Giñjakāvasathasutta๑๓ คิญชกาวสถสูตร
Ekaṁ samayaṁ bhagavā ñātike viharati giñjakāvasathe.
ñātike → ñātikehi (pts) | ñātike → ñātikehi (bj: PTS) | Ñātikehi → -hi is in B only (pts note)สมัยหนึ่ง พระผู้มีพระภาคประทับอยู่ ณ ตำหนักอิฐ ใกล้หมู่บ้าน ญาติกะ ณ ที่นั้น
Tatra kho bhagavā bhikkhū āmantesi:พระผู้มีพระภาคได้รับสั่งเรียกภิกษุทั้งหลายมาตรัสว่า
“bhikkhavo”ti.
bhikkhavoti bhadanteti → bhikkhavo ti bhante ti (pts)“ภิกษุทั้งหลาย”
“Bhadante”ti te bhikkhū bhagavato paccassosuṁ.
bhikkhū → bhikkhu (pts) | bhadanteti → ti (pts)ภิกษุเหล่านั้นทูลรับสนองพระดำรัสแล้ว
Bhagavā etadavoca:
etadavoca → etad avoca (pts)พระผู้มีพระภาคจึงได้ตรัสเรื่องนี้ว่า
“Dhātuṁ, bhikkhave, paṭicca uppajjati saññā, uppajjati diṭṭhi, uppajjati vitakko”ti.
vitakkoti → vitakko ti (pts)“ภิกษุทั้งหลาย สัญญาเกิดขึ้นเพราะอาศัยธาตุ ทิฏฐิเกิดขึ้นเพราะอาศัยธาตุ วิตกเกิดขึ้นเพราะอาศัยธาตุ”
Evaṁ vutte, āyasmā kaccāno bhagavantaṁ etadavoca:
Evaṁ vutte, āyasmā kaccāno → saddho kaccāyano (pts1ed, pts2ed); saddho kaccāno (mr) | kaccāno → saddho kaccāyano (bj: PTS); sandho kaccāyano (bj: sī.pævi, sī.pavi) | kaccāno → saddho kaccāno (cck: ka.) | vutte → S1-3 bhante ti (pts note) | Kaccāyano → S1-3 sandho; B kaccāno, always (pts note) | evaṁ → evam (pts) | kaccāno bhagavantaṁ etadavoca → saddho kaccāyano bhagavantam etad avoca (pts)เมื่อพระผู้มีพระภาคตรัสอย่างนี้แล้ว ท่านพระกัจจานะได้ทูลถามพระผู้มี พระภาคดังนี้ว่า
“yāyaṁ, bhante, diṭṭhi:
yāyaṁ → yāyam (pts)“ข้าแต่พระองค์ผู้เจริญ ทิฏฐิที่ว่า
‘asammāsambuddhesu sammāsambuddhā’ti, ayaṁ nu kho, bhante, diṭṭhi kiṁ paṭicca paññāyatī”ti?
sammāsambuddhāti ayaṁ → sammāsambuddho ti ayam (pts) | nu → Omitted by S1-3 (pts note) | sammāsambuddhāti → sammā sambuddhāti (bjt) | kiṁ → kim (pts)พระสัมมาสัมพุทธเจ้า ในบุคคลที่มิใช่ พระสัมมาสัมพุทธเจ้า นี้ย่อมปรากฏเพราะอาศัยอะไร”
“Mahati kho esā, kaccāna, dhātu yadidaṁ avijjādhātu.
mahati → mahatī (sya-all, pts) | kaccāna → kaccāyana (pts) | yadidaṁ → yad idam (pts)“กัจจานะ ธาตุคืออวิชชานี้ เป็นธาตุใหญ่
Hīnaṁ, kaccāna, dhātuṁ paṭicca uppajjati hīnā saññā, hīnā diṭṭhi, hīno vitakko, hīnā cetanā, hīnā patthanā, hīno paṇidhi, hīno puggalo, hīnā vācā;
hīno → hīnā (sya-all) | kaccāna → kaccāyana (pts)สัญญาที่เลว ทิฏฐิที่เลว วิตกที่เลว เจตนาที่เลว ความปรารถนาที่เลว ความตั้งใจที่เลว บุคคลที่เลว วาจาที่เลว เกิดขึ้น เพราะอาศัยธาตุที่เลว
hīnaṁ ācikkhati deseti paññapeti paṭṭhapeti vivarati vibhajati uttānīkaroti;
uttānīkaroti → uttānikaroti (pts) | uttānikaroti → B uttāniṁ; S1 uttānī- always (pts note) | hīnaṁ → hīnam (pts)บุคคลที่เลวนั้น ย่อมบอก แสดง บัญญัติ กำหนด เปิดเผย จำแนก ทำให้ง่ายซึ่งธรรมที่เลว
hīnā tassa upapattīti vadāmi.
upapattīti → uppattīti (bj, pts) | uppattīti → upapattīti (bj: machasaṁ, syā)เรากล่าวว่า ความเกิดของบุคคลนั้นเลว
Majjhimaṁ, kaccāna, dhātuṁ paṭicca uppajjati majjhimā saññā, majjhimā diṭṭhi, majjhimo vitakko, majjhimā cetanā, majjhimā patthanā, majjhimo paṇidhi, majjhimo puggalo, majjhimā vācā;
majjhimo → majjhimā (sya-all) | kaccāna dhātuṁ → kaccāyana dhātum (pts) | uppajjati → upajjati (pts)สัญญาที่ปานกลาง ทิฏฐิที่ปานกลาง วิตกที่ปานกลาง เจตนาที่ปานกลาง ความปรารถนาที่ปานกลาง ความตั้งใจที่ปานกลาง บุคคลที่ปานกลาง วาจาที่ ปานกลาง เกิดขึ้นเพราะอาศัยธาตุที่ปานกลาง
majjhimaṁ ācikkhati deseti paññapeti paṭṭhapeti vivarati vibhajati uttānīkaroti;
paññapeti → paññāpeti (pts) | uttānīkaroti → uttānikaroti (pts) | majjhimaṁ → majjhimam (pts)บุคคลที่ปานกลางนั้น ย่อมบอก แสดง บัญญัติ กำหนด เปิดเผย จำแนก ทำให้ง่ายซึ่งธรรมที่ปานกลาง
majjhimā tassa upapattīti vadāmi.
upapattīti → uppattīti (bj, pts)เรากล่าวว่า ความเกิดของบุคคลนั้นปานกลาง
Paṇītaṁ, kaccāna, dhātuṁ paṭicca uppajjati paṇītā saññā, paṇītā diṭṭhi, paṇīto vitakko, paṇītā cetanā, paṇītā patthanā, paṇīto paṇidhi, paṇīto puggalo, paṇītā vācā;
paṇīto → paṇītā (sya-all) | kaccāna dhātuṁ → kaccāyana dhātum (pts)กัจจานะ สัญญาที่ประณีต ทิฏฐิที่ประณีต วิตกที่ประณีต เจตนาที่ประณีต ความปรารถนาที่ประณีต ความตั้งใจที่ประณีต บุคคลที่ประณีต วาจาที่ประณีต เกิดขึ้นเพราะอาศัยธาตุที่ประณีต
paṇītaṁ ācikkhati deseti paññapeti paṭṭhapeti vivarati vibhajati uttānīkaroti;
paññapeti → paññāpeti (bj) | uttānīkaroti → uttānikaroti (pts) | paṇītaṁ → paṇītam (pts)บุคคลที่ประณีตนั้น ย่อมบอก แสดง บัญญัติ กำหนด เปิดเผย จำแนก ทำให้ง่ายซึ่งธรรมที่ประณีต
paṇītā tassa upapattīti vadāmī”ti.
upapattīti → uppattīti (bj, pts) | uppattīti → S1-3 uppajjatīti always; S1 uppattīti here only (pts note)เรากล่าวว่า ความเกิด ของบุคคลนั้นประณีต”