Pañcaverabhayasutta
Pañcaverabhayasutta → pañcabhayaverasuttaṁ (bj)Сутта Пять ужасающих враждебностей Первая
Sāvatthiyaṁ viharati.
viharati → (bj)В Саваттхи располагается.
Atha kho anāthapiṇḍiko gahapati yena bhagavā tenupasaṅkami; upasaṅkamitvā bhagavantaṁ abhivādetvā ekamantaṁ nisīdi. Ekamantaṁ nisinnaṁ kho anāthapiṇḍikaṁ gahapatiṁ bhagavā etadavoca:
bhagavantaṁ → bhagavantam (pts) | ekamantaṁ → ekam antaṁ (pts) | ekamantaṁ nisinnaṁ → ekam antaṁ nisinnam (pts) | anāthapiṇḍikaṁ gahapatiṁ → anāthapiṇḍikam gahapatim (pts) | etadavoca → etad avoca (pts)И тогда домохозяин Анатхапиндика подошёл к Благословенному, поклонился ему и сел рядом. Благословенный сказал ему:
“Yato kho, gahapati, ariyasāvakassa pañca bhayāni verāni vūpasantāni honti, catūhi ca sotāpattiyaṅgehi samannāgato hoti, ariyo cassa ñāyo paññāya sudiṭṭho hoti suppaṭividdho, so ākaṅkhamāno attanāva attānaṁ byākareyya:
ākaṅkhamāno → akaṅkhamāno (pts) | Yato → S1-3 add ca (pts note) | sotāpattiyaṅgehi → C sotāpattimaṅgehi (pts note) | sudiṭṭho → S1-3 suddiṭṭho always (pts note) | suppaṭividdho → supaṭividdho (th) | byākareyya → vyākareyya (pts)“Когда в ученике Благородных успокоены пять ужасающих враждебностей, когда он обладает четырьмя аспектами вступления в поток, когда он чётко увидел и тщательно проник пониманием в благородный метод – то тогда, если он хочет, он может заявить о себе:
‘khīṇanirayomhi khīṇatiracchānayoni khīṇapettivisayo khīṇāpāyaduggativinipāto, sotāpannohamasmi avinipātadhammo niyato sambodhiparāyano’ti.
khīṇatiracchānayoni → khīṇatiracchānayoniyo (bj, pts) | sambodhiparāyanoti → sambodhiparāyaṇoti (bj) | khīṇatiracchānayoni khīṇapettivisayo → khīṇatiracchānayoniyo khīṇapittivisayo (sya-all) | khīṇatiracchānayoniyo → yoni (bj: machasaṁ) | sotāpannohamasmi → sotāpanno ham asmi (pts) | sambodhiparāyanoti → sambodhiparāyano (pts)“Я тот, кто покончил с адом, покончил с миром животных, покончил с обителью духов предков, покончил с состояниями лишений, с плохими уделами, с нижними мирами. Я – вступивший в поток, не прикованный более к нижним мирам, непреклонный в своей участи, устремлённый к пробуждению”.
Katamāni pañca bhayāni verāni vūpasantāni honti?
pañca bhayāni → pañcabhayāni (pts)И каковы эти пять ужасающих враждебностей, что успокоены [у него]?
Yaṁ, gahapati, pāṇātipātī pāṇātipātapaccayā diṭṭhadhammikampi bhayaṁ veraṁ pasavati, samparāyikampi bhayaṁ veraṁ pasavati, cetasikampi dukkhaṁ domanassaṁ paṭisaṁvedayati, pāṇātipātā paṭiviratassa evaṁ taṁ bhayaṁ veraṁ vūpasantaṁ hoti.
paṭisaṁvedayati → paṭisaṁvediyati (bj: sīmu3, PTS) | pāṇātipātapaccayā → pāṇātipātappaccayā (th) | diṭṭhadhammikampi bhayaṁ veraṁ → diṭṭhadhammikam pi bhayam veram (pts) | samparāyikampi → samparāyikam pi (pts) | cetasikampi dukkhaṁ domanassaṁ paṭisaṁvedayati pāṇātipātā paṭiviratassa → cetasikam pi dukkham domanassam paṭisaṁvediyati pānātipātāpaṭiviratassa (pts) | taṁ → tam (pts)Домохозяин, тот, кто уничтожает жизнь, этим своим поведением вызывает ужасающую враждебность, имеющую отношение к нынешней жизни, и ужасающую враждебность, имеющую отношение к будущей жизни, и он испытывает умственную боль и недовольство. Поэтому у того, кто отказался от уничтожения жизни, эта ужасающая враждебность успокоена.
Yaṁ, gahapati, adinnādāyī adinnādānapaccayā diṭṭhadhammikampi bhayaṁ veraṁ pasavati, samparāyikampi bhayaṁ veraṁ pasavati, cetasikampi dukkhaṁ domanassaṁ paṭisaṁvedayati, adinnādānā paṭiviratassa evaṁ taṁ bhayaṁ veraṁ vūpasantaṁ hoti.
adinnādāyī → adinnādāyi (pts) | domanassaṁ paṭisaṁvedayati → domanassam paṭisaṁvediyati (pts) | adinnādānapaccayā → adinnādānappaccayā (th) | yaṁ → yam (pts) | diṭṭhadhammikampi bhayaṁ veraṁ → diṭṭhadhammikam pi bhayam veram (pts) | samparāyikampi → samparāyikam pi (pts) | cetasikampi → cetasikam pi (pts)Тот, кто берёт то, что [ему] не было дано…
Yaṁ, gahapati, kāmesumicchācārī kāmesumicchācārapaccayā diṭṭhadhammikampi bhayaṁ veraṁ pasavati, samparāyikampi bhayaṁ veraṁ pasavati, cetasikampi dukkhaṁ domanassaṁ paṭisaṁvedayati, kāmesumicchācārā paṭiviratassa evaṁ taṁ bhayaṁ veraṁ vūpasantaṁ hoti.
evaṁ taṁ → tam (pts) | kāmesumicchācārī kāmesumicchācārapaccayā → kāmesu micchācārī kāmesu micchācārapaccayā (bjt) | kāmesumicchācārā → kāmesu micchācārā (bjt) | kāmesumicchācārapaccayā → kāmesumicchā cārappaccayā (th) | kāmesumicchācārī kāmesumicchācārapaccayā diṭṭhadhammikampi → kāmesu micchācārī kāmesu micchācārapaccayā diṭṭhadhammikam pi (pts) | veraṁ → veram (pts) | samparāyikampi bhayaṁ veraṁ → samparāyikam pi bhayam veram (pts) | cetasikampi dukkhaṁ domanassaṁ paṭisaṁvedayati kāmesumicchācārā → cetasikam pi dukkham domanassam paṭisaṁvediyati kāmesu micchācārā (pts)Тот, кто пускается в неблагое сексуальное поведение…
Yaṁ, gahapati, musāvādī musāvādapaccayā diṭṭhadhammikampi bhayaṁ veraṁ pasavati, samparāyikampi bhayaṁ veraṁ pasavati, cetasikampi dukkhaṁ domanassaṁ paṭisaṁvedayati, musāvādā paṭiviratassa evaṁ taṁ bhayaṁ veraṁ vūpasantaṁ hoti.
musāvādapaccayā → musāvādappaccayā (th) | yaṁ → yam (pts) | diṭṭhadhammikampi bhayaṁ veraṁ → diṭṭhadhammikam pi bhayam veram (pts) | samparāyikampi → samparāyikam pi (pts) | veraṁ → veram (pts) | cetasikampi dukkhaṁ domanassaṁ paṭisaṁvedayati → cetasikam pi dukkham domanassam paṭisaṁvediyati (pts)Тот, кто говорит ложь…
Yaṁ, gahapati, surāmerayamajjapamādaṭṭhāyī surāmerayamajjapamādaṭṭhānapaccayā diṭṭhadhammikampi bhayaṁ veraṁ pasavati, samparāyikampi bhayaṁ veraṁ pasavati, cetasikampi dukkhaṁ domanassaṁ paṭisaṁvedayati, surāmerayamajjapamādaṭṭhānā paṭiviratassa evaṁ taṁ bhayaṁ veraṁ vūpasantaṁ hoti.
surāmerayamajjapamādaṭṭhānā → sūrāmerayamajjapamādaṭṭhānā (pts) | surāmerayamajjapamādaṭṭhānapaccayā → surāmerayamajja pamādaṭṭhānappaccayā (th) | diṭṭhadhammikampi → diṭṭhadhammikam pi (pts) | samparāyikampi → samparāyikam pi (pts) | veraṁ → veram (pts) | cetasikampi → cetasikam pi (pts) | domanassaṁ → domanassam (pts) | evaṁ taṁ → evam tam (pts)Тот, кто потакает распитию вина, спиртного, опьяняющих напитков [или веществ], что создают основание для беспечности, этим своим поведением вызывает ужасающую враждебность, имеющую отношение к нынешней жизни, и ужасающую враждебность, имеющую отношение к будущей жизни, и он испытывает умственную боль и недовольство. Поэтому у того, кто отказался от распития вина, спиртного, опьяняющих напитков [или веществ], что создают основание для беспечности, эта ужасающая враждебность успокоена.
Imāni pañca bhayāni verāni vūpasantāni honti.
verāni → S1-3 pañcaverabhayāni (pts note) | pañca bhayāni → pañcabhayāni (pts)Таковы пять ужасающих враждебностей, что успокоены [у него].
Katamehi catūhi sotāpattiyaṅgehi samannāgato hoti?И каковы четыре аспекта вступления в поток, которыми он обладает?
Idha, gahapati, ariyasāvako buddhe aveccappasādena samannāgato hoti:Вот ученик Благородных наделён подтверждённой верой в Будду:
‘itipi so bhagavā arahaṁ sammāsambuddho vijjācaraṇasampanno sugato lokavidū anuttaro purisadammasārathi satthā devamanussānaṁ buddho bhagavā’ti.
itipi → iti pi (pts)“В самом деле Благословенный – достойный, всецело пробуждённый, видением и поведением наделённый, достигший блага, знаток мира, непревзойдённый учитель тех, кто готов обучаться, учитель богов и людей, пробуждённый, благословенный”.
Dhamme aveccappasādena samannāgato hoti:Он наделён подтверждённой верой в Дхамму:
‘svākkhāto bhagavatā dhammo sandiṭṭhiko akāliko ehipassiko opaneyyiko paccattaṁ veditabbo viññūhī’ti.
opaneyyiko → opanayiko (bj, sya-all, pts) | svākkhāto → svākhyāto (pts) | Svākhyāto → S1-3 svākkhāto (pts note) | opanayiko → B opaneyyiko (pts note)“Дхамма превосходно разъяснена Благословенным, напрямую видимая [здесь и сейчас], не зависящая от времени, приглашающая пойти и увидеть, ведущая к цели, познаваемая мудрыми самостоятельно”.
Saṅghe aveccappasādena samannāgato hoti:
saṅghe → saṁghe (ms2005)Он наделён подтверждённой верой в Сангху:
‘suppaṭipanno bhagavato sāvakasaṅgho, ujuppaṭipanno bhagavato sāvakasaṅgho, ñāyappaṭipanno bhagavato sāvakasaṅgho, sāmīcippaṭipanno bhagavato sāvakasaṅgho, yadidaṁ cattāri purisayugāni aṭṭha purisapuggalā, esa bhagavato sāvakasaṅgho āhuneyyo pāhuneyyo dakkhiṇeyyo añjalikaraṇīyo anuttaraṁ puññakkhettaṁ lokassā’ti.
pāhuneyyo → pāhuṇeyyo (bj) | supaṭipanno → suppaṭipanno (bj: machasaṁ) | ujuppaṭipanno → ujupaṭipanno (bjt, th, pts) | ñāyappaṭipanno → ñāyapaṭipanno (bjt, th, pts) | sāmīcippaṭipanno → sāmīcipaṭipanno (bjt, th, pts) | sāvakasaṅgho → sāvakasaṁgho (ms2005) | aṭṭha purisapuggalā → aṭṭhapurisapuggalā (pts) | anuttaraṁ puññakkhettaṁ → anuttaram puññakhettaṁ (pts)“Сангха учеников Благословенного, идущих по хорошему пути, идущих по прямому пути, идущих по верному пути, идущих по правильному пути, другими словами, четыре пары или восемь типов личностей – это Сангха учеников Благословенного: достойная даров, достойная гостеприимства, достойная подношений, достойная уважения, непревзойдённое поле заслуг для мира”.
Ariyakantehi sīlehi samannāgato hoti akhaṇḍehi acchiddehi asabalehi akammāsehi bhujissehi viññuppasatthehi aparāmaṭṭhehi samādhisaṁvattanikehi.
viññuppasatthehi → viññūpasatthehi (sya-all); viññūpasaṭṭhehi (pts) | viññuppasatthehi → viññūpasatthehi (bj: syā, PTS) | bhujissehi → S1 bhuñjissehi (pts note) | viññūpasaṭṭhehi → S1-3 -saṭṭhehi (pts note)Он наделён добродетелями, которые дороги благородным: прочными, цельными, незапятнанными, освобождающими, восхваляемыми мудрецами, яркими, ведущими к сосредоточению.
Imehi catūhi sotāpattiyaṅgehi samannāgato hoti.Таковы четыре аспекта вступления в поток, которыми он обладает.
Katamo cassa ariyo ñāyo paññāya sudiṭṭho hoti suppaṭividdho?
suppaṭividdho → suppatividdho (pts) | suppaṭividdho → supaṭividdho (th)И каков благородный метод, который он чётко увидел и [в который] тщательно проник пониманием?
Idha, gahapati, ariyasāvako paṭiccasamuppādaññeva sādhukaṁ yoniso manasi karoti:
paṭiccasamuppādaññeva sādhukaṁ → paṭiccasamuppāda ññevasādhukaṁ (bjt) | manasi karoti → manasikaroti (th)Вот, домохозяин, ученик Благородных тщательно и пристально уделяет внимание самому зависимому возникновению так:
‘iti imasmiṁ sati idaṁ hoti, imasmiṁ asati idaṁ na hoti;
hoti → hoti imassuppahadā idaṁ uppajjati (bj) | imasmiṁ → imasmim (pts)“Когда есть это, появляется и то. Когда этого нет, не появляется и то.
imassuppādā idaṁ uppajjati, imassa nirodhā idaṁ nirujjhati.
imassuppādā idaṁ uppajjati → (bj) | idaṁ → idam (pts)С возникновением этого, возникает то. С прекращением этого, прекращается и то. То есть:
Yadidaṁ avijjāpaccayā saṅkhārā;
yadidaṁ → yadidam (pts)С невежеством как условием, волевые формирователи [возникают].
saṅkhārapaccayā viññāṇaṁ …pe…
viññāṇaṁ → viññāṇaṁ viññāṇapaccayā nāmarūpaṁ (bj)С волевыми формирователями как условием, сознание [возникает]…
evametassa kevalassa dukkhakkhandhassa samudayo hoti.
evametassa → evam etassa (pts)Таково происхождение всей этой груды боли.
Avijjāya tveva asesavirāganirodhā saṅkhāranirodho;
avijjāya tveva → avijjāyatveva (bjt)прекращением невежества происходит прекращение волевых формирователей.
saṅkhāranirodhā viññāṇanirodho …pe…
saṅkhāranirodhā → saṅkhāra nirodhā (bjt)С прекращением волевых формирователей [происходит] прекращение сознания…
evametassa kevalassa dukkhakkhandhassa nirodho hoti.
hoti → hotīti (cck) | dukkhakkhandhassa → dukkhakkhandhassada (sya-all) | evametassa → evam etassa (pts)Таково прекращение всей этой груды боли”.
Ayamassa ariyo ñāyo paññāya sudiṭṭho hoti suppaṭividdho.
suppaṭividdho → supaṭividdho (th) | ayamassa → ayam assa (pts)Таков благородный метод, который он чётко увидел и [в который] тщательно проник пониманием.
Yato kho, gahapati, ariyasāvakassa imāni pañca bhayāni verāni vūpasantāni honti, imehi catūhi sotāpattiyaṅgehi samannāgato hoti, ayañcassa ariyo ñāyo paññāya sudiṭṭho hoti suppaṭividdho, so ākaṅkhamāno attanāva attānaṁ byākareyya:
ayañcassa → ayamassa (bj) | imehi → imehi ca (sya-all) | yato → yato ca (pts) | ākaṅkhamāno attanāva → ākaṅkhamano attanā va (pts) | ayamassa → ayañcassa (bj: machasaṁ, PTS, sī.pævi, sī.pavi) | suppaṭividdho → supaṭividdho (th) | pañca bhayāni → pañcabhayāni (pts) | ayañcassa → ayaṁ cassa (pts) | byākareyya → vyākareyya (pts)Когда, домохозяин, в ученике Благородных успокоены пять ужасающих враждебностей, когда он обладает четырьмя аспектами вступления в поток, когда он чётко увидел и тщательно проник пониманием в благородный метод – то тогда, если он хочет, он может заявить о себе:
‘khīṇanirayomhi khīṇatiracchānayoni khīṇapettivisayo khīṇāpāyaduggativinipāto, sotāpannohamasmi avinipātadhammo niyato sambodhiparāyano’”ti.
khīṇatiracchānayoni → khīṇatiracchānayoniyo (bj, pts) | sambodhiparāyanoti paṭhamaṁ → sambodhiparāyaṇoti (bj); sambodhiparāyano ti pathamam (pts) | khīṇatiracchānayoni khīṇapettivisayo → khīṇatiracchānayoniyo khīṇapittivisayo (sya-all) | sotāpannohamasmi → sotāpanno ham asmi (pts)“Я тот, кто покончил с адом, покончил с миром животных, покончил с обителью духов предков, покончил с состояниями лишений, с плохими уделами, с нижними мирами. Я – вступивший в поток, не прикованный более к нижним мирам, непреклонный в своей участи, устремлённый к пробуждению”.