Найдите Истину

В Палийских Суттах и Винае

settings

{{table.suttaCol}} {{table.readCol}} {{table.titleCol}} {{table.wordsCol}} {{table.countCol}} {{table.mrCol}} {{table.linksCol}} {{table.typeCol}} {{table.quoteCol}}
{{table.wordCol}} {{table.textsCol}} {{table.matchesCol}} {{table.linksCol}}

{{results.variantsForLabel}}

Variants 1/2 columns Dictionary Multi-select Compass Help

Заметка:Переводы, словари и комментарии сделаны не Благословенным.Сверяйтесь с Пали в 4 основных никаях.

  • Saṁyutta Nikāya 3.24Связанные Наставления 3.24
  • 3. Tatiyavagga3. Пятёрка о Косалах

Issattasutta
Issattasutta → issatthasuttaṁ (bj, sya-all, pts2ed)
Стрельба из лука

Sāvatthinidānaṁ.
sāvatthinidānaṁ → sāvatthiyaṁ (bj, sya-all) | sāvatthinidānaṁ ekamantaṁ → (pts)
В условиях Саваттхи.

Ekamantaṁ nisinno kho rājā pasenadi kosalo bhagavantaṁ etadavoca:
pasenadi kosalo → pasenadikosalo (th) | pasenadi kosalo bhagavantaṁ etadavoca → pasenadi-kosalo bhagavantam etad avoca (pts)
Сидя рядом, царь Пасенади Косальский обратился к Благословенному:
“kattha nu kho, bhante, dānaṁ dātabban”ti?
nu → kathannūti pāṭho (sya-all: sī.) | nu → S1-3 kathannu; S2 kathānnu. (pts note) | dātabbanti → dātabban ti (pts)
“Почтенный, кому следует давать дары?”

“Yattha kho, mahārāja, cittaṁ pasīdatī”ti.
cittaṁ pasīdatīti → cittam pasīdatī ti (pts)
“Тому, к кому есть доверие, великий царь”.

“Kattha pana, bhante, dinnaṁ mahapphalan”ti?
dinnaṁ mahapphalanti → dinnam mahapphalan ti (pts)
“Но, почтенный, где то, что было подарено, приносит великий плод?”

“Aññaṁ kho etaṁ, mahārāja, kattha dānaṁ dātabbaṁ, aññaṁ panetaṁ kattha dinnaṁ mahapphalanti?
aññaṁ panetaṁ → aññam pan-etaṁ (pts) | dinnaṁ mahapphalanti → dinnam mahapphalan ti (pts)
“Это один вопрос, великий царь: „Кому следует давать дары?“, а это другой: „Где то, что было подарено, приносит великий плод?“
Sīlavato kho, mahārāja, dinnaṁ mahapphalaṁ, no tathā dussīle.
dinnaṁ → dinnam (pts)
То, что было подарено тому, кто нравственен, великий царь, приносит великий плод, а не тому, кто безнравственен.
Tena hi, mahārāja, taññevettha paṭipucchissāmi. Yathā, te khameyya, tathā naṁ byākareyyāsi.
paṭipucchissāmi → paripucchissāmi (pts) | hi → S1-2 teneva. (pts note) | paripucchissāmi → SS. paripucchāmi. (pts note) | taññevettha paṭipucchissāmi → taññ-ev-ettha paripucchissāmi (pts) | byākareyyāsi → vyākareyyāsi (pts)
А теперь, великий царь, я задам тебе вопрос на эту тему. Отвечай так, как сочтёшь нужным.

Taṁ kiṁ maññasi, mahārāja,
kiṁ maññasi → kimmaññasi (bjt) | kiṁ → kim (pts)
Как тебе то представляется, великий царь?
idha tyassa yuddhaṁ paccupaṭṭhitaṁ saṅgāmo samupabyūḷho.
samupabyūḷho → samūpabbūḷho (bj, pts2ed); samupabbuḷho (pts1ed) | tyassa → tyāssa (bj) | samupabyūḷho → samupabbūḷho (bj); samupabbuḷho (pts) | samupabbūḷho → samupavepūḷho (bj: syā) | samupabyūḷho → samūpabbūḷho (cck: sī.); samupabbuḷho (cck: pī.) | samupabbuḷho → B. samuppabyūḷho always. (pts note) | yuddhaṁ paccupaṭṭhitaṁ → yuddham paccupaṭṭhitam (pts)
Вот ты на войне и вот-вот разразится сражение.
Atha āgaccheyya khattiyakumāro asikkhito akatahattho akatayoggo akatūpāsano bhīru chambhī utrāsī palāyī.
akatūpāsano → akatupāsano (sya-all) | akatūpāsano bhīru → akat upāsano bhīrū (pts) | akatūpāsano → akatupāsano (bj: sīmu7, syā, PTS) | bhīrū → B. bhirū-; SS bhīrūcchambhi. (pts note) | palāyī → S1-3 palāyi. (pts note) | bhīru chambhī → bhīruchambhī (bjt) | khattiyakumāro → khattiya-kumāro (pts) | akatahattho akatayoggo akatūpāsano bhīru → akata-hattho akata-yoggo akat upāsano bhīrū (pts)
И к тебе пришёл бы молодой кхаттий — необученный, неумелый, не имеющий практики и опыта, робкий, окаменевший от ужаса, напуганный, готовый бежать.
Bhareyyāsi taṁ purisaṁ, attho ca te tādisena purisenā”ti?
purisenāti nāhaṁ → purisena nāham (pts) | ca → S1-2 atth eva; S3 attho va (pts note)
Стал бы ты держать на службе этого человека, нужен был бы тебе такой человек?”

“Nāhaṁ, bhante, bhareyyaṁ taṁ purisaṁ, na ca me attho tādisena purisenā”ti.
ca → B. va. (pts note) | attho → SS. attho va me. (pts note) | nāhaṁ → nāham (pts) | purisenāti → purisenā ti (pts)
“Конечно же нет, почтенный”.

“Atha āgaccheyya brāhmaṇakumāro asikkhito …pe…
brāhmaṇakumāro → brāhmaṇa-kumāro (pts)
“Затем к тебе пришёл бы молодой брахман…
atha āgaccheyya vessakumāro asikkhito …pe…молодой весса… atha āgaccheyya suddakumāro asikkhito …pe…
pe → spelled out in full (bjt) | suddakumāro → sudda-kumāro (pts)
молодой судда – необученный, неумелый, не имеющий практики и опыта, робкий, окаменевший от ужаса, напуганный, готовый бежать. Стал бы ты держать на службе этого человека, нужен был бы тебе такой человек?”

na ca me attho tādisena purisenā”ti.
ti → All this paragraph is omitted by S2-3, added between the lines by S1, with some slight differences in the abridgment. (pts note) | purisenāti → purisenā ti (pts)
“Конечно же нет, почтенный”.

“Taṁ kiṁ maññasi, mahārāja,
kiṁ maññasi → kimmaññasi (bjt) | kiṁ → kim (pts)
Как тебе то представляется, великий царь?
idha tyassa yuddhaṁ paccupaṭṭhitaṁ saṅgāmo samupabyūḷho.
tyassa → tyāssa (bj) | samupabyūḷho → samupabbūḷho (bj, pts) | samupabbūḷho → samupyabyuḷho (bj: syā) | paccupaṭṭhitaṁ → paccupaṭṭhitam (pts)
Вот ты на войне и вот-вот разразится сражение.
Atha āgaccheyya khattiyakumāro susikkhito katahattho katayoggo katūpāsano abhīru acchambhī anutrāsī apalāyī.
katūpāsano → katupāsano (sya-all) | susikkhito → sikkhito (pts) | katūpāsano abhīru → katupāsano abhīrū (pts) | susikkhito → sikkhito (bj: sīmu7) | sikkhito → B. susikkhito. (pts note) | abhīrū → B. S2-3 abhirū. (pts note) | acchambhī → B. achambhī. (pts note) | apalāyī → B. apalāyasī. (pts note)
И к тебе пришёл бы молодой кхаттий – обученный, умелый, имеющий практику и опыт, храбрый, отважный, смелый, готовый проявить твёрдость.
Bhareyyāsi taṁ purisaṁ, attho ca te tādisena purisenā”ti?
purisenāti → purisenā ti (pts)
Стал бы ты держать на службе этого человека, нужен был бы тебе такой человек?”

“Bhareyyāhaṁ, bhante, taṁ purisaṁ, attho ca me tādisena purisenā”ti.
bhareyyāhaṁ → bhareyyāham (pts) | taṁ purisaṁ → tam purisam (pts) | purisenāti → purisenā ti (pts)
“Разумеется, почтенный”.

“Atha āgaccheyya brāhmaṇakumāro …pe…
brāhmaṇakumāro → brāhmaṇakumāro susikkhito (bj) | susikkhito → sikkhito (bj: sīmu7) | Atha → SS. add kho. (pts note) | brāhmaṇakumāro → brāhmaṇa-kumāro (pts)
“Затем к тебе пришёл бы молодой брахман…
atha āgaccheyya vessakumāro …pe…
atha āgaccheyya → (bj) | vessakumāro → vessakumāro susikkhito (bj) | susikkhito → sikkhito (bj: sīmu7) | vessakumāro → vessa-kumāro (pts)
молодой весса…
atha āgaccheyya suddakumāro susikkhito katahattho katayoggo katūpāsano abhīru acchambhī anutrāsī apalāyī.
atha āgaccheyya → (bj) | katūpāsano → katupāsano (sya-all) | susikkhito → sikkhito (pts) | katūpāsano abhīru → katupāsano abhīrū (pts) | apalāyī → S3 apalāyi here and above; B. anapalāyī. (pts note) | suddakumāro susikkhito → sudda-kumāro sikkhito (pts) | katayoggo katūpāsano abhīru → kata-yoggo kat-upāsano abhīrū (pts)
молодой судда – обученный, умелый, имеющий практику и опыт, храбрый, отважный, смелый, готовый проявить твёрдость.
Bhareyyāsi taṁ purisaṁ, attho ca te tādisena purisenā”ti?
purisaṁ → purisam (pts) | purisenāti → purisenā ti (pts)
Стал бы ты держать на службе этого человека, нужен был бы тебе такой человек?”

“Bhareyyāhaṁ, bhante, taṁ purisaṁ, attho ca me tādisena purisenā”ti.
taṁ purisaṁ → tam purisam (pts) | purisenāti → purisenā ti (pts)
“Разумеется, почтенный”.

“Evameva kho, mahārāja, yasmā kasmā cepi kulā agārasmā anagāriyaṁ pabbajito hoti, so ca hoti pañcaṅgavippahīno pañcaṅgasamannāgato, tasmiṁ dinnaṁ mahapphalaṁ hoti.
yasmā kasmā cepi → yasmā cepi (bj, sya-all, km, mr) | dinnaṁ → dinne (bj) | kasmā → (sya-all) | agārasmā anagāriyaṁ → agarismā anagāriyam (pts) | hoti → (pts) | kasmā → yasmā ce pi (bj: sīmu, syā) | hoti → mahapphalaṁ (bj: sīmu) | cepi → yasmā cepi (cck: sī. syā. kaṁ. ka.) | ce → S1-2 omit kasmā; Bṭasmā; S2 has yasmāñce. (pts note) | kulā → S1 kusalā. (pts note) | mahapphalaṁ → B. adds hoti. (pts note) | evameva → evam eva (pts) | pañcaṅgasamannāgato → pañcaṅga-samannāgato (pts) | dinnaṁ → dinnam (pts)
“Точно так же, великий царь, когда человек из любого клана оставляет домохозяйскую жизнь ради жизни бездомной, если он отбросил пять аспектов и наделён пятью аспектами, то тогда дарение ему приносит великий плод.

Katamāni pañcaṅgāni pahīnāni honti?
pañcaṅgāni → pañca aṅgāni (bj, pts) | pahīnāni → vippahīnāti (bj: sīmu) | aṅgāni → B. pañcaṅgāni. (pts note) | pahīnāni → S1-3 vippahīnāni. (pts note)
И какие пять аспектов были отброшены им?
Kāmacchando pahīno hoti, byāpādo pahīno hoti, thinamiddhaṁ pahīnaṁ hoti, uddhaccakukkuccaṁ pahīnaṁ hoti, vicikicchā pahīnā hoti.
thinamiddhaṁ → thīnamiddhaṁ (sya-all, pts) | byāpādo → vyāpādo (pts) | thinamiddhaṁ → thīnamiddham (pts) | uddhaccakukkuccaṁ → uddhacca-kukkuccaṁ (pts)
Чувственное желание было отброшено. Недоброжелательность была отброшена. Лень и апатия были отброшены. Неугомонность и сожаление были отброшены. Сомнение было отброшено.
Imāni pañcaṅgāni pahīnāni honti.
pañcaṅgāni → pañca aṅgāni (bj)

Katamehi pañcahaṅgehi samannāgato hoti?
pañcahaṅgehi → pañca aṅgehi (pts) | aṅgehi → B. pañcahaṅgehi here and further on. (pts note)
И какими пятью аспектами он наделён?
Asekkhena sīlakkhandhena samannāgato hoti, asekkhena samādhikkhandhena samannāgato hoti, asekkhena paññākkhandhena samannāgato hoti, asekkhena vimuttikkhandhena samannāgato hoti, asekkhena vimuttiñāṇadassanakkhandhena samannāgato hoti.
paññākkhandhena → paññakkhandhena (pts) | vimuttiñāṇadassanakkhandhena → vimuttiññānadassanakkhandhena (pts) | asekhena → asekkhena (bj: machasaṁ, syā, PTS) | asekhena → asekkhena (bj: machasaṁ, syā, PTS) | asekhena → asekkhena (bj: machasaṁ, syā, PTS) | asekhena → asekkhena (bj: machasaṁ, syā, PTS) | asekhena → asekkhena (bj: machasaṁ, syā, PTS) | vimuttiñāṇadassanakkhandhena → vimuttiññāna-dassana-kkhandhena (pts)
Он обладает: совокупностью нравственности того, кто окончил тренировку; совокупностью сосредоточения того, кто окончил тренировку; совокупностью понимания того, кто окончил тренировку; совокупностью освобождения того, кто окончил тренировку; совокупностью знания и видения освобождения того, кто окончил тренировку.
Imehi pañcahaṅgehi samannāgato hoti.
pañcahaṅgehi → pañca aṅgehi (pts)
Он наделён этими пятью аспектами.

Iti pañcaṅgavippahīne pañcaṅgasamannāgate dinnaṁ mahapphalan”ti.Так, то, что было подарено тому, кто отбросил пять аспектов и наделён пятью аспектами, приносит великий плод”.

Idamavoca bhagavā …pe…
+ → idaṁ vatvā sugato athāparaṁ etadavoca (bjt) | idamavoca → idam avoca (pts)
satthā:
satthā → This phrase is omitted by SS. (pts note)
И далее он добавил:

“Issattaṁ balavīriyañca, yasmiṁ vijjetha māṇave;
Issattaṁ → issatthaṁ (bj, sya-all, km, pts2ed) | balavīriyañca → balaviriyañca (bj, sya-all, km, pts2ed) | issattaṁ balavīriyañca → issatthaṁ balaviriyañca (bj, sya-all) | issatthaṁ → issattaṁ (bj: machasaṁ, PTS) | Issattaṁ → issatthaṁ (cck: sī. syā. kaṁ.) | balavīriyañca → balaviriyañca (cck: sī. syā. kaṁ. pī.) | Issattam → S1-3 issatthaṁ. (pts note) | issattaṁ balavīriyañca → issattam balaviriyañca (pts) māṇave → S3 mānave. (pts note)
“Как если б царь, который хочет развязать войну, держал на службе молодого лучника умелого,
Taṁ yuddhattho bhare rājā, nāsūraṁ jātipaccayā.
rājā → B. bhareyyātha. (pts note) nāsūraṁ → S2-3 sūram. (pts note) | jātipaccayā → jāti-paccayā (pts)
Который обладает удалью и силой и не имеет страха из-за своего рождения, —

Tatheva khantisoraccaṁ, dhammā yasmiṁ patiṭṭhitā;
khantisoraccaṁ → khanti soraccaṁ (bjt) | khantisoraccaṁ → khanti-soracca (pts) + → tam (pts)
Так, даже если он из низкого сословия, чтить человека нужно с благородным поведением,
Ariyavuttiṁ medhāviṁ, hīnajaccampi pūjaye.
ariyavuttiṁ → tamariyavuttiṁ (bj); tamariyavutti (sya-all) | medhāviṁ hīnajaccampi → medhāvī hīnajaccam pi (pts) | tamariyavuttiṁ → ariyavuntiṁ (bj: machasaṁ) | ariyavuttiṁ → B.omits tam; S1 nam. 6 SS. medhāviṁ. (pts note) hīnajaccampi → hīna-jaccam pi (pts)
Тех мудрецов, в которых есть вот эти качества: смиренности, терпения добродетели.

Kāraye assame ramme, vāsayettha bahussute;Построить следует чудесные жилища и знающих позвать туда для проживания. Papañca vivane kayirā, dugge saṅkamanāni ca.
papañca vivane → papañcavivane (th, pts)
И для воды в лесу резервуар построить, дорожки сквозь ухабистую местность.

Annaṁ pānaṁ khādanīyaṁ, vatthasenāsanāni ca;
pānaṁ khādanīyaṁ → pānam khādaniyaṁ (pts) vatthasenāsanāni → vattha-senāsanāni (pts)
И с верой в сердце следует дарить тому, кто обладает чистотою нрава:
Dadeyya ujubhūtesu, vippasannena cetasā.
ujubhūtesu → uju-bhūtesu (pts)
Дари еду, питьё, всё то, что можно съесть, постели, одеяния, сиденья.

Yathā hi megho thanayaṁ, vijjumālī satakkaku;
yathā hi → yathāpi (sya-all) satakkaku → satakkuku (sya-all); satakkatu (pts) | satakkaku → satakkatu (bj: PTS) | satakkatu → So S3 only; B. and S1-2 satakkaku; C. satakkuku (explaining satasikharo). (pts note)
Ведь словно грозовое облако с дождём, окутанное молниями, с сотнею вершин,
Thalaṁ ninnañca pūreti, abhivassaṁ vasundharaṁ.
pūreti → pureti (pts)
На землю изливает влагу всю свою, затапливая впадины, равнины —

Tatheva saddho sutavā, abhisaṅkhacca bhojanaṁ;
sutavā → sutvā (bj: syā) | tatheva → tath-eva (pts) abhisaṅkhacca → SS. abhisankhaṭa. (pts note)
Так и мудрец, который верует, обучен, и подготовив кушанья который,
Vanibbake tappayati, annapānena paṇḍito.
vanibbake → vaṇibbake (bj, sya-all) annapānena → anna-pānena (pts)
Этой едой, этим питьём он насыщает монахов, что живут на подаянии.

Āmodamāno pakireti, detha dethāti bhāsati;
āmodamāno → anumodamāno (sya-all) | āmodamāno → anumodamāno (bj: syā) | āmodamāno → C. anumodamāno. (pts note) dethāti → dethā ti (pts)
Дары он раздаёт, ликует, провозглашая всем: „Дарите же, дарите!“
Taṁ hissa gajjitaṁ hoti, devasseva pavassato;
taṁ hissa gajjitaṁ → tañhissa tajjitaṁ (sya-all) | hissa → hi-ssa (pts)
Ведь в этом громыхание его, и этим он похож на дождевое небо.
Sā puññadhārā vipulā, dātāraṁ abhivassatī”ti.
abhivassatīti → abhivassatīti sāvatthi nidānam ekam antaṁ (pts) | dātāraṁ → dātāram (pts)
Такой поток заслуг, такой огромный, польётся на того, кто это дарит”.

Принципы · Обоснование · Глоссарий · 6 изданий Пали
MP3: пали · русский


Переводы: English · Русский · Deutsch · Српски