Candūpamāsutta
Candūpamāsutta → candūpamasuttaṁ (bj); candūpamaṁ (pts1ed, pts2ed)Подобный луне
Sāvatthiyaṁ viharati.
viharati → (bj); viharati tatra kho bhagavā (sya-all)В Саваттхи располагается.
“Candūpamā, bhikkhave, kulāni upasaṅkamatha—
candūpamā → candupamā (pts)[Благословенный сказал]: “Монахи, вам следует посещать семьи подобно луне –
apakasseva kāyaṁ, apakassa cittaṁ, niccanavakā kulesu appagabbhā.
appagabbhā → appagabbā (mr) | apakassa → apakasseva (bj: sīmu3) | kulesu → niccaṁ navyā kulesu (bj: sī.pavi) | appagabbhā → appagabbā (cck: ka.) | apakassa → B adds va; further on appakasseva (pts note) | niccanavakā → So B and C; S1-3 niccaṁ naviyā (pts note) | appagabbhā → B -gabbā- always (pts note) | niccanavakā → nicca navakā (th) | kāyaṁ → kāyam (pts)сдерживая тело и ум, каждый раз действуя так, как если бы приходил впервые, без наглости в отношении семей.
Seyyathāpi, bhikkhave, puriso jarudapānaṁ vā olokeyya pabbatavisamaṁ vā nadīviduggaṁ vā—
jarudapānaṁ → jarūdapānaṁ (bj, pts) | nadīviduggaṁ → nadividuggaṁ (sya-all) | jarūdapānaṁ → S1 omits ja, S3 jarū (pts note) | nadīviduggaṁ → S1-3 nadīduggaṁ (pts note)Это как если бы человек смотрел бы вниз в старый колодец или в пропасть или с крутого обрыва берега реки,
apakasseva kāyaṁ, apakassa cittaṁ;
kāyaṁ → kāyam (pts)сдерживая тело и ум,
evameva kho, bhikkhave, candūpamā kulāni upasaṅkamatha—
candūpamā → candupamā (pts) | evameva → evam eva (pts)точно так же и вы должны посещать семьи:
apakasseva kāyaṁ, apakassa cittaṁ, niccanavakā kulesu appagabbhā.
apakassa → apakasseva (bj: sīmu3) | kāyaṁ → kāyam (pts)сдерживая тело и ум, каждый раз действуя так, как если бы приходили впервые, без наглости в отношении семей.
Kassapo, bhikkhave, candūpamo kulāni upasaṅkamati—
candūpamo → candupamo (pts)Монахи, Кассапа посещает семьи подобно луне –
apakasseva kāyaṁ, apakassa cittaṁ, niccanavako kulesu appagabbho.
apakassa → apakasseva (bj: sīmu3) | kāyaṁ → kāyam (pts)сдерживая тело и ум, каждый раз действуя так, как если бы приходил впервые, без наглости в отношении семей.
Taṁ kiṁ maññatha, bhikkhave,
kiṁ maññatha → kimmaññatha (bjt) | kiṁ → kim (pts)Как вы думаете монахи?
kathaṁrūpo bhikkhu arahati kulāni upasaṅkamitun”ti?Как вы думаете, монахи, какой монах достоин того, чтобы посещать семьи?”
“Bhagavaṁmūlakā no, bhante, dhammā bhagavaṁnettikā bhagavaṁpaṭisaraṇā. Sādhu vata, bhante, bhagavantaṁyeva paṭibhātu etassa bhāsitassa attho. Bhagavato sutvā bhikkhū dhāressantī”ti.
bhagavaṁmūlakā → bhagavammūlakā (bjt) | bhagavaṁnettikā bhagavaṁpaṭisaraṇā → bhagavannettikā bhagavampaṭisaraṇā (bjt) | bhagavantaṁyeva → bhagavantaññeva (bjt) | bhagavaṁnettikā → bhagavannettikā (pts) | bhagavantaṁyeva → bhagavantaṁ yeva (pts)“Почтенный, наши учения укоренены в Благословенном, направляемы Благословенным, находят пристанище в Благословенном. Было бы хорошо, если бы Благословенный прояснил значение этих слов. Услышав это из его уст, монахи запомнят это”.
Atha kho bhagavā ākāse pāṇiṁ cālesi.И тогда Благословенный провёл по воздуху рукой и сказал:
“Seyyathāpi, bhikkhave, ayaṁ ākāse pāṇi na sajjati na gayhati na bajjhati;
ayaṁ → B apāyaṁ (pts note)“Монахи, это как эта рука не застревает в воздухе, не сдерживается им, не связывается им,
evameva kho, bhikkhave, yassa kassaci bhikkhuno kulāni upasaṅkamato kulesu cittaṁ na sajjati na gayhati na bajjhati:
yassa kassaci → yassakassaci (th) | evameva → evam eva (pts)то точно так же, когда монах посещает семьи, его ум не застревает, не сдерживается, не связывается в семьях, а думает так:
‘labhantu lābhakāmā, puññakāmā karontu puññānī’ti;
karontu → karontu pana (bj, sya-all)“Пусть те, кто желают обретений, получат обретения! Пусть те, кто желают заслуг, совершат заслуги!”.
yathāsakena lābhena attamano hoti sumano, evaṁ paresaṁ lābhena attamano hoti sumano;
yathāsakena → yathā sakena (bjt, pts) | evaṁ → evam (pts)[Подобным образом] он доволен и рад в отношении обретений других, как и в отношении обретений собственных.
evarūpo kho, bhikkhave, bhikkhu arahati kulāni upasaṅkamituṁ.Такой монах достоин того, чтобы посещать семьи.
Kassapassa, bhikkhave, kulāni upasaṅkamato kulesu cittaṁ na sajjati na gayhati na bajjhati:Монахи, когда Кассапа посещает семьи, его ум не застревает, не сдерживается, не связывается в семьях, а думает так:
‘labhantu lābhakāmā, puññakāmā karontu puññānī’ti;
karontu → karontu pana (sya-all) | puññānīti yathāsakena → puññāñīti yathā sakena (pts)“Пусть те, кто желают обретений, получат обретения! Пусть те, кто желают заслуг, совершат заслуги!”.
yathāsakena lābhena attamano hoti sumano;
yathāsakena → yathā sakena (bjt, th, pts)[Подобным образом] он доволен и рад в отношении обретений других, как и в отношении обретений собственных.
evaṁ paresaṁ lābhena attamano hoti sumano.
+ → evarūpo kho bhikkhave bhikkhu arahati kulāni upasaṅkamituṁ (bjt)
Taṁ kiṁ maññatha, bhikkhave,
upasaṅkamituṁ → In S1-3 only. (pts note) | + → evarūpo kho bhikkhave bhikkhu arahati kulāni upasaṅkamituṁ (pts)Как вы думаете монахи?
kathaṁrūpassa bhikkhuno aparisuddhā dhammadesanā hoti, kathaṁrūpassa bhikkhuno parisuddhā dhammadesanā hotī”ti?В каком случае обучение монахом Дхамме является нечистым, и в каком случае обучение им Дхамме является чистым?”
“Bhagavaṁmūlakā no, bhante, dhammā bhagavaṁnettikā bhagavaṁpaṭisaraṇā. Sādhu vata, bhante, bhagavantaṁyeva paṭibhātu etassa bhāsitassa attho. Bhagavato sutvā bhikkhū dhāressantī”ti.
dhāressantīti → dharessantīti (pts) | bhagavaṁmūlakā → bhagavammūlakā (bjt) | bhagavaṁnettikā bhagavaṁpaṭisaraṇā → bhagavannettikā bhagavampaṭisaraṇā (bjt) | bhagavantaṁyeva → bhagavantaññeva (bjt) | bhagavaṁpaṭisaraṇā → bhagavaṁ paṭisaraṇā (th) | bhagavaṁnettikā → bhagavannettikā (pts) | bhagavantaṁyeva → bhagavantaṁ yeva (pts)“Почтенный, наши учения укоренены в Благословенном, направляемы Благословенным, находят пристанище в Благословенном. Было бы хорошо, если бы Благословенный прояснил значение этих слов. Услышав это из его уст, монахи запомнят это”.
“Tena hi, bhikkhave, suṇātha, sādhukaṁ manasi karotha, bhāsissāmī”ti.
tena hi → tenahi (th) | manasi karotha → manasikarotha (th)“Тогда, монахи, слушайте внимательно то, о чём я буду говорить”.
“Evaṁ, bhante”ti kho te bhikkhū bhagavato paccassosuṁ.
evaṁ bhanteti → evam bhante ti (pts)“Да, почтенный”, – отвечали они.
Bhagavā etadavoca:
etadavoca → etad avoca (pts)Благословенный сказал следующее:
“Yo hi koci, bhikkhave, bhikkhu evaṁcitto paresaṁ dhammaṁ deseti:
evaṁcitto → evañcitto (bjt)“Вот монах обучает Дхамме других с мыслью:
‘aho vata me dhammaṁ suṇeyyuṁ, sutvā ca pana dhammaṁ pasīdeyyuṁ, pasannā ca me pasannākāraṁ kareyyun’ti;
pasannā ca → pasannāva (sya-all) | pana → (pts) | pasīdeyyuṁ → B pasideyyuṁ (pts note) | pasannākāraṁ → pasannā kāram (pts)“О! Пусть они услышат от меня Дхамму! Услышав, пусть они обретут доверие к Дхамме! Обладая доверием, пусть они смогут выразить своё доверие мне!”.
evarūpassa kho, bhikkhave, bhikkhuno aparisuddhā dhammadesanā hoti.Вот каким образом обучение монахом Дхамме является нечистым.
Yo ca kho, bhikkhave, bhikkhu evaṁcitto paresaṁ dhammaṁ deseti:
ca → B omits ca (pts note) | evaṁcitto → evañcitto (bjt) | evaṁcitto → evaṁ citto (pts)Но бывает, когда монах обучает Дхамме других с [иной] мыслью:
‘svākkhāto bhagavatā dhammo sandiṭṭhiko akāliko ehipassiko opaneyyiko paccattaṁ veditabbo viññūhīti.
viññūhīti → viññūhi (?) | opaneyyiko → opanayiko (bj, sya-all) | svākkhāto → svākhyāto (pts) | opaneyyiko paccattaṁ → opanayiko paccattam (pts) | viññūhīti → viññūhi (cck: ?) | Svākhyāto → So B; S1-3 svākkhāto, as usual (pts note) | opanayiko → B opaneyyiko as elsewhere (pts note)“Дхамма превосходно разъяснена Благословенным, видимая здесь и сейчас, не зависящая от времени, приглашающая пойти и увидеть, ведущая к цели, познаваемая мудрыми самостоятельно.
Aho vata me dhammaṁ suṇeyyuṁ, sutvā ca pana dhammaṁ ājāneyyuṁ, ājānitvā ca pana tathattāya paṭipajjeyyun’ti.
ājānitvā → B ājānetvā always (pts note) | suṇeyyuṁ sutvā ca pana dhammaṁ → suṇeyyaṁ sutvāca dhammam (pts)“О! Пусть они услышат от меня Дхамму! Услышав, пусть они поймут Дхамму! Поняв, пусть они практикуют соответствующе!”.
Iti dhammasudhammataṁ paṭicca paresaṁ dhammaṁ deseti, kāruññaṁ paṭicca anuddayaṁ paṭicca anukampaṁ upādāya paresaṁ dhammaṁ deseti.
anuddayaṁ → anudayaṁ (sya-all, pts1ed, pts2ed) | paṭicca → paṭicca paresaṁ dhammaṁ deseti (bj, sya-all) | anuddayaṁ → paresaṁ dhammaṁ deseti anudayaṁ (sya-all) | anuddayaṁ paṭicca anukampaṁ → anudayam paticca anukampam (pts) | anuddayaṁ → anudayaṁ (bahūsu) dvittakāraṇaṁ pana gavesitabbaṁ (cck note) | paṭicca → S1-3 insert paresaṁ dhammaṁ deseti (pts note)Так он обучает Дхамме других из-за присущего Дхамме совершенства. Он обучает Дхамме других из сострадания и сочувствия, с благосклонным намерением.
Evarūpassa kho, bhikkhave, bhikkhuno parisuddhā dhammadesanā hoti.
dhammadesanā → dhamma desanā (th)Вот каким образом обучение монахом Дхамме является чистым.
Kassapo, bhikkhave, evaṁcitto paresaṁ dhammaṁ deseti:Монахи, Кассапа обучает других Дхамме с мыслью:
‘svākkhāto bhagavatā dhammo sandiṭṭhiko akāliko ehipassiko opaneyyiko paccattaṁ veditabbo viññūhīti.
opaneyyiko → opanayiko (bj, sya-all) | svākkhāto → svākhyāto (pts) | akāliko → (pts) | opaneyyiko paccattaṁ → opanayiko paccattam (pts) | Svākhyāto → S1-3 insert paresaṁ dhammaṁ deseti once more 8 As above (Note 3) (pts note)“Дхамма превосходно разъяснена Благословенным, видимая здесь и сейчас, не зависящая от времени, приглашающая пойти и увидеть, ведущая к цели, познаваемая мудрыми самостоятельно.
Aho vata me dhammaṁ suṇeyyuṁ, sutvā ca pana dhammaṁ ājāneyyuṁ, ājānitvā ca pana tathattāya paṭipajjeyyun’ti.
pana → S1 omits pana; S3 capana (pts note) | aho vata → ahovata (bjt) | dhammaṁ → dhammam (pts) | tathattāya → tatthattāya (pts)“О! Пусть они услышат от меня Дхамму! Услышав, пусть они поймут Дхамму! Поняв, пусть они практикуют соответствующе!”.
Iti dhammasudhammataṁ paṭicca paresaṁ dhammaṁ deseti, kāruññaṁ paṭicca anuddayaṁ paṭicca anukampaṁ upādāya paresaṁ dhammaṁ deseti.
paṭicca → paṭicca paresaṁ dhammaṁ deseti (bj, sya-all) | anuddayaṁ → paresaṁ dhammaṁ deseti anudayaṁ (sya-all) | paresaṁ dhammaṁ deseti kāruññaṁ → anudayam (pts) | anuddayaṁ paṭicca anukampaṁ → anukampam (pts) | deseti → kāruññaṁ paṭicca anuddayaṁ paṭicca anukampaṁ upādāya paresaṁ dhammaṁ deseti (bj: machasaṁ) | paṭicca → S1-3 insert paresaṁ dhammaṁ deseti (pts note) | dhammasudhammataṁ → dhammasudhammatam (pts)Он обучает Дхамме других из-за присущего Дхамме совершенства. Он обучает Дхамме других из сострадания и сочувствия, с благосклонным намерением.
Kassapena vā hi vo, bhikkhave, ovadissāmi yo vā panassa kassapasadiso, ovaditehi ca pana vo tathattāya paṭipajjitabban”ti.
kassapasadiso → kassapādiso (sya-all) | ovaditehi → ovāditehi (pts)Монахи, я буду давать вам совет, приводя в пример Кассапу или такого [монаха], как Кассапа. Получив совет, вам следует практиковать соответствующе”.