Find the Truth

In the Pāli Suttas and Vinaya

settings

{{table.suttaCol}} {{table.readCol}} {{table.titleCol}} {{table.wordsCol}} {{table.countCol}} {{table.mrCol}} {{table.linksCol}} {{table.typeCol}} {{table.quoteCol}}
{{table.wordCol}} {{table.textsCol}} {{table.matchesCol}} {{table.linksCol}}

{{results.variantsForLabel}}

Variants 1/2 columns Dictionary Multi-select Compass Help

Note:Translations, dictionaries and commentaries were not made by the Blessed One.Cross-check with Pali in 4 main nikayas.

  • Saṁyutta Nikāya 35.127Linked Discourses 35.127
  • 13. GahapativaggaThe Gahapati Chapter

BhāradvājasuttaSutta About Bhāradvāja

Ekaṁ samayaṁ āyasmā piṇḍolabhāradvājo kosambiyaṁ viharati ghositārāme.
samayaṁ → samayaṁ bhagavā (sya-all) | samayaṁ → samayam (pts)
On one occasion Ven. Piṇḍola Bhāradvāja was staying near Kosambī at Ghosita’s monastery.
Atha kho rājā udeno yenāyasmā piṇḍolabhāradvājo tenupasaṅkami; upasaṅkamitvā āyasmatā piṇḍolabhāradvājena saddhiṁ sammodi.
Udeno → B1 uteno always (pts note)
Then King Udena went to him and, on arrival, exchanged courteous greetings with him.
Sammodanīyaṁ kathaṁ sāraṇīyaṁ vītisāretvā ekamantaṁ nisīdi. Ekamantaṁ nisinno kho rājā udeno āyasmantaṁ piṇḍolabhāradvājaṁ etadavoca:
sāraṇīyaṁ → sārāṇīyaṁ (bj, sya-all); sārānīyaṁ (pts) | ekamantaṁ → ekam antaṁ (pts) | āyasmantaṁ → āyasmantam (pts) | etadavoca → etad avoca (pts)
After this exchange of friendly greetings & courtesies, the king sat to one side. As he was sitting there he said to Ven. Piṇḍola Bhāradvāja:

“ko nu kho, bho bhāradvāja, hetu ko paccayo yenime daharā bhikkhū susū kāḷakesā bhadrena yobbanena samannāgatā paṭhamena vayasā anikīḷitāvino kāmesu yāvajīvaṁ paripuṇṇaṁ parisuddhaṁ brahmacariyaṁ caranti, addhānañca āpādentī”ti?
susū → susu (bj, mr) | susū kāḷakesā → susukāḷakesā (bj) | bho → (pts) | kāḷakesā → kālakesā (pts) | paṭhamena → pathamena (pts) | anikīḷitāvino → anikīlitāvino (pts) | bho → konukho (bj: sīmu) | susū → susu (cck: sī. ka.) | anikīlitāvino → B1 aniki-; B2 anaki- both; here and further on (pts note) | yāvajīvaṁ paripuṇṇaṁ parisuddhaṁ → yāvajīvam paripuṇṇam parisuddham (pts)
“What is the reason, Master Bhāradvāja, what is the cause why young monks—black-haired, endowed with the blessings of youth in the first stage of life—without having played with sensuality nevertheless follow the lifelong celibate life, perfect & pure, and make it last their entire lives?”

“Vuttaṁ kho etaṁ, mahārāja, tena bhagavatā jānatā passatā arahatā sammāsambuddhena:
etaṁ → etam (pts)
“Great king, this was said by the Blessed One who knows & sees, worthy & rightly self-awakened:

‘etha tumhe, bhikkhave, mātumattīsu mātucittaṁ upaṭṭhapetha, bhaginimattīsu bhaginicittaṁ upaṭṭhapetha, dhītumattīsu dhītucittaṁ upaṭṭhapethā’ti.
mātumattīsu → mātumattisu (bj) | dhītumattīsu → dhītumattisu (bj); dhiṁtumattīsu (sya-all) | bhaginimattīsu bhaginicittaṁ → bhaginīmattīsu bhaginīcittaṁ (sya-all, pts) | bhaginīmattīsu → B1 bhagīni-; B2 also not always (pts note) | mātucittaṁ → mātucittam (pts) | bhaginimattīsu bhaginicittaṁ → bhaginīmattīsu bhaginīcittam (pts) | dhītucittaṁ → dhītucittam (pts)
‘Come now, monks: with regard to women who are old enough to be your mother, establish the attitude you would have toward your mother. With regard to women who are old enough to be your sister, establish the attitude you’d have toward a sister. With regard to women who are young enough to be your daughter, establish the attitude you’d have toward a daughter.’

Ayaṁ kho, mahārāja, hetu, ayaṁ paccayo yenime daharā bhikkhū susū kāḷakesā bhadrena yobbanena samannāgatā paṭhamena vayasā anikīḷitāvino kāmesu yāvajīvaṁ paripuṇṇaṁ parisuddhaṁ brahmacariyaṁ caranti, addhānañca āpādentī”ti.
susū kāḷakesā → susukāḷakesā (bj) | ayaṁ → ayam pi (pts) | kāḷakesā → kālakesā (pts) | paṭhamena → pathamena (pts) | yenime → S1-3 yename several times (pts note) | yāvajīvaṁ paripuṇṇaṁ parisuddhaṁ → yāvajīvam paripuṇṇam parisuddham (pts)
This is one reason, this is one cause, great king, why young monks—black-haired, endowed with the blessings of youth in the first stage of life—without having played with sensuality nevertheless follow the lifelong celibate life, perfect & pure, and make it last their entire lives.”

“Lolaṁ kho, bho bhāradvāja, cittaṁ.
Lolaṁ → loḷaṁ (sya-all, km) | lolaṁ → loḷaṁ (sya-all) | bho → (pts) | bho → lolaṁ bho (bj: sīmu, sī.pavi) | Lolaṁ → loḷaṁ (cck: syā. kaṁ.) | kho → B1 adds bho (pts note) | cittaṁ → cittam (pts)
“The mind is unruly, Master Bhāradvāja.
Appekadā mātumattīsupi lobhadhammā uppajjanti, bhaginimattīsupi lobhadhammā uppajjanti, dhītumattīsupi lobhadhammā uppajjanti.
bhaginimattīsupi → bhaginīmattīsupi (sya-all, pts) | dhītumattīsupi → bhaginīmattīsu pi (pts) | mātumattīsupi → mātumattīsu pi (pts)
Sometimes thoughts of greed arise even for women who are old enough to be your mother… your sister… young enough to be your daughter.
Atthi nu kho, bho bhāradvāja, añño ca hetu, añño ca paccayo yenime daharā bhikkhū susū kāḷakesā …pe… addhānañca āpādentī”ti?
susū kāḷakesā → susukāḷakesā (bj) | bho bhāradvāja → bharadvāja (pts) | kāḷakesā → kālakesā (pts) | kho → B1-2add bho (pts note)
Is there another reason, another cause, why young monks… without having played with sensuality nevertheless follow the lifelong celibate life, perfect & pure, and make it last their entire lives?”

“Vuttaṁ kho etaṁ, mahārāja, tena bhagavatā jānatā passatā arahatā sammāsambuddhena:
etaṁ → etam (pts)
“Great king, this was said by the Blessed One who knows & sees, worthy & rightly self-awakened:

‘etha tumhe, bhikkhave, imameva kāyaṁ uddhaṁ pādatalā adho kesamatthakā tacapariyantaṁ pūraṁ nānappakārassa asucino paccavekkhatha—
tacapariyantam → S1-3 tañcapari-,and further on tañco (pts note) | pūraṁ nānappakārassa → pūrannānappakārassa (th) | imameva kāyaṁ uddhaṁ → imam eva kāyam uddham (pts)
‘Come now, monks: reflect on this very body, from the soles of the feet on up, from the crown of the head on down, surrounded by skin, full of all sorts of unclean things:
atthi imasmiṁ kāye kesā lomā nakhā dantā taco maṁsaṁ nhāru aṭṭhi aṭṭhimiñjaṁ vakkaṁ hadayaṁ yakanaṁ kilomakaṁ pihakaṁ papphāsaṁ antaṁ antaguṇaṁ udariyaṁ karīsaṁ pittaṁ semhaṁ pubbo lohitaṁ sedo medo assu vasā kheḷo siṅghāṇikā lasikā muttan’ti.
nhāru → nahāru (bj); nahārū (sya-all, km); naharu (pts1ed) | aṭṭhimiñjaṁ → aṭṭhimiñjā (bj, pts1ed) | nhāru aṭṭhi → nahārū aṭṭhī (sya-all) | siṅghāṇikā → siṅghānikā (sya-all) | nhāru aṭṭhi aṭṭhimiñjaṁ → nahārū aṭṭhī aṭṭhimiñjā (pts) | nhāru → nahāru (cck: sī. syā. kaṁ. pī.) | aṭṭhimiñjaṁ → aṭṭhimiñjā (cck: sī.) | aṭṭhimiñjā → B1-2 -miñjaṁ (pts note) | kilomakaṁ pihakaṁ papphāsaṁ antaṁ antaguṇaṁ → kilomakam pihakam papphāsam antam antaguṇam (pts) | karīsaṁ pittaṁ semhaṁ → karīsam pittam semham (pts) | lohitaṁ → lohitam (pts)
“In this body there are head hairs, body hairs, nails, teeth, skin, flesh, tendons, bones, bone marrow, kidneys, heart, liver, pleura, spleen, lungs, large intestines, small intestines, gorge, feces, bile, phlegm, pus, blood, sweat, fat, tears, skin-oil, saliva, mucus, fluid in the joints, urine.”’

Ayampi kho, mahārāja, hetu, ayaṁ paccayo yenime daharā bhikkhū susū kāḷakesā …pe… addhānañca āpādentī”ti.
susū kāḷakesā → susukāḷakesā (bj) | kāḷakesā → kālakesā (pts) | addhānañca āpādentīti → addhānam ca āpādenti (pts) | pi → Missing in B1-2 (pts note) | + → brahmacariyaṁ caranti (bjt) | ayampi → ayam pi (pts) | ayaṁ → ayam (pts)
This too is a reason, this too is a cause, great king, why young monks—black-haired, endowed with the blessings of youth in the first stage of life—without having played with sensuality nevertheless follow the lifelong celibate life, perfect & pure, and make it last their entire lives.”

“Ye te, bho bhāradvāja, bhikkhū bhāvitakāyā bhāvitasīlā bhāvitacittā bhāvitapaññā, tesaṁ taṁ sukaraṁ hoti.
sukaraṁ → na dukkaraṁ (bj) | tesaṁ taṁ sukaraṁ → tesantaṁ na dukkaraṁ (sya-all) | dukkaraṁ → sukaraṁ (bj: machasaṁ) | bho → ba.ye hi bho (sya-all note) | te → B1 Yehi (pts note) | sukaraṁ → S1-3 dukkaraṁ, na (before dukkaraṁ) being added between the lines in S3 (pts note)
“For those who are developed in body,1 developed in virtue, developed in mind, developed in discernment, Master Bhāradvāja, that isn’t hard to do.
Ye ca kho te, bho bhāradvāja, bhikkhū abhāvitakāyā abhāvitasīlā abhāvitacittā abhāvitapaññā, tesaṁ taṁ dukkaraṁ hoti.
bhāradvāja → ye ca kho te bhāradvāja (bj: sīmu) | tesaṁ taṁ → tesantaṁ (th)
But for those who are undeveloped in body, undeveloped in virtue, undeveloped in mind, undeveloped in discernment, that is hard to do.
Appekadā, bho bhāradvāja, asubhato manasi karissāmīti subhatova āgacchati.
manasi karissāmīti → manasi karissāmāti (bj, sya-all, km, pts1ed) | subhatova → subhato vā (bj); subhato ca (cck, sya1ed, km) | manasi karissāmīti subhatova → manasikarissāmāti subhato vā (bj) | karissāmīti subhatova → karissāmāti subhato ca (sya-all); karissāmāti subhato va (pts) | karissāmīti → manasi karissāmāti (cck: sī. syā. kaṁ. pī.) | subhatova → subhato vā (cck: sī.); subhato ca (cck: syā. kaṁ.) | karissāmāti → B1 karissāmīti (pts note) | va → S3 vā (pts note)
Sometimes when one thinks, ‘Let’s regard this as unattractive,’ it actually comes to be attractive.
Atthi nu kho, bho bhāradvāja, añño ca kho hetu añño ca paccayo yenime daharā bhikkhū susū kāḷakesā …pe… addhānañca āpādentī”ti?
kho → (bj, sya-all) | susū kāḷakesā → susukāḷakesā (bj) | bho → (pts) | kāḷakesā → kālakesā (pts) | addhānañca āpādentīti → addhānaṁ ca āpadentīti (pts) | bhāradvāja → va (bj: machasaṁ); ca (bj: syā) | ca → ca kho (bj: machasaṁ) | + → brahmacariyaṁ caranti (bjt)
Is there another reason, another cause, why young monks… without having played with sensuality nevertheless follow the lifelong celibate life, perfect & pure, and make it last their entire lives?”

“Vuttaṁ kho etaṁ, mahārāja, tena bhagavatā jānatā passatā arahatā sammāsambuddhena:
etaṁ → etam (pts)
“Great king, this was said by the Blessed One who knows & sees, worthy & rightly self-awakened:

‘etha tumhe, bhikkhave, indriyesu guttadvārā viharatha.‘Come now, monks: Keep guarding the doors to your sense faculties. Cakkhunā rūpaṁ disvā mā nimittaggāhino ahuvattha, mānubyañjanaggāhino.
mānubyañjanaggāhino → mā anubyañjanaggāhino (sya-all) | mānubyañjanaggāhino → mānuvyañjanaggāhino (pts)
On seeing a form with the eye, do not grasp at any theme or variations by which—
Yatvādhikaraṇamenaṁ cakkhundriyaṁ asaṁvutaṁ viharantaṁ abhijjhādomanassā pāpakā akusalā dhammā anvāssaveyyuṁ, tassa saṁvarāya paṭipajjatha. Rakkhatha cakkhundriyaṁ; cakkhundriye saṁvaraṁ āpajjatha.
yatvādhikaraṇamenaṁ → yatvādhikaraṇametaṁ (bj: sīmu) | abhijjhādomanassā → abhijjhā domanassā (bjt) | yatvādhikaraṇamenaṁ cakkhundriyaṁ asaṁvutaṁ viharantaṁ abhijjhādomanassā → yatvādhikaraṇam enaṁ cakkhundriyam asaṁvutam viharantam abhijjhā domanassā (pts) | anvāssaveyyuṁ → anvāsaveyyuṁ (pts) | saṁvaraṁ → saṁvaram (pts)
if you were to dwell without restraint over the faculty of the eye—evil, unskillful qualities such as greed or distress might assail you. Practice with restraint. Guard the faculty of the eye. Achieve restraint with regard to the faculty of the eye.
Sotena saddaṁ sutvā …pe…“‘On hearing a sound with the ear… ghānena gandhaṁ ghāyitvā …“‘On smelling an aroma with the nose… jivhāya rasaṁ sāyitvā …“‘On tasting a flavor with the tongue… kāyena phoṭṭhabbaṁ phusitvā …
phoṭṭhabbaṁ → phoṭṭhabbam (pts)
“‘On feeling a tactile sensation with the body…
manasā dhammaṁ viññāya mā nimittaggāhino ahuvattha, mānubyañjanaggāhino.
mānubyañjanaggāhino → mā anubyañjanaggāhino (sya-all) | nimittaggāhino → nimittagāhino (pts) | mānubyañjanaggāhino → mānuvyañjanaggāhino (pts)
“‘On cognizing an idea with the intellect, do not grasp at any theme or variations by which—
Yatvādhikaraṇamenaṁ manindriyaṁ asaṁvutaṁ viharantaṁ abhijjhādomanassā pāpakā akusalā dhammā anvāssaveyyuṁ, tassa saṁvarāya paṭipajjatha. Rakkhatha manindriyaṁ; manindriye saṁvaraṁ āpajjathā’ti.
yatvādhikaraṇamenaṁ → yatvādhikaraṇametaṁ (bj) | abhijjhādomanassā → abhijjhā domanassā (bjt) | yatvādhikaraṇamenaṁ manindriyaṁ → yatvādhikaraṇam enam manindriyam (pts) | viharantaṁ abhijjhādomanassā → viharantam abhijjhā domanassā (pts) | anvāssaveyyuṁ → anvāsaveyyuṁ (pts) | manindriyaṁ → manindriyam (pts) | saṁvaraṁ → saṁvaram (pts)
if you were to dwell without restraint over the faculty of the intellect—evil, unskillful qualities such as greed or distress might assail you. Practice with restraint. Guard the faculty of the intellect. Achieve restraint with regard to the faculty of the intellect.’

Ayampi kho, mahārāja, hetu ayaṁ paccayo yenime daharā bhikkhū susū kāḷakesā bhadrena yobbanena samannāgatā paṭhamena vayasā anikīḷitāvino kāmesu yāvajīvaṁ paripuṇṇaṁ parisuddhaṁ brahmacariyaṁ caranti, addhānañca āpādentī”ti.
susū → susu (bj) | ayampi → ayaṁ (pts)
“This too is a reason, this too is a cause, great king, why young monks—black-haired, endowed with the blessings of youth in the first stage of life—without having played with sensuality nevertheless follow the lifelong celibate life, perfect & pure, and make it last their entire lives.”

“Acchariyaṁ, bho bhāradvāja; abbhutaṁ, bho bhāradvāja.
abbhutaṁ → abbhūtaṁ (sya-all) | acchariyaṁ → acchariyam (pts) | abbhutaṁ → abbhutam (pts)
“Amazing, Master Bhāradvāja! Astounding!
Yāva subhāsitañcidaṁ, bho bhāradvāja, tena bhagavatā jānatā passatā arahatā sammāsambuddhena.
Yāva subhāsitañcidaṁ → yāva subhāsitamidaṁ (bj) | subhāsitañcidaṁ → subhāsitaṁmidaṁ (bj) | subhāsitaṁmidaṁ → subhāsitañcidaṁ (bj: machasaṁ) | cidaṁ → yāva subhāsitamidaṁ (cck: sī.) | cidam → Missing in B2; S1-3 idam (pts note) | subhāsitañcidaṁ → subhāsitaṁ cidaṁ (my) | subhāsitañcidaṁ → subhāsitaṁ cidam (pts)
How well that has been said by the Blessed One who knows & sees, worthy & rightly self-awakened!
Esova kho, bho bhāradvāja, hetu, esa paccayo yenime daharā bhikkhū susū kāḷakesā bhadrena yobbanena samannāgatā paṭhamena vayasā anikīḷitāvino kāmesu yāvajīvaṁ paripuṇṇaṁ parisuddhaṁ brahmacariyaṁ caranti, addhānañca āpādentīti.
esova → eseva (sya-all) | esova kho → esa ceva (pts) | paṭhamena → pathamena (pts) | va → esaceva (bj: sīmu) | bho → B1-2 esevakho bho (pts note) | esova → eso va (bjt) | esa paccayo → esapaccayo (bjt) | yāvajīvaṁ paripuṇṇaṁ parisuddhaṁ → yāvajīvam paripuṇṇam parisuddham (pts) | addhānañca āpādentīti → addhānaṁ ca āpādenti (pts)
This is the very reason, this the very cause, why young monks—black-haired, endowed with the blessings of youth in the first stage of life—without having played with sensuality nevertheless follow the lifelong celibate life, perfect & pure, and make it last their entire lives.

Ahampi kho, bho bhāradvāja, yasmiṁ samaye arakkhiteneva kāyena, arakkhitāya vācāya, arakkhitena cittena, anupaṭṭhitāya satiyā, asaṁvutehi indriyehi antepuraṁ pavisāmi, ativiya maṁ tasmiṁ samaye lobhadhammā parisahanti.
Ahampi kho, bho → ahampi bho (bj, pts1ed) | arakkhitāya → ākekhitāya (bj) | arakkhitena → akekhitena (bj) | bho → ahampi bho (bj: sīmu, PTS) | bho → ahampi bho (cck: sī. pī.) | pi → B1-2 inserts kho (pts note) | antepuraṁ → B1-2 antepūram always (pts note) | maṁ → S3 mayaṁ (pts note) | ahampi kho → aham pi (pts)
I myself, Master Bhāradvāja: Whenever I enter the inner apartments of the palace unguarded in body, unguarded in speech, unguarded in mind, with mindfulness unestablished and my senses unrestrained, I’m overcome with thoughts of greed.
Yasmiñca khvāhaṁ, bho bhāradvāja, samaye rakkhiteneva kāyena, rakkhitāya vācāya, rakkhitena cittena, upaṭṭhitāya satiyā, saṁvutehi indriyehi antepuraṁ pavisāmi, na maṁ tathā tasmiṁ samaye lobhadhammā parisahanti.
tathā → tattha (bj, sya-all) | tattha → tathā (bj: machasaṁ) | tattha → evaṁ ba. tathā (sya-all: sī.) | tathā → S1-3 tattha (pts note) | khvāhaṁ → khvāham (pts) | antepuraṁ → antepuram (pts)
But whenever I enter the inner apartments of the palace guarded in body, guarded in speech, guarded in mind, with mindfulness established and my senses restrained, then I’m not.

Abhikkantaṁ, bho bhāradvāja, abhikkantaṁ, bho bhāradvāja.
abhikkantaṁ → abhikkantam (pts)
“Magnificent, Master Bhāradvāja! Magnificent!
Seyyathāpi, bho bhāradvāja, nikkujjitaṁ vā ukkujjeyya, paṭicchannaṁ vā vivareyya, mūḷhassa vā maggaṁ ācikkheyya, andhakāre vā telapajjotaṁ dhāreyya: ‘cakkhumanto rūpāni dakkhantī’ti; evamevaṁ bhotā bhāradvājena anekapariyāyena dhammo pakāsito.
nikkujjitaṁ → nikujjitaṁ (pts1ed) | dakkhantīti → dakkhintīti (bj) | bhāradvāja nikkujjitaṁ → bharadvāja nikujjitaṁ (pts) | andhakāre → andakāre (pts) | dakkhantīti evamevaṁ → dakkhintīti evam evam (pts) | nikkujjitaṁ → nikujjitaṁ (bj: PTS) | evamevaṁ → evametaṁ (bj: sī.pavi) | nikkujjitaṁ → nikujjitaṁ (cck: pī.) | evam → B2 S3 etam (pts note) | telapajjotaṁ → telappajjotaṁ (th) | maggaṁ → maggam (pts)
Just as if he were to place upright what was overturned, to reveal what was hidden, to show the way to one who was lost, or to carry a lamp into the dark so that those with eyes could see forms, in the same way has Master Bhāradvāja—through many lines of reasoning—made the Dhamma clear.
Esāhaṁ, bho bhāradvāja, taṁ bhagavantaṁ saraṇaṁ gacchāmi, dhammañca, bhikkhusaṅghañca.
bhikkhusaṅghañca → bhikkhusaṁghañca (ms2005) | esāhaṁ → esāham (pts) | taṁ bhagavantaṁ → tam bhagavantam (pts) | dhammañca bhikkhusaṅghañca → dhammaṁ cā bhikkhusaṅghaṁ ca (pts)
I go to the Blessed One for refuge, to the Dhamma, & to the Saṅgha of monks.
Upāsakaṁ maṁ bhavaṁ bhāradvājo dhāretu ajjatagge pāṇupetaṁ saraṇaṁ gatan”ti.
saraṇaṁ gatanti → saraṇaṅgatanti (th) | upāsakaṁ maṁ → upāsakam mam (pts)
May Master Bhāradvāja remember me as a lay follower who has gone for refuge from this day forward, for life.”

Catutthaṁ.The Fourth.

Principles · Rationale · Glossary · 6 Pali editions
MP3: Pali · English


Translations: English · Русский · Deutsch