Find the Truth

In the Pāli Suttas and Vinaya

settings

{{table.suttaCol}} {{table.readCol}} {{table.titleCol}} {{table.wordsCol}} {{table.countCol}} {{table.mrCol}} {{table.linksCol}} {{table.typeCol}} {{table.quoteCol}}
{{table.wordCol}} {{table.textsCol}} {{table.matchesCol}} {{table.linksCol}}

{{results.variantsForLabel}}

Variants 1/2 columns Dictionary Multi-select Compass Help

Note:Translations, dictionaries and commentaries were not made by the Blessed One.Cross-check with Pali in 4 main nikayas.

  • Aṅguttara Nikāya 7.74อังคุตตรนิกาย
  • 7. Mahāvagga

Arakasutta๗๔ อรกสูตร

“Bhūtapubbaṁ, bhikkhave, arako nāma satthā ahosi titthakaro kāmesu vītarāgo.
Arako → T. -to. (pts note) | + → sāvatthinidānaṁ (bjt)
ภิกษุทั้งหลาย เรื่องเคยมีมาแล้ว มีครูชื่ออรกะ เป็นเจ้าลัทธิผู้ปราศจาก ความกำหนัดในกามทั้งหลาย
Arakassa kho pana, bhikkhave, satthuno anekāni sāvakasatāni ahesuṁ.มีสาวกหลายร้อยคน Arako satthā sāvakānaṁ evaṁ dhammaṁ deseti:
deseti → desesi (pts) | desesi:-- → S. -ti. (pts note)
ได้แสดงธรรมแก่สาวกอย่างนี้ว่า
‘appakaṁ, brāhmaṇa, jīvitaṁ manussānaṁ parittaṁ lahukaṁ bahudukkhaṁ bahupāyāsaṁ mantāyaṁ boddhabbaṁ, kattabbaṁ kusalaṁ, caritabbaṁ brahmacariyaṁ, natthi jātassa amaraṇaṁ.
lahukaṁ → lahusaṁ (ṭīkā) | mantāyaṁ → mantāya (sabbattha) | brāhmaṇa → brāhmaṇā (bj) | bahupāyāsaṁ mantāyaṁ boddhabbaṁ → bahūpāyāsaṁ mantāya phoṭṭhabbaṁ (sya-all); bahūpāyāsaṁ mantāya bodhabbaṁ (pts) | mantāya → mantāyaṁ (bj: machasaṁ) | boddhabbaṁ → bodhabbaṁ (bj: sīmu) | lahukaṁ → lahusaṁ (cck: ṭīkā) | mantāyaṁ → mantāya (sabbattha) ṭīkā passitabbā (cck note) | lahukaṁ → T. M6. M7 lahusaṁ throughout. (pts note) | bodhabbaṁ → M. Ph. boddhaṁ; S. phoṭṭabbaṁ throughout. (pts note)
“พราหมณ์ ชีวิตของมนุษย์ทั้งหลายมีประมาณน้อย เล็กน้อย รวดเร็ว มีทุกข์มาก มีความคับแค้นมาก บุคคลพึงรู้ด้วยปัญญา พึงทำกุศล พึงประพฤติพรหมจรรย์ ไม่มีหรอก สัตว์ที่เกิดมาแล้วจะไม่ตาย

Seyyathāpi, brāhmaṇa, tiṇagge ussāvabindu sūriye uggacchante khippaṁyeva paṭivigacchati, na ciraṭṭhitikaṁ hoti;
brāhmaṇa → brāhmaṇā (bj) | sūriye → suriye (bj, sya-all, pts) | khippaṁyeva → khippameva (bj) | seyyathāpi → seyyathā pi (pts) | khippaṁyeva → khippaṁ yeva (pts)
พราหมณ์ หยาดน้ำค้างที่ยอดหญ้า เมื่อดวงอาทิตย์ขึ้น ก็เหือดแห้งไปอย่าง รวดเร็ว อยู่ได้ไม่นาน แม้ฉันใด
evamevaṁ kho, brāhmaṇa, ussāvabindūpamaṁ jīvitaṁ manussānaṁ parittaṁ lahukaṁ bahudukkhaṁ bahupāyāsaṁ mantāyaṁ boddhabbaṁ, kattabbaṁ kusalaṁ, caritabbaṁ brahmacariyaṁ, natthi jātassa amaraṇaṁ.
brāhmaṇa ussāvabindūpamaṁ → brāhmaṇā ussāvabindupamaṁ (bj) | bahupāyāsaṁ mantāyaṁ → bahūpāyāsaṁ mantāya (bj) | bahupāyāsaṁ mantāyaṁ boddhabbaṁ → bahūpāyāsaṁ mantāya phoṭṭhabbaṁ (sya-all); bahūpāyāsaṁ mantāya bodhabbaṁ (pts) | evamevaṁ → evameva (bjt, th) | evamevaṁ → evam eva (pts)
ชีวิตของมนุษย์ทั้งหลายที่เปรียบด้วยหยาดน้ำค้าง ก็ฉันนั้นเหมือนกัน เป็นของเล็กน้อย รวดเร็ว มีทุกข์มาก มีความคับแค้นมาก บุคคลพึงรู้ด้วยปัญญา พึงทำกุศล พึงประพฤติพรหมจรรย์ ไม่มีหรอก สัตว์ที่เกิดมา แล้วจะไม่ตาย

Seyyathāpi, brāhmaṇa, thullaphusitake deve vassante udakabubbuḷaṁ khippaṁyeva paṭivigacchati, na ciraṭṭhitikaṁ hoti;
udakabubbuḷaṁ → udakabubbulupamaṁ (cck); udakabubbulaṁ (sya1ed, sya2ed); udakapupphuḷaṁ (mr) | brāhmaṇa → brāhmaṇā (bj) | udakabubbuḷaṁ khippaṁyeva → udakabubbūḷaṁ khippameva (bj); udake udakabubbulaṁ khippaṁ yeva (pts) | udakabubbuḷaṁ → udakabubbulaṁ (sya-all) | udakabubbuḷaṁ → udakapupphuḷaṁ (cck: ka.) | thullaphusitake → T. phulla- (pts note) | udake → omitted by S. (pts note) | seyyathāpi → seyyathā pi (pts)
พราหมณ์ เมื่อฝนเม็ดใหญ่ตก ฟองน้ำย่อมแตกหายไปอย่างรวดเร็ว คงอยู่ได้ ไม่นาน แม้ฉันใด
evamevaṁ kho, brāhmaṇa, udakabubbuḷūpamaṁ jīvitaṁ manussānaṁ parittaṁ lahukaṁ bahudukkhaṁ bahupāyāsaṁ mantāyaṁ boddhabbaṁ, kattabbaṁ kusalaṁ, caritabbaṁ brahmacariyaṁ, natthi jātassa amaraṇaṁ.
brāhmaṇa udakabubbuḷūpamaṁ → brāhmaṇā udakabubbūḷūpamaṁ (bj) | bahupāyāsaṁ mantāyaṁ → bahūpāyāsaṁ mantāya (bj) | udakabubbuḷūpamaṁ → udakabubbulupamaṁ (sya-all); udakabubbulūpamaṁ (pts) | bahupāyāsaṁ mantāyaṁ boddhabbaṁ → bahūpāyāsaṁ mantāya phoṭṭhabbaṁ (sya-all); bahūpāyāsaṁ mantāya bodhabbaṁ (pts) | boddhabbaṁ → bodhabbaṁ (bj: sīmu) | evamevaṁ → evameva (bjt, th) | evamevaṁ → evam eva (pts)
ชีวิตของมนุษย์ทั้งหลายที่เปรียบด้วยฟองน้ำ ก็ฉันนั้นเหมือนกัน เป็นของเล็กน้อย รวดเร็ว มีทุกข์มาก มีความคับแค้นมาก บุคคลพึงรู้ด้วยปัญญา พึงทำกุศล พึงประพฤติพรหมจรรย์ ไม่มีหรอก สัตว์ที่เกิดมาแล้วจะไม่ตาย

Seyyathāpi, brāhmaṇa, udake daṇḍarāji khippaṁyeva paṭivigacchati, na ciraṭṭhitikā hoti;
brāhmaṇa → brāhmaṇā (bj) | daṇḍarāji khippaṁyeva → daṇḍarājī khippaṁ yeva (bj) | paṭivigacchati → T. paṭigacchati; M7 patiga- corr. to paṭivi- by another hand. (pts note) | seyyathāpi → seyyathā pi (pts)
พราหมณ์ รอยขีดในน้ำย่อมขาดหายไปอย่างรวดเร็ว คงอยู่ได้ไม่นาน แม้ฉันใด
evamevaṁ kho, brāhmaṇa, udake daṇḍarājūpamaṁ jīvitaṁ manussānaṁ parittaṁ …pe…
brāhmaṇa → brāhmaṇā (bj) | daṇḍarājūpamaṁ → daṇḍarājupamaṁ (sya-all) | lahukaṁ → omitted by M6; T. M7 omit only lahukaṁ. (pts note) | evamevaṁ → evameva (bjt, th) | daṇḍarājūpamaṁ → daṇḍa rājūpamaṁ (bjt) | evamevaṁ → evam eva (pts)
ชีวิตของมนุษย์ทั้งหลายที่เปรียบด้วยรอยขีดในน้ำ ก็ฉันนั้นเหมือนกัน เป็นของเล็กน้อย รวดเร็ว ฯลฯ
natthi jātassa amaraṇaṁ.ไม่มีหรอก สัตว์ที่เกิดมาแล้วจะไม่ตาย

Seyyathāpi, brāhmaṇa, nadī pabbateyyā dūraṅgamā sīghasotā hārahārinī, natthi so khaṇo vā layo vā muhutto vā yaṁ sā āvattati, atha kho sā gacchateva vattateva sandateva;
sā → yāya (mr) | āvattati → tharati (bj); dharati (sya-all); āramati (pts1ed); avatiṭṭheyya (?) | brāhmaṇa → brāhmaṇā (bj) | hārahārinī → hārahārīnī (bj) | sā āvattati → sātharati (bj) | āvattati atha kho → dharati athakho (sya-all) | nadī → nadi (pts) | āvattati → āramati (pts) | sā → yāya (cck: ka.) | āvattati → tharati (cck: sī.); dharati (cck: syā.); avatiṭṭheyya (cck: ?) | sīghasotā → M. Ph. siṅgha- (pts note) | sā → M. yāya; Ph. sā yaṁ; M7 yaṁ. (pts note) | āramati → M. āvattati; Ph. āvaṭṭati; S. dharati. (pts note) | eva → S. -te ca; T. M6 only -te. (pts note) | sandat → T. sanāt'. (pts note) | eva → S. -te ca. (pts note) | gacchateva vattateva sandateva → gacchate ca vattate ca sandate ca (th) | seyyathāpi → seyyathā pi (pts) | gacchateva vattateva sandateva → gacchat eva vattat eva sandat eva evam (pts)
พราหมณ์ แม่น้ำที่ไหลมาจากภูเขา มาจากที่ไกล มีกระแสเชี่ยว พัดสิ่งที่ พาไปได้ ไม่มีขณะ เวลา หรือชั่วครู่ที่มันจะหยุด โดยที่แท้ แม่น้ำนั้นย่อมไหลบ่า เรื่อยไป แม้ฉันใด
evamevaṁ kho, brāhmaṇa, nadīpabbateyyūpamaṁ jīvitaṁ manussānaṁ parittaṁ lahukaṁ …pe…
brāhmaṇa nadīpabbateyyūpamaṁ → brāhmaṇā nadīpabbateyyupamaṁ (bj) | parittaṁ lahukaṁ → (bj) | nadīpabbateyyūpamaṁ → nadipabbateyyūpamaṁ (pts) | pe → M. la; Ph. pa; omitted by S. (pts note) | evamevaṁ → evameva (th) | evamevaṁ → eva (pts)
ชีวิตของมนุษย์ทั้งหลายที่เปรียบด้วยแม่น้ำที่ไหลมาจากภูเขา ก็ฉันนั้นเหมือนกัน เป็นของเล็กน้อย รวดเร็ว ฯลฯ
natthi jātassa amaraṇaṁ.ไม่มีหรอก สัตว์ที่เกิดมาแล้ว จะไม่ตาย

Seyyathāpi, brāhmaṇa, balavā puriso jivhagge kheḷapiṇḍaṁ saṁyūhitvā akasireneva vameyya;
vameyya → patāpeyya (mr) | brāhmaṇa → brāhmaṇā (bj) | saṁyūhitvā akasireneva → saññuhitvā appakasireneva (bj, sya-all, pts) | vameyya → patāpeyya (cck: ka.) | Seyyathā → in Ph. this simile is missing. (pts note) | saṁyūhitvā akasireneva → saññūhitvā appakasireneva (th) | seyyathāpi → seyyathā pi (pts) | saṁyūhitvā akasireneva → saññūhitvā appakasiren eva (pts)
พราหมณ์ บุรุษผู้มีกำลังอมก้อนเขฬะไว้ที่ปลายลิ้นแล้ว พึงถ่มทิ้งไปโดยไม่ ยากนัก แม้ฉันใด
evamevaṁ kho, brāhmaṇa, kheḷapiṇḍūpamaṁ jīvitaṁ manussānaṁ parittaṁ …pe…
brāhmaṇa kheḷapiṇḍūpamaṁ → brāhmaṇā khelapiṇḍūpamaṁ (bj) | kheḷapiṇḍūpamaṁ → kheḷapiṇḍupamaṁ (sya-all) | lahukaṁ → omitted by T. M6. M7. (pts note) | evamevaṁ → evameva (bjt, th) | evamevaṁ → evam eva (pts)
ชีวิตของมนุษย์ทั้งหลายที่เปรียบด้วยก้อนเขฬะ ก็ฉันนั้นเหมือนกัน เป็นของเล็กน้อย รวดเร็ว ฯลฯ
natthi jātassa amaraṇaṁ.ไม่มีหรอก สัตว์ที่เกิดมาแล้วจะไม่ตาย

Seyyathāpi, brāhmaṇa, divasaṁsantatte ayokaṭāhe maṁsapesi pakkhittā khippaṁyeva paṭivigacchati, na ciraṭṭhitikā hoti;
maṁsapesi → maṁsapesī (bj, sya-all, pts1ed) | brāhmaṇa divasaṁsantatte → brāhmaṇā divasasaṁtatte (bj) | divasaṁsantatte → divasasantatte (sya-all, pts) | maṁsapesi → maṁsapesī (pts) | maṁsapesi → maṁsapesī (cck: sī. syā.) | maṁsapesī → M. Ph. -pesiyā. (pts note) | pakkhittā → M. Ph. -ttāya. (pts note) | paṭivigacchati → T. M7 paṭivijjhati. (pts note) | seyyathāpi → seyyathā pi (pts) | khippaṁyeva → khippaṁ yeva (pts)
พราหมณ์ ชิ้นเนื้อที่เขาใส่ไว้ในกระทะเหล็กที่ถูกเผาไฟตลอดทั้งวัน ย่อมหดหาย ไปอย่างรวดเร็ว คงอยู่ได้ไม่นาน แม้ฉันใด
evamevaṁ kho, brāhmaṇa, maṁsapesūpamaṁ jīvitaṁ manussānaṁ parittaṁ …pe…
brāhmaṇa → brāhmaṇā (bj) | parittaṁ → (bj) | lahukaṁ → omitted by T. M6. M7. (pts note) | evamevaṁ → evameva (bjt, th) | + → manussānaṁ (th, pts) | evamevaṁ → evam eva (pts)
ชีวิตของมนุษย์ทั้งหลายที่เปรียบด้วย ชิ้นเนื้อ ก็ฉันนั้นเหมือนกัน เป็นของเล็กน้อย รวดเร็ว ฯลฯ
natthi jātassa amaraṇaṁ.ไม่มีหรอก สัตว์ที่เกิดมา แล้วจะไม่ตาย

Seyyathāpi, brāhmaṇa, gāvī vajjhā āghātanaṁ nīyamānā yaṁ yadeva pādaṁ uddharati, santikeva hoti vadhassa santikeva maraṇassa;
brāhmaṇa → brāhmaṇā (bj) | santikeva hoti → santike (sya-all) | vajjhā → T. vajjhaṁ. (pts note) | pādaṁ → T. padaṁ. (pts note) | vadhassa → M. Ph. vaddhassa. (pts note) | va → omitted by T. S. (pts note) | yaṁ yadeva → yaññadeva (bjt, th) | seyyathāpi → seyyathā pi (pts) | nīyamānā yaṁ yadeva → niyyamānā yañ ñad eva (pts) | santikeva → santike va (pts)
พราหมณ์ แม่โคที่จะถูกฆ่า ถูกเขานำไปสู่ที่ฆ่า ยกเท้าขึ้นคราวใด ก็ยิ่งใกล้ ถูกฆ่า ใกล้ตายเข้าไปคราวนั้น แม้ฉันใด
evamevaṁ kho, brāhmaṇa, govajjhūpamaṁ jīvitaṁ manussānaṁ parittaṁ lahukaṁ bahudukkhaṁ bahupāyāsaṁ mantāyaṁ boddhabbaṁ, kattabbaṁ kusalaṁ, caritabbaṁ brahmacariyaṁ, natthi jātassa amaraṇan’ti.
govajjhūpamaṁ → gāvīvajjhūpamaṁ (bj, sya-all) | govajjhūpamaṁ → gāvī vajjhūpamaṁ (bj) | bahupāyāsaṁ mantāyaṁ → bahūpāyāsaṁ mantāya (bj) | bahupāyāsaṁ mantāyaṁ boddhabbaṁ → bahūpāyāsaṁ mantāya phoṭṭhabbaṁ (sya-all); bahūpāyāsaṁ mantāya bodhabbaṁ (pts) | govajjhūpamaṁ → gāvīvajjhūpamaṁ (cck: sī. syā.) | govajjhūpamaṁ → S. gāvī- (pts note) | evamevaṁ → evameva (bjt, th) | evamevaṁ → evam eva (pts) | amaraṇanti → amaraṇan ti (pts)
ชีวิตของมนุษย์ทั้งหลายที่เปรียบด้วยแม่โค ที่จะถูกฆ่า ก็ฉันนั้นเหมือนกัน เป็นของเล็กน้อย รวดเร็ว ฯลฯ ไม่มีหรอก สัตว์ที่เกิด มาแล้วจะไม่ตาย

Tena kho pana, bhikkhave, samayena manussānaṁ saṭṭhivassasahassāni āyuppamāṇaṁ ahosi, pañcavassasatikā kumārikā alaṁpateyyā ahosi.
alaṁpateyyā → alampateyyā (bjt)
ภิกษุทั้งหลาย สมัยนั้น มนุษย์ทั้งหลายได้มีอายุประมาณ ๖๐,๐๐๐ ปี เด็ก หญิงมีอายุ ๕๐๐ ปี จึงมีสามีได้
Tena kho pana, bhikkhave, samayena manussānaṁ chaḷeva ābādhā ahesuṁ—
chaḷeva ābādhā → chalevābādhā (sya-all) | chaḷeva → chaḷ eva (pts) | ahesuṁ → ahesum (pts)
สมัยนั้น มนุษย์ทั้งหลายมีอาพาธเพียง ๖ อย่าง เท่านั้น คือ
sītaṁ, uṇhaṁ, jighacchā, pipāsā, uccāro, passāvo.
jighacchā → jigacchā (bj, sya-all) | jighacchā → T. M6. M7 dīgh- (pts note)
หนาว ร้อน หิว กระหาย ปวดอุจจาระ ปวดปัสสาวะ
So hi nāma, bhikkhave, arako satthā evaṁ dīghāyukesu manussesu evaṁ ciraṭṭhitikesu evaṁ appābādhesu sāvakānaṁ evaṁ dhammaṁ desessati:
bhikkhave → T. bhikkhu. (pts note) | desessati → M. Ph. deseti; T. M6. M7 desessanti. (pts note) | evaṁ dīghāyukesu → evaṁdīghāyukesu (th) | evaṁ ciraṭṭhitikesu evaṁ appābādhesu → evaṁciraṭṭhitikesu evaṁappābādhesu (th)
ภิกษุทั้งหลาย เมื่อมนุษย์ทั้งหลายมีอายุยืนอย่างนี้ ดำรงอยู่ได้นานอย่างนี้ และมีอาพาธน้อย อย่างนี้ ไฉนครูอรกะนั้นยังแสดงธรรมแก่สาวกทั้งหลายอย่างนี้ว่า
‘appakaṁ, brāhmaṇa, jīvitaṁ manussānaṁ parittaṁ lahukaṁ bahudukkhaṁ bahupāyāsaṁ mantāyaṁ boddhabbaṁ, kattabbaṁ kusalaṁ, caritabbaṁ brahmacariyaṁ, natthi jātassa amaraṇan’ti.
brāhmaṇa → brāhmaṇā (bj) | bahupāyāsaṁ mantāyaṁ → bahūpāyāsaṁ mantāya (bj) | bahupāyāsaṁ mantāyaṁ boddhabbaṁ → bahūpāyāsaṁ mantāya phoṭṭhabbaṁ (sya-all); bahūpāyāsaṁ mantāya bodhabbaṁ (pts) | amaraṇanti → amaraṇan ti (pts)
“พราหมณ์ ชีวิต ของมนุษย์ มีประมาณน้อย เล็กน้อย รวดเร็ว มีทุกข์มาก มีความคับแค้นมาก บุคคลพึงรู้ด้วยปัญญา พึงทำกุศล พึงประพฤติพรหมจรรย์ ไม่มีหรอก สัตว์ที่เกิดมา แล้วจะไม่ตาย”

Etarahi taṁ, bhikkhave, sammā vadamāno vadeyya:
taṁ → (sya-all) | taṁ → omitted by S. (pts note) | + → kho (bjt, pts)
ภิกษุทั้งหลาย ปัจจุบันนี้ เมื่อจะกล่าวถึงชีวิตนั้นให้ถูกต้อง พึงกล่าวว่า
‘appakaṁ jīvitaṁ manussānaṁ parittaṁ lahukaṁ bahudukkhaṁ bahupāyāsaṁ mantāyaṁ boddhabbaṁ, kattabbaṁ kusalaṁ, caritabbaṁ brahmacariyaṁ, natthi jātassa amaraṇan’ti.
bahupāyāsaṁ mantāyaṁ → bahūpāyāsaṁ mantāya (bj) | bahupāyāsaṁ mantāyaṁ boddhabbaṁ → bahūpāyāsaṁ mantāya phoṭṭhabbaṁ (sya-all); bahūpāyāsaṁ mantāya bodhabbaṁ (pts) | amaraṇanti → amaraṇan ti (pts)
“ชีวิต ของมนุษย์ทั้งหลายมีประมาณน้อย เล็กน้อย รวดเร็ว มีทุกข์มาก มีความ คับแค้นมาก บุคคลพึงรู้ด้วยปัญญา พึงทำกุศล พึงประพฤติพรหมจรรย์ ไม่มีหรอก สัตว์ที่เกิดมาแล้วจะไม่ตาย”
Etarahi, bhikkhave, yo ciraṁ jīvati so vassasataṁ appaṁ vā bhiyyo.
bhiyyo → bhiyyo vā (bj, sya-all) | kho → omitted by M. Ph. S. (pts note) | bhiyyo → M. S. add vā. (pts note)
ภิกษุทั้งหลาย ปัจจุบันนี้ ผู้มีอายุยืนจะอยู่ได้ ๑๐๐ ปี น้อยกว่านั้นก็มี มากกว่านั้นก็มี
Vassasataṁ kho pana, bhikkhave, jīvanto tīṇiyeva utusatāni jīvati—
tīṇiyeva → tīṇi yeva (pts)
ส่วนคนที่อยู่ได้ถึง ๑๐๐ ปี จะอยู่ได้ ๓๐๐ ฤดูเท่านั้น คือ
utusataṁ hemantānaṁ, utusataṁ gimhānaṁ, utusataṁ vassānaṁ.ฤดูหนาว ๑๐๐ ฤดูร้อน ๑๐๐ ฤดูฝน ๑๐๐ Tīṇi kho pana, bhikkhave, utusatāni jīvanto dvādasayeva māsasatāni jīvati—
dvādasayeva → dvādasaṁ yeva (mr) | dvādasa → dvādasaṁ (cck: sī. ka.) | dvādasa → M. Ph. T. M6. M7 -saṁ. (pts note) | dvādasayeva → dvādasa yeva (my, pts)
คนที่อยู่ได้ถึง ๓๐๐ ฤดู จะอยู่ได้ถึง ๑,๒๐๐ เดือน คือ
cattāri māsasatāni hemantānaṁ, cattāri māsasatāni gimhānaṁ, cattāri māsasatāni vassānaṁ.ฤดูหนาว ๔๐๐ ฤดูร้อน ๔๐๐ ฤดูฝน ๔๐๐ Dvādasa kho pana, bhikkhave, māsasatāni jīvanto catuvīsatiyeva addhamāsasatāni jīvati—
dvādasa → dvādasaṁ (bj) | catuvīsatiyeva addhamāsasatāni → catuvīsatiṁ eva addhamāsa satāni (bj); catuvīsatiṁyeva aḍḍhamāsasatāni (sya-all) | catuvīsatiyeva → catuvīsatiṁ yeva (pts) | Dvādasa → M. Ph. M6. M7 -saṁ. (pts note)
คนที่อยู่ได้ถึง ๑,๒๐๐ เดือน จะอยู่ได้ถึง ๒,๔๐๐ กึ่งเดือน คือ
aṭṭhaddhamāsasatāni hemantānaṁ, aṭṭhaddhamāsasatāni gimhānaṁ, aṭṭhaddhamāsasatāni vassānaṁ.
aṭṭhaddhamāsasatāni → aṭṭhaḍḍhamāsasatāni (sya-all) | vassānaṁ → yaṁ sā avattati (bj: machasaṁ); marati (bj: syā) | aṭṭhaddhamāsasatāni → aṭṭhaddha māsasatāni (bjt)
ฤดูหนาว ๘๐๐ กึ่งเดือน ฤดูร้อน ๘๐๐ กึ่งเดือน ฤดูฝน ๘๐๐ กึ่งเดือน
Catuvīsati kho pana, bhikkhave, addhamāsasatāni jīvanto chattiṁsaṁyeva rattisahassāni jīvati—
catuvīsati → catuvīsatiṁ (bj, sya-all, pts) | addhamāsasatāni → aṭṭhaddhamāsasatāni (bj); aḍḍhamāsasatāni (sya-all) | Catuvīsatiṁ → M. Ph. T. M6. M7 -ti. (pts note) | addhamāsasatāni → S. aṭṭhaḍḍha- (pts note) | chattiṁsaṁ → Ph. M6 -sa. (pts note) | rattisahassāni → ratti sahassāni (bjt) | chattiṁsaṁyeva → chattiṁsaṁ yeva (pts)
คนที่อยู่ได้ถึง ๒,๔๐๐ กึ่งเดือน จะอยู่ได้ถึง ๓๖,๐๐๐ ราตรี คือ
dvādasa rattisahassāni hemantānaṁ, dvādasa rattisahassāni gimhānaṁ, dvādasa rattisahassāni vassānaṁ.
dvādasa rattisahassāni → dvādasarattisahassāni (bjt)
ฤดูหนาว ๑๒,๐๐๐ ราตรี ฤดูร้อน ๑๒,๐๐๐ ราตรี ฤดูฝน ๑๒,๐๐๐ ราตรี
Chattiṁsaṁ kho pana, bhikkhave, rattisahassāni jīvanto dvesattatiyeva bhattasahassāni bhuñjati—
dvesattatiyeva → dvesattatiṁ eva (bj); dvesattatiññeva (sya-all, pts1ed); dvesattatiñceva (mr) | dvesattatiyeva → dvesattatiññeva (cck: syā.); dvesattatiñceva (cck: ka.) | ñeva → Ph. -ti c'eva; M6 -sattatiṁsaṁ ñeva. (pts note) | rattisahassāni → ratti sahassāni (bjt) | dvesattatiyeva → dvesattatiñ ñeva (pts)
คนที่อยู่ได้ถึง ๓๖,๐๐๐ ราตรี จะบริโภคอาหารได้ ๗๒,๐๐๐ มื้อ คือ
catuvīsati bhattasahassāni hemantānaṁ, catuvīsati bhattasahassāni gimhānaṁ, catuvīsati bhattasahassāni vassānaṁ saddhiṁ mātuthaññāya saddhiṁ bhattantarāyena.
bhattantarāyena → bhattantarāya (bj) | catuvīsati → catuvīsatiṁ (sya-all, pts) | bhattantarāya → bhattantarāyena (bj: machasaṁ) | catuvīsatiṁ → M. Ph. -ti. (pts note) | catuvīsatiṁ → M. -ti. (pts note) | mātuthaññāya → omitted by T. (pts note)
ฤดูหนาว ๒๔,๐๐๐ มื้อ ฤดูร้อน ๒๔,๐๐๐ มื้อ ฤดูฝน ๒๔,๐๐๐ มื้อ นับรวม ถึงการดื่มนมมารดาและเหตุที่ทำให้ไม่ได้บริโภคอาหาร

Tatrime bhattantarāyā kapimiddhopi bhattaṁ na bhuñjati, dukkhitopi bhattaṁ na bhuñjati, byādhitopi bhattaṁ na bhuñjati, uposathikopi bhattaṁ na bhuñjati, alābhakenapi bhattaṁ na bhuñjati.
kapimiddhopi → kupitopi (bj, sya-all, pts) | kupitopi → kamipiddhopi (bj: machasaṁ) | Tatr → T. M7 tatth'. (pts note) | bhattantarāyā → T. M7 -tarāya; M6 -tarayā, then kupito and so on. (pts note) | vyādhito → T. M6. M7 byāsatto. (pts note) | uposathiko → M6 upāsako. (pts note) | alābhakena → M6 ālā- (pts note) | byādhitopi → vyādhitopi (bjt) | tatrime → tatr ime (pts) | kapimiddhopi → kupito pi (pts) | dukkhitopi → dukkhito pi (pts) | byādhitopi → vyādhito pi (pts) | uposathikopi → uposathiko pi (pts) | alābhakenapi → alābhakena pi (pts)
ในข้อนั้น เหตุที่ทำให้ไม่ได้บริโภคอาหารมีดังนี้ คนโกรธก็ไม่บริโภคอาหาร คนมีทุกข์ก็ไม่บริโภคอาหาร คนเจ็บไข้ก็ไม่บริโภคอาหาร คนรักษาอุโบสถก็ไม่ บริโภคอาหาร และคนหาอาหารไม่ได้ก็ไม่บริโภคอาหาร
Iti kho, bhikkhave, mayā vassasatāyukassa manussassa āyupi saṅkhāto, āyuppamāṇampi saṅkhātaṁ, utūpi saṅkhātā, saṁvaccharāpi saṅkhātā, māsāpi saṅkhātā, addhamāsāpi saṅkhātā, rattipi saṅkhātā, divāpi saṅkhātā, bhattāpi saṅkhātā, bhattantarāyāpi saṅkhātā.
saṅkhāto → saṅkhātaṁ (bj) | utūpi → utupi (bj) | addhamāsāpi → aḍḍhamāsāpi (sya-all) | rattipi → rattīpi (sya-all, pts) | divāpi → rattindivā pi (pts) | saṅkhāto → saṅkhātaṁ (cck: ?) | saṁvaccharā → T. M6. M7 utusaṁv- (pts note) | addhamāsā → T. M6. M7 māsaddhāmāsā (T. -māsaṁ). (pts note) | rattindivā → M. S. divā. (pts note)
ภิกษุทั้งหลาย เราได้กำหนดอายุ กำหนดประมาณอายุ กำหนดฤดู กำหนดปี กำหนดเดือน กำหนดกึ่งเดือน กำหนดราตรี กำหนดวัน กำหนดอาหาร และ กำหนดอันตรายแห่งการบริโภคอาหารของมนุษย์ผู้มีอายุ ๑๐๐ ปี ด้วยประการ ฉะนี้แล
Yaṁ, bhikkhave, satthārā karaṇīyaṁ sāvakānaṁ hitesinā anukampakena anukampaṁ upādāya;ภิกษุทั้งหลาย กิจใด ที่ศาสดาผู้แสวงหาประโยชน์เกื้อกูล ผู้อนุเคราะห์ อาศัย ความอนุเคราะห์พึงทำแก่สาวกทั้งหลาย kataṁ vo taṁ mayā etāni, bhikkhave, rukkhamūlāni etāni suññāgārāni. Jhāyatha, bhikkhave, mā pamādattha; mā pacchā vippaṭisārino ahuvattha. Ayaṁ vo amhākaṁ anusāsanī”ti.
+ → māpamādattha (bjt) | anusāsanīti → anusāsanī ti (pts)
กิจนั้น เราได้ทำแล้วแก่เธอทั้งหลาย ภิกษุ ทั้งหลาย นั่นโคนไม้ นั่นเรือนว่าง เธอทั้งหลายจงเพ่ง อย่าประมาท อย่าเป็นผู้มี วิปปฏิสาร (ความร้อนใจ) ในภายหลังเลย นี้เป็นอนุสาสนีของเราเพื่อเธอทั้งหลาย

Dasamaṁ.อรกสูตรที่ ๑๐ จบ

Mahāvaggo sattamo.
sattamo hirīsūriyaṁ → dutiyo hirīsuriya nāgaraṁ (bj); dutiyo hiripurisaṁ nāgaraṁ (sya-all)

Tassuddānaṁรวมพระสูตรที่มีในวรรคนี้ คือ

Hirīsūriyaṁ upamā, dhammaññū pārichattakaṁ;
hirīsuriya → hirīsūriyaṁ upamā dhammaññupārichattakaṁ sakkaccaṁbhāvanāaggi sunettaṁarakenacāti – machasaṁ (bj note) | suriyaṁ → S. purisaṁ. (pts note) | nāgaraṁ → Ph. nāma; omitted by M. (pts note) | hirīsūriyaṁ → hirīsuriya nāgaraṁ (bjt) | hirīsūriyaṁ → hiripurisaṁ nāgaraṁ (th) | hirīsūriyaṁ → hiri suriyaṁ nāgaraṁ (pts) pārichattakaṁ → omitted by M. Ph. (pts note) | dhammaññū pārichattakaṁ → dhammaññūpāricchattakaṁ (bjt)
๑. หิริโอตตัปปสูตร ๒. สัตตสุริยสูตร ๓. นคโรปมสูตร ๔. ธัมมัญญูสูตร ๕. ปาริฉัตตกสูตร
Sakkaccaṁ bhāvanā aggi, sunettaarakena cāti.
bhāvanā → bhāvanaṁ (bj, sya-all) | sakkaccaṁ bhāvanā → sakkatvā bhāvanaṁ (pts) | Sakkatvā → M. M6. M7 sakkataṁ; T. sakkattaṁ; S. sakkaccaṁ. (pts note) | bhāvanaṁ → T. M6. M7 bha-; Ph. vacanaṁ. (pts note) cāti → te dasāti (bj) | sunettaarakena cāti → sunettaarakenānusāsanīti (sya-all) | cā → Ph. -kenānusānī; S. -kenānusāsanī; T. M6. M7 te dasā ti (T. te dasā yā ti) for cā ti. (pts note) | sunettaarakena cāti → sunetta-arakena cā ti (pts)
๖. สักกัจจสูตร ๗. ภาวนาสูตร ๘. อัคคิกขันโธปมสูตร ๙. สุเนตตสูตร ๑๐. อรกสูตร

Principles · Rationale · Glossary · 6 Pali editions
MP3: Pali


Translations: English · Русский · Deutsch · Lietuvių · ไทย