Найдите Истину

В Палийских Суттах и Винае

settings

{{table.suttaCol}} {{table.readCol}} {{table.titleCol}} {{table.wordsCol}} {{table.countCol}} {{table.mrCol}} {{table.linksCol}} {{table.typeCol}} {{table.quoteCol}}
{{table.wordCol}} {{table.textsCol}} {{table.matchesCol}} {{table.linksCol}}

{{results.variantsForLabel}}

Variants 1/2 columns Dictionary Multi-select Compass Help

Заметка:Переводы, словари и комментарии сделаны не Благословенным.Сверяйтесь с Пали в 4 основных никаях.

  • Sutta Nipāta 3.2Сутта Нипата 3.2

PadhānasuttaСтарание

“Taṁ maṁ padhānapahitattaṁ, nadiṁ nerañjaraṁ pati;
Tam → Bai taṁ. (pts note) | padhānapahitattaṁ → Ck padhānapahitatthaṁ, Ba padhāpahitatthaṁ corr. to -ttaṁ, Bi padhāpahitattaṁ. (pts note) nadiṁ → Ck nadi, Cb nandiṁ, Ba nadin, Bi nidā (pts note) | Nerañjaram → Bai Nerañca-. (pts note) | nerañjaraṁ pati → nerañjarampati (th)
Потом, к старанию устремившись, ушёл к реке я Нераньджаре,
Viparakkamma jhāyantaṁ, yogakkhemassa pattiyā.И медитировал усердно, чтобы защиту от неволи обрести. (1)

Namucī karuṇaṁ vācaṁ, bhāsamāno upāgami;
Namucī → Ck Namūci. Baim Namuci. (pts note) upāgami → upāgamī (bj) | bhāsamāno → Bi bhassa-. (pts note)
Пришёл тогда ко мне Намучи и говорил сочувствия слова:
‘Kiso tvamasi dubbaṇṇo, santike maraṇaṁ tava.
kiso → kīso (sya-all) | kiso → Cb Bi kiṁso. (pts note) | tvamasi → tvam asi (pts) maraṇan → Baim -aṁ. (pts note)
“Ты худощав и бледен; ты на пороге смерти. (2)

Sahassabhāgo maraṇassa, ekaṁso tava jīvitaṁ;И тысяча частей [тебя] – у смерти; осталась [лишь] крупица жизни. Jīva bho jīvitaṁ seyyo, jīvaṁ puññāni kāhasi.
bho → ho (bj) | jīva bho → jīvato (sya-all) | ho → jīvambho (bj: sīmu5) | jīvato → jīva bho (sya-all: yu.) | bho → Ckb (Pj.) jīvaṁ bho, Ba jiva bho, Bi jīvite, Bm jīvato. (pts note)
Живи, господин, лучше – жизнь! живя, накопишь ты заслуг! (3)

Carato ca te brahmacariyaṁ, aggihuttañca jūhato;
ca → va (bj) jūhato → juhano (bj) | jūhato → Bai juhato. (pts note) | aggihuttañca → aggihutañca (th) | aggihuttañca → aggihuttañ ca (pts)
Когда живёшь духовной жизнью, свершаешь жертвоприношения огню,
Pahūtaṁ cīyate puññaṁ, kiṁ padhānena kāhasi.
pahūtaṁ → Ckb bahū-, Bai bahu-, Bm pahu-. (pts note) | cīyate → Ckb vīyyate, Ba ciyyate, Bim ciyate. (pts note) kiṁ padhānena → kimpadhānena (bjt)
То копятся обильные заслуги. зачем старанию подвергать себя? (4)

Duggo maggo padhānāya, dukkaro durabhisambhavo’”;
durabhisambhavo → Bai -saṁ-. (pts note)
Осилить трудно путь стараний, и трудно и практиковать, достичь”.
Imā gāthā bhaṇaṁ māro, aṭṭhā buddhassa santike.Произнося те строфы, Мара стоял, присутствовал при Будде. (5)

Taṁ tathāvādinaṁ māraṁ, bhagavā etadabravi;
tathā → tapo (sya-all, mr); tato (pts-vp-pli1) | tathāvādinaṁ → tathāvādīnaṁ (bj) etadabravi → etadabravī (bj) | etad → Bi ekam. (pts note) | abravi → Cb abrūvi. (pts note) | etadabravi → etad abravi (pts)
И когда Мара молвил это, благословенный так ему сказал:
“Pamattabandhu pāpima, yenatthena idhāgato.
pāpima yenatthena → pāpimā yen atthena (pts) yenatthena → senatthena (?) | attano atthena (aṭṭha.) | yenatthena → senatthena (cck: ?); attano atthena (cck: aṭṭha. saṁvaṇṇanā) | atthena → Bi yenettena, Pj.=attano atthena. (pts note) | yenatthena → yen atthena (pts)
“Беспечных родственник [ты], Злой, [Ведь] с [явной] целью ты пришёл. (6)

Aṇumattopi puññena, attho mayhaṁ na vijjati;
Aṇumattopi → aṇumattenapi (bj, pts-vp-pli1) | aṇumattopi → aṇumattenapi (bj, pts) | Aṇumattopi → aṇumattenapi (cck: sī. syā.) | aṇumattena → Cb anu-, Baim anumatto (Bm aṇu-). (pts note) | aṇumattopi → aṇumattena pi (pts)
Нет у меня какой-либо нужды даже мельчайшей из заслуг.
Yesañca attho puññena, te māro vattumarahati.
puññena → puññānaṁ (bj, pts) | puññānaṁ → Bai puññena. (pts note) | yesañca → yesaṁ ca (bjt) | yesañca → yesañ ca (pts) vattumarahati → vattum arahati (pts)
Для Мары подобает говорить так тем, кому нужны заслуги. (7)

Atthi saddhā tathā viriyaṁ, paññā ca mama vijjati;
tathā → tapo (sya-all); tato (pts) | tathā → tato (cck: sī. pī.); tapo (cck: syā. ka.) | tato → Bam tapo, Bi tappo. (pts note) | viriyaṁ → vīriyaṁ (my) mama → idha (pts-vp-pli1, mr)
Усердием и верой обладаю, имеется и понимание у меня.
Evaṁ maṁ pahitattampi, kiṁ jīvamanupucchasi.
pi → So Bai; Ckb omit pi. (pts note) | pahitattampi → pahitattaṁpi (th) | pahitattampi → pahitattaṁ pi (pts) jīvamanupucchasi → jīva mama pucchasi (bj) | anupucchasi → Bm -pucchatha. (pts note) | jīvamanupucchasi → jīvam anupucchasi (pts)
Когда я так решительно настроен, зачем тебе, чтобы я [дальше] жил? (8)

Nadīnamapi sotāni, ayaṁ vāto visosaye;
nadīnamapi → nadīnampi (sya-all) | nadīnamapi → nadīnam api (pts) visosaye → Ck visesaye. (pts note)
Сей ветер мог бы иссушить даже реки потоки.
Kiñca me pahitattassa, lohitaṁ nupasussaye.
ca → So Pj.; Ckb Bm kiñci, Bai kica. (pts note) | pahitattassa → Ck pi-, Cb pi- corr. to pa-. (pts note) | kiñca → kiñ ca (pts) nupasussaye → nūpasussaye (bj, sya-all, pts) | nūpasussaye → Cb Baim nupa-. (pts note)
Когда я так решительно настроен, то почему бы мою кровь ему не иссушить? (9)

Lohite sussamānamhi, pittaṁ semhañca sussati;
pittaṁ → Bai pitta. (pts note) | semhañ → Bai -aṁ (Bm -hūtañ). (pts note) | sussati → Bai sussayati. (pts note) | semhañca → semhañ ca (pts)
Коль высыхает кровь, то желчь с мокротой высыхают.
Maṁsesu khīyamānesu, bhiyyo cittaṁ pasīdati;
bhiyyo → Ck bhīyyo, Ba bhiyo. (pts note)
Коль увядают мускулы мои, то ум становится лишь более спокойным,
Bhiyyo sati ca paññā ca, samādhi mama tiṭṭhati.
bhiyyo → Ck bhīyyo. (pts note)
Памятование, сосредоточенность и понимание становятся прочнее, нежели были. (10)

Tassa mevaṁ viharato, pattassuttamavedanaṁ;
evaṁ → Baim me evaṁ. (pts note) | mevaṁ → m evaṁ (pts) pattassuttamavedanaṁ → pattass uttamavedanaṁ (pts)
Когда я пребываю так, переживал ужасные я боли,
Kāmesu nāpekkhate cittaṁ, passa sattassa suddhataṁ.
Kāmesu → kāme (bj, sya-all) | Kāmesu → kāme (cck: sī. syā.) | kāmesu → So MSS.; Fsb. kāme. (pts note) | nāpekhate → Bai nāpekkhate. (pts note) sattassa → Bm passa saddhassa, Bi passatha attassa. (pts note) | suddhataṁ → suddhatam (pts)
Но ум не клонит к чувственным усладам: узри же чистоту [такого] бытия! (11)

Kāmā te paṭhamā senā, dutiyā arati vuccati;
paṭhamā → Bai patha-. (pts note) dutiyā arati → dutiyārati (sya-all)
Услада чувств – одно из твоих войск; второе войско – это недовольство.
Tatiyā khuppipāsā te, catutthī taṇhā pavuccati.
catutthī → catutthi (bj) | taṇhā → Ba taṇḍi, Bi taṇhi, Bm nikanti. (pts note) | pavuccati → Bm vuccati. (pts note)
Голод и жажда – войско номер три; ну а четвёртое желанием зовётся. (12)

Pañcamaṁ thinamiddhaṁ te, chaṭṭhā bhīrū pavuccati;
Pañcamaṁ → pañcamī (bj, pts-vp-pli1) | pañcamaṁ thinamiddhaṁ → pañcamī thīnamiddhaṁ (bj, pts) | thinamiddhaṁ te → thīnamiddhante (sya-all) | Pañcamaṁ → pañcamī (cck: sī. pī.) | pañcamī → Baim -maṁ. (pts note) | thīnamiddhaṁ → Bai thinaṁmi-. (pts note) bhīrū → bhīru (bj) | bhīrū → Baim bhirū. (pts note)
Сонливость и апатия – вот войско номер пять; трусливостью зовётся армия шестая.
Sattamī vicikicchā te, makkho thambho te aṭṭhamo.
aṭṭhamo → aṭṭhamī (bj) | aṭṭhamī → aṭṭhamo (bj: sīmu5)
Сомнение – войско номер семь; гордыня, клевета – вот армия восьмая. (13)

Lābho siloko sakkāro, micchāladdho ca yo yaso;
micchāladdho → micchā laddho (bjt, th)
А [также] обретения, честь и похвала, неправедно полученная слава;
Yo cattānaṁ samukkaṁse, pare ca avajānati.
samukkaṁse → Ck -so. (pts note) | cattānaṁ → attānaṁ (pts) avajānati → Bai -jānāti. (pts note)
И возвышение самого себя, презрение по отношению к другим. (14)

Esā namuci te senā, kaṇhassābhippahārinī;
esā → esa (pts) kaṇhassābhippahārinī → kaṇhassābhippahāriṇī (bj); kaṇhassābhippahāraṇī (pts) | Kaṇhassābhippahāraṇī → Ba -riṇi, Bi -rini, Bm -rinī. (pts note)
Всё это – армия твоя, Намучи, темнейшего военные отряды.
Na naṁ asūro jināti, jetvā ca labhate sukhaṁ.
naṁ → taṁ (bj) | asūro → arūro (pts) | na → Bi nu. (pts note) | arūro → Bai asuro. (pts note) | jināti → Bai jinati. (pts note) jetvā → Bai jitvā. (pts note)
Не-герой её не может победить, но победивший обретает приятное. (15)

Esa muñjaṁ parihare, dhiratthu mama jīvitaṁ;
muñjaṁ → Baim muñcaṁ. (pts note) dhiratthu → dhīratthu (bj) | mama → idha (pts) | mama → ida (cck: ka.) | dhi-r-atthu → Cb dhī-r-atthu. (pts note) | idha → Bai mama. (pts note) | dhiratthu mama → dhi-r-atthu idha (pts)
Ношу траву я мунджи; ничтожной жизнь была бы.
Saṅgāme me mataṁ seyyo, yañce jīve parājito.
me → Cb omits me. (pts note) | mataṁ → Bi taṁ instead of mataṁ. (pts note) yañce → yaṁ ce (my)
Погибнуть лучше в битве, чем поражённым жить. (16)

Pagāḷhettha na dissanti, eke samaṇabrāhmaṇā;
pagāḷhettha → pagāḷhā ettha (bj, sya-all, pts) | ettha → pagāḷebhattha (bj: hemu) | Pagāḷhā → Bai pa(g)gaḷhā. (pts note)
Аскеты есть, брахманы, которых поглотило, не видно больше их.
Tañca maggaṁ na jānanti, yena gacchanti subbatā.
tañca → tañ ca (pts) gacchanti → Bi vajjanti. (pts note)
И им не ведом путь идущих с дисциплиной. (17)

Samantā dhajiniṁ disvā, yuttaṁ māraṁ savāhanaṁ;
dhajiniṁ → Bai -ni. (pts note) savāhanaṁ → savāhiniṁ (bj)
Повсюду видя войско, несущее знамёна, и с Марой в колеснице, готовой [в бой пуститься],
Yuddhāya paccuggacchāmi, mā maṁ ṭhānā acāvayi.
yuddhāya → Ck -yaṁ. (pts note) | paccuggacchāmi → MSS. paccugacchāmi (in accordance with metre), cf. Mahāvastu II 2401. (pts note) acāvayi → Ck avacayi, Bai acāpayi. (pts note)
Вперёд тогда я выйду и встречу его в битве: пусть не сместит меня он с места моего! (18)

Yaṁ te taṁ nappasahati, senaṁ loko sadevako;
taṁ → Ck yaṁ te naṁ, Cb yaṁ ne tanaṁ, Bai yan te taṁ. (pts note) | yaṁ te taṁ → yantetaṁ (bjt) | yaṁ te → yante (th) | nappasahati → na-ppasahati (pts) senaṁ → Bi sesa. (pts note)
Хоть мир с его богами не может побороть вот это твоё войско,
Taṁ te paññāya bhecchāmi, āmaṁ pattaṁva asmanā.
bhecchāmi → gacchāmi (bj, pts-vp-pli1); vecchāmi (sya-all); vajjhāmi (mr) | bhecchāmi → gacchāmi (cck: sī.); vecchāmi (cck: syā.); vajjhāmi (cck: ka.) | taṁ → Bai tan. (pts note) | gacchāmi → So Ckb, probably for bhañjāmi (cf. Fsb. S.B.E.x. 70); Ba vecchāpi, Bi vejjhāmi, i.e. vecchāmi (ĀêÜ vyadh), cf. Mahāvastu II 24011 bhetsyāmi; Bm sesāpi. (pts note) | taṁ te → tante (bjt, th) pattaṁva asmanā → pakkaṁva amhanā (sya-all, mr); pattaṁ va amhanā (pts-vp-pli1) | pattaṁva asmanā vasīkaritvā → pakkaṁva amhanā vasiṁ karitvā (sya-all); pattaṁ va amhanā vasiṁkaritvā (pts) | asmanā → pakkaṁva amunā (cck: ka.) | pattaṁ → Cb Baim pakkaṁ. (pts note) | amhanā → Cb ambhanā corr. to asambhanā, Ba ampanasamanā corr. to asamanā, Bm asmanā, Bi ampanasā (Pj.=pāsāṇena). (pts note)
Его я уничтожу пониманием [своей], как если б камень кинул я в глиняную чашу. (19)

Vasīkaritvā saṅkappaṁ, satiñca sūpatiṭṭhitaṁ;
Vasīkaritvā → vasiṁ karitvā (bahūsu) | vasīkaritvā → vasiṁ karitvā (bj) | Vasīkaritvā → vasiṁ karitvā (cck: bahūsu) | Vasiṁkaritvā → Bm -katvāna, Bai vasikaritvā. (pts note) | vasīkaritvā saṅkappaṁ → vasiṁ karitvā saṁkappaṁ (bjt) | vasīkaritvā saṅkappaṁ → vasiṁkaritvā saṁkappaṁ (pts) sūpatiṭṭhitaṁ → suppatiṭṭhitaṁ (bj, sya-all) | satiñ → Bai -iṁ. (pts note) | sūpatiṭṭhitaṁ → supatiṭṭhitaṁ (th) | satiñca sūpatiṭṭhitaṁ → satiñ ca suppatiṭṭhitaṁ (pts)
И власть заполучив над собственным стремлением, с памятованием, что утверждено,
Raṭṭhā raṭṭhaṁ vicarissaṁ, sāvake vinayaṁ puthū.
vicarissaṁ → vicarissaṁ (bj: hemu) puthū → puthu (bj, pts)
Скитаться [дальше] буду, [ходить] из царства в царство, и многих направлять [своих] учеников. (20)

Te appamattā pahitattā, mama sāsanakārakā;
Te → Bm ty-. (pts note) sāsanakārakā → Ba -kāraṇā, Bi -kārikā. (pts note)
Прилежные, решительные, те, кто исполняет учение моё,
Akāmassa te gamissanti, yattha gantvā na socare”.
Akāmassa → akāmā (mr) | Akāmassa → akāmā (cck: ka.) | akāmassa → Cb kāmassa, Ba akāmayā, Bm akāmā. (pts note) socare → Bi kāmaṁ bhavaṁ jahissanti, yattha gaṁtvāna socare. (pts note)
Против твоих хотений прибудут к состоянию, в котором не горюют”. (21)

“Satta vassāni bhagavantaṁ, anubandhiṁ padāpadaṁ;
vassāni → Bm sattavassaṁ. (pts note) | satta vassāni → sattavassāni (bjt) anubandhiṁ → Bam -bandhi, Bi -phandhi. (pts note) | padaṁ → Ba parāparaṁ, Bi padānupadaṁ. (pts note) | padāpadaṁ → padā padaṁ (bjt, pts)
[Мара]: “Семь лет я за Благословенным шёл, [Ступая] шаг за шагом,
Otāraṁ nādhigacchissaṁ, sambuddhassa satīmato.
nādhigacchissaṁ → Bi adhigacchissaṁ (omitting na), Ck -issa. (pts note) satīmato → sirīmato (sya-all)
Но брешь найти я не сумел в том, кто памятующий, Пробуждён. (22)

Medavaṇṇaṁva pāsāṇaṁ, vāyaso anupariyagā;
medavaṇṇaṁva → medavaṇṇaṁ va (pts) anupariyagā → Bm -parīyagā. (pts note)
Ворона однажды ходила вокруг булыжника, схожего с жира куском:
Apettha muduṁ vindema, api assādanā siyā.
muduṁ → mudu (bj, pts-vp-pli1) | apettha muduṁ → ap ettha mudu (pts) | muduṁ → mudu (cck: sī.) | mudu → Cb Baim muduṁ. (pts note)
“Похоже, тут мягкое что-то у нас, быть может, приятное что-то на вкус!” (23)

Aladdhā tattha assādaṁ, vāyasetto apakkami;
assādaṁ → Ba tattha-m-assādaṁ. (pts note) vāyasetto → vāyas etto (pts)
Но вкусного не удалось ей найти, и вот почему та ворона ушла.
Kākova selamāsajja, nibbijjāpema gotamaṁ”.
selaṁ → Bm -aṁ. (pts note) | āsajja → So Pj. Ba; Bi āssajja; Ckb āvajja. (pts note) | selamāsajja → selaṁ āsajja (bjt, th) | kākova selamāsajja → kāko va selaṁ āsajja (pts) nibbijjāpema → Ba nibbijjāpema bho, Bi nibbijjhāpema to. (pts note) | Gotamaṁ → Bm and Saṁy. Nik. I 1248, 12717 Gotamā. (pts note)
И точно ворона, что камень клевала, расстроенным я покидаю Готаму”. (24)

Tassa sokaparetassa, vīṇā kacchā abhassatha;
vīṇā → viṇā (sya-all)
Столь сильно опечален стал он вдруг, что даже лютню из подмышки уронил.
Tato so dummano yakkho, tatthevantaradhāyathāti.
tatthevantaradhāyathāti → tatth ev antaradhāyathā ti (pts)
И далее тот огорчённый дух на этом самом месте и исчез. (25)

Padhānasuttaṁ dutiyaṁ.
+ → niṭṭhitaṁ (my) | dutiyaṁ → niṭṭhitaṁ (bjt, pts) | + → suttanipāte tatiyassa mahāvaggassa tatiyaṁ subhāsitasuttaṁ evamme (th)

Принципы · Обоснование · Глоссарий · 6 изданий Пали
MP3: пали · русский


Переводы: English · Русский · Deutsch