Sāmaṇḍakasutta
Sāmaṇḍakasutta → nibbānasuttaṁ (bj); nibbānam (pts1ed)
Ekaṁ samayaṁ āyasmā sāriputto vajjīsu viharati ukkacelāyaṁ gaṅgāya nadiyā tīre.
ukkacelāyaṁ → ukkavelāyaṁ (bj, pts1ed) | sāriputto → sārīputto (sya-all) | ukkacelāyaṁ → ukkavelāyaṁ (pts) | ukkavelāyaṁ → ukkavelāya (bj: sī.pævi) | Ukkavelāyaṁ → B1-2 Ukkacelayaṁ (pts note) | samayaṁ → samayam (pts)สมัยหนึ่ง ท่านพระสารีบุตรอยู่ ณ ฝั่งแม่น้ำคงคา เขตอุกกเจลนคร แคว้นวัชชี
Atha kho sāmaṇḍako paribbājako yenāyasmā sāriputto tenupasaṅkami; upasaṅkamitvā āyasmatā sāriputtena saddhiṁ sammodi.
sāmaṇḍako → sāmaṇḍakāni (bj) | sāriputto → sārīputto (sya-all) | sāriputtena → sārīputtena (sya-all) | sāmaṇḍakāni → sāmaṇḍako (bj: syā, machasaṁ) | sāmaṇḍako → sāmaṇḍakāni (cck: sī.) | Sāmaṇḍako → S1-3 Sāmañcakāni (pts note)ครั้งนั้น สามัณฑกปริพาชกเข้าไปหาท่านพระสารีบุตรถึงที่อยู่ ได้ สนทนาปราศรัย
Sammodanīyaṁ kathaṁ sāraṇīyaṁ vītisāretvā ekamantaṁ nisīdi. Ekamantaṁ nisinno kho sāmaṇḍako paribbājako āyasmantaṁ sāriputtaṁ etadavoca:
sāraṇīyaṁ → sārāṇīyaṁ (bj, sya-all, pts) | sāmaṇḍako → sāmaṇḍakāni (bj) | sāriputtaṁ → sārīputtaṁ (sya-all) | ekamantaṁ → ekam antam (pts) | ekamantaṁ → ekam antaṁ (pts) | sāriputtaṁ etadavoca → sāriputtam etad avoca (pts)พอเป็นที่บันเทิงใจ พอเป็นที่ระลึกถึงกันแล้ว นั่ง ณ ที่สมควร ได้เรียนถามท่านพระสารีบุตรดังนี้ว่า
“‘Nibbānaṁ, nibbānan’ti, āvuso sāriputta, vuccati.
sāriputta → sārīputta (sya-all)“ท่านสารีบุตร ที่เรียกกันว่า ‘นิพพาน นิพพาน’
Katamaṁ nu kho, āvuso, nibbānan”ti?
katamaṁ nu → katamannu (bjt)นิพพานคืออะไร”
“Yo kho, āvuso, rāgakkhayo dosakkhayo mohakkhayo—ท่านพระสารีบุตรตอบว่า “ผู้มีอายุ คือ ความสิ้นราคะ ความสิ้นโทสะ และความสิ้นโมหะ idaṁ vuccati nibbānan”ti.นี้เรียกว่านิพพาน”
“Atthi panāvuso, maggo atthi paṭipadā, etassa nibbānassa sacchikiriyāyā”ti?“มีมรรค มีปฏิปทาเพื่อทำให้แจ้งนิพพานนั้นอยู่หรือ”
“Atthi kho, āvuso, maggo atthi paṭipadā, etassa nibbānassa sacchikiriyāyā”ti.
nibbānassa → nibbanassa (pts)“มีมรรค มีปฏิปทาเพื่อรู้แจ้งนิพพานนั้นอยู่”
“Katamo panāvuso, maggo katamā paṭipadā etassa nibbānassa sacchikiriyāyā”ti?“มรรคเป็นอย่างไร ปฏิปทาเพื่อทำให้แจ้งนิพพานนั้นเป็นอย่างไร”
“Ayameva kho, āvuso, ariyo aṭṭhaṅgiko maggo, etassa nibbānassa sacchikiriyāya, seyyathidaṁ—
seyyathidaṁ → seyyathīdaṁ (th, pts) | ayameva → ayam eva (pts)“ผู้มีอายุ คือ อริยมรรคมีองค์ ๘ นี้แล เพื่อทำให้แจ้งนิพพานนั้น ได้แก่
sammādiṭṭhi …pe… sammāsamādhi.
+ → sammāsaṅkappo sammāvācā sammākammanto sammāājīvo sammāvāyāmo sammāsati (my)๑. สัมมาทิฏฐิ ฯลฯ ๘. สัมมาสมาธิ
Ayaṁ kho, āvuso, maggo ayaṁ paṭipadā, etassa nibbānassa sacchikiriyāyā”ti.
ayaṁ → ayam (pts)นี้แลคือมรรค นี้คือปฏิปทาเพื่อทำให้แจ้งนิพพานนั้น”
“Bhaddako, āvuso, maggo bhaddikā paṭipadā, etassa nibbānassa sacchikiriyāya.“ท่านสารีบุตร มรรคดีจริงหนอ ปฏิปทาเพื่อทำให้แจ้งนิพพานนั้นดีจริงหนอ
Alañca panāvuso sāriputta, appamādāyā”ti.
sāriputta → sārīputta (sya-all)และควรที่จะไม่ประมาท”