SanidānasuttaСанидана сутта: Благодаря причине
Sāvatthiyaṁ viharati.
viharati → (bj); viharati tatra kho bhagavā (sya-all)В Саваттхи располагается.
“Sanidānaṁ, bhikkhave, uppajjati kāmavitakko, no anidānaṁ; sanidānaṁ uppajjati byāpādavitakko, no anidānaṁ; sanidānaṁ uppajjati vihiṁsāvitakko, no anidānaṁ.
vihiṁsāvitakko → vihisāvitakko (sya-all) | byāpādavitakko → vyāpādavitakko (bjt, pts) | vihiṁsāvitakko → vihiṁsā vitakko (bjt) | sanidānaṁ → sanidānam (pts)[Благословенный сказал]: “Монахи, мысль, [основанная на] желании, возникает благодаря причине, а не беспричинно. Мысль, [основанная на] недоброжелательности, возникает благодаря причине, а не беспричинно. Мысль о причинении вреда возникает благодаря причине, а не беспричинно.
Kathañca, bhikkhave, sanidānaṁ uppajjati kāmavitakko, no anidānaṁ; sanidānaṁ uppajjati byāpādavitakko, no anidānaṁ; sanidānaṁ uppajjati vihiṁsāvitakko, no anidānaṁ?
byāpādavitakko → vyāpādavitakko (bjt, pts) | sanidānaṁ → sanidānam (pts)И как?
Kāmadhātuṁ, bhikkhave, paṭicca uppajjati kāmasaññā, kāmasaññaṁ paṭicca uppajjati kāmasaṅkappo, kāmasaṅkappaṁ paṭicca uppajjati kāmacchando, kāmacchandaṁ paṭicca uppajjati kāmapariḷāho, kāmapariḷāhaṁ paṭicca uppajjati kāmapariyesanā.
kāmacchando kāmacchandaṁ → kāmachando kāmacandam (pts) | kāmasaṅkappo kāmasaṅkappaṁ → kāmasaṁkappo kāmasaṁkappaṁ (bjt) | kāmadhātuṁ → kāmadhātum (pts) | kāmasaññaṁ → kāmasaññam (pts) | kāmasaṅkappaṁ → kāmasaṅkappam (pts) | kāmapariḷāhaṁ → kāmapariḷāham (pts)В зависимости от элемента чувственности возникает чувственное восприятие. В зависимости от чувственного восприятия возникает чувственное устремление. В зависимости от чувственного устремления возникает желание. В зависимости от желания возникает чувственная страсть. В зависимости от чувственной страсти возникает чувственный поиск.
Kāmapariyesanaṁ, bhikkhave, pariyesamāno assutavā puthujjano tīhi ṭhānehi micchā paṭipajjati—kāyena, vācāya, manasā.
vācāya → S1-3 vācā always (pts note) | kāmapariyesanaṁ → kāmapariyesanam (pts) | micchā paṭipajjati → micchāpaṭipajjati (pts)Вовлечённый в чувственный поиск, необученный заурядный человек ведёт себя ошибочно тремя способами: телом, речью, умом.
Byāpādadhātuṁ, bhikkhave, paṭicca uppajjati byāpādasaññā, byāpādasaññaṁ paṭicca uppajjati byāpādasaṅkappo …pe… byāpādacchando … byāpādapariḷāho … byāpādapariyesanā …
byāpādasaññaṁ paṭicca uppajjati → (sya-all) | vyāpādapariyesanā → So B; complete in S1-3 (pts note)В зависимости от элемента недоброжелательности возникает восприятие недоброжелательности. В зависимости от восприятия недоброжелательности возникает недоброжелательное устремление. В зависимости от недоброжелательного устремления возникает недоброжелательное желание. В зависимости от недоброжелательного желания возникает страсть недоброжелательности. В зависимости от страсти недоброжелательности возникает недоброжелательный поиск.
byāpādapariyesanaṁ, bhikkhave, pariyesamāno assutavā puthujjano tīhi ṭhānehi micchā paṭipajjati—kāyena, vācāya, manasā.
byāpādapariyesanaṁ → vyāpādapariyesanā vyāpādapariyesanaṁ (bjt) | micchā paṭipajjati → micchāpaṭipajjati (pts)Вовлечённый в недоброжелательный поиск, необученный заурядный человек ведёт себя ошибочно тремя способами: телом, речью, умом.
Vihiṁsādhātuṁ, bhikkhave, paṭicca uppajjati vihiṁsāsaññā; vihiṁsāsaññaṁ paṭicca uppajjati vihiṁsāsaṅkappo …pe… vihiṁsāchando … vihiṁsāpariḷāho … vihiṁsāpariyesanā …
vihiṁsāsaññaṁ paṭicca uppajjati → (sya-all) | vihiṁsāsaññaṁ paṭicca uppajjati vihiṁsāsaṅkappo → vihiṁsāsaṁkappo (bjt) | vihiṁsādhātuṁ → vihiṁsādhātum (pts) | vihiṁsāsaññā vihiṁsāsaññaṁ paṭicca uppajjati → vihiṁsasaññā (pts)В зависимости от элемента причинения вреда возникает восприятие причинения вреда. В зависимости от восприятия причинения вреда возникает устремление причинения вреда. В зависимости от устремления причинения вреда возникает желание причинения вреда. В зависимости от желания причинения вреда возникает страсть причинения вреда. В зависимости от страсти причинения вреда возникает поиск причинения вреда.
vihiṁsāpariyesanaṁ, bhikkhave, pariyesamāno assutavā puthujjano tīhi ṭhānehi micchā paṭipajjati—kāyena, vācāya, manasā.
micchā paṭipajjati → micchāpaṭipajjati (pts)Вовлечённый в поиск причинения вреда, необученный заурядный человек ведёт себя ошибочно тремя способами: телом, речью, умом.
Seyyathāpi, bhikkhave, puriso ādittaṁ tiṇukkaṁ sukkhe tiṇadāye nikkhipeyya; no ce hatthehi ca pādehi ca khippameva nibbāpeyya. Evañhi, bhikkhave, ye tiṇakaṭṭhanissitā pāṇā te anayabyasanaṁ āpajjeyyuṁ.
nikkhipeyya → nikkhepeyya (sya-all) | no ce → tam enaṁ (pts) | anayabyasanaṁ → na anayavyasanam (pts) | nikkhipeyya → nikkhapeyya (bj: syā) | tiṇadāye → S tiṇā-; S3 tinā-; C. tiṇapādāye (pts note) | tiṇakaṭṭhanissitā → S1-3 -kaṭṭhasitā and further on (pts note) | evañhi → evaṁ hi (bjt) | anayabyasanaṁ → anayavyasanaṁ (bjt, pts) | nikkhipeyya → nikhippeyya (pts) | khippameva → khippam eva (pts)Это как, монахи, если бы человек уронил бы пылающий пучок травы на груду сухой травы. Если бы он тут же не потушил бы его руками и ногами, то живых существ, живущих в траве и в лесу, ждала бы беда и катастрофа.
Evameva kho, bhikkhave, yo hi koci samaṇo vā brāhmaṇo vā uppannaṁ visamagataṁ saññaṁ na khippameva pajahati vinodeti byantīkaroti anabhāvaṁ gameti, so diṭṭhe ceva dhamme dukkhaṁ viharati savighātaṁ saupāyāsaṁ sapariḷāhaṁ;
saññaṁ → akusalasaññaṁ (bj, sya-all) | diṭṭhe ceva → diṭṭheva (sya-all) | na khippameva → khippam eva (pts) | byantīkaroti → vyantikaroti (pts) | dukkhaṁ → sukham (pts) | savighātaṁ saupāyāsaṁ sapariḷāhaṁ → avighātam anupāyāsam apariḷāham (pts) | akusalasaññaṁ → visamagataṁ saññaṁ (bj: machasaṁ, PTS) | ceva → diṭṭheva dhamme (bj: sīmu3, syā) | evameva → evam eva (pts) | uppannaṁ visamagataṁ saññaṁ → uppannam visamagatam saññam (pts) | savighātaṁ saupāyāsaṁ sapariḷāhaṁ → savighātam sa-upāyasam sapariḷāham (pts)Точно так же, если любой шраман или брахман быстро не отбросит, не рассеет, не удалит и не изничтожит неблагие восприятия, что возникли в нём, то он будет пребывать в боли в этой самой жизни – с беспокойством, с тоской-тягостью, со взбудораженностью.
kāyassa ca bhedā paraṁ maraṇā duggati pāṭikaṅkhā.
ca → (sya-all) | bhedā → kāyassa bhedā (bj: sīmu3, syā) | duggatiṁ → S3 omits ṁ (pts note) | paraṁ maraṇā → parammaraṇā (bjt) | paraṁ maraṇā duggati → param maranā duggatiṁ (pts)А после распада тела, после смерти, можно ожидать, что он попадёт в плохой удел.
Sanidānaṁ, bhikkhave, uppajjati nekkhammavitakko, no anidānaṁ; sanidānaṁ uppajjati abyāpādavitakko, no anidānaṁ; sanidānaṁ uppajjati avihiṁsāvitakko, no anidānaṁ.
nekkhammavitakko → B nekkhama- always (pts note) | abyāpādavitakko → avyāpādavitakko (bjt, pts) | sanidānaṁ → sanidānam (pts)Монахи, мысль об отречении возникает благодаря причине, а не беспричинно. Мысль, [основанная на] доброжелательности возникает благодаря причине, а не беспричинно. Мысль, [основанная на] безвредности возникает благодаря причине, а не беспричинно.
Kathañca, bhikkhave, sanidānaṁ uppajjati nekkhammavitakko, no anidānaṁ; sanidānaṁ uppajjati abyāpādavitakko, no anidānaṁ; sanidānaṁ uppajjati avihiṁsāvitakko, no anidānaṁ?
abyāpādavitakko → avyāpādavitakko (bjt) | kathañca → kathañ ca (pts) | sanidānaṁ → sanidānam (pts) | anidānaṁ sanidānaṁ uppajjati abyāpādavitakko → anidānam sanidānam upajjati avyāpādavitakko (pts)И как?
Nekkhammadhātuṁ, bhikkhave, paṭicca uppajjati nekkhammasaññā,
nekkhammadhātuṁ → nekkhammadhātum (pts)В зависимости от элемента отречения возникает восприятие отречения.
nekkhammasaññaṁ paṭicca uppajjati nekkhammasaṅkappo,
nekkhammasaṅkappo → nekkhammasaṁkappo (bjt) | nekkhammasaññaṁ → nekkhammasaññam (pts)В зависимости от восприятия отречения возникает устремление отречения.
nekkhammasaṅkappaṁ paṭicca uppajjati nekkhammacchando,
nekkhammasaṅkappaṁ → nekkhammasaṁkappaṁ (bjt) | nekkhammasaṅkappaṁ → nekkhammasaṅkappam (pts) | nekkhammacchando → nekkhammachando (pts)В зависимости от устремления отречения возникает желание отречения.
nekkhammacchandaṁ paṭicca uppajjati nekkhammapariḷāho,
nekkhammapariḷāho → nekkhamma pariḷāho (th) | nekkhammacchandaṁ → nekkhammachandaṁ (pts)В зависимости от желания отречения возникает страсть к отречению.
nekkhammapariḷāhaṁ paṭicca uppajjati nekkhammapariyesanā;
nekkhammapariḷāhaṁ → nekkhammapariḷāham (pts)В зависимости от страсти к отречению возникает поиск отречения.
nekkhammapariyesanaṁ, bhikkhave, pariyesamāno sutavā ariyasāvako tīhi ṭhānehi sammā paṭipajjati—kāyena, vācāya, manasā.
sammā paṭipajjati → sammāpaṭipajjati (pts)Вовлечённый в поиск отречения, обученный последователь Благородного ведёт себя правильно тремя способами: телом, речью, умом.
Abyāpādadhātuṁ, bhikkhave, paṭicca uppajjati abyāpādasaññā,
abyāpādadhātuṁ → avyāpādadhātuṁ (bjt) | abyāpādasaññā → avyāpādasaññā (bjt, pts) | abyāpādadhātuṁ → abyā pādadhātuṁ (th) | abyāpādadhātuṁ → avyāpādadhātum (pts)В зависимости от элемента не-недоброжелательности возникает восприятие не-недоброжелательности.
abyāpādasaññaṁ paṭicca uppajjati abyāpādasaṅkappo …pe…
abyāpādasaññaṁ paṭicca uppajjati abyāpādasaṅkappo → (sya-all)В зависимости от восприятия не-недоброжелательности возникает устремление не-недоброжелательности.
abyāpādacchando …
abyāpādacchando → avyāpādasaṁkappo avyāpādacchando (bjt) | abyāpādacchando → avyāpādasaṅkappo avyāpādachando (pts)В зависимости от устремления не-недоброжелательности возникает желание не-недоброжелательности.
abyāpādapariḷāho …
abyāpādapariḷāho → avyāpādapariḷāho (bjt, pts)В зависимости от желания не-недоброжелательности возникает страсть к не-недоброжелательности.
abyāpādapariyesanā,
abyāpādapariyesanā → avyāpādapariyesanā (bjt, pts) | abyāpādapariyesanā → abyā pādapariyesanā (th)В зависимости от страсти к не-недоброжелательности возникает поиск не-недоброжелательности.
abyāpādapariyesanaṁ, bhikkhave, pariyesamāno sutavā ariyasāvako tīhi ṭhānehi sammā paṭipajjati—kāyena, vācāya, manasā.
abyāpādapariyesanaṁ → avyāpādapariyesanaṁ (bjt, pts) | sammā paṭipajjati → sammāpaṭipajjati (pts)Вовлечённый в поиск не-недоброжелательности, обученный последователь Благородного ведёт себя правильно тремя способами: телом, речью, умом.
Avihiṁsādhātuṁ, bhikkhave, paṭicca uppajjati avihiṁsāsaññā,
avihiṁsādhātuṁ → avihiṁsādhātum (pts)В зависимости от элемента безвредности возникает восприятие безвредности.
avihiṁsāsaññaṁ paṭicca uppajjati avihiṁsāsaṅkappo,
avihiṁsāsaṅkappo → avihiṁsāsaṁkappo (bjt) | avihiṁsāsaññaṁ → avihiṁsā saññaṁ (th)В зависимости от восприятия безвредности возникает устремление безвредности.
avihiṁsāsaṅkappaṁ paṭicca uppajjati avihiṁsāchando,
avihiṁsāsaṅkappaṁ → avihiṁsāsaṁkappaṁ (bjt) | avihiṁsāsaṅkappaṁ → avihiṁsāsaṅkappam (pts)В зависимости от устремления безвредности возникает желание безвредности.
avihiṁsāchandaṁ paṭicca uppajjati avihiṁsāpariḷāho,
avihiṁsāpariḷāho → avihiṁsā pariḷāho (th) | avihiṁsāchandaṁ → avihiṁsāchandam (pts)В зависимости от желания безвредности возникает страсть к безвредности.
avihiṁsāpariḷāhaṁ paṭicca uppajjati avihiṁsāpariyesanā;
avihiṁsāpariyesanā → avihiṁsā pariyesanā (th) | avihiṁsāpariḷāhaṁ → avihiṁsāpariḷāham (pts)В зависимости от страсти к безвредности возникает поиск безвредности.
avihiṁsāpariyesanaṁ, bhikkhave, pariyesamāno sutavā ariyasāvako tīhi ṭhānehi sammā paṭipajjati—kāyena, vācāya, manasā.
avihiṁsāpariyesanaṁ → avihiṁsāpariyesanam (pts) | ariyasāvako → ariyāsavako (pts) | sammā paṭipajjati → sammāpaṭipajjati (pts)Вовлечённый в поиск безвредности, обученный последователь Благородного ведёт себя правильно тремя способами: телом, речью, умом.
Seyyathāpi, bhikkhave, puriso ādittaṁ tiṇukkaṁ sukkhe tiṇadāye nikkhipeyya; tamenaṁ hatthehi ca pādehi ca khippameva nibbāpeyya. Evañhi, bhikkhave, ye tiṇakaṭṭhanissitā pāṇā te na anayabyasanaṁ āpajjeyyuṁ.
enaṁ → S1-3 omit ṁ (pts note) | evañhi → evaṁ hi (bjt, pts) | anayabyasanaṁ → anayavyasanaṁ (bjt) | tamenaṁ → tam enaṁ (pts) | khippameva → khippam eva (pts) | anayabyasanaṁ → anayavyasanam (pts)Это как, монахи, если бы человек уронил бы пылающий пучок травы на груду сухой травы. Если бы он тут же потушил бы его руками и ногами, то живых существ, живущих в траве и в лесу, не ждала бы беда и катастрофа.
Evameva kho, bhikkhave, yo hi koci samaṇo vā brāhmaṇo vā uppannaṁ visamagataṁ saññaṁ khippameva pajahati vinodeti byantīkaroti anabhāvaṁ gameti, so diṭṭhe ceva dhamme sukhaṁ viharati avighātaṁ anupāyāsaṁ apariḷāhaṁ;
saññaṁ → akusalasaññaṁ (bj, sya-all) | diṭṭhe ceva → diṭṭheva (sya-all) | evameva → evam eva (pts) | uppannaṁ → uppannam (pts) | khippameva → khippam eva (pts) | byantīkaroti → vyantikaroti (pts) | sukhaṁ → sukham (pts) | avighātaṁ anupāyāsaṁ apariḷāhaṁ → avighātam anupāyāsam apariḷāham (pts)Точно так же, если любой шраман или брахман быстро отбросит, рассеет, удалит и изничтожит неблагие восприятия, что возникли в нём, то он будет пребывать в приятном в этой самой жизни – без беспокойства, без тоски, без взбудораженности.
kāyassa ca bhedā paraṁ maraṇā sugati pāṭikaṅkhā”ti.
ca → (sya-all) | pāṭikaṅkhāti → paṭikaṅkhāti (sya-all) | ca → Missing in S1-3 (pts note) | sugatiṁ → S1-3 add saggaṁ (pts note) | paraṁ maraṇā → parammaraṇā (bjt) | paraṁ → param (pts) | sugati pāṭikaṅkhāti → sugatiṁ paṭikaṅkhāti (pts)А после распада тела, после смерти, можно ожидать, что он попадёт в благой удел”.