Aniccasaññāsutta
Aniccasaññāsutta → aniccatā (or saññā) (pts1ed)The Perception of Impermanence
Sāvatthinidānaṁ.
sāvatthinidānaṁ → sāvatthiyaṁ (bj); sāvatthī (sya-all)At Sāvatthī.
“Aniccasaññā, bhikkhave, bhāvitā bahulīkatā sabbaṁ kāmarāgaṁ pariyādiyati, sabbaṁ rūparāgaṁ pariyādiyati, sabbaṁ bhavarāgaṁ pariyādiyati, sabbaṁ avijjaṁ pariyādiyati, sabbaṁ asmimānaṁ samūhanati.
samūhanati → pariyādiyati samūhanti (bj) | sabbaṁ asmimānaṁ samūhanati → sabbam asmimānam pariyādiyati samūhanti (pts) | samūhanti → asmimānaṁ samūhanti (bj: machasaṁ) | samūhanti → B samūhanati omitting the preceding pariyādiyati (pts note) | kāmarāgaṁ → kāmarāgam (pts) | rūparāgaṁ → rūparāgam (pts) | bhavarāgaṁ → bhavarāgam pariyādiyati sabbam avijjam (pts)“Mendicants, when the perception of impermanence is developed and cultivated it eliminates all desire for sensual pleasures, for rebirth in the realm of luminous form, and for rebirth in a future life. It eliminates all ignorance and eradicates all conceit ‘I am’.
Seyyathāpi, bhikkhave, saradasamaye kassako mahānaṅgalena kasanto sabbāni mūlasantānakāni sampadālento kasati;
kasanto → S1-3 kassako . . . kassanto (pts note) | kasati → kassati (th) | kassako → kasako (pts)In the autumn, a farmer ploughing with a large plough shears through all the root networks.
evameva kho, bhikkhave, aniccasaññā bhāvitā bahulīkatā sabbaṁ kāmarāgaṁ pariyādiyati, sabbaṁ rūparāgaṁ pariyādiyati, sabbaṁ bhavarāgaṁ pariyādiyati, sabbaṁ avijjaṁ pariyādiyati, sabbaṁ asmimānaṁ samūhanati.
samūhanati → pariyādiyati samūhanti (bj); samūhanti (pts) | evameva → evam eva (pts) | kāmarāgaṁ → kāmarāgam (pts) | rūparāgaṁ → rūparāgam (pts) | sabbaṁ bhavarāgaṁ → sabbam bhavarāgam (pts) | sabbaṁ avijjaṁ → sabbam avijjam (pts) | sabbaṁ → sabbam (pts)In the same way, when the perception of impermanence is developed … it eradicates all conceit ‘I am’.
Seyyathāpi, bhikkhave, pabbajalāyako pabbajaṁ lāyitvā agge gahetvā odhunāti niddhunāti nicchoṭeti;
nicchoṭeti → nipphoteti (bj); nipphoṭeti (sya-all) | pabbajalāyako pabbajaṁ → babbajalāyako babbajaṁ (bj) | nicchoṭeti → nipphoṭeti (bj) | nicchoṭeti evameva → nicchodeti evam eva (pts) | niddhunāti nicchoṭeti → nidhunāti nipphoṭeti (th)A reed-cutter, having cut the reeds, grabs them at the top and shakes them down, shakes them about, and flails them about.
evameva kho, bhikkhave, aniccasaññā bhāvitā bahulīkatā sabbaṁ kāmarāgaṁ pariyādiyati …pe… sabbaṁ asmimānaṁ samūhanati.
bahulīkatā → (bj) | pariyādiyati → (bj) | sabbaṁ asmimānaṁ samūhanati → samūhanti (bj); (pts) | sabbaṁ kāmarāgaṁ pariyādiyati → (sya-all) | bahulīkatā sabbaṁ kāmarāgaṁ pariyādiyati → (pts) | pe → This and the following paragraphs end in B by sabbam asṁiṁmānaṁ samūhanati (pts note)In the same way, when the perception of impermanence is developed … it eradicates all conceit ‘I am’.
Seyyathāpi, bhikkhave, ambapiṇḍiyā vaṇṭacchinnāya yāni tattha ambāni vaṇṭapaṭibandhāni sabbāni tāni tadanvayāni bhavanti;
tattha → tatra (bj, pts) | vaṇṭapaṭibandhāni → vaṇṭupanibaddhāni (bj); vaṇṭapaṭibaddhāni (pts) | vaṇṭupanibaddhāni → vaṇṭappaṭibaddhāni (bj: syā) | tadanvayāni → tatvayāni (bj: syā) | vaṇḍacchinnāya → ba. evaṁ. sī. vaṇṭacchinnāya (sya-all note) | tanvayāni → a. evaṁ. sī. ba. tadanvayāni (sya-all note) | vaṇṭacchinnāya → S3 -chiṇṇāya; B vaṇḍacindāya (pts note) | tadanvayāni → B tadamanvayāni (pts note) | vaṇṭapaṭibandhāni → vaṇḍappaṭibaddhāni (th)When the stalk of a bunch of mangoes is cut, all the mangoes attached to the stalk will follow along.
evameva kho, bhikkhave, aniccasaññā bhāvitā …pe… sabbaṁ asmimānaṁ samūhanati.
bhāvitā → bhāvitā bahulīkatā sabbaṁ kāmarāgaṁ (bj) | sabbaṁ asmimānaṁ samūhanati → samūhanti (bj) | evameva → evam eva (pts)In the same way, when the perception of impermanence is developed … it eradicates all conceit ‘I am’.
Seyyathāpi, bhikkhave, kūṭāgārassa yā kāci gopānasiyo sabbā tā kūṭaṅgamā kūṭaninnā kūṭasamosaraṇā, kūṭaṁ tāsaṁ aggamakkhāyati;
tāsam → B tesaṁ (pts note) | tāsaṁ aggamakkhāyati → tāsam aggam akkhāyati (pts)The rafters of a bungalow all lean to the peak, slope to the peak, and meet at the peak, so the peak is said to be the topmost of them all.
evameva kho, bhikkhave, aniccasaññā bhāvitā …pe… sabbaṁ asmimānaṁ samūhanati.
sabbaṁ asmimānaṁ samūhanati → samūhanti (bj); (sya-all) | evameva → evam eva (pts)In the same way, when the perception of impermanence is developed … it eradicates all conceit ‘I am’.
Seyyathāpi, bhikkhave, ye keci mūlagandhā kāḷānusārigandho tesaṁ aggamakkhāyati;
kāḷānusārigandho → kālānusārī (bj); kāḷānusārī (sya-all) | kālānusārī → kālānusārī gandho (bj: machasaṁ) | kāḷānusārī → kālānusārigandho (sya-all: ma.) | kāḷānusārī → B kālānusarigandho (pts note) | kāḷānusārigandho tesaṁ aggamakkhāyati → kāḷānusārī tesam aggam akkhāyati (pts)Of all kinds of fragrant root, spikenard is said to be the best.
evameva kho, bhikkhave, aniccasaññā …pe… sabbaṁ asmimānaṁ samūhanati.
aniccasaññā → aniccasaññā bhāvitā (bj, sya-all) | sabbaṁ asmimānaṁ samūhanati → samūhanti (bj); (sya-all) | evameva → evam eva (pts)In the same way, when the perception of impermanence is developed … it eradicates all conceit ‘I am’.
Seyyathāpi, bhikkhave, ye keci sāragandhā, lohitacandanaṁ tesaṁ aggamakkhāyati;
tesaṁ aggamakkhāyati → tesam aggam akkhāyati (pts)Of all kinds of fragrant heartwood, red sandalwood is said to be the best.
evameva kho, bhikkhave, aniccasaññā …pe… sabbaṁ asmimānaṁ samūhanati.
aniccasaññā → aniccasaññā bhāvitā (bj, sya-all) | sabbaṁ asmimānaṁ samūhanati → samūhanti (bj); (sya-all) | evameva → evam eva (pts)In the same way, when the perception of impermanence is developed … it eradicates all conceit ‘I am’.
Seyyathāpi, bhikkhave, ye keci pupphagandhā, vassikaṁ tesaṁ aggamakkhāyati;
tesaṁ aggamakkhāyati → tesam aggam akkhāyati (pts)Of all kinds of fragrant flower, jasmine is said to be the best.
evameva kho, bhikkhave, aniccasaññā …pe… sabbaṁ asmimānaṁ samūhanati.
aniccasaññā → aniccasaññā bhāvitā (bj, sya-all) | sabbaṁ asmimānaṁ samūhanati → samūhanti (bj); (sya-all) | evameva → evam eva (pts)In the same way, when the perception of impermanence is developed … it eradicates all conceit ‘I am’.
Seyyathāpi, bhikkhave, ye keci kuṭṭarājāno, sabbete rañño cakkavattissa anuyantā bhavanti, rājā tesaṁ cakkavatti aggamakkhāyati;
kuṭṭarājāno → kuḍḍarājāno (bj, pts1ed); kuṭṭharājāno (sya-all) | kuṭṭarājāno sabbete → kuḍḍarājāno sabbe te (bj, pts); kuṭṭharājāno sabbe te (sya-all) | anuyantā → anuyuttā (bj) | kuḍḍarājāno → kuṭṭharājāno (bj: syā) | kuṭṭarājāno → kuḍḍarājāno (cck: sī.) | anuyantā → po. yu. maddarājāno kuḍḍarājāno (sya-all note) | kuḍḍarājāno → So S3; S1 khuḍḍha-; B kuṭṭarājāne (pts note) | aggamakkhāyati → aggam akkhāyati (pts)All lesser kings are vassals of a wheel-turning monarch, so the wheel-turning monarch is said to be the foremost of them all.
evameva kho, bhikkhave, aniccasaññā …pe… sabbaṁ asmimānaṁ samūhanati.
aniccasaññā → aniccasaññā bhāvitā (bj, sya-all) | sabbaṁ asmimānaṁ samūhanati → samūhanti (bj); (sya-all, pts) | evameva → evam eva (pts)In the same way, when the perception of impermanence is developed … it eradicates all conceit ‘I am’.
Seyyathāpi, bhikkhave, yā kāci tārakarūpānaṁ pabhā, sabbā tā candimappabhāya kalaṁ nāgghanti soḷasiṁ, candappabhā tāsaṁ aggamakkhāyati;
soḷasiṁ → solasiṁ (pts) | candimapabhāya → S1-3 candiyāpabhāya (S3 yaṁ) (pts note) | nāgghanti → B nagghanti (pts note) | tārakarūpānaṁ → tārakarūpānam (pts) | tāsaṁ aggamakkhāyati → tāsam aggam akkhāyati (pts)The radiance of all the stars is not worth a sixteenth part of the moon’s radiance, so the moon’s radiance is said to be the best of them all.
evameva kho, bhikkhave, aniccasaññā …pe… sabbaṁ asmimānaṁ samūhanati.
aniccasaññā → aniccasaññā bhāvitā (bj, sya-all) | sabbaṁ asmimānaṁ samūhanati → samūhanti (bj); (sya-all) | evameva → evam eva (pts)In the same way, when the perception of impermanence is developed … it eradicates all conceit ‘I am’.
Seyyathāpi, bhikkhave, saradasamaye viddhe vigatavalāhake deve ādicco nataṁ abbhussakkamāno, sabbaṁ ākāsagataṁ tamagataṁ abhivihacca bhāsate ca tapate ca virocate ca;
nataṁ abbhussakkamāno → nabhaṁ abbhussukkamāno (bj) | viddhe vigatavalāhake → visuddhe vigatabalāhake (sya-all) | nataṁ → nabhaṁ (sya-all) | virocate → virocati (pts) | abbhussukkamāno → abbhussakkamāno (bj: machasaṁ, syā); abbhussukamāno (bj: sīmu8) | virocate → virocati (bj: sīmu8, sī.pavi) | abbhussukkamāno → B abbhusākkamāno (pts note) | virocati → B virocate (pts note) | nataṁ abbhussakkamāno sabbaṁ ākāsagataṁ tamagataṁ → nabham abbhussukkamāno sabbam ākāsagatam tamagatam (pts)In the autumn, the heavens are sunny and cloudless. And as the sun is rising to the firmament, having dispelled all the darkness of space, it shines and glows and dazzles.
evameva kho, bhikkhave, aniccasaññā bhāvitā bahulīkatā sabbaṁ kāmarāgaṁ pariyādiyati, sabbaṁ rūparāgaṁ pariyādiyati, sabbaṁ bhavarāgaṁ pariyādiyati, sabbaṁ avijjaṁ pariyādiyati, sabbaṁ asmimānaṁ samūhanati.
samūhanati → pariyādiyati samūhanti (bj) | samūhanati kathaṁ bhāvitā → samūhanti katham bhavitā (pts) | evameva → evam eva (pts) | kāmarāgaṁ → kāmarāgam (pts) | rūparāgaṁ → rūparāgam (pts) | sabbaṁ bhavarāgaṁ → sabbam bhavarāgam (pts) | sabbaṁ avijjaṁ → sabbam avijjam (pts) | sabbaṁ → sabbam (pts)In the same way, when the perception of impermanence is developed and cultivated it eliminates all desire for sensual pleasures, for rebirth in the realm of luminous form, and for rebirth in a future life. It eliminates all ignorance and eradicates all conceit ‘I am’.
Kathaṁ bhāvitā ca, bhikkhave, aniccasaññā kathaṁ bahulīkatā sabbaṁ kāmarāgaṁ pariyādiyati …pe… sabbaṁ asmimānaṁ samūhanati?
samūhanati → pariyādiyati samūhanti (bj) | sabbaṁ asmimānaṁ samūhanati → sabbam asmimānam samūhanti (pts) | kathaṁ bhāvitā → katham bhavitā (pts) | kathaṁ → katham (pts) | kāmarāgaṁ → kāmarāgam (pts)And how is the perception of impermanence developed and cultivated so that … it eradicates all conceit ‘I am’?
‘Iti rūpaṁ, iti rūpassa samudayo, iti rūpassa atthaṅgamo;
atthaṅgamo → atthagamo (bj, pts) | rūpaṁ → rūpam (pts)‘Such is form, such is the origin of form, such is the disappearance of form.
iti vedanā …Such is feeling …
iti saññā …Such is perception …
iti saṅkhārā …
saṅkhārā → saṅkhāra (pts)Such are choices …
iti viññāṇaṁ, iti viññāṇassa samudayo, iti viññāṇassa atthaṅgamo’ti—
atthaṅgamoti → atthagamoti (bj) | atthaṅgamoti evaṁ → atthagamo ti evam (pts) | viññāṇaṁ → viññāṇam (pts)Such is consciousness, such is the origin of consciousness, such is the disappearance of consciousness.’
evaṁ bhāvitā kho, bhikkhave, aniccasaññā evaṁ bahulīkatā sabbaṁ kāmarāgaṁ pariyādiyati, sabbaṁ rūparāgaṁ pariyādiyati, sabbaṁ bhavarāgaṁ pariyādiyati, sabbaṁ avijjaṁ pariyādiyati, sabbaṁ asmimānaṁ samūhanatī”ti.
samūhanatīti dasamaṁ → pariyādiyati samūhantīti (bj); samūhantīti (pts) | evaṁ → evam (pts) | kāmarāgaṁ → kāmarāgam (pts) | rūparāgaṁ → rūparāgam (pts) | sabbaṁ bhavarāgaṁ → sabbam bhavarāgam (pts) | sabbaṁ avijjaṁ → sabbam avijjam (pts) | sabbaṁ → sabbam (pts)That’s how the perception of impermanence is developed and cultivated so that it eliminates all desire for sensual pleasures, for rebirth in the realm of luminous form, and for rebirth in a future life. That’s how it eliminates all ignorance and eradicates all conceit ‘I am’.”
Dasamaṁ.
dasamaṁ → samūhantīti (bjt)
Pupphavaggo pañcamo.
pañcamo → dasamo (cck) | samatto → B Buddhavaggo pañcamo (pts note) | + → tatruddānaṁ (bjt)
Nadī pupphañca pheṇañca, gomayañca nakhāsikhaṁ;
ca → B vaddhañ ca (pts note) | pupphañca pheṇañca → pupphañ ca pheṇaṁ ca (pts) nakhāsikhaṁ suddhikaṁ → nakhasikhaṁ suddhiṁ (bj); nakhasikhaṁ sāmuddakaṁ (sya-all) | Nakhāsikhaṁ → S3 -sikhā (pts note) | gomayañca → gomayañ ca (pts) Suddhikaṁ dve ca gaddulā, vāsījaṭaṁ aniccatāti.
gaddulā vāsījaṭaṁ aniccatāti → gaddūlā nāvasaññāya te dasāti (sya-all) | ca → S1-3 sa (S3 sā-) muddakaṁ ceva (pts note) | gaddulā → S1-3 gaddulaṁ; B bhaddulā (pts note) | suddhikaṁ → suddhiṁ (bjt) | suddhikaṁ → sāmuddakaṁ (th) | suddhikaṁ → suddhikam (pts) vāsījaṭaṁ → vāsijaṭaṁ (bj) | dasāti → evaṁ. ba. suddhikaṁ dve ca gaddūlā vāsijaṭaṁ aniccatāti (sya-all: sī.) | ti → S1-3 nāva saññā te dasāti (pts note) | Vaggo → Missing in S1-3 (pts note) | vāsījaṭaṁ aniccatāti → nāvasaññāya te dasāti (th) | vāsījaṭaṁ aniccatāti → vāsijaṭam aniccatā ti vaggo majjhimapaññāsako samatto (pts)
Majjhimapaṇṇāsako samatto.
majjhimapaṇṇāsako samatto → majjhimapaṇṇāsakaṁ samattaṁ (bjt)
Tassa majjhimapaṇṇāsakassa vagguddānaṁ
vagguddānaṁ → This uddānam is to be found in S1-3 only (pts note)
Upayo arahanto ca, khajjanī therasavhayaṁ;
upayo → upāyo (sya-all, pts) khajjanī therasavhayaṁ → khajjanīyo therasavhayo (bj); khajjanitherasavhayaṁ (sya-all) | therasavhayaṁ → therasambhayaṁ (pts) Pupphavaggena paṇṇāsa, dutiyo tena vuccatīti.
paṇṇāsa → paṇṇāso (bj) | paṇṇāsa dutiyo → paññāsadutiyo (pts) vuccatīti → vuccati (bj); pavuccati (sya-all) | vuccatīti → vuccati sāvatthi tatra voca cattāro me (pts)