PaccayasuttaСутта Условия
Sāvatthiyaṁ viharati.
viharati → (bj)Располагается в Саваттхи.
“Paṭiccasamuppādañca vo, bhikkhave, desessāmi paṭiccasamuppanne ca dhamme.
desessāmi → desissāmi (bj, pts) | paṭiccasamuppādañca → paticcasamuppādañca (pts) | desissāmi → desessāmi (bj: machasaṁ, syā) | desessāmi paṭiccasamuppanne → desissāmi paṭicca-samuppanne (pts)“Монахи, я научу вас зависимому возникновению и зависимо возникшим явлениям.
Taṁ suṇātha, sādhukaṁ manasi karotha, bhāsissāmī”ti.
suṇātha → sunātha (pts) | manasi karotha → manasikarotha (th, pts)Слушайте внимательно, я буду говорить”.
“Evaṁ, bhante”ti kho te bhikkhū bhagavato paccassosuṁ.
evaṁ bhanteti → evambhanteti (bjt) | evaṁ bhanteti → evam bhante ti (pts)“Да, почтенный” – ответили те монахи.
Bhagavā etadavoca:
etadavoca → etad avoca (pts)Благословенный сказал:
“Katamo ca, bhikkhave, paṭiccasamuppādo?
paṭiccasamuppādo → paṭicca-samuppādo (pts)“И что такое, монахи, зависимое возникновение?
Jātipaccayā, bhikkhave, jarāmaraṇaṁ.
jarāmaraṇaṁ → jarāmaraṇam (pts)“С рождением как условием, старение-и-смерть [возникает]”:
Uppādā vā tathāgatānaṁ anuppādā vā tathāgatānaṁ, ṭhitāva sā dhātu dhammaṭṭhitatā dhammaniyāmatā idappaccayatā.
vā → uppāde vā (bj: sīmu. anuppāde vā – sīmu3) | anuppādā → uppāde vā (bj: sīmu. anuppāde vā – sīmu3) | dhammaṭṭhitatā → So B C, S1-3 dhammaṭṭhitā (pts note) | dhammaniyāmatā → S1-3 -metā further on matā (pts note) | tathāgatānaṁ → tathāgatānam (pts) | ṭhitāva → ṭhitā va (pts)есть ли появление [в мире] Татхагат или нет появления [в мире] Татхагат, этот элемент всё равно имеет место быть, [эта] устойчивость Дхаммы, чёткая последовательность Дхаммы, особая обусловленность.
Taṁ tathāgato abhisambujjhati abhisameti.Татхагата пробудился в это и пробился к этому.
Abhisambujjhitvā abhisametvā ācikkhati deseti paññāpeti paṭṭhapeti vivarati vibhajati uttānīkaroti.
paññāpeti → paññapeti (bj, sya-all) | paññapeti → paññāpeti (bj: machasaṁ) | uttānī-karoti → B uttāniṁ S3 uttāni (pts note)Сделав так, он объяснил, научил, провозгласил, утвердил, раскрыл, рассмотрел и прояснил это.
‘Passathā’ti cāha:И он говорит: “Смотрите!
‘jātipaccayā, bhikkhave, jarāmaraṇaṁ’.
jarāmaraṇaṁ → jarāmaraṇaṁ -pe- hotīti (bj: sīmu3, syā) | + → iti kho bhikkhave yā tatra tathatā avitathatā anaññathatā idapaccayatā ayaṁ vuccati bhikkhave paṭiccasamuppādo (bjt)С рождением как условием, монахи, старение-и-смерть [возникает]”.
Bhavapaccayā, bhikkhave, jāti …pe…“С существованием как условием, рождение [возникает]… upādānapaccayā, bhikkhave, bhavo …“С цеплянием как условием, существование [возникает]… taṇhāpaccayā, bhikkhave, upādānaṁ …“С жаждой как условием, цепляние [возникает]…
vedanāpaccayā, bhikkhave, taṇhā …“С чувством как условием, жажда [возникает]… phassapaccayā, bhikkhave, vedanā …“С контактом как условием, чувство [возникает]… saḷāyatanapaccayā, bhikkhave, phasso …“С шестью сферами чувств как условием, контакт [возникает]… nāmarūpapaccayā, bhikkhave, saḷāyatanaṁ …“С именем-и-формой как условием, шесть сфер чувств [возникают]…
viññāṇapaccayā, bhikkhave, nāmarūpaṁ …“С сознанием как условием, имя-и-форма [возникает]…
saṅkhārapaccayā, bhikkhave, viññāṇaṁ …“С волевыми формирователями как условием, сознание [возникает]…
avijjāpaccayā, bhikkhave, saṅkhārā“С невежеством как условием, волевые формирователи [возникают]”:
uppādā vā tathāgatānaṁ anuppādā vā tathāgatānaṁ, ṭhitāva sā dhātu dhammaṭṭhitatā dhammaniyāmatā idappaccayatā.
dhammaṭṭhitatā → S1-3 dhammaṭṭhititā (pts note) | ṭhitāva → ṭhitā va (pts)есть ли появление [в мире] Татхагат или нет появления [в мире] Татхагат, этот элемент всё равно имеет место быть, [эта] устойчивость Дхаммы, чёткая последовательность Дхаммы, особая обусловленность.
Taṁ tathāgato abhisambujjhati abhisameti.
abhisambujjhati → abhisambhujjhati (pts)Татхагата пробудился в это и пробился к этому.
Abhisambujjhitvā abhisametvā ācikkhati deseti paññāpeti paṭṭhapeti vivarati vibhajati uttānīkaroti.
paññāpeti → paññapeti (bj, sya-all) | abhisambujjhitvā → abhisambhujjhitvā (pts) | uttānīkaroti → uttānī-karoti (pts)Сделав так, он объяснил, научил, провозгласил, утвердил, раскрыл, рассмотрел и прояснил это.
‘Passathā’ti cāha:И он говорит: “Смотрите!
‘avijjāpaccayā, bhikkhave, saṅkhārā’.С невежеством как условием, волевые формирователи [возникают]”.
Iti kho, bhikkhave, yā tatra tathatā avitathatā anaññathatā idappaccayatā—Так, монахи, реальность этого, безошибочность, не-иначесть, особая обусловленность:
ayaṁ vuccati, bhikkhave, paṭiccasamuppādo.
paṭiccasamuppādo → imasmiṁ sutte peyyālavasena saṁkhitta cāresu sabbattha ‘uppādāvā tathāgatānaṁ’ ādi (pāṭhoca ‘itikho bhikkhave yā tatra tathatā’ ādi pāṭho ca yathāyogaṁ paccekaṁ yojetabbā (bj note)это называется зависимым возникновением.
Katame ca, bhikkhave, paṭiccasamuppannā dhammā?И что такое, монахи, зависимо возникшие явления?
Jarāmaraṇaṁ, bhikkhave, aniccaṁ saṅkhataṁ paṭiccasamuppannaṁ khayadhammaṁ vayadhammaṁ virāgadhammaṁ nirodhadhammaṁ.
nirodhadhammaṁ → nirodhadhammam (pts)Старение-и-смерть, монахи, является ненадёжным, обусловленным, возникшим зависимо, подверженным уничтожению, исчезновению, угасанию и прекращению.
Jāti, bhikkhave, aniccā saṅkhatā paṭiccasamuppannā khayadhammā vayadhammā virāgadhammā nirodhadhammā.
aniccā → S-3 add tā (pts note)Рождение является ненадёжным…
Bhavo, bhikkhave, anicco saṅkhato paṭiccasamuppanno khayadhammo vayadhammo virāgadhammo nirodhadhammo.Существование является ненадёжным…
Upādānaṁ bhikkhave …pe…
upādānaṁ → upādānam (pts)Цепляние является ненадёжным…
taṇhā, bhikkhave …Жажда является ненадёжной…
vedanā, bhikkhave …Чувство является ненадёжным…
phasso, bhikkhave …Контакт является ненадёжным…
saḷāyatanaṁ, bhikkhave …
saḷāyatanaṁ → saḷāyatana (pts)Шесть сфер чувств являются ненадёжными…
nāmarūpaṁ, bhikkhave …Имя-и-форма является ненадёжной…
viññāṇaṁ, bhikkhave …Сознание является ненадёжным…
saṅkhārā, bhikkhave …Волевые формирователи являются ненадёжными…
avijjā, bhikkhave, aniccā saṅkhatā paṭiccasamuppannā khayadhammā vayadhammā virāgadhammā nirodhadhammā.
aniccā → S1-3 add tā as above (pts note)Невежество является ненадёжным, обусловленным, возникшим зависимо, подверженным уничтожению, исчезновению, угасанию и прекращению.
Ime vuccanti, bhikkhave, paṭiccasamuppannā dhammā.Всё это, монахи, называется зависимо возникшими явлениями.
Yato kho, bhikkhave, ariyasāvakassa ‘ayañca paṭiccasamuppādo, ime ca paṭiccasamuppannā dhammā’ yathābhūtaṁ sammappaññāya sudiṭṭhā honti, so vata pubbantaṁ vā paṭidhāvissati:
paṭidhāvissati → paridhāvissati (bj) | so vata → sova (sya-all) | paṭidhāvissati → upadhāvissati (sya-all) | sammappaññāya → sammāpaññāya (pts) | sudiṭṭhā → suuddiṭṭhā (bj: sī.pavi); suddiṭṭhā (bj: sī.pævi) | vata → so ca (bj: syā) | paridhāvissati → upadhāvissati (bj: syā); paṭidhāvissati (bj: machasaṁ) | sudiṭṭhā → So B S1-3 sūddiṭṭhā; further on, suddiṭṭhā (pts note) | paṭidhāvissati → B patidhāvissati (pts note)Когда, монахи, ученик Благородных чётко увидел правильным пониманием как-есть зависимое возникновение и эти зависимо возникшие явления, то не может быть такого, чтобы он убегал в прошлое с такими думами:
‘ahosiṁ nu kho ahaṁ atītamaddhānaṁ, nanu kho ahosiṁ atītamaddhānaṁ, kiṁ nu kho ahosiṁ atītamaddhānaṁ, kathaṁ nu kho ahosiṁ atītamaddhānaṁ, kiṁ hutvā kiṁ ahosiṁ nu kho ahaṁ atītamaddhānan’ti;
ahosiṁ nu kho ahaṁ → nu khvāhaṁ (sya-all, km, pts1ed, pts2ed, mr) | ahaṁ → nu khvāhaṁ (cck: syā. kaṁ. pī. ka.) | nanu → na nu (bjt) | + → khvāham atītam addhānaṁ na nu (pts) | ahaṁ atītamaddhānaṁ nanu kho ahosiṁ atītamaddhānaṁ → ahosim atītam addhānaṁ (pts) | atītamaddhānaṁ → atītam addhānam (pts) | ahosiṁ atītamaddhānaṁ kiṁ → ahosim atītam addhānam kim (pts) | kiṁ → kim (pts) | kho ahaṁ atītamaddhānanti → khvāham atītam addhānan ti (pts)“Был ли я в прошлом? Не было ли меня в прошлом? Чем я был в прошлом? Каким я был в прошлом? Будучи чем я был таким в прошлом?”
aparantaṁ vā upadhāvissati:
upadhāvissati → apadhāvissati (mr) | upadhāvissati → apadhāvissati (cck: ka.) | upadhāvissati → B apadhāvissati (pts note) | aparantaṁ → aparantam (pts)Или же убегал бы в будущее с такими думами:
‘bhavissāmi nu kho ahaṁ anāgatamaddhānaṁ, nanu kho bhavissāmi anāgatamaddhānaṁ, kiṁ nu kho bhavissāmi anāgatamaddhānaṁ, kathaṁ nu kho bhavissāmi anāgatamaddhānaṁ, kiṁ hutvā kiṁ bhavissāmi nu kho ahaṁ anāgatamaddhānan’ti;
kho ahaṁ → khvāhaṁ (sya-all) | kho ahaṁ anāgatamaddhānanti → khvāham anāgatam addhānanti (pts) | nanu → na nu (bjt) | + → khvāhaṁ anāgatam addhānam na nu (pts) | anāgatamaddhānaṁ → anāgatam addhānam (pts) | anāgatamaddhānaṁ → anāgatam addhānaṁ (pts) | kiṁ → kim (pts)“Буду ли я в будущем? Не будет ли меня в будущем? Чем я буду в будущем? Каким я буду в будущем? Будучи чем я буду таким в будущем?”
etarahi vā paccuppannaṁ addhānaṁ ajjhattaṁ kathaṅkathī bhavissati:
ajjhattaṁ → S1-3 insert kaṁ (pts note) | kathaṅkathī → kathaṁkathī (my, th, ms2005, pts) | paccuppannaṁ → paccuppannam (pts)Или же вместо этого чтобы он был бы внутренне запутан в настоящем:
‘ahaṁ nu khosmi, no nu khosmi, kiṁ nu khosmi, kathaṁ nu khosmi, ayaṁ nu kho satto kuto āgato, so kuhiṁ gamissatī’ti—
gamissatīti → gāmī bhavissatīti (bj, sya-all) | khosmi no → kho smi na (pts) | khosmi ayaṁ → kho smi aham (pts) | kuhiṁ gamissatīti → kuhiṁgāmī bhavissatī ti (pts) | kuto → kuto nu kho (bj: sīmu3)“Есть ли я? Нет ли меня? Что я? Каков я? Откуда взялось это существо, [которое и есть я]? Куда оно уйдёт?”
netaṁ ṭhānaṁ vijjati.такого не может быть.
Taṁ kissa hetu?И почему?
Tathā hi, bhikkhave, ariyasāvakassa ayañca paṭiccasamuppādo ime ca paṭiccasamuppannā dhammā yathābhūtaṁ sammappaññāya sudiṭṭhā”ti.
paṭiccasamuppannā → samuppannā (pts) | sudiṭṭhāti → S1-3 suddiṭṭhāti (pts note) | tathā hi → tathāhi (my) | yathābhūtaṁ sammappaññāya → yathā-bhūtaṁ sammapaññāya (pts)Потому что, монахи, ученик Благородных чётко увидел правильным пониманием как-есть это зависимое возникновение и эти зависимо возникшие явления”.
Dasamaṁ.
+ → āhāravaggo dutiyo tassa uddānaṁ (pts)Десятая.
Āhāravaggo dutiyo.
+ → tatruddānaṁ (bjt) | + → tassa (th)Глава Ахара Вторая.
Āhāraṁ phagguno ceva, dve ca samaṇabrāhmaṇā;
āhāraṁ phagguno → tatruddānaṁ āhāraphagguṇā (bj) | āhāraṁ phagguno ceva → tassa uddānaṁ āhāraphaggunañceva (sya-all) | Phagguno → S1-3 phagunnañ (pts note) ca → (pts) Kaccānagotta dhammakathikaṁ, acelaṁ timbarukena ca;
kaccānagotta dhammakathikaṁ acelaṁ timbarukena → kaccānagotto dhammakathi acelatimbarukena (bj) | kaccānagotta → kaccānagotto (cck); kaccānagottaṁ (sya-all) | kaccānagotta dhammakathikaṁ → kaccāyanagotto dhammakathikam (pts) | Kaccāyanagotto → B Kaccānagotta S1-3 Dhammakathi (pts note) timbarukena → timbarukkhena (sya-all) | ca → S1-3 Timbarūkena B Timparukena (pts note) | acelaṁ timbarukena → acelatimbarukena (bjt) Bālapaṇḍitato ceva, dasamo paccayena cāti.
bālapaṇḍitato ceva → bālapaṇḍitañceva (sya-all) | bālapaṇḍitato → bālena paṇḍito (pts) | Bālena → S1-3 bāla (pts note) cāti → cā ti (pts)