dunnivatthaṁ vā duppārutaṁ vā.ไม่รักษากาย ไม่รักษาวาจา มีสติไม่ตั้งมั่น ไม่สำรวมอินทรีย์ เธอเห็นมาตุคาม(สตรี)ในหมู่บ้านหรือนิคมนั้น นุ่งไม่เรียบร้อย หรือห่มไม่เรียบร้อย Tassa mātugāmaṁ disvā dunnivatthaṁ vā duppārutaṁ vā rāgo cittaṁ anuddhaṁseti.ราคะรบกวนจิตของเธอ เพราะเห็นมาตุคามนุ่งไม่เรียบร้อย หรือห่มไม่เรียบร้อย So rāgānuddhaṁsena cittena sikkhaṁ paccakkhāya hīnāyāvattati.
rāgānuddhaṁsena → rāgānuddhastena (bj, pts) | rāgānuddhastena → rāgānuddhaṁsena (bj: machasaṁ) | rāgānuddhaṁsena → anuddhastena (cck: sī. pī.)เธอมีจิตฟุ้งซ่านเพราะราคะ จึงบอกคืนสิกขากลับมาเป็นคฤหัสถ์ Ayaṁ vuccati, bhikkhave, susukābhayassa bhīto sikkhaṁ paccakkhāya hīnāyāvatto.นี้เรียกว่า ภิกษุผู้กลัวสุสุกาภัย บอกคืนสิกขากลับมาเป็นคฤหัสถ์ ‘Susukābhayan’ti kho, bhikkhave, mātugāmassetaṁ adhivacanaṁ.คำว่า สุสุกาภัย นี้ เป็นชื่อเรียกมาตุคาม

Imāni kho, bhikkhave, cattāri bhayāni, idhekacce puggale imasmiṁ dhammavinaye agārasmā anagāriyaṁ pabbajite pāṭikaṅkhitabbānī”ti.ภิกษุทั้งหลาย ภัย ๔ ประการนี้แล ที่กุลบุตรบางคนในโลกนี้ มีศรัทธาออก จากเรือนบวชเป็นบรรพชิตในธรรมวินัย นี้พึงประสบ ”

Idamavoca bhagavā.พระผู้มีพระภาคได้ตรัสภาษิตนี้แล้ว Attamanā te bhikkhū bhagavato bhāsitaṁ abhinandunti.ภิกษุเหล่านั้นมีใจยินดีต่างชื่นชมพระภาษิต ของพระผู้มีพระภาค ดังนี้แล

Cātumasuttaṁ niṭṭhitaṁ sattamaṁ.จาตุมสูตรที่ ๗ จบ