MunisuttaСутта Муни
Santhavāto bhayaṁ jātaṁ, niketā jāyate rajo;
Santhavāto → sandhavato (mr) | Santhavāto → sandhavato (cck: ka.) | Santhavāto → Ba saṇṭhāvato, Bi sandhavato. (pts note)От близких связей опасность возникла; от [проживания] в обители – пыль. Aniketamasanthavaṁ, etaṁ ve munidassanaṁ.
aniketamasanthavaṁ → aniketam asanthavaṁ (pts) muni → muniṁ (bj, pts-vp-pli1)[Я] без обители, без близких связей: это воистину виденье мудрого.Yo jātamucchijja na ropayeyya, jāyantamassa nānuppavecche;
ucchijja → Ckb omit yo jātam ucchijja. (pts note) assa → So Ck Pj.; Cb jāyan tumassa, Ba jāyantamadassa corr. to jāyantam assa, Bi jāyantaṁ padassa; jāyantam seems to be an old error (-nt- may represent -tt- or -nn-). (pts note) | nānuppavecche → So Pj.; Ckb -ppaveccha, Bai -ppavacche. (pts note)Тот, кто, возникшее перерезав, не насыщает то, что возникает – Tamāhu ekaṁ muninaṁ carantaṁ, addakkhi so santipadaṁ mahesi.
tamāhu → tam āhu (pts) mahesi → mahesī (bj) | mahesi → So Pj. Bai; Ckb -siṁ. (pts note)Мудрым зовётся, живёт он один: риши великий увидел покой.Saṅkhāya vatthūni pamāya bījaṁ, sinehamassa nānuppavecche;
pamāya → pahāya (bj, mr); samāya (katthaci) | pamāya → pahāya (ka. sī. ka.), samāya (ka.) pa + mī + tvā = pamāya, yathā nissāyātipadaṁ (cck note) | pamāya → Ba pahāya, Bim samāya. (pts note) | bījaṁ → So Pj. Bai; Ckb bījā. (pts note) | saṅkhāya → saṁkhāya (pts) sinehamassa → sineha massa (bjt) | sinehamassa → sineham assa (pts)Почвы постигнув, зерно сокрушив, влагой он [больше] его не питает. Sa ve munī jātikhayantadassī, takkaṁ pahāya na upeti saṅkhaṁ.
ve munī → ce muni (bj) | munī → muni (sya-all) | munī → Bai-ni. (pts note) | jātikhayantadassī → Ckb -yantidassi, Bai -yantadassi. (pts note) saṅkhaṁ → saṁkhaṁ (pts)Видит кончину рождений мудрец, мысли отбросив, [он] без описаний.Aññāya sabbāni nivesanāni, anikāmayaṁ aññatarampi tesaṁ;
aññataraṁ → Bai -aṁ. (pts note) | aññatarampi tesaṁ → aññatarampitesaṁ (bjt) | aññatarampi → aññataraṁ pi (pts)Все местожительства поняты им, ни одного из них не желая, Sa ve munī vītagedho agiddho, nāyūhatī pāragato hi hoti.
munī → muni (sya-all) | vītagedho → vitagedho (pts) | munī → Ck Bai -ni. (pts note) nāyūhatī → Ck Bm -yūhati, Cb -yuhatī, Bai -yuhati. (pts note) | hi → Ba pi. (pts note)Он есть мудрец, жадности, что не имеет, он не стремится, ведь вышел за грань.Sabbābhibhuṁ sabbaviduṁ sumedhaṁ, sabbesu dhammesu anūpalittaṁ;
sabbābhibhuṁ → sabbābhibhūṁ (bj) anūpalitaṁ → Cb Bai anupa-. (pts note)Он превзошёл всё, [он] мудр, всезнающ, [Он] незапятнан среди всех явлений. Sabbañjahaṁ taṇhakkhaye vimuttaṁ, taṁ vāpi dhīrā muni vedayanti.
sabbañjahaṁ → Cb sabbajjahaṁ, Bai sabbaṁj-. (pts note) muni → muniṁ (bj, pts) | muniṁ → muni (bj: machasaṁ) | muni → muniṁ (cck: sī. pī.)Бросив всё, в уничтожении цепляния свободен: мудрые знают его мудрецом.Paññābalaṁ sīlavatūpapannaṁ, samāhitaṁ jhānarataṁ satīmaṁ;
sīlavatūpapannaṁ → Ba sīlappat-, Bi sīlabbat-. (pts note) satīmaṁ saṅgā pamuttaṁ → satimaṁ saṅgāpamuttaṁ (bj) | samāhitaṁ → Bai -ta. (pts note)Силой понимания он наделён, Правил блюденьем, благим поведением, собран, памятующий, и, радуясь в джхане, Saṅgā pamuttaṁ akhilaṁ anāsavaṁ, taṁ vāpi dhīrā muni vedayanti.
saṅgā → Bi saṁkhā. (pts note) | saṅgā pamuttaṁ → saṅgāpamuttaṁ (bjt) muni → muniṁ (bj) | dhīrā muni → dhīra muniṁ (pts) | muniṁ → muni (bj: machasaṁ) | muniṁ → Bai -ni. (pts note)[Он] без наплывов, [в уме] не бесплоден, Освобождён [он] от [всяческих] уз: мудрые знают его мудрецом.Ekaṁ carantaṁ munimappamattaṁ, nindāpasaṁsāsu avedhamānaṁ;
munimappamattaṁ → muni appamattaṁ (sya-all) | muniṁ → Cb Bai -ni. (pts note) | munimappamattaṁ → muniṁ appamattaṁ (bjt, pts)Мудрый, прилежный, живущий один, ни похвалой, ни хулой не колеблем – Sīhaṁva saddesu asantasantaṁ, vātaṁva jālamhi asajjamānaṁ;
sīhaṁva → sīhaṁ va (pts) vātaṁva → vātaṁ va (pts)Лев, не встревожен от звуков вокруг; ветер, который не ловится в сети; Padmaṁva toyena alippamānaṁ, netāramaññesamanaññaneyyaṁ;
Padmaṁva → padumaṁva (bj, sya-all, pts-vp-pli1) | alippamānaṁ → alimpamānaṁ (sya-all, mr) | padmaṁva → padumaṁ va (bj, sya-all, pts) | Padmaṁva → padumaṁva (cck: sī. syā. pī.) | alippamānaṁ → alimpamānaṁ (cck: syā. ka.) netāramaññesamanaññaneyyaṁ → netāram āññesaṁ anaññaneyyaṁ (pts) | āññesaṁ → Baim -am. (pts note) | netāramaññesamanaññaneyyaṁ → netāramaññesamanañña neyyaṁ (bjt)Лотос, который водой не пятнаем; тот, кто ведёт, а не тот, кто ведом: Taṁ vāpi dhīrā muni vedayanti.
muni → muniṁ (bj) | muniṁ → muni (bj: machasaṁ)Мудрые знают его мудрецом.Yo ogahaṇe thambhorivābhijāyati, yasmiṁ pare vācāpariyantaṁ vadanti;
ogahaṇe thambhorivābhijāyati → gāhaṇe thambhorivābhijāyatī (bj) | ogahaṇe → ogahane (pts) | ogahane → Bi -ṇe. (pts note) | thambho-r-ivābhijāyati → Cb -bhiījāyatī. (pts note) | ogahaṇe thambhorivābhijāyati → ogahane thambho-r-ivābhijāyati (pts) vācāpariyantaṁ → vācaṁ pariyantaṁ (mr) | vācāpariyantaṁ → vācaṁ pariyantaṁ (cck: ka.) | pariyantaṁ → Baim vācaṁ p-; Pj. vācā pariyantaṁ vadanti; kiṁ vuttaṁ hoti: yasmiṁ vatthusmiṁ pare titthiyā vā aññe vā vaṇṇavasena uparimaṁ vā, avaṇṇavasena heṭṭhimaṁ vā vācaṁ pariyantaṁ vadanti, tasmiṁ vatthusmiṁ anunayaṁ vā paṭighaṁ vā anāpajjamāno ... (pts note)Прочен [он], словно колонна у брода, при тех словах, что вызов бросают; Taṁ vītarāgaṁ susamāhitindriyaṁ, taṁ vāpi dhīrā muni vedayanti.
muni → muniṁ (bj) | dhīrā muni vedayanti → (pts) | muniṁ → muni (bj: machasaṁ) | vedayanti → __mavejhāya__– sī, syā (bj note)Он лишён страсти и в чувствах [он] собран: мудрые знают его мудрецом.Yo ve ṭhitatto tasaraṁva ujju, jigucchati kammehi pāpakehi;
ujju → ujjuṁ (bj, sya-all) | tasaraṁva ujju → tasaraṁ va ujjaṁ (pts) | ujjaṁ → Ckb ujuṁ, Bm Pj. uju, Bai ujju. (pts note) jigucchati → Fsb. -tī (pts note)Внутренне твёрд он и прям, как челнок, злые деяния противны ему. Vīmaṁsamāno visamaṁ samañca, taṁ vāpi dhīrā muni vedayanti.
samañca → samañ ca (pts) muni → muniṁ (bj) | dhīrā muni vedayanti → (pts)Он постигает неровное, ровное: мудрые знают его мудрецом.Yo saññatatto na karoti pāpaṁ, daharo majjhimo ca muni yatatto;
daharo majjhimo ca muni → daharo ca majjhimo ca munī (bj); daharo ca majjho ca munī (sya-all, km, pts-vp-pli1) | daharo → daharo ca (bj) | majjhimo → (sya-all, pts) | ca → majhejāva (bj: sī, syā) | muni → daharo ca majjho ca munī (cck: sī. syā. kaṁ. pī.)Владеет собой и не делает зла; сдержан мудрец, когда юн и в годах. Arosaneyyo na so roseti kañci, taṁ vāpi dhīrā muni vedayanti.
na so roseti → so na roseti (bj, pts-vp-pli1); na roseti (sya-all) | so → (sya-all) | kañci → na roseti (cck: syā.) | so → Baim omit so. (pts note) | roseti → Bai insert padumaṁ va toyena alippamānaṁ (Bi alimpa-) = v, 213c; Bm na so roseti. (pts note) | kañci → Bai kiñci. (pts note) muni → muniṁ (bj) | dhīrā muni vedayanti yadaggato → yad aggato (pts)[Сам] безупречен, других не бранит: мудрые знают его мудрецом.Yadaggato majjhato sesato vā, piṇḍaṁ labhetha paradattūpajīvī;
yadaggato → yad aggato (pts) paradattūpajīvī → paradattūpajīvi (bj) | paradattūpajīvī → So Fsb.; MSS. -upa-. (pts note)Сверху, из центра иль из остатков – любую еду, что добыл получатель, Nālaṁ thutuṁ nopi nipaccavādī, taṁ vāpi dhīrā muni vedayanti.
nopi → nāpi (sya-all) | nipaccavādī → Ck -di. (pts note) muni → muniṁ (bj) | dhīrā muni vedayanti → (pts)Не хвалит её, как и не отвергает: мудрые знают его мудрецом.Muniṁ carantaṁ virataṁ methunasmā, yo yobbane nopanibajjhate kvaci;
virataṁ → Bai -ṁ. (pts note) yobbane nopanibajjhate → yobbanena upanibajjhate (bj) | nopanibajjhate → na upanibhajjhate (sya-all); na upanibajjhate (pts) | upanibajjhate → So Pj. Bai; Bm nopa-, Ckb upanijjhate. (pts note)Мудрец, что живёт без соития плотского, в юности даже не связан нигде, Madappamādā virataṁ vippamuttaṁ, taṁ vāpi dhīrā muni vedayanti.
vippamuttaṁ → vippayuttaṁ (sya-all) muni → muniṁ (bj) | dhīrā muni vedayanti → (pts)Без самолюбия и без беспечности, Освобождён [целиком он и] полностью: мудрые знают его мудрецом.Aññāya lokaṁ paramatthadassiṁ, oghaṁ samuddaṁ atitariya tādiṁ;
oghaṁ → Ckb (Pj.) ogha-. (pts note) | atitariya → Ckb atariya, Bi atitari, Bm -tāriya. (pts note) | tādiṁ → Bai -i. (pts note)Мир он познал, видит высшую цель, он беспристрастен и он переплыл И наводнение, и океан – он непривязан, Taṁ chinnaganthaṁ asitaṁ anāsavaṁ, taṁ vāpi dhīrā muni vedayanti.
muni → muniṁ (bj, pts) | muniṁ → Ba -ni. (pts note)Наплывов лишён; тот, чьи узлы разрублены были: мудрые знают его мудрецом.Asamā ubho dūravihāravuttino, gihī dāraposī amamo ca subbato;
ubho → cubho (bj) | asamā → asmā (sya-all) | ubho → Ck vūbho. (pts note) gihī → gihi (mr) | gihī → gihi (pts) | amamo → amano (pts) | gihī → gihi (cck: ka.) | gihi → Ck -ī. (pts note) | dāraposī → Cb Bai -si. (pts note)[И эти] двое не схожи [друг с другом], Их поведение, жилище – различны: [Первый] – мирянин, жену кто содержит, и аскет, что не владеет ничем. Parapāṇarodhāya gihī asaññato, niccaṁ munī rakkhati pāṇine yato.
pāṇine → pāṇino (bj) | pāṇine → pāṇino (cck: sī.)Мирянин не сдержан в ущербе живым, мудрец всегда сдержан, живых защитит.Sikhī yathā nīlagīvo vihaṅgamo, haṁsassa nopeti javaṁ kudācanaṁ;
nīlagīvo → nīlagivo (sya-all) | nīlagīvo → nīlagivo (cck: syā.)Как синешеий павлин на лету скорости гуся не может достичь, Evaṁ gihī nānukaroti bhikkhuno, munino vivittassa vanamhi jhāyatoti.
gihī → Bai -i. (pts note) jhāyatoti → jhāyato ti (pts)Так не сравнится мирянин с монахом, с [тем] мудрецом, медитирует кто, Уединившись в [диких] лесах.
Munisuttaṁ dvādasamaṁ.
+ → niṭṭhitaṁ (my) | dvādasamaṁ → niṭṭhitaṁ (bjt) | dvādasamaṁ → niṭṭhitaṁ tass uddānaṁ (pts)Мунисутта двенадцатая.
Uragavaggo paṭhamo.
paṭhamo → paṭhamo tassudānaṁ (sya-all) | + → niṭṭhito (my)Глава Урага первая.
Urago dhaniyo ceva, visāṇañca tathā kasi;
ceva visāṇañca tathā → khagga visāṇo (sya-all) | ceva → eva (pts) kasi → kasī (bj) | Kasi → Cb Kasī. (pts note) | visāṇañca tathā → visāṇo (th) | visāṇañca → visānañ ca (pts) Cundo parābhavo ceva, vasalo mettabhāvanā.
cundo → cunda ca (sya-all) | ceva → (sya-all) | ceva → eva (pts) mettabhāvanā → metta (th)Sātāgiro āḷavako, vijayo ca tathā muni;
sātāgiro āḷavako → hemavatāḷavako (th) vijayo → vijjaya (pts) | ca → Ck caṁ, Cb omits ca. (pts note) Dvādasetāni suttāni, uragavaggoti vuccatīti.
suttāni → Ck vutt-. (pts note) | dvādasetāni suttāni → uraga vaggaṁ (th) | dvādasetāni → dvādas etāni (pts) vuccatīti → vuccati (bj) | uragavaggoti vuccatīti → vadanti bārasa suttanipāte dutiyo cūḷavaggo paṭhamaṁ ratanasuttaṁ (th) | uragavaggoti vuccatīti → uragavaggo ti vuccatī ti (pts)