Kimilasutta
Kimilasutta → kimbilasuttaṁ (bj); kimbila (pts1ed)Сутта Кимбила
Evaṁ me sutaṁ—
sutam → this phrase in B1-2 only. (pts note) | evaṁ me → evamme (th) | evaṁ → evam (pts)Так мной услышано.
ekaṁ samayaṁ bhagavā kimilāyaṁ viharati veḷuvane.
kimilāyaṁ → kimbilāyaṁ (bj, pts1ed) | kimilāyaṁ → kimbilāyam (pts) | kimbilāyaṁ → kimilāyaṁ (bj: machasaṁ, syā) | kimilāyaṁ → kimbilāyaṁ (cck: sī. pī.) | Kimbilāyam → B1-2 kimilāyam. (pts note) | samayaṁ → samayam (pts)Одно время Благословенный располагается в Кимбиле в Бамбуковой Роще.
Tatra kho bhagavā āyasmantaṁ kimilaṁ āmantesi:
kimilaṁ → kimbilaṁ (bj, pts) | Kimbilam → B1-2 kimilaṁ -lo always. (pts note)Здесь Благословенный обратился к уважаемому Кимбиле так:
“kathaṁ bhāvito nu kho, kimila, ānāpānassatisamādhi kathaṁ bahulīkato mahapphalo hoti mahānisaṁso”ti?
nu → (bj) | kimila ānāpānassatisamādhi → kimbila ānāpānasatisamādhi (bj) | kimila ānāpānassatisamādhi kathaṁ → kimbila ānāpānasatisamādhi katham (pts) | mahānisaṁsoti → mahānisaṁso ti (pts)“И как, Кимбила, это сосредоточение памятования о дыхании развивается и взращивается так, что это приносит великий плод и благо?”
Evaṁ vutte, āyasmā kimilo tuṇhī ahosi.
kimilo → kimbilo (bj, pts)Когда так было сказано, уважаемый Кимбила молчал.
Dutiyampi kho bhagavā …pe…
bhagavā → bhagavā āyasmantaṁ kimbilaṁ āmantesi (bj) | Bhagavā → more complete in S1-3. (pts note) | dutiyampi → dutiyam pi (pts)Во второй раз…
tatiyampi kho bhagavā āyasmantaṁ kimilaṁ āmantesi:
tatiyampi → tatiya tā (bj) | kimilaṁ → kimbilaṁ (bj) | āyasmantaṁ kimilaṁ → āyasmantam kimbilam (pts) | tatiyampi → tatiyam pi (pts)в третий раз Благословенный обратился к уважаемому Кимбиле так:
“kathaṁ bhāvito nu kho, kimila, ānāpānassatisamādhi kathaṁ bahulīkato mahapphalo hoti mahānisaṁso”ti?
bhāvito nu → bhāvimepi (bj) | kimila ānāpānassatisamādhi → kimbila ānāpānasatisamādhi (bj) | kimila ānāpānassatisamādhi kathaṁ → kimbila ānāpānasatisamādhi katham (pts) | nu → missing in S1-3. (pts note) | mahānisaṁsoti → mahānisaṁso ti (pts)“И как, Кимбила, это сосредоточение памятования о дыхании развивается и взращивается так, что это приносит великий плод и благо?” И в третий раз уважаемый Кимбила молчал.
Tatiyampi kho āyasmā kimilo tuṇhī ahosi.
kimilo → kimbilo (bj, pts) | tatiyampi → tatiyam pi (pts)Тогда уважаемый Ананда сказал Благословенному:
Evaṁ vutte, āyasmā ānando bhagavantaṁ etadavoca:
bhagavantaṁ etadavoca → bhagavantam etad avoca (pts)“Сейчас подходящий момент, Благословенный!
“etassa, bhagavā, kālo; etassa, sugata, kālo.Сейчас подходящее время, Счастливый!
Yaṁ bhagavā ānāpānassatisamādhiṁ bhāseyya, bhagavato sutvā bhikkhū dhāressantī”ti.
ānāpānassatisamādhiṁ bhāseyya → ānāpānasatisamādhim bhāveyya (pts) | ānāpānasatisamādhim → S1-3 ānāpānasatiṁ (S1 -ti). (pts note) | ānāpānassatisamādhiṁ → ānāpānasatisamādhiṁ (bjt) | yaṁ → yam (pts) | dhāressantīti → dhāressantī ti (pts)Благословенный должен разъяснить сосредоточение памятования о дыхании. Услышав из уст самого Благословенного, монахи запомнят это”.
“Tenahānanda, suṇāhi, sādhukaṁ manasi karohi; bhāsissāmī”ti.
manasi karohi → manasikarohi (bjt, th) | sādhukaṁ → sādhukam (pts) | bhāsissāmīti → bhāsissāmī ti (pts)“Хорошо, Ананда, слушай внимательно. Я буду говорить”.
“Evaṁ, bhante”ti kho āyasmā ānando bhagavato paccassosi.
evaṁ bhanteti → evam bhante ti (pts)“Да, почтенный” – ответил уважаемый Ананда.
Bhagavā etadavoca:
etadavoca → etad avoca (pts)Благословенный сказал:
“kathaṁ bhāvito ca, ānanda, ānāpānassatisamādhi kathaṁ bahulīkato mahapphalo hoti mahānisaṁso?
ānāpānassatisamādhi → ānāpānasatisamādhi (bjt) | kathaṁ → katham (pts) | ānāpānassatisamādhi kathaṁ → ānāpānasatisamādhi katham (pts)“И, как, Ананда, это сосредоточение памятования о дыхании развивается и взращивается так, что это приносит великий плод и благо?
Idhānanda, bhikkhu araññagato vā rukkhamūlagato vā suññāgāragato vā nisīdati pallaṅkaṁ ābhujitvā ujuṁ kāyaṁ paṇidhāya parimukhaṁ satiṁ upaṭṭhapetvā.
vā → missing in S1. (pts note)Вот, Ананда, монах, затворившись в лесу, у подножья дерева или в пустом жилище, садится. Скрестив ноги, выпрямив тело, он устанавливает памятование впереди…
So satova assasati, satova passasati …pe…
satova passasati → (sya-all)
‘paṭinissaggānupassī assasissāmī’ti sikkhati, ‘paṭinissaggānupassī passasissāmī’ti sikkhati.
paṭinissaggānupassī assasissāmīti sikkhati → (bj) | assasissāmīti → passasissāmī ti (pts) | paṭinissaggānupassī passasissāmīti sikkhati evaṁ → evam (pts) | sikkhati → S. 8, 4-10. (pts note)он тренируется так: “Наблюдая оставление, я буду выдыхать”.
Evaṁ bhāvito kho, ānanda, ānāpānassatisamādhi evaṁ bahulīkato mahapphalo hoti mahānisaṁso.
ānāpānassatisamādhi → ānāpānasatisamādhi (bjt) | evaṁ → evam (pts) | ānāpānassatisamādhi evaṁ → ānāpānasatisamādhi evam (pts)
Yasmiṁ samaye, ānanda, bhikkhu dīghaṁ vā assasanto ‘dīghaṁ assasāmī’ti pajānāti, dīghaṁ vā passasanto ‘dīghaṁ passasāmī’ti pajānāti;
dīghaṁ → dīgham (pts) | pajānāti → pajānā ti (pts)Каждый раз, Ананда, когда монах, делая долгий вдох, знает: “Я делаю долгий вдох”; или, делая долгий выдох, знает: “Я делаю долгий выдох”;
rassaṁ vā assasanto ‘rassaṁ assasāmī’ti pajānāti, rassaṁ vā passasanto ‘rassaṁ passasāmī’ti pajānāti;
rassaṁ → rassam (pts) | pajānāti → pajānā ti (pts)делая короткий вдох, знает: “Я делаю короткий вдох”; или, делая короткий выдох, знает: “Я делаю короткий выдох”;
‘sabbakāyappaṭisaṁvedī assasissāmī’ti sikkhati, ‘sabbakāyappaṭisaṁvedī passasissāmī’ti sikkhati;
sabbakāyappaṭisaṁvedī → sabbakāyapaṭisaṁvedī (bjt, th)[Когда он] тренируется так: “Ощущая всё тело, я буду вдыхать”; тренируется так: “Ощущая всё тело, я буду выдыхать”;
‘passambhayaṁ kāyasaṅkhāraṁ assasissāmī’ti sikkhati, ‘passambhayaṁ kāyasaṅkhāraṁ passasissāmī’ti sikkhati—
passam → B1 yassaṁ. (pts note) | passambhayaṁ kāyasaṅkhāraṁ assasissāmīti → passam bhayaṁ kāyasaṅkhāram assasissāmī ti (pts) | passambhayaṁ kāyasaṅkhāraṁ passasissāmīti → passam bhayam kāyasaṅkhāram passasissāmī ti (pts)тренируется так: “Успокаивая телесную составляющую, я буду вдыхать”; он тренируется так: “Успокаивая телесную составляющую, я буду выдыхать”,
kāye kāyānupassī, ānanda, bhikkhu tasmiṁ samaye viharati ātāpī sampajāno satimā, vineyya loke abhijjhādomanassaṁ.
abhijjhādomanassaṁ → abhijjhādomassaṁ (sya-all) | kāyānupassī → kāyanupassī (pts) | abhijjhādomanassaṁ → abhijjhādomanassam (pts)– то в этом случае монах пребывает в наблюдении тела в теле, будучи старательным, сознательным, памятующим, устранив алчность и недовольство по отношению к миру.
Taṁ kissa hetu?И почему?
Kāyaññatarāhaṁ, ānanda, etaṁ vadāmi yadidaṁ—assāsapassāsaṁ.
vadāmi yadidaṁ → vadami yadidam (pts) | assāsapassāsaṁ → S1 assāpasassaṁ. (pts note) | assāsapassāsaṁ → assāsappassāsaṁ (th) | kāyaññatarāhaṁ → kāyaññatarāham (pts)Я называю это определённым видом тела, Ананда, то есть, вдох и выдох.
Tasmātihānanda, kāye kāyānupassī bhikkhu tasmiṁ samaye viharati ātāpī sampajāno satimā, vineyya loke abhijjhādomanassaṁ.
tasmātihānanda → tasmā tihānanda (th) | tasmātihānanda → tasmā ti hānanda (pts)Поэтому, Ананда, в этом случае монах пребывает в наблюдении тела в теле, будучи старательным, сознательным, памятующим, устранив алчность и недовольство по отношению к миру.
Yasmiṁ samaye, ānanda, bhikkhu ‘pītippaṭisaṁvedī assasissāmī’ti sikkhati, ‘pītippaṭisaṁvedī passasissāmī’ti sikkhati;
yasmiṁ → tasmiṁ (pts) | pītippaṭisaṁvedī → pītipaṭisaṁvedī (bjt, th) | pītippaṭisaṁvedī assasissāmīti → pītipaṭisaṁvedī assasissāmī ti (pts) | pītippaṭisaṁvedī passasissāmīti → pītipaṭisaṁvedī passasissāmī ti (pts)Каждый раз, Ананда, когда монах: тренируется так: “Ощущая упоение, я буду вдыхать”; тренируется так: “Ощущая упоение, я буду выдыхать”;
‘sukhappaṭisaṁvedī assasissāmī’ti sikkhati, ‘sukhappaṭisaṁvedī passasissāmī’ti sikkhati;
sukhappaṭisaṁvedī → sukhapaṭisaṁvedī (bjt, th)тренируется так: “Ощущая приятное, я буду вдыхать”; тренируется так: “Ощущая приятное, я буду выдыхать”;
‘cittasaṅkhārappaṭisaṁvedī assasissāmī’ti sikkhati, ‘cittasaṅkhārappaṭisaṁvedī passasissāmī’ti sikkhati;
passasissāmīti → passasissāmīti sikkhati passambhayaṁ cittasaṅkhāraṁ assasissāmīti (bj, sya-all) | cittasaṅkhārappaṭisaṁvedī → cittasaṅkhārapaṭisaṁvedī (bjt, th) | + → passambhayaṁ cittasaṅkhāraṁ assasissāmīti sikkhati (bjt, th)тренируется так: “Ощущая умственную составляющую, я буду вдыхать”; тренируется так: “Ощущая умственную составляющую, я буду выдыхать”;
‘passambhayaṁ cittasaṅkhāraṁ passasissāmī’ti sikkhati—
cittasaṅkhāram → S3 cittaṁsaṇ- S1 kāyasaṇ- (pts note)тренируется так: “Успокаивая умственную составляющую, я буду вдыхать”; тренируется так: “Успокаивая умственную составляющую, я буду выдыхать”,
vedanāsu vedanānupassī, ānanda, bhikkhu tasmiṁ samaye viharati ātāpī sampajāno satimā, vineyya loke abhijjhādomanassaṁ.
ātāpī → ātāpi (pts) | vedanāsu → vedānāsu (pts)– то в этом случае монах пребывает в наблюдении чувств в чувствах, будучи старательным, сознательным, памятующим, устранив алчность и недовольство по отношению к миру.
Taṁ kissa hetu?И почему?
Vedanāññatarāhaṁ, ānanda, etaṁ vadāmi, yadidaṁ—assāsapassāsānaṁ sādhukaṁ manasikāraṁ.
assāsapassāsānaṁ → assāsapassāsaṁ (pts1ed, mr) | vedanāññatarāhaṁ → vedanaññatarāhaṁ (bj) | yadidaṁ assāsapassāsānaṁ sādhukaṁ → yad idaṁ assāsapassāsaṁ sādhukam (pts) | assāsapassāsānaṁ → assāsapassāsaṁ (pī. ka.) ma. ni. 3.145 (cck note) | assāsapassāsaṁ → S1-3 -passāsanaṁ. (pts note) | assāsapassāsānaṁ → assāsappassāsānaṁ (th) | vedanāññatarāhaṁ → vedanāññatarāham (pts) | etaṁ → etam (pts)Я называю это определённым видом чувства, Ананда, то есть, пристальное внимание к вдоху и выдоху.
Tasmātihānanda, vedanāsu vedanānupassī bhikkhu tasmiṁ samaye viharati ātāpī sampajāno satimā, vineyya loke abhijjhādomanassaṁ.
tasmātihānanda → tasmā tihānanda (th) | tasmātihānanda → tasmā ti hānanda (pts)Поэтому, Ананда, в этом случае монах пребывает в наблюдении чувств в чувствах, будучи старательным, сознательным, памятующим, устранив алчность и недовольство по отношению к миру.
Yasmiṁ samaye, ānanda, bhikkhu ‘cittappaṭisaṁvedī assasissāmī’ti sikkhati, ‘cittappaṭisaṁvedī passasissāmī’ti sikkhati;
cittappaṭisaṁvedī → cittapaṭisaṁvedī (bjt, th) | cittappaṭisaṁvedī assasissāmīti → cittapaṭisaṁvedī assasissāmī ti (pts) | cittappaṭisaṁvedī passasissāmīti → cittapaṭisaṁvedī passasissāmī ti (pts)Каждый раз, Ананда, когда монах: тренируется так: “Ощущая ум, я буду вдыхать”; тренируется так: “Ощущая ум, я буду выдыхать”;
abhippamodayaṁ cittaṁ …pe…
+ → assasissāmīti sikkhati abhippamodayaṁ cittaṁ passasissāmīti sikkhati (bjt) | abhippamodayaṁ cittaṁ → abhippamodoyaṁ cittam (pts)тренируется так: “Радуя ум, я буду вдыхать”; тренируется так: “Радуя ум, я буду выдыхать”;
samādahaṁ cittaṁ …
+ → assasissāmīti sikkhati samādahaṁ cittaṁ passasissāmīti sikkhati (bjt) | samādahaṁ cittaṁ → samādaham cittam (pts)тренируется так: “Сосредотачивая ум, я буду вдыхать”; тренируется так: “Сосредотачивая ум, я буду выдыхать”;
‘vimocayaṁ cittaṁ assasissāmī’ti sikkhati, ‘vimocayaṁ cittaṁ passasissāmī’ti sikkhati—
cittaṁ assasissāmīti → cittam assasissāmī ti (pts) | cittaṁ passasissāmīti → cittam passasissāmī ti (pts)тренируется так: “Освобождая ум, я буду вдыхать”; тренируется так: “Освобождая ум, я буду выдыхать”,
citte cittānupassī, ānanda, bhikkhu tasmiṁ samaye viharati ātāpī sampajāno satimā, vineyya loke abhijjhādomanassaṁ.
abhijjhādomanassaṁ → abhijjhādomanassam (pts)– то в этом случае монах пребывает в наблюдении ума в уме, будучи старательным, сознательным, памятующим, устранив алчность и недовольство по отношению к миру.
Taṁ kissa hetu?И почему?
Nāhaṁ, ānanda, muṭṭhassatissa asampajānassa ānāpānassatisamādhibhāvanaṁ vadāmi.
ānāpānassatisamādhibhāvanaṁ → ānāpānasatisamādhibhāvanaṁ (bjt, pts) | nāhaṁ → nāham (pts)Я утверждаю, Ананда, что нет развития сосредоточения памятования о дыхании у того, [чей ум] замутнён и у кого нет сознательности.
Tasmātihānanda, citte cittānupassī bhikkhu tasmiṁ samaye viharati ātāpī sampajāno satimā, vineyya loke abhijjhādomanassaṁ.
abhijjhādomanassaṁ → abhijjhādosanassaṁ (sya-all) | tasmātihānanda → tasmā tihānanda (th) | tasmātihānanda → tasmā ti hānanda (pts)Поэтому, Ананда, в этом случае монах пребывает в наблюдении ума в уме, будучи старательным, сознательным, памятующим, устранив алчность и недовольство по отношению к миру.
Yasmiṁ samaye, ānanda, bhikkhu ‘aniccānupassī assasissāmī’ti sikkhati …pe…
Yasmiṁ → S1-3 tasmiṁ. (pts note) | aniccānupassī → B2 omits bhikkhu. -- We have here another gap in B2 by the want of the sheets taṁ-tah. (pts note) | + → aniccānupassī passasissāmīti sikkhati (bjt) | assasissāmīti → assasissāmī ti (pts)Каждый раз, Ананда, когда монах: тренируется так: “Наблюдая ненадёжность, я буду вдыхать”; тренируется так: “Наблюдая ненадёжность, я буду выдыхать”;
virāgānupassī …
+ → assasissāmīti sikkhati virāgānupassī passasissāmīti sikkhati (bjt)тренируется так: “Наблюдая угасание, я буду вдыхать”; тренируется так: “Наблюдая угасание, я буду выдыхать”;
nirodhānupassī …
nirodhānupassī → complete in S1-3. (pts note) | + → assasissāmīti sikkhati nirodhānupassī passasissāmīti sikkhati (bjt)тренируется так: “Наблюдая прекращение, я буду вдыхать”; тренируется так: “Наблюдая прекращение, я буду выдыхать”;
‘paṭinissaggānupassī assasissāmī’ti sikkhati, ‘paṭinissaggānupassī passasissāmī’ti sikkhati—
assasissāmīti → assasissāmiti (pts) | sikkhati → missing in S1. (pts note) | passasissāmīti → passasissāmī ti (pts)тренируется так: “Наблюдая оставление, я буду вдыхать”; тренируется так: “Наблюдая оставление, я буду выдыхать”,
dhammesu dhammānupassī, ānanda, bhikkhu tasmiṁ samaye viharati ātāpī sampajāno satimā, vineyya loke abhijjhādomanassaṁ.
dhammesu → S1 dhamme. (pts note)– то в этом случае монах пребывает в наблюдении явлений в явлениях, будучи старательным, сознательным, памятующим, устранив алчность и недовольство по отношению к миру.
So yaṁ taṁ hoti abhijjhādomanassānaṁ pahānaṁ taṁ paññāya disvā sādhukaṁ ajjhupekkhitā hoti.
disvā → disvā dissā (bj) | disvā sādhukaṁ → divā sādhukam (pts) | yaṁ taṁ → yantaṁ (th) | taṁ paññāya → tampaññāya (th) | abhijjhādomanassānaṁ pahānaṁ taṁ → abhijjhādomanassānam pahānam tam (pts)Увидев пониманием отбрасывание алчности и недовольства, монах является тем, кто пристально смотрит с невозмутимостью.
Tasmātihānanda, dhammesu dhammānupassī bhikkhu tasmiṁ samaye viharati ātāpī sampajāno satimā, vineyya loke abhijjhādomanassaṁ.
tasmātihānanda → tasmā tihānanda (th) | tasmātihānanda → tasmā ti hānanda (pts)Поэтому, Ананда, в этом случае монах пребывает в наблюдении явлений в явлениях, будучи старательным, сознательным, памятующим, устранив алчность и недовольство по отношению к миру.
Seyyathāpi, ānanda, catumahāpathe mahāpaṁsupuñjo.
catumahāpathe → cātummahāpathe (bj, sya-all, km) | catumahāpathe mahāpaṁsupuñjo → cātummahāpathe mahā paṁsupuñjo (sya-all) | cātummahāpathe → cātumahāpathe (bj: machasaṁ, syā) | catumahāpathe → cātummahāpathe (cck: sī. syā. kaṁ.) | mahāpaṁsupuñjo → S1-3 -puñjam. (pts note)Это как, Ананда, если бы на перекрёстке дорог была бы большая куча земли.
Puratthimāya cepi disāyaṁ āgaccheyya sakaṭaṁ vā ratho vā, upahanateva taṁ paṁsupuñjaṁ;
cepi disāyaṁ → ce pi disāya (pts) | sakaṭaṁ → sakaṭam (pts) | taṁ → tam (pts)Если бы телега или колесница ехала бы с востока,
pacchimāya cepi disāya āgaccheyya …
cepi → ce pi (pts)запада,
uttarāya cepi disāya …
disāya → disāya āgaccheyya (sya-all) | pi → in S1-3 only. (pts note) | cepi → ce pi (pts)севера
dakkhiṇāya cepi disāya āgaccheyya sakaṭaṁ vā ratho vā, upahanateva taṁ paṁsupuñjaṁ.
cepi → ce pi (pts) | taṁ → tam (pts)или юга, она расплющила бы эту кучу земли.
Evameva kho, ānanda, bhikkhu kāye kāyānupassī viharantopi upahanateva pāpake akusale dhamme;
evameva → evam eva (pts) | viharantopi → viharanto pi (pts)Точно так же, Ананда, когда монах пребывает в наблюдении тела в теле,
vedanāsu …pe…чувств в чувствах,
citte …pe…ума в уме,
dhammesu dhammānupassī viharantopi upahanateva pāpake akusale dhamme”ti.
dhammeti dasamaṁ → dhamme ti ānāpānasaṁyuttassa (pts) | upahanateva → S1-3 upahanotheva. (pts note) | dhamme → S1-3 dhammesū. (pts note) | viharantopi → viharanto pi (pts)явлений в явлениях, он расплющивает плохие, неблагие состояния [ума]”.
Dasamaṁ.
Ānāpānasaṁyuttassa → missing in B1. (pts note) | dasamaṁ → ānāpānasaṁyuttassa ekadhammavaggo pathamo (pts)Десятая.
Ekadhammavaggo paṭhamo.
paṭhamo → pathamo (pts) | + → tatruddānaṁ (bjt)Глава Эка Дхамма Первая.
Ekadhammo ca bojjhaṅgo, suddhikañca duve phalā;
suddhikañca → suddhakañca (bj) | suddhikañca duve → suddhikaṁ ca dve (sya-all) | duve → S1-3 dve corrected to ve in S3. (pts note) | Phalā → S1-3 phalaṁ. (pts note) | suddhikañca → suddhakañ ca (pts) Ariṭṭho kappino dīpo, vesālī kimilena cāti.
Ariṭṭho → S3 ariṭṭhano S1 -ino. (pts note) vesālī kimilena → asubhaṁ kimbilena (bj) | kimilena cāti → kimbilena cā ti (pts) | Vesālī → S1-3 asuddhā. (pts note) | ti → B1 kimilena- S1-3 kimbiloyatā (S3 sanā) ti. (pts note)