Āmagandhasutta
“Sāmākaciṅgūlakacīnakāni ca, pattapphalaṁ mūlaphalaṁ gavipphalaṁ;
sāmākaciṅgūlakacīnakāni → sāmākaciṅguḷakacīnakāni (bj); sāmākaciṅgulakacīnakāni (sya-all) mūlapphalaṁ → So Ckb; Bai -aphalaṁ. (pts note) | gavipphalaṁ → Ba bhavi-, Bi avi-. (pts note)Tissa: “Those peacefully eating millet, Job’s tears, green gram, leaf-fruit, tuber-fruit, water-chestnut-fruit, Dhammena laddhaṁ satamasnamānā, na kāmakāmā alikaṁ bhaṇanti.
satamasnamānā → satamasamānā (si); satamassamānā (sya-all, km); satam añhamānā (pts-vp-pli1) | satamasnamānā → satamasamānā (bj: sī, PTS); sakmassamānā (bj: syā) | satamasnamānā → satamasamānā (cck: sī. pī.); satamassamānā (cck: syā. kaṁ.) | añhamānā → Ckb satam asamānā, Ba sakaṁ asamānā, Bi sataṁ asmamānā, Bm satam asnamānā. (pts note)obtained in line with the Dhamma, don’t desire sensual-pleasures or tell falsehoods.Yadasnamāno sukataṁ suniṭṭhitaṁ, parehi dinnaṁ payataṁ paṇītaṁ;
yadasnamāno → yadassamāno (sya-all); yad añhamāno (pts) | añhamāno → Bai yad asamāno, Bm yad asnamāno. (pts note) naṁ → taṁ (si, pts-vp-pli1) | paṇītaṁ sālīnamannaṁ → panītaṁ sālīnam annaṁ (pts)But when eating what is well-made, well-prepared, exquisite, given, offered by others, Sālīnamannaṁ paribhuñjamāno, so bhuñjasī kassapa āmagandhaṁ.
sālīnamannaṁ → sālīnam annaṁ (pts) bhuñjasī → bhuñjatī (bj, pts) | so → Ck su. (pts note) | bhuñjatī → So Cb; Ck Bm -ti, Ba -ti corr. to -si, Bi -si. (pts note)when consuming cooked rice, kassapa, one consumes a raw stench.Na āmagandho mama kappatīti, icceva tvaṁ bhāsasi brahmabandhu;
kappatīti → kappatī ti (pts) icceva → icc-eva (pts)Yet you, kinsman of Brahmā, say, ‘Raw stench is not proper for me,’ Sālīnamannaṁ paribhuñjamāno, sakuntamaṁsehi susaṅkhatehi;
sālīnamannaṁ → sālīnam annaṁ (pts) susaṅkhatehi → susaṁkhatehi (bjt, pts)while consuming cooked rice and the well-prepared fleshes of birds. Pucchāmi taṁ kassapa etamatthaṁ, kathaṁpakāro tava āmagandho”.
kathappakāro → Baim kathaṁpakāro. (pts note) kathaṁpakāro → kathaṁ pakāro (my)So I ask you, Kassapa, the meaning of that: of what sort is ‘raw stench’ for you?” The Buddha Kassapa:“Pāṇātipāto vadhachedabandhanaṁ, theyyaṁ musāvādo nikativañcanāni ca;
vadhachedabandhanaṁ → Bai -chedanabandhaṁ. (pts note) nikativañcanāni ca ajjhenakuttaṁ → nikatī vañcanāni ajjhenakujjhaṁ (bj) | nikativañcanāni → nikatī vañcanāni (sya-all, pts) | nikatī → Bai -i. (pts note)“Killing living beings, hunting, cutting, binding, theft, lying, fraud, deceptions, Ajjhenakuttaṁ paradārasevanā, esāmagandho na hi maṁsabhojanaṁ.
Ajjhenakuttaṁ → ajjhenakujjhaṁ (bj); ajjhenakujjaṁ (si, pts-vp-pli1) | ajjhenakuttaṁ → ajjhenakujjaṁ (pts) | Ajjhenakuttaṁ → ajjhena kujjaṁ (cck: sī. pī.) | ajjhenakujjaṁ → Baim kutt(h)aṁ. (pts note) | paradārasevanā → Ck parasevanā. (pts note)useless recitations, associating with the wives of others: this is a raw stench, not the eating of meat.Ye idha kāmesu asaññatā janā, rasesu giddhā asucibhāvamassitā;
kāmesu → dāmesu (pts) asucibhāvamassitā → asucīkamissitā (bj, km, pts-vp-pli1); asucīkamissatā (sya-all) | asucibhāvamassitā natthikadiṭṭhī → asucīkamissitā natthikadiṭṭhi (bj, pts); asucīkamissatā natthīkadiṭṭhī (sya-all) | asucīkamissitā → asucibhāvamassita (bj: machasaṁ) | asucibhāvamassitā → asucīkamissitā (cck: sī. syā. kaṁ. pī.) | asucīkamissitā → Baim asucibhāvamis(s) itā, Pj. asucīkamissitā ti ... nānappakāramicchājīvasaṁkhāta[ṁ]- asucibhāvamissitā, Cb asūkamissitā. (pts note)Those people here who are unrestrained in sensuality, greedy for flavors, mixed together with what’s impure, Natthikadiṭṭhī visamā durannayā, esāmagandho na hi maṁsabhojanaṁ.
natthikadiṭṭhi → So Ckb; Ba natthikudiṭṭhi corr. to natthika-, Bi natthiku-; Fsb. -diṭṭhī. (pts note) | natthikadiṭṭhī → natthīkadiṭṭhī (th)annihilationists, discordant & indomitable: this is a raw stench, not the eating of meat.Ye lūkhasā dāruṇā piṭṭhimaṁsikā, mittadduno nikkaruṇātimānino;
piṭṭhimaṁsikā → … dāruṇa … (sya-all); ye lūkharasā dāruṇā parapiṭṭhimaṁsikā (mr) | dāruṇā → dāruṇa (sya-all) | piṭṭhimaṁsikā → ye lūkharasā dāruṇā parapiṭṭhimaṁsikā (cck: ka.) | dāruṇa → dāruṇā itipi (sya-all note) | lūkhasā → Ck lūkasā, Cb ḷūkhasā (Pj.=nīrasā), Baim lūkharasā. (pts note) | dāruṇā → Cb -ṇa. (pts note) | piṭṭhimaṁsikā → Bai parapiṭṭhi-. (pts note) nikkaruṇātimānino → nikkaruṇatimānino (pts) | nikkaruṇātimānino → nikkaruṇā timānino (bjt)Those who are rough, pitiless, eating the flesh off your back, betraying their friends, uncompassionate, arrogant, Adānasīlā na ca denti kassaci, esāmagandho na hi maṁsabhojanaṁ.
adānasīlā → Pj. adānasīlā ti adānapakatikā adānādhimuttā, asaṁvibhāgaratā ti attho, ...; keci pana ādānasīlā ti pi (paṭhanti?), kevalaṁ gahaṇasīlā, kassaci pana kiñci na dentī ti (attho? Pjg. omits the two last clauses). (pts note)habitually ungenerous, giving to no one: this is a raw stench, not the eating of meat.Kodho mado thambho paccupaṭṭhāpanā, māyā usūyā bhassasamussayo ca;
paccupaṭṭhāpanā → paccuṭṭhāpanā ca (bj, sya-all, pts-vp-pli1) | paccupaṭṭhāpanā → paccuṭṭhāpanā ca (cck: sī. syā.); paccuṭṭhāpanā (cck: pī.) | ca → So Bai; Bm -upaṭh-, Ckb -aṭṭhapanā, Pj. -uṭṭhapanā. (pts note) ca → va (bj) | usūyā → ussuyā (sya-all, pts) | usuyyā → Bai Fsb. ussuyā, Bm ussuyyā. (pts note)Anger, intoxication, stubbornness, hostility, deceptiveness, resentment, Mānātimāno ca asabbhi santhavo, esāmagandho na hi maṁsabhojanaṁ.
maṁsabhojanaṁ → maṁsayojanaṁ (bj) | na hi maṁsabhojanaṁ → (pts)boasting, conceit & pride, befriending those of no integrity: this is a raw stench, not the eating of meat.Ye pāpasīlā iṇaghātasūcakā, vohārakūṭā idha pāṭirūpikā;
iṇaghātasūcakā → iṇaghātasucakā (bj); iṇaghā ca sūcakā (sya-all) | iṇaghāta-sūcakā → So Baim Pj.; Fsb. Cb iṇaghā ca sūcakā, Ck iṇaghā sūcakā. (pts note) pāṭirūpikā → pātirūpikā (si) | pāṭirūpikā → pātirūpikā (cck: ?) | pāṭirūpikā → Ck pāti-. (pts note)Those of evil habits, debt-repudiators, informers, cheats in trading, counterfeiters, Narādhamā yedha karonti kibbisaṁ, esāmagandho na hi maṁsabhojanaṁ.
narādhamā → Bai -dhammā. (pts note) | yedha → ye dha (pts) na hi maṁsabhojanaṁ → (pts)vile men who do evil things: this is a raw stench, not the eating of meat.Ye idha pāṇesu asaññatā janā, paresamādāya vihesamuyyutā;
ye → yo (bj) | idha → Ckb dha. (pts note) ādāya → Pj. suggests also the reading pare samādāya. (pts note) | paresamādāya vihesamuyyutā → paresam ādāya vihesam uyyutā (pts)Those people here who are unrestrained toward beings, taking what’s others’, intent on injury, Dussīlaluddā pharusā anādarā, esāmagandho na hi maṁsabhojanaṁ.
dussīlaluddā → dussīlaluddhā (sya-all) | dussīlaluddā → dussīla-luddā (pts) na hi maṁsabhojanaṁ → (pts)immoral hunters, harsh, disrespectful: this is a raw stench, not the eating of meat.Etesu giddhā viruddhātipātino, niccuyyutā pecca tamaṁ vajanti ye;
uyyutā → Bai uyyatā (pts note) | pecca → Bai pacca. (pts note) | niccuyyutā → nicc uyyutā (pts)Those who are very greedy, constantly intent on hindering and killing; beings who, after passing away, go to darkness, Patanti sattā nirayaṁ avaṁsirā, esāmagandho na hi maṁsabhojanaṁ.
hi maṁsabhojanaṁ na macchamaṁsānamanāsakattaṁ → macchamaṁsaṁ nānāsakattaṁ (pts)fall headfirst into hell: this is a raw stench, not the eating of meat.Na macchamaṁsānamanāsakattaṁ, na naggiyaṁ na muṇḍiyaṁ jaṭājallaṁ;
Na macchamaṁsānamanāsakattaṁ → na macchamaṁsaṁ na anāsakattaṁ (bj); na macchamaṁsaṁ nānāsakattaṁ (sya-all, pts-vp-pli1, mr) | macchamaṁsānamanāsakattaṁ → macchamaṁsaṁ nānasakattaṁ (bj) | macchamaṁsānamanāsakattaṁ → na macchamaṁsaṁ na anāsakattaṁ (cck: sī. aṭṭha mūlapāṭho); na maṁcchamaṁsānānāsakattaṁ (cck: syā. ka.) | nānāsakattaṁ → Ck nanākattaṁ. (pts note) na → (pts) | na → Bi omits na. (pts note) | jaṭā → Fsb. [muṇḍiyaṁ jaṭā] (metri causa). (pts note) | jallaṁ → Bma rajo (raja)-jallaṁ. (pts note) | jaṭājallaṁ → jaṭā jallaṁ (th, pts)No fish & meat, no fasting, no nakedness, no shaven head, no tangled hair, Kharājināni nāggihuttassupasevanā, ye vāpi loke amarā bahū tapā;
nāggihuttassupasevanā → nāggihuttassupasevanā vā (bj) | nāggihuttass → Cb naggi-, Baim aggi-. (pts note) | yā → Bm omits va yā, Bai vā, omitting yā. (pts note) | nāggihuttassupasevanā → nāggihutassupasevanā (th) | nāggihuttassupasevanā → vā nāggihuttass upasevanā va yā (pts) vāpi → cāpi (bj) | vāpi → vā pi (pts)no rough animal skins, no performance of fire oblations, or the many austerities to become an immortal in the world, Mantāhutī yaññamutūpasevanā, sodhenti maccaṁ avitiṇṇakaṅkhaṁ.
yaññamutūpasevanā → yaññamutūpavesanā (bj) | yañña-m-utūpasevanā → So Pj.; Ckb -utuppasevanaṁ (Ck yaññā-), Bai -utuppasevanā. (pts note) avitiṇṇakaṅkhaṁ → avitiṇṇakaṁkhaṁ (pts)no chants, no oblations, no performance of sacrifices at the proper season— purify a mortal who hasn’t crossed over doubt.Sotesu gutto viditindriyo care, dhamme ṭhito ajjavamaddave rato;
Sotesu → yo tesu (sya-all, mr) | sotesu → yo tesu (cck, sya-all) | viditindriyo → vijitindriyo (pts) | tesu → sotesu (cck: sī. pī.) | vijitindriyo → Baim vidit- (in Ba corr. from vir-, Bi vir-); Pj. viditindriyo care ti ñāṇapariññāya chaḷindriyāni viditvā pākaṭāni katvā careyya (cf. 935d). (pts note) ajjavamaddave → ajjavamaddace (bj)One should go about guarded with regard to those things, one’s faculties understood, standing firm in the Dhamma, delighting in being straightforward & mild. Saṅgātigo sabbadukkhappahīno, na lippati diṭṭhasutesu dhīro”.
na lippati → na limpati (sya-all, km, mr) | lippati → lippatī (bj) | lippatī → limpati (bj: syā) | lippati → na limpati (cck: syā. kaṁ ka.) | lippati → Baim limpati; Fsb. -tī. (pts note)Attachments past, all suffering abandoned, the enlightened one isn’t smeared by what’s heard or seen.”Iccetamatthaṁ bhagavā punappunaṁ, akkhāsi naṁ vedayi mantapāragū;
attham → Bai atthaṁ. (pts note) | punappunaṁ → Ck punappuna. (pts note) | iccetamatthaṁ → icc-etam attham (pts) naṁ → taṁ (pts) | naṁ → taṁ (bj: sīmu) | naṁ → taṁ (cck: sī. pī.) | taṁ → Pj. Baim naṁ. (pts note)Thus the Blessed One, explained the meaning again & again. the one who had mastered chants understood it. Citrāhi gāthāhi munī pakāsayi, nirāmagandho asito durannayo.
munī pakāsayi → munīpakāsayī (bj); munippakāsayi (sya-all, pts) | munī pakāsayi → muni-ppakāsayi (pts)With variegated verses the sage— free from raw stench, unfettered, indomitable— proclaimed it.Sutvāna buddhassa subhāsitaṁ padaṁ, nirāmagandhaṁ sabbadukkhappanūdanaṁ;
subhāsitaṁ → subhāsitam (pts) sabbadukkhappanūdanaṁ → sabbadukkhappanudaṁ (sya-all) | sabbadukkhappanūdanaṁ → Ba -dukkhapanudaṁ, Bim -dukkhappanudanaṁ. (pts note)Hearing the Awakened One’s well-spoken word— free from raw stench, dispelling all stress— Nīcamano vandi tathāgatassa, tattheva pabbajjamarocayitthāti.
tattheva pabbajjamarocayitthāti → tatth eva pabbajjam arocayitthā ti āmagandhasuttaṁ niṭṭhitaṁ hirin (pts)the one with lowered mind paid homage to the Tathāgata, chose the Going Forth right there.
Āmagandhasuttaṁ dutiyaṁ.
+ → niṭṭhitaṁ (my) | dutiyaṁ → niṭṭhitaṁ (bjt) | + → suttanipāte dutiyassa cūḷavaggassa tatiyaṁ hirisuttaṁ hirintarantaṁ (th)