Saṁvarasutta๙๘ สังวรสูตร
“Saṁvarañca vo, bhikkhave, desessāmi, asaṁvarañca.
desessāmi → desissāmi (bj, pts) | desissāmi → B2 desessāmi (pts note)“ภิกษุทั้งหลาย เราจักแสดงความสำรวมและไม่สำรวมแก่เธอทั้งหลาย
Taṁ suṇātha.เธอทั้งหลายจงฟัง
Kathañca, bhikkhave, asaṁvaro hoti?ความไม่สำรวม เป็นอย่างไร
Santi, bhikkhave, cakkhuviññeyyā rūpā iṭṭhā kantā manāpā piyarūpā kāmūpasaṁhitā rajanīyā.
kāmūpasaṁhitā → kāmupasaṁhitā (pts) | kāmūpasaṁhitā rajanīyā → kāmūpasañhitā rajaniyā (th)คือ รูปที่พึงรู้แจ้งทางตาที่น่าปรารถนา น่าใคร่ น่าพอใจ ชวนให้รัก ชัก ให้ใคร่ พาใจให้กำหนัดมีอยู่
Tañce bhikkhu abhinandati abhivadati ajjhosāya tiṭṭhati, veditabbametaṁ, bhikkhave, bhikkhunā:
tañce → taṁ ce (pts) | veditabbametaṁ → veditabbam etam (pts)ถ้าภิกษุเพลิดเพลิน เชยชม ยึดติดรูปนั้นอยู่ ข้อนี้ ภิกษุพึงทราบว่า
‘parihāyāmi kusalehi dhammehi.
Parihāyāmi → S1-3 parihāyāyāmi (pts note)‘เรากำลังเสื่อมจากกุศลธรรมทั้งหลาย
Parihānañhetaṁ vuttaṁ bhagavatā’ti …pe…
parihānañhetaṁ → parihānaṁ hetaṁ (bjt, th)นี้พระผู้มีพระภาคตรัสว่า เป็นความเสื่อม’ ฯลฯ
santi, bhikkhave, jivhāviññeyyā rasā …pe…
jivhāviññeyyā → sotaviññeyyā saddā ghānaviññeyyā gandhā jivhā viññeyyā (bjt) | + → kāyaviññeyyā phoṭṭhabbā (bjt)รสที่พึงรู้แจ้งทางชิวหาวิญญาณ ... มีอยู่ ฯลฯ
santi, bhikkhave, manoviññeyyā dhammā iṭṭhā kantā manāpā piyarūpā kāmūpasaṁhitā rajanīyā.
kāmūpasaṁhitā → kāmupasaṁhitā (pts) | kāmūpasaṁhitā rajanīyā → kāmūpasañhitā rajaniyā (th)ธรรมารมณ์ที่พึงรู้แจ้งทางใจที่น่าปรารถนา น่าใคร่ น่าพอใจ ชวนให้รัก ชักให้ใคร่ พาใจให้กำหนัดมีอยู่
Tañce bhikkhu abhinandati abhivadati ajjhosāya tiṭṭhati, veditabbametaṁ, bhikkhave, bhikkhunā:
tañce → taṁ ce (pts) | veditabbametaṁ → veditabbam etam (pts)ถ้าภิกษุยังเพลิดเพลิน เชยชม ยึดติด ธรรมารมณ์นั้นอยู่ ข้อนี้ภิกษุพึงทราบว่า
‘parihāyāmi kusalehi dhammehi.‘เรากำลังเสื่อมจากกุศลธรรมทั้งหลาย
Parihānañhetaṁ vuttaṁ bhagavatā’ti.
parihānañhetaṁ → parihānaṁ hetaṁ (bjt, th) | parihānañhetaṁ vuttaṁ → parihānam hetaṁ vuttam (pts)นี้พระผู้มีพระภาคตรัสว่าเป็นความเสื่อม’
Evaṁ kho, bhikkhave, asaṁvaro hoti.ภิกษุทั้งหลาย ความไม่สำรวมเป็นอย่างนี้แล
Kathañca, bhikkhave, saṁvaro hoti?ความสำรวม เป็นอย่างไร
Santi, bhikkhave, cakkhuviññeyyā rūpā iṭṭhā kantā manāpā piyarūpā kāmūpasaṁhitā rajanīyā.
kāmūpasaṁhitā → kāmupasaṁhitā (pts) | kāmūpasaṁhitā rajanīyā → kāmūpasañhitā rajaniyā (th)คือ รูปที่พึงรู้แจ้งทางตาที่น่าปรารถนา น่าใคร่ น่าพอใจ ชวนให้รัก ชักให้ใคร่ พาใจให้กำหนัดมีอยู่
Tañce bhikkhu nābhinandati nābhivadati nājjhosāya tiṭṭhati, veditabbametaṁ, bhikkhave, bhikkhunā:
nājjhosāya → na ajjhosāya (sya-all) | tañce → taṁ ce (pts) | veditabbametaṁ → veditabbam etam (pts)ถ้าภิกษุไม่เพลิดเพลิน ไม่เชยชม ไม่ยึดติดรูปนั้นอยู่ ข้อนี้ ภิกษุพึงทราบว่า
‘na parihāyāmi kusalehi dhammehi.‘เราไม่เสื่อมจากกุศลธรรมทั้งหลาย
Aparihānañhetaṁ vuttaṁ bhagavatā’ti …pe…
aparihānañhetaṁ → aparihānaṁ hetaṁ (bjt, th) | bhagavatāti → bhagavatā ti (bjt) | aparihānañhetaṁ vuttaṁ → aparihānaṁ hetaṁ vuttam (pts)นี้พระผู้มีพระภาคตรัสว่า เป็นความไม่เสื่อม’ ฯลฯ
santi, bhikkhave, jivhāviññeyyā rasā …pe…
+ → sotaviññeyyā saddā ghānaviññeyyā gandhā (bjt) | + → kāyaviññeyyā phoṭṭhabbā (bjt)รสที่พึงรู้แจ้งทางลิ้น ... มีอยู่ ฯลฯ
santi, bhikkhave, manoviññeyyā dhammā iṭṭhā kantā manāpā piyarūpā kāmūpasaṁhitā rajanīyā.
kāmūpasaṁhitā → kāmupasaṁhitā (pts) | kāmūpasaṁhitā rajanīyā → kāmūpasañhitā rajaniyā (th)ธรรมารมณ์ที่พึงรู้แจ้งทางใจที่น่าปรารถนา น่าใคร่ น่าพอใจ ชวนให้รัก ชักให้ใคร่ พาใจให้กำหนัดมีอยู่
Tañce bhikkhu nābhinandati nābhivadati nājjhosāya tiṭṭhati, veditabbametaṁ bhikkhunā:
veditabbametaṁ → veditabbametaṁ bhikkhave (bj, sya-all, pts) | nājjhosāya → na ajjhosāya (sya-all) | tañce → taṁ ce (pts) | veditabbametaṁ → veditabbam etam bhikkhave (pts)ถ้าภิกษุไม่เพลิดเพลิน ไม่เชยชม ไม่ยึดติด ธรรมารมณ์นั้นอยู่ ข้อนี้ภิกษุพึงทราบว่า
‘na parihāyāmi kusalehi dhammehi.‘เราไม่เสื่อมจากกุศลธรรมทั้งหลาย
Aparihānañhetaṁ vuttaṁ bhagavatā’ti.
aparihānañhetaṁ → aparihānaṁ hetaṁ (bjt, th) | bhagavatāti → bhagavatā ti (bjt) | aparihānañhetaṁ vuttaṁ → aparihānaṁ hetaṁ vuttam (pts)นี้ พระผู้มีพระภาคตรัสว่าเป็นความไม่เสื่อม’
Evaṁ kho, bhikkhave, saṁvaro hotī”ti.
hotīti pañcamaṁ → hotī ti (bj)ภิกษุทั้งหลาย ความสำรวมเป็นอย่างนี้แล”