Dhamma (nāvā) suttaСутта Лодка
Yasmā hi dhammaṁ puriso vijaññā, indaṁva naṁ devatā pūjayeyya;
hi → bhi (bj) | Yasmā → Ck yassa, Cb yassā, Pj. yassa and yasmā. (pts note) indaṁva → indaṁca (bj) | indaṁva → indaṁ va (pts)Чтить должен человек того, Кто его Дхамме мог бы научить, как почитают Индру божества. So pūjito tasmi pasannacitto, bahussuto pātukaroti dhammaṁ.
tasmi → tasmiṁ (bj, sya-all, pts) | tasmiṁ → Ba tasmi. (pts note)И Довольный им, [ему] чтимым будучи, учёный тот, раскроет ДхаммуTadaṭṭhikatvāna nisamma dhīro, dhammānudhammaṁ paṭipajjamāno;
tadaṭṭhikatvāna → tad aṭṭhikatvāna (pts)Внимание уделив и выслушав её, в согласии с Дхаммой практикуя, Viññū vibhāvī nipuṇo ca hoti, yo tādisaṁ bhajati appamatto.
vibhāvī → Bai -vi. (pts note) bhajati → bhajate (bj) | bhajati → Cb -tī, Pj. -te. (pts note)Внимательный прилежно следует такому, становится понятливым, смышлёным, остроумным.Khuddañca bālaṁ upasevamāno, anāgatatthañca usūyakañca;
khuddañca → khuddañ ca (pts) usūyakañca → usuyyakañca (sya-all) | usūyakañ → Bai ussu-, Bm usuyya-. (pts note) | anāgatatthañca usūyakañca → anāgatatthañ ca bālaṁ usūyakañ ca (pts)Но если обратится к недалёкому глупцу, тому, кто полон зависти и цели не достиг, Idheva dhammaṁ avibhāvayitvā, avitiṇṇakaṅkho maraṇaṁ upeti.
avibhāvayitvā → acibhāvayitvā (bj) | idheva → idh eva (pts) avitiṇṇakaṅkho → avitiṇṇakaṁkho (pts)То Дхаммы [для себя] он там не разглядит, и встретит смерть, в сомнении утопая.Yathā naro āpagamotaritvā, mahodakaṁ salilaṁ sīghasotaṁ;
āpagamotaritvā mahodakaṁ → āpagaṁ otaritvā mahodikaṁ (pts) | āpagaṁ → Bm -am, Ba āpataṁ, Bi āpakaṁ (pts note) mahodakaṁ → mahodikaṁ (bj: sīmu5); saritaṁ (bj: a.pu) | salilaṁ → Pj. salilaṁ and saritaṁ. (pts note)Как если б в реку человек вошёл – в поток бурлящий со стремительным течением: So vuyhamāno anusotagāmī, kiṁ so pare sakkhati tārayetuṁ.
anusotagāmī → Ckb Bai -i, Bm -iṁ. (pts note) sakkhati tārayetuṁ → sakkati tārayetaṁ (bj)И сбитым будучи [водой], плывя в реке, как может он помочь другим [ту реку] перейти?Tatheva dhammaṁ avibhāvayitvā, bahussutānaṁ anisāmayatthaṁ;
tatheva → tath eva (pts) anisāmayatthaṁ → anisāmayattha (bjt) | anisāmayatthaṁ → anisāmay atthaṁ (pts)И точно так же, не увидев Дхаммы, её значения у учёных не узнав, Sayaṁ ajānaṁ avitiṇṇakaṅkho, kiṁ so pare sakkhati nijjhapetuṁ.
avitiṇṇakaṅkho → avītiṇṇakaṅkho (bj) | ajānaṁ → Bi anabhijānaṁ. (pts note) | avitiṇṇakaṅkho → avitiṇṇakaṁkho (pts) sakkhati nijjhapetuṁ → sakkati nijjhāpetuṁ (bj) | nijjhapetuṁ → Bi nikkhapetuṁ. (pts note)Не понимая её сам, в сомнениях пребывая, как может сделать он, чтобы другой её понял?Yathāpi nāvaṁ daḷhamāruhitvā, phiyena rittena samaṅgibhūto;
daḷhamāruhitvā phiyena rittena → daḷham āruhitvā piyen arittena (pts) | yathāpi → yathā pi (pts) phiyena → piyena (bj, sya-all, pts-vp-pli1) | phiyena rittena → piyenarittena (bj, sya-all) | phiyena → piyena (cck: sī. syā.) | arittena → Ck apittena, Bi ayitthena, Bm phiyen'; arittena. (pts note) | samaṅgibhūto → Ckb -bhuto. (pts note) | phiyena rittena → piyen arittena (pts)Но словно тот, кто в лодку сел, в которой есть весло и руль – So tāraye tattha bahūpi aññe, tatrūpayaññū kusalo mutīmā.
bahūpi → bahū pi (pts) mutīmā → matimā (sya-all, mr) | tatrūpayaññū → tatrūpāyaññū (bj) | mutīmā → matīmā (cck: syā. ka.) | tatrūpayaññū → Bai -upāya-. (pts note)Умелый, вдумчивый, и тот, кто знает способ – смог таким образом перевезти других,Evampi yo vedagu bhāvitatto, bahussuto hoti avedhadhammo;
vedagu → vedagū (bj) | vedagu → Bai -gū. (pts note) | evampi → evam pi (pts)Так и владелец знания, развил кто сам себя, учёный кто, в характере [своём] устойчив, So kho pare nijjhapaye pajānaṁ, sotāvadhānūpanisūpapanne.
nijjhapaye → Bai payi. (pts note) sotāvadhānūpanisūpapanne → sotāvadhānūpanīsūpapanne (bj); sotāvadhānopanisūpapanne (sya-all) | sotāvadhānūpanisūpapanne → Ckb Ba -o. (pts note)Сам её зная, к её познанию может привести других – тех, у кого внимательное ухо в качестве поддержки.Tasmā have sappurisaṁ bhajetha, medhāvinañceva bahussutañca;
have → bhave (bj) bahussutañ → Bi -aṁ. (pts note) | medhāvinañceva bahussutañca → medhāvinañ eva bahussutañ ca (pts)Так, нужно следовать [лишь] за хорошим человеком, тем, кто умён, и тем, кто много знает. Aññāya atthaṁ paṭipajjamāno, viññātadhammo sa sukhaṁ labhethāti.
sa sukhaṁ → so sukhaṁ (bj, pts-vp-pli1) | sa → so (bj, pts) | sukhaṁ → so sukhaṁ (cck: sī.) | labhethāti → labhethā ti (pts)Поняв значение, практикуя с оным, понявший Дхамму может обрести блаженство.
Nāvāsuttaṁ aṭṭhamaṁ.
dhammasuttaṁ → nāvā (bj: sīmu) | + → niṭṭhitaṁ (my) | nāvāsuttaṁ aṭṭhamaṁ → dhammasuttaṁ niṭṭhitaṁ (bjt) | + → suttanipāte dutiyassa cūḷavaggassa navamaṁ kiṁsīlasuttaṁ (th) | aṭṭhamaṁ → niṭṭhitaṁ (pts)Сутта Нава Восьмая.