AññatitthiyasuttaFollowers of Other Religions
Rājagahe viharati veḷuvane.
viharati veḷuvane → (bj)Near Rājagaha, in the Bamboo Grove.
Atha kho āyasmā sāriputto pubbaṇhasamayaṁ nivāsetvā pattacīvaramādāya rājagahaṁ piṇḍāya pāvisi.
pubbaṇhasamayaṁ → pubbanhasamayaṁ (bj) | pattacīvaramādāya rājagahaṁ → pattacīvaram ādāya rājagaham (pts)Then Venerable Sāriputta robed up in the morning and, taking his bowl and robe, entered Rājagaha for alms.
Atha kho āyasmato sāriputtassa etadahosi:
sāriputtassa → sārīputtassa (sya-all) | etadahosi → etad ahosi (pts)Then it occurred to him,
“atippago kho tāva rājagahe piṇḍāya carituṁ.“It’s too early to wander for alms in Rājagaha.
Yannūnāhaṁ yena aññatitthiyānaṁ paribbājakānaṁ ārāmo tenupasaṅkameyyan”ti.
yannūnāhaṁ → yam nunāhaṁ (pts) | yannūnāhaṁ → yaṁnūnāhaṁ (my) | aññatitthiyānaṁ paribbājakānaṁ → aññatitthiyānam paribbājakānam (pts)Why don’t I visit the monastery for the wanderers of other religions?”
Atha kho āyasmā sāriputto yena aññatitthiyānaṁ paribbājakānaṁ ārāmo tenupasaṅkami; upasaṅkamitvā tehi aññatitthiyehi paribbājakehi saddhiṁ sammodi.
sāriputto → sārīputto (sya-all) | aññatitthiyānaṁ paribbājakānaṁ → aññatitthiyānam paribbājakānam (pts)Then he went to the monastery for the wanderers of other religions and exchanged greetings with the wanderers there.
Sammodanīyaṁ kathaṁ sāraṇīyaṁ vītisāretvā ekamantaṁ nisīdi. Ekamantaṁ nisinnaṁ kho āyasmantaṁ sāriputtaṁ te aññatitthiyā paribbājakā etadavocuṁ:
sāraṇīyaṁ → sārāṇīyaṁ (bj, sya-all, pts) | sāriputtaṁ → sāriputataṁ (sya-all) | ekamantaṁ → ekam antaṁ (pts) | sāriputtaṁ → sāriputtam (pts) | etadavocuṁ → etad avocuṁ (pts)When the greetings and polite conversation were over, he sat down to one side. The wanderers said to him:
“Santāvuso sāriputta, eke samaṇabrāhmaṇā kammavādā sayaṅkataṁ dukkhaṁ paññapenti.
paññapenti → paññāpenti (bj, pts) | sayaṅkataṁ → sayaṁkataṁ (my, bjt, th, ms2005, pts)“Reverend Sāriputta, there are ascetics and brahmins who teach the efficacy of deeds. Some of them assert that suffering is made by oneself.
Santi panāvuso sāriputta, eke samaṇabrāhmaṇā kammavādā paraṅkataṁ dukkhaṁ paññapenti.
paññapenti → paññāpenti (bj) | paraṅkataṁ → parakataṁ (sya-all) | paraṅkataṁ dukkhaṁ paññapenti → paraṁkatam dukkham paññāpenti (pts) | paraṅkataṁ → paraṁkataṁ (my, bjt, ms2005)Some of them assert that suffering is made by another.
Santāvuso sāriputta, eke samaṇabrāhmaṇā kammavādā sayaṅkatañca paraṅkatañca dukkhaṁ paññapenti.
paññapenti → paññāpenti (bj) | paraṅkatañca → parakatañca (sya-all) | dukkhaṁ paññapenti → dukkham paññāpenti (pts) | sayaṅkatañca paraṅkatañca → sayaṁkatañca paraṁkatañca (my, bjt, ms2005) | sayaṅkatañca paraṅkatañca → sayaṁkatañca parakatañca (th) | sayaṅkatañca paraṅkatañca dukkhaṁ paññapenti → sayaṁkatañca paraṁkatañca dukkham paññāpenti (pts)Some of them assert that suffering is made by both oneself and another.
Santi panāvuso sāriputta, eke samaṇabrāhmaṇā kammavādā asayaṅkāraṁ aparaṅkāraṁ adhiccasamuppannaṁ dukkhaṁ paññapenti.
paññapenti → paññāpenti (bj) | aparaṅkāraṁ adhiccasamuppannaṁ → aparakāraṁ adhicca samuppannaṁ (sya-all) | samaṇabrāhmaṇā → All this from the first kammavādā is missing in B. (pts note) | asayaṅkāraṁ aparaṅkāraṁ → asayaṁkāraṁ aparaṁkāraṁ (my, bjt) | asayaṅkāraṁ aparaṅkāraṁ adhiccasamuppannaṁ → asayaṁkāraṁ aparakāraṁ adhicca samuppannaṁ (th) | asayaṅkāraṁ → asayaṁkāraṁ (ms2005) | asayaṅkāraṁ aparaṅkāraṁ adhiccasamuppannaṁ dukkhaṁ paññapenti → asayaṁ-kāram aparaṁ-kāram adhicca samuppannam dukkham paññāpenti (pts)Some of them assert that suffering arises anomalously, not made by oneself or another.
Idha, panāvuso sāriputta, samaṇo gotamo kiṁvādī kimakkhāyī?
sāriputta → sāriputataṁ (sya-all)What does the ascetic Gotama say about this? How does he explain it?
Kathaṁ byākaramānā ca mayaṁ vuttavādino ceva samaṇassa gotamassa assāma, na ca samaṇaṁ gotamaṁ abhūtena abbhācikkheyyāma, dhammassa cānudhammaṁ byākareyyāma, na ca koci sahadhammiko vādānupāto gārayhaṁ ṭhānaṁ āgaccheyyā”ti?
cānudhammaṁ → dhammassa anudhammaṁ (bj: sīmu3) | vādānupāto → vādānuvādo (ka.) dī. ni. 1.381 (cck note) | ca → S1-3 seem to have assāmanañca always (pts note) | vādānupāto → So S1-3 and C B vādānuvādo; both always (pts note) | byākaramānā → vyākaramānā (pts) | mayaṁ → mayam (pts) | gotamaṁ → gotamam (pts) | cānudhammaṁ byākareyyāma → cānudhammam vyākareyyāma (pts) | ṭhānaṁ → ṭhānam (pts)How should we answer so as to repeat what the ascetic Gotama has said, and not misrepresent him with an untruth? How should we explain in line with his teaching, with no legitimate grounds for rebuttal and criticism?”
“Paṭiccasamuppannaṁ kho, āvuso, dukkhaṁ vuttaṁ bhagavatā.
paṭiccasamuppannaṁ → paṭiccasamuppannam (pts)“Reverends, the Buddha has said that suffering is dependently originated.
Kiṁ paṭicca?
kiṁ paṭicca → kimpaṭicca (bjt)Dependent on what?
Phassaṁ paṭicca.
phassaṁ → phassam (pts)Dependent on contact.
Iti vadaṁ vuttavādī ceva bhagavato assa, na ca bhagavantaṁ abhūtena abbhācikkheyya, dhammassa cānudhammaṁ byākareyya, na ca koci sahadhammiko vādānupāto gārayhaṁ ṭhānaṁ āgaccheyya.
vadaṁ → So B and C S1-3 padaṁ (pts note) | dhammassa → S1 dhammañcassa (pts note) | bhagavantaṁ → bhagavantam (pts) | byākareyya → vyākareyya (pts)In speaking like this, you would repeat what the Buddha has said, and not misrepresent him with an untruth. You would explain in line with his teaching, and there would be no legitimate grounds for rebuttal and criticism.
Tatrāvuso, ye te samaṇabrāhmaṇā kammavādā sayaṅkataṁ dukkhaṁ paññapenti tadapi phassapaccayā.
tatrāvuso → tatra āvuso (bj) | paññapenti → paññāpenti (bj) | dukkhaṁ paññapenti tadapi → dukkham paññāpenti tad api (pts) | Tatrāvuso → S1-3 tatra āvuso always (pts note) | kammavādā → S1-3 -vādino (pts note) | sayaṅkataṁ → sayaṁkataṁ (my, bjt, th, ms2005) | sayaṅkataṁ dukkhaṁ paññapenti tadapi → sayaṁkataṁ dukkham paññāpenti tad api (pts)Consider the ascetics and brahmins who teach the efficacy of deeds. In the case of those who assert that suffering is made by oneself, that’s dependent on contact.
Yepi te samaṇabrāhmaṇā kammavādā paraṅkataṁ dukkhaṁ paññapenti tadapi phassapaccayā.
paññapenti → paññāpenti (bj) | paraṅkataṁ → paraṁkataṁ (my, bjt, ms2005) | yepi → ye pi (pts) | paraṅkataṁ dukkhaṁ → paraṁ-kataṁ dukkham (pts) | tadapi → tad api (pts)In the case of those who assert that suffering is made by another, that’s also dependent on contact.
Yepi te samaṇabrāhmaṇā kammavādā sayaṅkatañca paraṅkatañca dukkhaṁ paññapenti tadapi phassapaccayā.
paññapenti → paññāpenti (bj) | sayaṅkatañca paraṅkatañca → sayaṁkatañca paraṁkatañca (my, bjt, ms2005) | yepi → ye pi (pts) | sayaṅkatañca paraṅkatañca dukkhaṁ paññapenti tadapi → sayaṁ-kataṁ ca paraṁkataṁ ca dukkham paññāpenti tad api (pts)In the case of those who assert that suffering is made by oneself and another, that’s also dependent on contact.
Yepi te samaṇabrāhmaṇā kammavādā asayaṅkāraṁ aparaṅkāraṁ adhiccasamuppannaṁ dukkhaṁ paññapenti tadapi phassapaccayā.
paññapenti → paññāpenti (bj) | aparaṅkāraṁ adhiccasamuppannaṁ → aparakāraṁ adhicca samuppannaṁ (sya-all) | dukkhaṁ paññapenti tadapi → dukkham paññāpenti tad api (pts) | asayaṅkāraṁ aparaṅkāraṁ → asayaṁkāraṁ aparaṁkāraṁ (my, bjt) | asayaṅkāraṁ → asayaṁkāraṁ (ms2005) | yepi → ye pi (pts) | asayaṅkāraṁ aparaṅkāraṁ → asayaṁkāram aparaṁkāram (pts)In the case of those who assert that suffering arises anomalously, not made by oneself or another, that’s also dependent on contact.
Tatrāvuso, ye te samaṇabrāhmaṇā kammavādā sayaṅkataṁ dukkhaṁ paññapenti, te vata aññatra phassā paṭisaṁvedissantīti netaṁ ṭhānaṁ vijjati.
tatrāvuso → tatra āvuso (bj) | paññapenti → paññāpenti (bj, pts) | paṭisaṁvedissantīti → paṭisaṁvedayantīti (sya-all) | paṭisaṁvedissantīti → paṭisaṁvedayanti (bj: syā) | sayaṁkataṁ → S1-3 add parakatañca (pts note) | vata → S1 vathā always (pts note) | netam → B. no taṁ (pts note) | netaṁ ṭhānaṁ → netam ṭhānam (pts)Consider the ascetics and brahmins who teach the efficacy of deeds. In the case of those who assert that suffering is made by oneself, it’s impossible that they will experience that without contact.
Yepi te samaṇabrāhmaṇā kammavādā paraṅkataṁ dukkhaṁ paññapenti, te vata aññatra phassā paṭisaṁvedissantīti netaṁ ṭhānaṁ vijjati.
paññapenti → paññāpenti (bj) | paraṅkataṁ → parakataṁ (sya-all) | paṭisaṁvedissantīti → paṭisaṁvedayantīti (sya-all) | paraṅkataṁ → paraṁkataṁ (my, bjt, ms2005, pts) | yepi → ye pi (pts)In the case of those who declare that suffering is made by another, it’s impossible that they will experience that without contact.
Yepi te samaṇabrāhmaṇā kammavādā sayaṅkatañca paraṅkatañca dukkhaṁ paññapenti, te vata aññatra phassā paṭisaṁvedissantīti netaṁ ṭhānaṁ vijjati.
paññapenti → paññāpenti (bj) | paraṅkatañca → parakatañca (sya-all) | paṭisaṁvedissantīti → paṭisaṁvedayantīti (sya-all) | dukkhaṁ paññapenti → dukkham paññāpenti (pts) | sayaṅkatañca paraṅkatañca → sayaṁkatañca paraṁkatañca (my, bjt, ms2005) | sayaṅkatañca paraṅkatañca → sayaṁkatañca parakatañca (th) | yepi → ye pi (pts) | sayaṅkatañca paraṅkatañca dukkhaṁ paññapenti → sayaṁkatañca paraṁkatañca dukkham paññāpenti (pts)In the case of those who assert that suffering is made by oneself and another, it’s impossible that they will experience that without contact.
Yepi te samaṇabrāhmaṇā kammavādā asayaṅkāraṁ aparaṅkāraṁ adhiccasamuppannaṁ dukkhaṁ paññapenti, te vata aññatra phassā paṭisaṁvedissantīti netaṁ ṭhānaṁ vijjatī”ti.
paññapenti → paññāpenti (bj, pts) | aparaṅkāraṁ adhiccasamuppannaṁ → aparakāraṁ adhicca samuppannaṁ (sya-all) | paṭisaṁvedissantīti → paṭisaṁvedayantīti (sya-all) | asayaṅkāraṁ aparaṅkāraṁ adhiccasamuppannaṁ → asayaṁkaram adhiccasamuppannam (pts) | asayaṅkāraṁ aparaṅkāraṁ → asayaṁkāraṁ aparaṁkāraṁ (my, bjt) | asayaṅkāraṁ aparaṅkāraṁ adhiccasamuppannaṁ → asayaṁkāraṁ aparakāraṁ adhicca samuppannaṁ (th) | asayaṅkāraṁ → asayaṁkāraṁ (ms2005) | yepi → ye pi (pts)In the case of those who assert that suffering arises anomalously, not made by oneself or another, it’s impossible that they will experience that without contact.”
Assosi kho āyasmā ānando āyasmato sāriputtassa tehi aññatitthiyehi paribbājakehi saddhiṁ imaṁ kathāsallāpaṁ.
saddhiṁ imaṁ kathāsallāpaṁ → saddhim kathāsallāpam (pts)Venerable Ānanda heard this discussion between Venerable Sāriputta and those wanderers of other religions.
Atha kho āyasmā ānando rājagahe piṇḍāya caritvā pacchābhattaṁ piṇḍapātapaṭikkanto yena bhagavā tenupasaṅkami; upasaṅkamitvā bhagavantaṁ abhivādetvā ekamantaṁ nisīdi.
pacchābhattaṁ → pacchābhattam (pts) | bhagavantaṁ → bhagavantam (pts) | ekamantaṁ → ekam antaṁ (pts)Then Ānanda wandered for alms in Rājagaha. After the meal, on his return from almsround, he went to the Buddha, bowed, sat down to one side,
Ekamantaṁ nisinno kho āyasmā ānando yāvatako āyasmato sāriputtassa tehi aññatitthiyehi paribbājakehi saddhiṁ ahosi kathāsallāpo taṁ sabbaṁ bhagavato ārocesi.
sāriputtassa → sāripattassa (sya-all) | kathāsallāpo → kathasallāpo (pts) | ekamantaṁ → ekam antaṁ (pts) | saddhiṁ → saddhim (pts) | sabbaṁ → sabbam (pts)and informed the Buddha of all they had discussed.
“Sādhu sādhu, ānanda, yathā taṁ sāriputto sammā byākaramāno byākareyya.
sāriputto → sāriputto va (bj); sāriputto ca (sya-all) | va → sāriputto (bj: machasaṁ) | yathā taṁ → yathātaṁ (th) | sammā byākaramāno byākareyya → sammāvyākaramāno vyākareyya (pts)“Good, good, Ānanda! It’s just as Sāriputta has so rightly explained.
Paṭiccasamuppannaṁ kho, ānanda, dukkhaṁ vuttaṁ mayā.
vuttaṁ → vuttam (pts)I have said that suffering is dependently originated.
Kiṁ paṭicca?
kiṁ paṭicca → kimpaṭicca (pts)Dependent on what?
Phassaṁ paṭicca.
phassaṁ → phassam (pts)Dependent on contact.
Iti vadaṁ vuttavādī ceva me assa, na ca maṁ abhūtena abbhācikkheyya, dhammassa cānudhammaṁ byākareyya, na ca koci sahadhammiko vādānupāto gārayhaṁ ṭhānaṁ āgaccheyya.
ṭhānaṁ āgaccheyya tatrānanda → ṭhānam āgaccheyyāti tatrāvuso (pts) | maṁ → mam (pts) | abbhācikkheyya dhammassa cānudhammaṁ byākareyya → vyākareyya (pts) | gārayhaṁ ṭhānaṁ → gārayham ṭhānam (pts)Saying this you would repeat what I have said, and not misrepresent me with an untruth. You would explain in line with my teaching, and there would be no legitimate grounds for rebuttal and criticism.
Tatrānanda, ye te samaṇabrāhmaṇā kammavādā sayaṅkataṁ dukkhaṁ paññapenti tadapi phassapaccayā.
ye → yepi (bj) | paññapenti → paññāpenti (bj) | dukkhaṁ paññapenti tadapi → dukkham paññāpenti tad api (pts) | sayaṅkataṁ → sayaṁkataṁ (my, bjt, th, ms2005) | sayaṅkataṁ dukkhaṁ paññapenti tadapi → sayaṁ-kataṁ dukkham paññāpenti tad api (pts)Consider the ascetics and brahmins who teach the efficacy of deeds. In the case of those who assert that suffering is made by oneself, that’s dependent on contact. …
Yepi te …pe…
yepi → ye pi (pts)
yepi te …pe…
yepi → ye pi (pts)
yepi te samaṇabrāhmaṇā kammavādā asayaṅkāraṁ aparaṅkāraṁ adhiccasamuppannaṁ dukkhaṁ paññapenti tadapi phassapaccayā.
paññapenti → paññāpenti (bj) | aparaṅkāraṁ adhiccasamuppannaṁ → aparakāraṁ adhicca samuppannaṁ (sya-all) | asayaṅkāraṁ aparaṅkāraṁ → asayaṁkāraṁ aparaṁkāraṁ (my, bjt) | asayaṅkāraṁ aparaṅkāraṁ adhiccasamuppannaṁ → asayaṁkāraṁ aparakāraṁ adhicca samuppannaṁ (th) | asayaṅkāraṁ → asayaṁkāraṁ (ms2005) | yepi → ye pi (pts) | asayaṅkāraṁ aparaṅkāraṁ → asayaṁkāram aparaṁkāram (pts) | dukkhaṁ paññapenti tadapi → dukkham paññāpenti tad api (pts)In the case of those who assert that suffering arises anomalously, not made by oneself or another, that’s also dependent on contact.
Tatrānanda, yepi te samaṇabrāhmaṇā kammavādā sayaṅkataṁ dukkhaṁ paññapenti, te vata aññatra phassā paṭisaṁvedissantīti netaṁ ṭhānaṁ vijjati.
paññapenti → paññāpenti (bj) | paṭisaṁvedissantīti → paṭisaṁvedayantīti (sya-all) | tatrānanda yepi → tatrāvuso ye (pts) | netaṁ → neṭaṁ (pts) | sayaṅkataṁ → sayaṁkataṁ (my, bjt, th, ms2005) | yepi → ye pi (pts) | sayaṅkataṁ dukkhaṁ paññapenti → sayaṁkataṁ dukkham paññāpenti (pts) | netaṁ → netam (pts)In the case of those who assert that suffering is made by oneself, it’s impossible that they will experience that without contact. …
Yepi te …pe…
yepi → ye pi (pts)
yepi te …pe…
yepi → ye pi (pts)
yepi te samaṇabrāhmaṇā kammavādā asayaṅkāraṁ aparaṅkāraṁ adhiccasamuppannaṁ dukkhaṁ paññapenti, te vata aññatra phassā paṭisaṁvedissantīti netaṁ ṭhānaṁ vijjati.
paññapenti → paññāpenti (bj) | aparaṅkāraṁ adhiccasamuppannaṁ → aparakāraṁ adhicca samuppannaṁ (sya-all) | paṭisaṁvedissantīti → paṭisaṁvedayantīti (sya-all) | samaṇabrāhmaṇā → samaṇabrāmanā (pts) | asayaṅkāraṁ aparaṅkāraṁ → asayaṁkāraṁ aparaṁkāraṁ (my, bjt) | asayaṅkāraṁ aparaṅkāraṁ adhiccasamuppannaṁ → asayaṁkāraṁ aparakāraṁ adhicca samuppannaṁ (th) | asayaṅkāraṁ → asayaṁkāraṁ (ms2005) | yepi → ye pi (pts) | asayaṅkāraṁ aparaṅkāraṁ adhiccasamuppannaṁ dukkhaṁ paññapenti → asayaṁkaram aparaṁkāram adhiccasamuppannam dukkham paññāpenti (pts)In the case of those who assert that suffering arises anomalously, not made by oneself or another, it’s impossible that they will experience that without contact.
Ekamidāhaṁ, ānanda, samayaṁ idheva rājagahe viharāmi veḷuvane kalandakanivāpe.
ekamidāhaṁ → ekam idāham (pts) | samayaṁ → samayam (pts)Ānanda, this one time I was staying near Rājagaha in the Bamboo Grove, the squirrels’ feeding ground.
Atha khvāhaṁ, ānanda, pubbaṇhasamayaṁ nivāsetvā pattacīvaramādāya rājagahaṁ piṇḍāya pāvisiṁ.
pubbaṇhasamayaṁ → pubbanhasamayaṁ (bj) | atha khvāhaṁ → athakhvāhaṁ (bjt) | khvāhaṁ → khvāham (pts) | pattacīvaramādāya rājagahaṁ → pattacīvaram ādāya rājagahe (pts)Then I robed up in the morning and, taking my bowl and robe, entered Rājagaha for alms.
Tassa mayhaṁ, ānanda, etadahosi:
mayhaṁ → mayham (pts) | etadahosi → etad ahosi (pts)Then I thought:
‘atippago kho tāva rājagahe piṇḍāya carituṁ.‘It’s too early to wander for alms in Rājagaha.
Yannūnāhaṁ yena aññatitthiyānaṁ paribbājakānaṁ ārāmo tenupasaṅkameyyan’ti.
yannūnāhaṁ → yaṁnūnāhaṁ (my) | yannūnāhaṁ → yam nunāhaṁ (pts) | aññatitthiyānaṁ paribbājakānaṁ → aññatitthiyānam paribbājakānam (pts)Why don’t I visit the monastery for the wanderers of other religions?’
Atha khvāhaṁ, ānanda, yena aññatitthiyānaṁ paribbājakānaṁ ārāmo tenupasaṅkamiṁ; upasaṅkamitvā tehi aññatitthiyehi paribbājakehi saddhiṁ sammodiṁ.
aññatitthiyehi → añña titthiyehi (th) | khvāhaṁ → khvāham (pts) | aññatitthiyānaṁ paribbājakānaṁ → aññatitthiyānam paribbājakānam (pts)Then I went to the monastery for the wanderers of other religions and exchanged greetings with the wanderers there.
Sammodanīyaṁ kathaṁ sāraṇīyaṁ vītisāretvā ekamantaṁ nisīdiṁ. Ekamantaṁ nisinnaṁ kho maṁ, ānanda, te aññatitthiyā paribbājakā etadavocuṁ:
sāraṇīyaṁ → sārāṇīyaṁ (bj, sya-all) | sārāṇīyaṁ → sāraṇīyaṁ (bj: machasaṁ) | sammodanīyaṁ → sammodanīyam (pts) | sāraṇīyaṁ → sārāṇīyam (pts) | ekamantaṁ → ekam antaṁ (pts) | ekamantaṁ → ekam antam (pts) | etadavocuṁ → etad avocuṁ (pts)When the greetings and polite conversation were over, I sat down to one side. …”
‘Santāvuso gotama, eke samaṇabrāhmaṇā kammavādā sayaṅkataṁ dukkhaṁ paññapenti.
paññapenti → paññāpenti (bj) | sayaṅkataṁ → sayaṁkataṁ (my, bjt, th, ms2005) | sayaṅkataṁ dukkhaṁ paññapenti → sayaṁkataṁ dukkham paññāpenti (pts)(The wanderers asked the Buddha the very same questions, and he gave the same answers.)
Santi panāvuso gotama, eke samaṇabrāhmaṇā kammavādā paraṅkataṁ dukkhaṁ paññapenti.
paññapenti → paññāpenti (bj) | paraṅkataṁ → parakataṁ (sya-all) | paraṅkataṁ → paraṁkataṁ (my, bjt, ms2005) | paraṅkataṁ dukkhaṁ paññapenti → paraṁ-kataṁ dukkham paññāpenti (pts)
Santāvuso gotama, eke samaṇabrāhmaṇā kammavādā sayaṅkatañca paraṅkatañca dukkhaṁ paññapenti.
paññapenti → paññāpenti (bj) | paraṅkatañca → parakatañca (sya-all) | sayaṅkatañca paraṅkatañca → sayaṁkatañca paraṁkatañca (my, bjt, ms2005) | sayaṅkatañca paraṅkatañca → sayaṁkatañca parakatañca (th) | sayaṅkatañca paraṅkatañca → sayaṁ-katañca paraṁ-katañca (pts)
Santi panāvuso gotama, eke samaṇabrāhmaṇā kammavādā asayaṅkāraṁ aparaṅkāraṁ adhiccasamuppannaṁ dukkhaṁ paññapenti.
paññapenti → paññāpenti (bj) | aparaṅkāraṁ adhiccasamuppannaṁ → aparakāraṁ adhicca samuppannaṁ (sya-all) | asayaṅkāraṁ aparaṅkāraṁ → asayaṁkāraṁ aparaṁkāraṁ (my, bjt) | asayaṅkāraṁ aparaṅkāraṁ adhiccasamuppannaṁ → asayaṁkāraṁ aparakāraṁ adhicca samuppannaṁ (th) | asayaṅkāraṁ → asayaṁkāraṁ (ms2005) | asayaṅkāraṁ aparaṅkāraṁ → asayaṁ-kāram aparaṁkāram (pts) | dukkhaṁ paññapenti → dukkham paññāpenti (pts)
Idha no āyasmā gotamo kiṁvādī kimakkhāyī?
kimakkhāyī → kim akkhāyī (pts)
Kathaṁ byākaramānā ca mayaṁ vuttavādino ceva āyasmato gotamassa assāma, na ca āyasmantaṁ gotamaṁ abhūtena abbhācikkheyyāma, dhammassa cānudhammaṁ byākareyyāma, na ca koci sahadhammiko vādānupāto gārayhaṁ ṭhānaṁ āgaccheyyā’ti?
vyākaramānā → B adds ca (pts note) | gotamaṁ → gotamam (pts) | byākareyyāma → vyākareyyāma (pts) | ṭhānaṁ → ṭhānam (pts)
Evaṁ vuttāhaṁ, ānanda, te aññatitthiye paribbājake etadavocaṁ:
vuttāhaṁ → vuttāham (pts) | etadavocaṁ → etad avocaṁ (pts)
‘paṭiccasamuppannaṁ kho, āvuso, dukkhaṁ vuttaṁ mayā.
dukkhaṁ → dukkham (pts)
Kiṁ paṭicca?
kiṁ → kim (pts)
Phassaṁ paṭicca.
Iti vadaṁ vuttavādī ceva me assa, na ca maṁ abhūtena abbhācikkheyya, dhammassa cānudhammaṁ byākareyya, na ca koci sahadhammiko vādānupāto gārayhaṁ ṭhānaṁ āgaccheyyāti.
āgaccheyyāti → āgaccheyya (bj, sya-all) | āgaccheyya → āgaccheyya (bj note) | maṁ → mam (pts) | byākareyya → vyākareyya (pts) | ṭhānaṁ → ṭhānam (pts)
Tatrāvuso, ye te samaṇabrāhmaṇā kammavādā sayaṅkataṁ dukkhaṁ paññapenti tadapi phassapaccayā.
paññapenti → paññāpenti (bj) | sayaṅkataṁ → sayaṁkataṁ (my, bjt, th, ms2005) | sayaṅkataṁ dukkhaṁ paññapenti tadapi → sayaṁkataṁ dukkham paññāpenti tad api (pts)
Yepi te …pe…
yepi → ye pi (pts)
yepi te …pe…
yepi → ye pi (pts)
yepi te samaṇabrāhmaṇā kammavādā asayaṅkāraṁ aparaṅkāraṁ adhiccasamuppannaṁ dukkhaṁ paññapenti tadapi phassapaccayā.
paññapenti → paññāpenti (bj) | aparaṅkāraṁ adhiccasamuppannaṁ → aparakāraṁ adhicca samuppannaṁ (sya-all) | asayaṅkāraṁ aparaṅkāraṁ → asayaṁkāraṁ aparaṁkāraṁ (my, bjt) | asayaṅkāraṁ aparaṅkāraṁ adhiccasamuppannaṁ → asayaṁkāraṁ aparakāraṁ adhicca samuppannaṁ (th) | asayaṅkāraṁ → asayaṁkāraṁ (ms2005)
Tatrāvuso, ye te samaṇabrāhmaṇā kammavādā sayaṅkataṁ dukkhaṁ paññapenti, te vata aññatra phassā paṭisaṁvedissantīti netaṁ ṭhānaṁ vijjati.
paññapenti → paññāpenti (bj) | paṭisaṁvedissantīti → paṭisaṁvedayantīti (sya-all) | sayaṅkataṁ → sayaṁkataṁ (my, bjt, th, ms2005) | sayaṅkataṁ → sayaṁ katam (pts) | netaṁ → neṭaṁ (pts)
Yepi te …pe…
yepi → ye pi (pts)
yepi te …pe…
yepi → ye pi (pts)
yepi te samaṇabrāhmaṇā kammavādā asayaṅkāraṁ aparaṅkāraṁ adhiccasamuppannaṁ dukkhaṁ paññapenti, te vata aññatra phassā paṭisaṁvedissantīti netaṁ ṭhānaṁ vijjatī’”ti.
paññapenti → paññāpenti (bj) | aparaṅkāraṁ adhiccasamuppannaṁ → aparakāraṁ adhicca samuppannaṁ (sya-all) | paṭisaṁvedissantīti → paṭisaṁvedayantīti (sya-all) | asayaṅkāraṁ aparaṅkāraṁ → asayaṁkāraṁ aparaṁkāraṁ (my, bjt) | asayaṅkāraṁ aparaṅkāraṁ adhiccasamuppannaṁ → asayaṁkāraṁ aparakāraṁ adhicca samuppannaṁ (th) | asayaṅkāraṁ → asayaṁkāraṁ (ms2005) | yepi → ye pi (pts) | samaṇabrāhmaṇā → samaṇabrāmanā (pts) | asayaṅkāraṁ aparaṅkāraṁ adhiccasamuppannaṁ dukkhaṁ paññapenti → asayaṁkāram aparaṁkāram adhiccasamuppannam dukkham paññāpenti (pts) | ṭhānaṁ → ṭhānam (pts)
“Acchariyaṁ bhante, abbhutaṁ bhante.
abbhutaṁ → abbhūtaṁ (sya-all, pts) | acchariyaṁ → acchariyam (pts) | abbhutaṁ → abbhūtam (pts)“It’s incredible, sir, it’s amazing,
Yatra hi nāma ekena padena sabbo attho vutto bhavissati.how the whole matter is stated with one phrase.
Siyā nu kho, bhante, esevattho vitthārena vuccamāno gambhīro ceva assa gambhīrāvabhāso cā”ti?
gambhīrāvabhāso cāti → gambhīravabhāso cā ti (pts)Could there be a detailed explanation of this matter that is both deep and appears deep?”
“Tena hānanda, taññevettha paṭibhātū”ti.
Tena → S3 kena (pts note) | tena hānanda → tenahānanda (bjt, th)“Well then, Ānanda, clarify this matter yourself.”
“Sace maṁ, bhante, evaṁ puccheyyuṁ:
maṁ → mam (pts) | evaṁ → evam (pts)“Sir, suppose they were to ask me:
‘jarāmaraṇaṁ, āvuso ānanda, kiṁnidānaṁ kiṁsamudayaṁ kiṁjātikaṁ kiṁpabhavan’ti?
kiṁjātikaṁ kiṁpabhavanti evaṁ puṭṭhohaṁ → kiṁjātikam kimpabhavanti evam puṭṭhāham (pts) | kiṁnidānaṁ → kinnidānaṁ (bjt) | kiṁjātikaṁ kiṁpabhavanti → kiñjātikaṁ kimpabhavanti (bjt)‘Reverend Ānanda, what is the source, origin, birthplace, and inception of old age and death?’
Evaṁ puṭṭhohaṁ, bhante, evaṁ byākareyyaṁ:
puṭṭhohaṁ → puṭṭho ahaṁ (sya-all) | puṭṭhohaṁ → puṭṭhāhaṁ (bj: sīmu3) | puṭṭhāham → S1-3 putṭho ham (pts note)I’d answer like this:
‘jarāmaraṇaṁ kho, āvuso, jātinidānaṁ jātisamudayaṁ jātijātikaṁ jātipabhavan’ti.
jātipabhavanti → jātippabhavanti (bjt, th) | jātinidānaṁ → jātinidānam (pts)‘Reverends, rebirth is the source, origin, birthplace, and inception of old age and death.’
Evaṁ puṭṭhohaṁ, bhante, evaṁ byākareyyaṁ.
puṭṭhohaṁ → puṭṭho ahaṁ (sya-all) | evaṁ puṭṭhohaṁ → evam puṭṭhāham (pts)That’s how I’d answer such a question.
Sace maṁ, bhante, evaṁ puccheyyuṁ:
sace maṁ → sa ce mam (pts)Suppose they were to ask me:
‘jāti panāvuso ānanda, kiṁnidānā kiṁsamudayā kiṁjātikā kiṁpabhavā’ti?
kiṁpabhavāti evaṁ puṭṭhohaṁ → kimpabhavāti evam puṭṭhāham (pts) | kiṁnidānā → kinnidānā (bjt) | kiṁjātikā kiṁpabhavāti → kiñjātikā kimpabhavāti (bjt)‘What is the source of rebirth?’
Evaṁ puṭṭhohaṁ, bhante, evaṁ byākareyyaṁ:
puṭṭhohaṁ → puṭṭho ahaṁ (sya-all)I’d answer like this:
‘jāti kho, āvuso, bhavanidānā bhavasamudayā bhavajātikā bhavappabhavā’ti.
bhavappabhavāti evaṁ puṭṭhohaṁ → bhavapabhavā ti evam puṭṭhāham (pts)‘Continued existence is the source of rebirth.’
Evaṁ puṭṭhohaṁ, bhante, evaṁ byākareyyaṁ.
puṭṭhohaṁ → puṭṭho ahaṁ (sya-all)That’s how I’d answer such a question.
Sace maṁ, bhante, evaṁ puccheyyuṁ:
sace → sa ce (pts) | evaṁ → evam (pts)Suppose they were to ask me:
‘bhavo panāvuso ānanda, kiṁnidāno kiṁsamudayo kiṁjātiko kiṁpabhavo’ti?
panāvuso → pānāvuso (pts) | kiṁpabhavoti evaṁ puṭṭhohaṁ → kimpabhavoti evam puṭṭhāham (pts) | kiṁnidāno → kinnidāno (bjt) | kiṁjātiko kiṁpabhavoti → kiñjātiko kimpabhavoti (bjt)‘What is the source of continued existence?’
Evaṁ puṭṭhohaṁ, bhante, evaṁ byākareyyaṁ:
puṭṭhohaṁ → puṭṭho ahaṁ (sya-all)I’d answer like this:
‘bhavo kho, āvuso, upādānanidāno upādānasamudayo upādānajātiko upādānappabhavo’ti.
upādānappabhavoti evaṁ puṭṭhohaṁ → upādānappabhavo ti evam puṭṭhāhaṁ (pts)‘Grasping is the source of continued existence.’
Evaṁ puṭṭhohaṁ, bhante, evaṁ byākareyyaṁ.
puṭṭhohaṁ → puṭṭho ahaṁ (sya-all)That’s how I’d answer such a question.
Sace maṁ, bhante, evaṁ puccheyyuṁ—
sace maṁ → sa ce mam (pts) | evaṁ → evam (pts)Suppose they were to ask me:
upādānaṁ panāvuso …pe…‘What is the source of grasping?’ …
taṇhā panāvuso …pe…craving …
vedanā panāvuso …pe…feeling …
sace maṁ, bhante, evaṁ puccheyyuṁ:
evaṁ → (pts) | sace maṁ → sa ce mam (pts)Suppose they were to ask me:
‘phasso panāvuso ānanda, kiṁnidāno kiṁsamudayo kiṁjātiko kiṁpabhavo’ti?
kiṁsamudayo → kiṁsamudāyo (pts) | kiṁpabhavoti evaṁ puṭṭhohaṁ → kimpabhavoti evam puṭṭhāhaṁ (pts) | kiṁnidāno → kinnidāno (bjt) | kiṁjātiko kiṁpabhavoti → kiñjātiko kimpabhavoti (bjt)‘What is the source of contact?’
Evaṁ puṭṭhohaṁ, bhante, evaṁ byākareyyaṁ:
puṭṭhohaṁ → puṭṭho ahaṁ (sya-all)I’d answer like this:
‘phasso kho, āvuso, saḷāyatananidāno saḷāyatanasamudayo saḷāyatanajātiko saḷāyatanappabhavo’ti.
saḷāyatanappabhavoti → saḷāyatanapabhavo (bj) | saḷāyatanapabhavo → saḷāyatanappabhavoti (bj: machasaṁ) | saḷāyatanappabhavoti → saḷāyatanappabhavo (th) | saḷāyatanappabhavoti → saḷāyatanapabhavoti (pts)‘The six sense fields are the source, origin, birthplace, and inception of contact.’
‘Channaṁ tveva, āvuso, phassāyatanānaṁ asesavirāganirodhā phassanirodho;
channaṁ tveva → channaṁtveva (my) | channaṁ → channam (pts)‘When the six fields of contact fade away and cease with no residue left behind, contact ceases.
phassanirodhā vedanānirodho;When contact ceases, feeling ceases.
vedanānirodhā taṇhānirodho;When feeling ceases, craving ceases.
taṇhānirodhā upādānanirodho;When craving ceases, grasping ceases.
upādānanirodhā bhavanirodho;When grasping ceases, continued existence ceases.
bhavanirodhā jātinirodho;When continued existence ceases, rebirth ceases.
jātinirodhā jarāmaraṇaṁ sokaparidevadukkhadomanassupāyāsā nirujjhanti.
sokaparidevadukkhadomanassupāyāsā → soka parideva dukkha domanassu pāyāsā (th)When rebirth ceases, old age and death, sorrow, lamentation, pain, sadness, and distress cease.
Evametassa kevalassa dukkhakkhandhassa nirodho hotī’ti.
evametassa → evam etassa (pts)That is how this entire mass of suffering ceases.’
Evaṁ puṭṭhohaṁ, bhante, evaṁ byākareyyan”ti.
puṭṭhohaṁ → puṭṭho ahaṁ (sya-all) | evaṁ puṭṭhohaṁ → evam puṭṭhāham (pts) | byākareyyanti catutthaṁ → vyākareyyanti catuṭṭhaṁ (pts)That’s how I’d answer such a question.”