Tamotamasutta
Tamotamasutta → tamotamaparāyanasuttaṁ (bj)๘๕ ตโมตมสูตร
“Cattārome, bhikkhave, puggalā santo saṁvijjamānā lokasmiṁ.
cattārome → (pts)ภิกษุทั้งหลาย บุคคล ๔ จำพวกนี้มีปรากฏอยู่ในโลก
Katame cattāro?บุคคล ๔ จำพวก ไหนบ้าง คือ
- Tamo tamaparāyaṇo,
tamaparāyaṇo → … parāyano (bj, sya-all, km, pts1ed) | tamaparāyaṇo → tamaparāyano (sya-all, pts) | tamaparāyaṇo → … parāyano (syā. kaṁ. pī.) pu. pa. 168; saṁ. ni. 1.132 (cck note) | tamo tamaparāyaṇo → tamotamaparāyano (bjt)๑. บุคคลผู้มืดมาและมืดไป - tamo jotiparāyaṇo,
jotiparāyaṇo → jotiparāyano (sya-all, pts) | tamo jotiparāyaṇo → tamojotiparāyano (bjt)๒. บุคคลผู้มืดมาแต่สว่างไป - joti tamaparāyaṇo,
tamaparāyaṇo → tamaparāyano (sya-all, pts) | joti tamaparāyaṇo → jotitamaparāyano (bjt)๓. บุคคลผู้สว่างมาแต่มืดไป - joti jotiparāyaṇo.
jotiparāyaṇo → jotiparāyano (sya-all) | joti jotiparāyaṇo → jotijotiparāyano (bjt)๔. บุคคลผู้สว่างมาและสว่างไป
Kathañca, bhikkhave, puggalo tamo hoti tamaparāyaṇo?
tamaparāyaṇo → tamaparāyano (sya-all, pts) | kathañca → kathañ ca (pts)บุคคลผู้มืดมาและมืดไป เป็นอย่างไร
Idha, bhikkhave, ekacco puggalo nīce kule paccājāto hoti—caṇḍālakule vā venakule vā nesādakule vā rathakārakule vā pukkusakule vā dalidde appannapānabhojane kasiravuttike, yattha kasirena ghāsacchādo labbhati.
dalidde → daḷidde (bj, sya-all) | nīce kule → nīcakule (sya-all) | venakule → veṇakule (sya-all); nesādakule (pts) | nesādakule → veṇakule (pts)คือ บุคคลบางคนในโลกนี้เกิดในตระกูลต่ำ คือ ตระกูลจัณฑาล ตระกูลช่างสาน ตระกูลนายพราน ตระกูลช่างรถ หรือตระกูลคนเทขยะ เป็นตระกูลยากจน มีข้าว น้ำและสิ่งของเครื่องใช้น้อย เป็นไปอย่างฝืดเคือง เป็นแหล่งที่หาของกินและเครื่อง นุ่งห่มได้ยาก
So ca hoti dubbaṇṇo duddasiko okoṭimako bavhābādho kāṇo vā kuṇī vā khañjo vā pakkhahato vā, na lābhī annassa pānassa vatthassa yānassa mālāgandhavilepanassa seyyāvasathapadīpeyyassa.
kuṇī → kuṇi (pts) | bavhābādho → bahvābādho (th) | na lābhī → nalābhī (th)และเขามีผิวพรรณหม่นหมอง ไม่น่าดู ต่ำเตี้ย มีความเจ็บป่วยมาก ตาบอด เป็นง่อย เป็นคนกระจอก หรือเป็นโรคอัมพาต มักไม่ได้ข้าว น้ำ ผ้า ยาน ดอกไม้ ของหอม เครื่องลูบไล้ ที่นอน ที่พัก และเครื่องประทีป
So kāyena duccaritaṁ carati, vācāya duccaritaṁ carati, manasā duccaritaṁ carati.
vācāya duccaritaṁ carati → (pts)และเขายัง ประพฤติกายทุจริต วจีทุจริต มโนทุจริต
So kāyena duccaritaṁ caritvā, vācāya duccaritaṁ caritvā, manasā duccaritaṁ caritvā kāyassa bhedā paraṁ maraṇā apāyaṁ duggatiṁ vinipātaṁ nirayaṁ upapajjati.
vācāya duccaritaṁ caritvā → (pts) | upapajjati → uppajjati (pts) | paraṁ maraṇā → parammaraṇā (bjt, th) | paraṁ → param (pts)หลังจากตายแล้วจะไปเกิดในอบาย ทุคติ วินิบาต นรก
Evaṁ kho, bhikkhave, puggalo tamo hoti tamaparāyaṇo.
tamaparāyaṇo → tamaparāyano (sya-all)บุคคลผู้มืดมาและมืดไป เป็นอย่างนี้แล
Kathañca, bhikkhave, puggalo tamo hoti jotiparāyaṇo?
jotiparāyaṇo → jotiparāyano (sya-all, pts) | kathañca → kathañ ca (pts)บุคคลผู้มืดมาแต่สว่างไป เป็นอย่างไร
Idha, bhikkhave, ekacco puggalo nīce kule paccājāto hoti—caṇḍālakule vā venakule vā nesādakule vā rathakārakule vā pukkusakule vā dalidde appannapānabhojane kasiravuttike, yattha kasirena ghāsacchādo labbhati;
dalidde → daḷidde (bj, sya-all) | nīce kule → nīcakule (sya-all) | venakule → veṇakule (sya-all)คือ บุคคลบางคนในโลกนี้เกิดในตระกูลต่ำ คือ ตระกูลจัณฑาล ตระกูลช่างสาน ตระกูลนายพราน ตระกูลช่างรถ หรือตระกูลคนเทขยะ เป็นตระกูลยากจน มีข้าว น้ำและสิ่งของเครื่องใช้น้อย เป็นไปอย่างฝืดเคือง เป็นแหล่งที่หาของกินและเครื่อง นุ่งห่มได้ยาก
so ca hoti dubbaṇṇo duddasiko okoṭimako bavhābādho kāṇo vā kuṇī vā khañjo vā pakkhahato vā na lābhī annassa pānassa vatthassa yānassa mālāgandhavilepanassa seyyāvasathapadīpeyyassa.
bavhābādho → bahvābādho (th) | na lābhī → nalābhī (th)และเขามีผิวพรรณหม่นหมอง ไม่น่าดู ต่ำเตี้ย มีความเจ็บป่วยมาก ตาบอด เป็นง่อย เป็นคนกระจอก หรือเป็นโรคอัมพาต มักไม่ได้ข้าว น้ำ ผ้า ยาน ดอกไม้ ของหอม เครื่องลูบไล้ ที่นอน ที่พัก และเครื่องประทีป
So kāyena sucaritaṁ carati, vācāya sucaritaṁ carati, manasā sucaritaṁ carati.
sucaritaṁ carati vācāya → (pts)แต่เขา ประพฤติกายสุจริต วจีสุจริต มโนสุจริต
So kāyena sucaritaṁ caritvā, vācāya sucaritaṁ caritvā, manasā sucaritaṁ caritvā kāyassa bhedā paraṁ maraṇā sugatiṁ saggaṁ lokaṁ upapajjati.
vācāya sucaritaṁ caritvā → (pts) | upapajjati → uppajjati (pts) | paraṁ maraṇā → parammaraṇā (bjt, th) | paraṁ → param (pts)หลังจากตายแล้วจะไปเกิดในสุคติโลกสวรรค์
Evaṁ kho, bhikkhave, puggalo tamo hoti jotiparāyaṇo.
jotiparāyaṇo → jotiparāyano (bj, sya-all)บุคคลผู้มืดมาแต่สว่างไป เป็นอย่างนี้แล
Kathañca, bhikkhave, puggalo joti hoti tamaparāyaṇo?
tamaparāyaṇo → tamaparāyano (bj, sya-all, pts) | kathañca → kathañ ca (pts)บุคคลผู้สว่างมาแต่มืดไป เป็นอย่างไร
Idha, bhikkhave, ekacco puggalo ucce kule paccājāto hoti—khattiyamahāsālakule vā brāhmaṇamahāsālakule vā gahapatimahāsālakule vā aḍḍhe mahaddhane mahābhoge pahūtajātarūparajate pahūtavittūpakaraṇe pahūtadhanadhaññe;
pahūtavittūpakaraṇe → pahūtavittupakaraṇe (sya-all)คือ บุคคลบางคนในโลกนี้เกิดในตระกูลสูง คือ ตระกูลขัตติยมหาศาล ตระกูล พราหมณมหาศาล หรือตระกูลคหบดีมหาศาล เป็นตระกูลมั่งคั่ง มีทรัพย์มาก มีโภคะมาก มีทองและเงินมาก มีเครื่องใช้ที่น่าปลื้มใจมากมาย มีทรัพย์และธัญชาติ มากมาย
so ca hoti abhirūpo dassanīyo pāsādiko paramāya vaṇṇapokkharatāya samannāgato, lābhī annassa pānassa vatthassa yānassa mālāgandhavilepanassa seyyāvasathapadīpeyyassa.
pānassa vatthassa yānassa mālāgandhavilepanassa seyyāvasathapadīpeyyassa → seyyāvasathadīpeyyassa (pts)และเขามีรูปงาม น่าดู น่าเลื่อมใส มีผิวพรรณผุดผ่องยิ่งนัก ได้ข้าว น้ำ ผ้า ยาน ดอกไม้ ของหอม เครื่องลูบไล้ ที่นอน ที่พัก และเครื่องประทีป
So kāyena duccaritaṁ carati, vācāya duccaritaṁ carati, manasā duccaritaṁ carati.
duccaritaṁ carati vācāya → (pts)แต่ เขาประพฤติกายทุจริต วจีทุจริต มโนทุจริต
So kāyena duccaritaṁ caritvā, vācāya duccaritaṁ caritvā, manasā duccaritaṁ caritvā kāyassa bhedā paraṁ maraṇā apāyaṁ duggatiṁ vinipātaṁ nirayaṁ upapajjati.
vācāya duccaritaṁ caritvā → (pts) | upapajjati → uppajjati (pts) | paraṁ maraṇā → parammaraṇā (bjt, th) | paraṁ → param (pts)หลังจากตายแล้วจะไปเกิดในอบาย ทุคติ วินิบาต นรก
Evaṁ kho, bhikkhave, puggalo joti hoti tamaparāyaṇo.
tamaparāyaṇo → tamaparāyano (bj, sya-all)บุคคลผู้สว่างมาแต่มืดไป เป็นอย่างนี้แล
Kathañca, bhikkhave, puggalo joti hoti jotiparāyaṇo?
jotiparāyaṇo → jotiparāyano (bj, sya-all, pts) | kathañca → kathañ ca (pts)บุคคลผู้สว่างมาและสว่างไป เป็นอย่างไร
Idha, bhikkhave, ekacco puggalo ucce kule paccājāto hoti—khattiyamahāsālakule vā brāhmaṇamahāsālakule vā gahapatimahāsālakule vā aḍḍhe mahaddhane mahābhoge pahūtajātarūparajate pahūtavittūpakaraṇe pahūtadhanadhaññe;
pahūtavittūpakaraṇe → pahūtavittupakaraṇe (sya-all)คือ บุคคลบางคนในโลกนี้เกิดในตระกูลสูง คือ ตระกูลขัตติยมหาศาล ตระกูล พราหมณมหาศาล หรือตระกูลคหบดีมหาศาล เป็นตระกูลมั่งคั่ง มีทรัพย์มาก มี โภคะมาก มีทองและเงินมาก มีเครื่องใช้ที่น่าปลื้มใจมากมาย มีทรัพย์และธัญชาติ มากมาย
so ca hoti abhirūpo dassanīyo pāsādiko paramāya vaṇṇapokkharatāya samannāgato, lābhī annassa pānassa vatthassa yānassa mālāgandhavilepanassa seyyāvasathapadīpeyyassa.และเขามีรูปงาม น่าดู น่าเลื่อมใส มีผิวพรรณผุดผ่องยิ่งนัก ได้ข้าว น้ำ ผ้า ยาน ดอกไม้ ของหอม เครื่องลูบไล้ ที่นอน ที่พัก และเครื่องประทีป
So kāyena sucaritaṁ carati, vācāya sucaritaṁ carati, manasā sucaritaṁ carati.
sucaritaṁ carati vācāya → (pts)และเขาก็ประพฤติกายสุจริต วจีสุจริต มโนสุจริต
So kāyena sucaritaṁ caritvā, vācāya sucaritaṁ caritvā, manasā sucaritaṁ caritvā kāyassa bhedā paraṁ maraṇā sugatiṁ saggaṁ lokaṁ upapajjati.
vācāya sucaritaṁ caritvā → (pts) | upapajjati → uppajjati (pts) | paraṁ maraṇā → parammaraṇā (bjt, th) | paraṁ → param (pts)หลังจากตายแล้วจะไปเกิดใน สุคติโลกสวรรค์
Evaṁ kho, bhikkhave, puggalo joti hoti jotiparāyaṇo.
jotiparāyaṇo → jotiparāyano (bj, sya-all, pts) | puggalo → (pts)บุคคลผู้สว่างมาและสว่างไป เป็นอย่างนี้แล
Ime kho, bhikkhave, cattāro puggalā santo saṁvijjamānā lokasmin”ti.
lokasminti pañcamaṁ → lokasmin ti cattāro me (pts)ภิกษุทั้งหลาย บุคคล ๔ จำพวกนี้แลมีปรากฏอยู่ในโลก