AruṇavatīsuttaАрунавати
Evaṁ me sutaṁ—
sutaṁ → sutam (pts)Так мной услышано.
ekaṁ samayaṁ bhagavā sāvatthiyaṁ viharati …pe…
+ → jetavane anāthapiṇḍikassa ārāme (bjt)Одно время Благословенный располагается в Саваттхи в роще Джеты в парке Анатхапиндики.
tatra kho bhagavā bhikkhū āmantesi:Здесь Благословенный обратился к монахам так:
“bhikkhavo”ti.
bhikkhavoti → bhikkhavo ti (pts)“Монахи!”
“Bhadante”ti te bhikkhū bhagavato paccassosuṁ.
bhadanteti → bhadante ti (pts)“Достопочтенный” – те монахи Благословенному ответили.
Bhagavā etadavoca:
etadavoca → etad avoca (pts)Благословенный сказал:
“Bhūtapubbaṁ, bhikkhave, rājā ahosi aruṇavā nāma.
bhūtapubbaṁ → bhūtapubbam (pts)“Монахи, однажды в прошлом был царь по имени Арунава,
Rañño kho pana, bhikkhave, aruṇavato aruṇavatī nāma rājadhānī ahosi.и его столицей [был город] под названием Арунавати.
Aruṇavatiṁ kho pana, bhikkhave, rājadhāniṁ sikhī bhagavā arahaṁ sammāsambuddho upanissāya vihāsi.
Aruṇavatiṁ kho pana, bhikkhave, rājadhāniṁ → aruṇavatiyaṁ kho pana bhikkhave rājadhāniyaṁ (pts1ed, mr) | aruṇavatiṁ → aruṇavatiyaṁ (pts) | rājadhāniṁ → rājadhāniyam (pts) | aruṇavatiṁ → aruṇavatiyaṁ (bj: PTS) | rājadhāniṁ → rājadhāniyaṁ (bj: PTS) | rājadhāniṁ → aruṇavatiyaṁ kho pana bhikkhave rājadhāniyaṁ (cck: pī. ka.) | rājadhāniyam → B. rājaṭṭhāniyaṁ; S1-3 rājadhāniṁ. (pts note)Благословенный Сикхи, Арахант, Правильно Пробуждённый, проживал, имея поддержку от столицы Арунавати.
Sikhissa kho pana, bhikkhave, bhagavato arahato sammāsambuddhassa abhibhūsambhavaṁ nāma sāvakayugaṁ ahosi aggaṁ bhaddayugaṁ.
aggaṁ → aggayugaṁ (sya-all) | abhibhūsambhavaṁ → abhibhū sambhavaṁ (th) | sikhissa → sikkhissa (pts) | abhibhūsambhavaṁ → abhibhū-sambhavaṁ (pts) | sāvakayugaṁ → sāvakayugam (pts)У Благословенного Сикхи двумя главными учениками были Абхибху и Самбхава, великолепная пара.
Atha kho, bhikkhave, sikhī bhagavā arahaṁ sammāsambuddho abhibhuṁ bhikkhuṁ āmantesi:И тогда Благословенный Сикхи обратился к монаху Абхибху:
‘āyāma, brāhmaṇa, yena aññataro brahmaloko tenupasaṅkamissāma, yāva bhattassa kālo bhavissatī’ti.
bhavissatīti → bhavissati (bj) | yāva → S1-3 tāva. (pts note) | tenupasaṅkamissāma → ten-upasaṅkamissāma (pts) | bhavissatīti → bhavissatī ti (pts)“Ну же, брахман, почему бы нам не отправиться в некий мир брахм, пока не пришло обеденное время?”
‘Evaṁ, bhante’ti kho bhikkhave, abhibhū bhikkhu sikhissa bhagavato arahato sammāsambuddhassa paccassosi.
evaṁ bhanteti → evam bhante ti (pts)– “Хорошо, почтенный” – ответил монах Абхибху.
Atha kho, bhikkhave, sikhī bhagavā arahaṁ sammāsambuddho abhibhū ca bhikkhu—seyyathāpi nāma balavā puriso samiñjitaṁ vā bāhaṁ pasāreyya, pasāritaṁ vā bāhaṁ samiñjeyya; evameva—aruṇavatiyā rājadhāniyā antarahitā tasmiṁ brahmaloke pāturahesuṁ.
sikhī → sikhī ca (sya-all) | samiñjitaṁ vā → sammiñjitaṁ va (pts) | rājadhāniyā → rājadhaniyā (pts) | ahesuṁ → S1-3 ahaṁsu. (pts note) | samiñjeyya → sammiñjeyya (bjt, th) | samiñjeyya evameva → sammiñjeyya evam eva (pts) | pāturahesuṁ → pātur ahesuṁ (pts)И затем, монахи, также быстро, как сильный человек мог бы распрямить согнутую руку или согнуть распрямлённую, Благословенный Сикхи, Арахант, Правильно Пробуждённый, и монах Абхибху исчезли из столицы Арунавати и возникли в том мире брахм.
Atha kho, bhikkhave, sikhī bhagavā arahaṁ sammāsambuddho abhibhuṁ bhikkhuṁ āmantesi:
abhibhuṁ bhikkhuṁ → abhibhum bhikkhum (pts)Затем Благословенный Сикхи обратился к монаху Абхибху так:
‘paṭibhātu, brāhmaṇa, taṁ brahmuno ca brahmaparisāya ca brahmapārisajjānañca dhammī kathā’ti.
taṁ → (sya-all) | brahmaparisāya → S1-3 -parisāyā. (pts note) | brahmapārisajjānañca dhammī kathāti → brahmapārisajjānaṁ ca dhammikathā ti (pts)“Поведай, брахман, беседу о Дхамме Брахме и его свите, а также собранию Брахмы”.
‘Evaṁ, bhante’ti kho, bhikkhave, abhibhū bhikkhu sikhissa bhagavato arahato sammāsambuddhassa paṭissutvā, brahmānañca brahmaparisañca brahmapārisajje ca dhammiyā kathāya sandassesi samādapesi samuttejesi sampahaṁsesi.
sikhissa → sikhīssa (bj) | paṭissutvā → pattissutvā (pts) | sandassesi → saṁdassesi (bjt) | bhanteti → bhante ti (pts)– “Да, почтенный” – ответил монах Абхибху. И тогда он наставлял, воодушевлял, вдохновлял и радовал беседой о Дхамме Брахму, свиту Брахмы и собрание Брахмы.
Tatra sudaṁ, bhikkhave, brahmā ca brahmaparisā ca brahmapārisajjā ca ujjhāyanti khiyyanti vipācenti:
khiyyanti → khīyanti (bj, sya-all, km, pts1ed, pts2ed) | khiyyanti → khīyanti (pts) | khīyanti → khiyyanti (bj: machasaṁ) | khiyyanti → khīyanti (cck: sī. syā. kaṁ. pī.)И по тому случаю Брахма, свита Брахмы и собрание Брахмы были этим возмущены, раздражены и жаловались:
‘acchariyaṁ vata, bho, abbhutaṁ vata bho, kathañhi nāma satthari sammukhībhūte sāvako dhammaṁ desessatī’ti.
abbhutaṁ → abbhūtaṁ (sya-all) | kathañhi → kathaṁ hi (bjt, pts) | desessatīti → desessatī ti (pts)“Как удивительно, господин! Как поразительно, господин! Как может ученик учить Дхамме в присутствии самого Учителя?”
Atha kho, bhikkhave, sikhī bhagavā arahaṁ sammāsambuddho abhibhuṁ bhikkhuṁ āmantesi:
bhikkhuṁ → bhikkhum (pts)И тогда, монахи, Благословенный Сикхи обратился к монаху Абхибху так:
‘ujjhāyanti kho te, brāhmaṇa, brahmā ca brahmaparisā ca brahmapārisajjā ca—“Брахман, Брахма, свита Брахмы и собрание Брахмы сокрушаются, говоря так:
acchariyaṁ vata bho, abbhutaṁ vata bho, kathañhi nāma satthari sammukhībhūte sāvako dhammaṁ desessatīti.
abbhutaṁ → abbhūtaṁ (sya-all) | kathañhi → kathaṁ hi (bjt, pts) | abbhutaṁ → abbhutam (pts) | dhammaṁ desessatīti → dhammam desessatī ti (pts)“Как удивительно, господин! Как поразительно, господин! Как может ученик учить Дхамме в присутствии самого Учителя?”
Tena hi tvaṁ, brāhmaṇa, bhiyyoso mattāya brahmānañca brahmaparisañca brahmapārisajje ca saṁvejehī’ti.
bhiyyoso mattāya → bhiyyosomattāya (my, bjt) | tena hi → tenahi (th) | bhiyyoso mattāya brahmānañca brahmaparisañca → bhiyyosomattāya brahmānañ ca brahmaparisañ ca (pts) | saṁvejehīti → saṁvejehī ti (pts)Что ж, брахман, в таком случае пробуди ещё большее чувство безотлагательности [в практике] в Брахме, свите Брахмы и собрании Брахмы”.
‘Evaṁ, bhante’ti kho, bhikkhave, abhibhū bhikkhu sikhissa bhagavato arahato sammāsambuddhassa paṭissutvā dissamānenapi kāyena dhammaṁ desesi, adissamānenapi kāyena dhammaṁ desesi, dissamānenapi heṭṭhimena upaḍḍhakāyena adissamānena uparimena upaḍḍhakāyena dhammaṁ desesi, dissamānenapi uparimena upaḍḍhakāyena adissamānena heṭṭhimena upaḍḍhakāyena dhammaṁ desesi.
adissamānena → adissamānenapi (bj, sya-all) | pi → adissamānena (bj: machasaṁ) | uparimena → S1-3 purimena. (pts note) | adissamānena → S1-3 add pi. (pts note) | adissamānenapi → adissamānena pi (bjt, pts) | bhanteti → bhante ti (pts) | dissamānenapi → dissamānena pi (pts) | dissamānenapi → dissamānena (pts)– “Хорошо, почтенный” – ответил монах Абхибху. И тогда он стал обучать Дхамме, делая своё тело видимым, делая своё тело невидимым, делая нижнюю часть тела видимой, а верхнюю невидимой, делая верхнюю часть тела видимой, а нижнюю невидимой.
Tatra sudaṁ, bhikkhave, brahmā ca brahmaparisā ca brahmapārisajjā ca acchariyabbhutacittajātā ahesuṁ:
acchariyabbhutacittajātā → acchariyabbhūtacittajātā (sya-all)И тогда, монахи, Брахма, свита Брахмы и собрание Брахмы были поражены этим чудом и изумлением, и говорили:
‘acchariyaṁ vata bho, abbhutaṁ vata bho, samaṇassa mahiddhikatā mahānubhāvatā’ti.
abbhutaṁ → abbhūtaṁ (sya-all) | mahānubhāvatāti → mahānubhāvatā ti (pts)“Как удивительно, господин! Как поразительно, господин! Какой великой силой и могуществом обладает этот отшельник!”
Atha kho abhibhū bhikkhu sikhiṁ bhagavantaṁ arahantaṁ sammāsambuddhaṁ etadavoca:
kho → kho bhikkhave (bj, sya-all) | bhagavantaṁ arahantaṁ sammāsambuddhaṁ etadavoca → bhagavantam arahantam sammāsambuddham etad avoca (pts)И тогда, монахи, монах Абхибху сказал Благословенному Сикхи, Араханту, Правильно Пробуждённому:
‘abhijānāmi khvāhaṁ, bhante, bhikkhusaṅghassa majjhe evarūpiṁ vācaṁ bhāsitā—
evarūpiṁ → evarūpaṁ (bj, pts) | bhikkhusaṅghassa → bhikkhusaṁghassa (ms2005)“Я припоминаю, почтенный, что я делал такое заявление посреди Сангхи монахов:
pahomi khvāhaṁ, āvuso, brahmaloke ṭhito sahassilokadhātuṁ sarena viññāpetun’ti.
sahassilokadhātuṁ → sahassīlokadhātuṁ (bj, sya-all, km, pts1ed, pts2ed) | sahassilokadhātuṁ → sahassīlokadhātuṁ (pts) | sahassīlokadhātuṁ → sahassi (bj: machasaṁ) | sahassilokadhātuṁ → sahassīlokadhātuṁ (cck: sī. syā. kaṁ. pī.) | khvāhaṁ → khvāham (pts) | viññāpetunti → viññāpetun ti (pts)“Товарищи, находясь в мире Брахмы, я могу сделать так, чтобы мой голос был слышен по всей системе тысячи миров”.
‘Etassa, brāhmaṇa, kālo, etassa, brāhmaṇa, kālo;– “Настало время для этого, брахман!
yaṁ tvaṁ, brāhmaṇa, brahmaloke ṭhito sahassilokadhātuṁ sarena viññāpeyyāsī’ti.
sahassilokadhātuṁ → sahassīlokadhātuṁ (bj, sya-all, pts) | viññāpeyyāsīti → viññāpeyyāsi (bj) | viññāpeyyāsīti → viññāpeyyāsī ti (pts)Сейчас подходящее время для этого, брахман! Находясь в мире Брахмы, тебе следует сделать так, чтобы твой голос был слышен по всей системе тысячи миров”.
‘Evaṁ, bhante’ti kho, bhikkhave, abhibhū bhikkhu sikhissa bhagavato arahato sammāsambuddhassa paṭissutvā brahmaloke ṭhito imā gāthāyo abhāsi:
sikhissa → sikhīssa (bj) | evaṁ bhanteti → evam bhante ti (pts)– “Да, почтенный” – ответил монах Абхибху. И затем, находясь в мире Брахмы, он произнёс эти строфы:
‘Ārambhatha nikkamatha, yuñjatha buddhasāsane;
Ārambhatha → ārabhatha (bj); ārabbhatha (sya-all, pts1ed, pts2ed) | nikkamatha → nikkhamatha (bj, pts1ed, pts2ed) | ārambhatha nikkamatha → ārabhatha nikkhamatha (bj, pts) | ārambhatha → ārabbhatha (sya-all) | ārabhatha → ārabbhatha (bj: machasaṁ, syā, PTS) | nikkhamatha → nikkamatha (bj: machasaṁ) | Ārambhatha → ārabbhatha (cck: sabbattha) | nikkamatha → nikkhamatha (cck: sī. pī.) | ārambhatha nikkamatha → ārabbhatha nikkhamatha (pts)“Старайся, и усердие своё взрасти! настрой себя на практику Учения Будды. Dhunātha maccuno senaṁ, naḷāgāraṁva kuñjaro.
naḷāgāraṁva → naḷāgāraṁ va (pts)И Смерти армию в прах разнеси, как хижину из тростника сметает слон.Yo imasmiṁ dhammavinaye, appamatto vihassati;
imasmiṁ → imasmim (pts) vihassati → vihessati (bj, sya-all) | vihessati → vihassati (bj: machasaṁ) | vihassati → S1-3 vihessati here and further on. (pts note)Кто пребывает в прилежании в этом Учении и Дисциплине, Pahāya jātisaṁsāraṁ, dukkhassantaṁ karissatī’ti.
karissatīti → karissatī ti (pts)Оставив странствие в перерождениях, положит тот боли конец”.
Atha kho, bhikkhave, sikhī ca bhagavā arahaṁ sammāsambuddho abhibhū ca bhikkhu brahmānañca brahmaparisañca brahmapārisajje ca saṁvejetvā—
brahmānañca brahmaparisañca → brahmānañ ca brahmaparisañ ca (pts)И затем, монахи, пробудив чувство безотлагательности в Брахме, свите Брахмы и собрании Брахмы,
seyyathāpi nāma …pe… tasmiṁ brahmaloke antarahitā aruṇavatiyā rājadhāniyā pāturahesuṁ.
rājadhāniyā pāturahesuṁ → pātur ahesuṁ (pts) | Aruṇavatiyā → B. adds rājaṭṭhāniyā. (pts note) | pe → spelled out in full (bjt) | tasmiṁ → tasmim (pts)также быстро, как сильный человек мог бы распрямить согнутую руку или согнуть распрямлённую, Благословенный Сикхи, Арахант, Правильно Пробуждённый, и монах Абхибху исчезли из того мира брахм и возникли в столице Арунавати.
Atha kho, bhikkhave, sikhī bhagavā arahaṁ sammāsambuddho bhikkhū āmantesi:Затем Благословенный Сикхи обратился к монахам так:
‘assuttha no tumhe, bhikkhave, abhibhussa bhikkhuno brahmaloke ṭhitassa gāthāyo bhāsamānassā’ti?
bhāsamānassāti → bhāsamānassā ti (pts)“Монахи, слышали ли вы строфы, которые продекламировал монах Абхибху, находясь в мире Брахмы?”
‘Assumha kho mayaṁ, bhante, abhibhussa bhikkhuno brahmaloke ṭhitassa gāthāyo bhāsamānassā’ti.
assumha → assumhā (sya-all) | kho → S1-3 no. (pts note) | bhāsamānassāti → bhāsamānassā ti (pts)“Слышали, почтенный”.
‘Yathā kathaṁ pana tumhe, bhikkhave, assuttha abhibhussa bhikkhuno brahmaloke ṭhitassa gāthāyo bhāsamānassā’ti?
yathā kathaṁ → yathākathaṁ (th) | bhāsamānassāti → bhāsamānassā ti (pts)“И какими же были эти строфы, которые вы услышали, монахи?”
Evaṁ kho mayaṁ, bhante, assumha abhibhussa bhikkhuno brahmaloke ṭhitassa gāthāyo bhāsamānassa:
assumha → assumhā (sya-all) | assumha → assumhā (bj: syā) | bhāsamānassa → This paragraph is missing in S1-3. (pts note) | mayaṁ → mayam (pts)“Мы услышали строфы монаха Абхибхи так:
‘Ārambhatha nikkamatha, yuñjatha buddhasāsane;
ārambhatha nikkamatha → ārabhatha nikkhamatha (bj) | ārambhatha → ārabbhatha (sya-all) | ārambhatha nikkamatha → ārabbhatha nikkhamatha (pts)“Старайся, и усердие своё взрасти!… Dhunātha maccuno senaṁ, naḷāgāraṁva kuñjaro.
naḷāgāraṁva → naḷāgāraṁ va (pts)Yo imasmiṁ dhammavinaye, appamatto vihassati;
vihassati → vihessati (bj, sya-all) Pahāya jātisaṁsāraṁ, dukkhassantaṁ karissatī’ti.
dukkhassantaṁ → dukkhassantam (pts)положит тот боли конец”.
‘Evaṁ kho mayaṁ, bhante, assumha abhibhussa bhikkhuno brahmaloke ṭhitassa gāthāyo bhāsamānassā’ti.
assumha → assumhā (sya-all) | assumha → assumhā (bj: syā) | evaṁ → evam eva (pts) | bhāsamānassāti → bhāsamanassā ti (pts)Таковыми были строфы, которые мы услышали от монаха Абхибхи, который продекламировал их, находясь в мире Брахмы”.
‘Sādhu sādhu, bhikkhave;“Хорошо, хорошо, монахи!
sādhu kho tumhe, bhikkhave, assuttha abhibhussa bhikkhuno brahmaloke ṭhitassa gāthāyo bhāsamānassā’”ti.
bhāsamānassāti → bhāsamānassā ti (pts)Хорошо, что вы услышали [эти] строфы, которые продекламировал монах Абхибха, находясь в мире Брахмы”.
Idamavoca bhagavā, attamanā te bhikkhū bhagavato bhāsitaṁ abhinandunti.
idamavoca → idam avoca (pts) | bhāsitaṁ abhinandunti → bhāsitam abhinandun ti (pts)Так сказал Благословенный. Воодушевлённые, те монахи восхитились словами Благословенного.