MettābhāvanāsuttaСутта Развитие Мирности
Vuttañhetaṁ bhagavatā vuttamarahatāti me sutaṁ:
vuttañhetaṁ → (sya-all, pts) | vuttañhetaṁ → vuttaṁ hetaṁ (bjt) | vuttamarahatāti → vuttamarahatā ti (pts)Так было сказано Благословенным, сказано Арахантом, и так я слышала:
“Yāni kānici, bhikkhave, opadhikāni puññakiriyavatthūni sabbāni tāni mettāya cetovimuttiyā kalaṁ nāgghanti soḷasiṁ.
puññakiriyavatthūni → puññakiriyāvatthūni (sya-all) | opadhikāni → osadhikāni, B. C. Aa. (pts note) | puññakiriyavatthūni → -kriya-, M. (pts note) | nāgghanti → nagghanti, M.; nānagghanti, Pa. (pts note)“Все основания для совершения заслуг, ведущие к спонтанному перерождению, не могут сравниться даже с одной шестнадцатой освобождения ума доброжелательностью.
Mettāyeva tāni cetovimutti adhiggahetvā bhāsate ca tapate ca virocati ca.
virocati → virocate (sya-all) | mettāyeva → mettā yeva (th, pts)Доброта, превосходя всё это, сияет, лучится, пылает.
Seyyathāpi, bhikkhave, yā kāci tārakarūpānaṁ pabhā sabbā tā candiyā pabhāya kalaṁ nāgghanti soḷasiṁ, candapabhāyeva tā adhiggahetvā bhāsate ca tapate ca virocati ca;
candiyā pabhāya → candimapabhāya (bj); candappabhāya (sya-all) | candapabhāyeva tā → candappabhā yeva tāni (sya-all) | virocati → virocate (sya-all) | kāci → yāni kānici B. C. (pts note) | pabhā → pabhāni, B. (pts note) | tā → tā om. B. C. P. Pa. (pts note) | candiyā → candiyā, M. P. Pa. Aa.; candimā, B.; candimāya, C. D. E. (pts note) | nāgghanti → naggh-, M. Pa. (pts note) | candappabhā → candapabhā, M. (pts note) | tā → tāni, B. C. P. Pa. (pts note) | yā kāci → yākāci (th) | seyyathāpi → seyyathā pi (pts)Это как свет всех звёзд на небе не может сравниться даже с одной шестнадцатой частью сияния луны, поскольку луна, превосходя их, сияет, лучится, пылает,
evamevaṁ kho, bhikkhave, yāni kānici opadhikāni puññakiriyavatthūni sabbāni tāni mettāya cetovimuttiyā kalaṁ nāgghanti soḷasiṁ, mettāyeva tāni cetovimutti adhiggahetvā bhāsate ca tapate ca virocati ca.
evamevaṁ → evaṁ (bj) | puññakiriyavatthūni → puññakiriyāvatthūni (sya-all) | virocati → virocate (sya-all) | kho → evaṁ kho, B. C. M. P. Pa. (pts note) | tāni → Om. C. (pts note) | kalaṁ → -kālaṁ, B. (pts note) | nāgghanti → naggh-, M. P. Pa. (pts note) | ca → Om. Pa. (pts note) | evamevaṁ → evameva (my, th) | mettāyeva → mettā yeva (bjt, th, pts) | cetovimutti → ceto vimutti (th) | evamevaṁ → evam-eva (pts)так и все основания для совершения заслуг, ведущие к спонтанному перерождению, не могут сравниться даже с одной шестнадцатой освобождения ума доброжелательностью. Доброта, превосходя всё это, сияет, лучится, пылает.
Seyyathāpi, bhikkhave, vassānaṁ pacchime māse saradasamaye viddhe vigatavalāhake deve ādicco nabhaṁ abbhussakkamāno sabbaṁ ākāsagataṁ tamagataṁ abhivihacca bhāsate ca tapate ca virocati ca;
deve → nabhe (bj, pts-vp-pli1) | abbhussakkamāno → abbhuggamamāno (Ma-aka) | ākāsagataṁ → ākāsaṁ (sya-all) | abhivihacca → abhihacca (sya-all) | deve ādicco nabhaṁ → nabhe ādicconabhaṁ (bj) | vigatavalāhake → vigatavāhake (sya-all) | virocati → virocate (sya-all) | viddhe → visuddhe (pts) | abbhussakkamāno → abbhussaggamāno (bj: sī, aṭṭhakathā, sīmu); abbhusyukkamāno (bj: sī, aṭṭhakathā) | deve → nabhe (cck: sī.) | abbhussakkamāno → abbhuggamamāno (cck: ka. aṭṭha.) | ākāsagataṁ → ākāsaṁ (cck: syā.) | abhivihacca → abhihacca (cck: syā.) | visuddhe → viddhe, D. E. M. P. Pa.; A. has: viddhe ti uddhiddhe (udviddhe?) meghavigamena dūribhūto ti attho. (pts note) | nabhe → nakho, B. (pts note) | abbhussakkamāno → abbhusakkamāno ti udayaṭṭhāṇato ākāsaṁ ullaṁghento, A.; cp. sakkati in Child. Dict., with abhi- and ud-; abbhussagg-, M.; abbhussatt-, P.; abbhassatt-, Pa; abbhussakkamādo, E.; abbhussūkkamādo, D.; ābhāsamāno, B. C. (pts note) | tamagataṁ → dhāmagataṁ, B.; ākāsaṁ tamaṁ tamaṁ, D. E. (pts note) | abhivihacca → abhihacca, E.; abhibhucca, D. (pts note) | abhivihacca bhāsate → abhivihaccabhāsate (bjt) | seyyathāpi → seyyathā pi (pts)Это как в конце сезона дождей, осенью, когда небо чистое и безоблачное, восходящее солнце озаряет всё то, что погружено во тьму, сияет, лучится, пылает,
evamevaṁ kho, bhikkhave, yāni kānici opadhikāni puññakiriyavatthūni sabbāni tāni mettāya cetovimuttiyā kalaṁ nāgghanti soḷasiṁ, mettāyeva tāni cetovimutti adhiggahetvā bhāsate ca tapate ca virocati ca.
puññakiriyavatthūni → puññakiriyāvatthūni (sya-all) | virocati → virocate (sya-all) | opadhikāni → osadhikāni, B. C. (pts note) | kalaṁ → kālaṁ, B. (pts note) | nāgghanti → naggh-, M. P. Pa. (pts note) | ca → Om. P. Pa. (pts note) | evamevaṁ → evameva (my, bjt, th) | mettāyeva → mettā yeva (bjt, th, pts) | evamevaṁ → evam-eva (pts)так и все основания для совершения заслуг, ведущие к спонтанному перерождению, не могут сравниться даже с одной шестнадцатой освобождения ума доброжелательностью. Доброта, превосходя всё это, сияет, лучится, пылает.
Seyyathāpi, bhikkhave, rattiyā paccūsasamayaṁ osadhitārakā bhāsate ca tapate ca virocati ca;
virocati → virocate (sya-all) | ca → tapathā, P.; om. Pa. (pts note) | ca → ca om. Pa.; vāsavo ca viro-cati, B. (pts note) | osadhitārakā → osadhi tārakā (bjt) | seyyathāpi → seyyathā pi (pts)Это как в предрассветных сумерках светит утренняя звезда, сияет, лучится, пылает,
evamevaṁ kho, bhikkhave, yāni kānici opadhikāni puññakiriyavatthūni sabbāni tāni mettāya cetovimuttiyā kalaṁ nāgghanti soḷasiṁ, mettāyeva tāni cetovimutti adhiggahetvā bhāsate ca tapate ca virocati cā”ti.
cāti → ca (bj) | puññakiriyavatthūni → puññakiriyāvatthūni (sya-all) | virocati → virocate (sya-all) | opadhikāni → osadhikāni, B. C. (pts note) | puññakiriyavatthūni → -kriya-, M. (pts note) | nāgghanti → naggh-, C. M. P. Pa. (pts note) | ca → tapathā, P.; om. Pa. (pts note) | cā-ti → ca, without ti, C. D. E. P. (pts note) | evamevaṁ → evameva (my, th) | evamevaṁ → eva meva (bjt) | tāni mettāya → tānimettāya (bjt) | mettāyeva → mettā yeva (bjt, th, pts) | evamevaṁ → evam-eva (pts)так и все основания для совершения заслуг, ведущие к спонтанному перерождению, не могут сравниться даже с одной шестнадцатой освобождения ума доброжелательностью. Доброта, превосходя всё это, сияет, лучится, пылает”.
Etamatthaṁ bhagavā avoca.
etamatthaṁ → etam-atthaṁ (pts)Таково значение того, что сказал Благословенный.
Tatthetaṁ iti vuccati:И в отношении этого было сказано:
“Yo ca mettaṁ bhāvayati, appamāṇaṁ paṭissato;
mettaṁ → jhāyī (bj, sya-all); jhāyi (pts-vp-pli1, mr) | ca → (sya-all) | ca → Om. D. E. Pa. (pts note) paṭissato → patissato (bj) | paṭissato tanū → patissato tanu (pts) | appamāṇaṁ → appamānaṁ, B. C. D. E. Aa. (pts note) | patissato → paṭiss-, M.; patiyato, B. (pts note)“Когда человек, развивает доброжелательность безграничную, будучи памятующим, Tanū saṁyojanā honti, passato upadhikkhayaṁ.
Tanū → tanu (cck: sī.) | tanu → manu, C.; tandha, D. E. (pts note) passato → passadhīro, C. (pts note)Связанности изнашиваются, у видящего конец обретений.Ekampi ce pāṇamaduṭṭhacitto, mettāyati kusalo tena hoti;
pāṇam-aduṭṭhacitto → pānapaduṭṭha-, C.; pāṇaṁpadu-, B. (pts note) | ekampi → ekam-pi (pts) kusalo → kusalī, D. E. (pts note) | tena hoti → tena-hoti (pts)Если с непорочным умом даже к одному, чувствует доброту благодаря этому становится умелым; Sabbe ca pāṇe manasānukampaṁ, pahūtamariyo pakaroti puññaṁ.
manasānukampaṁ → -kammaṁ, B.; kampi, D. E. (pts note) pahūtamariyo → bahūtamariyo (sya-all) | pahūtamariyo → pahūtam-ariyo (pts)Всем же существам сострадание умом-представлением, и это изобилие заслуг.Ye sattasaṇḍaṁ pathaviṁ vijitvā, rājisayo yajamānānupariyagā;
Ye → yo (bj) | ye → yo (bj) | pathaviṁ → paṭhaviṁ (bj, sya-all) | Ye → yo (cck: sī.) | Ye → yo, C. M. (pts note) | sattasaṇḍaṁ → -santaṁ, B. C.; sattā-, B. (pts note) | pathaviṁ → paṭhaviṁ, C. D. E. (pts note) | vijitvā → vijetvā, D. E. P. Pa. (pts note) rājisayo → rājīsayo (bj, sya-all, pts-vp-pli1) | rājisayo → rājīsayo (sya-all, pts) | rājisayo → rājīsayo (cck: sī.) | rājīsayo → rājīsayo, E.; rājisayo, D. M.; rājisiyo, Pa.; rājissayo, C. P.; rājissaro, B. (pts note) | yajamānānupariyagā → yajamāno nupari-, P. Pa.; ye yajamānānup-, C.; -nupariyagā all MSS.; A. has: anupariyahā (sic !) ti vicariṁsu; the proper plural form would be anupariyaguṁ or -gū. (pts note)Царские предсказатели, покорившие земли, населённые живыми существами, Свершают жертвоприношения: Assamedhaṁ purisamedhaṁ, sammāpāsaṁ vājapeyyaṁ niraggaḷaṁ.
assamedhaṁ → sassa-, B. C. M. (pts note) | purisamedhaṁ → pū-, B.; purisassa m-, C. (pts note) niraggaḷaṁ → niraggalaṁ (bj) | sammāpāsaṁ → savosaṁ, C. (pts note) | vājapeyyaṁ → vāca-, C.; vācā-, B. M. P. Pa. (pts note)Они приносят в жертву лошадь, человека, свершают водные обряды, Обряды тела, обряды беспрепятственности,Mettassa cittassa subhāvitassa, kalampi te nānubhavanti soḷasiṁ;
subhāvitassa → sabhā-, D. E.; subhāsitassa, C. (pts note) soḷasiṁ → l, C. (pts note) | kalampi → kalam-pi (pts)Но с хорошо развитым умом-состоянием в доброжелательности – но это не сравнится и с одной шестнадцатой, Candappabhā tāragaṇāva sabbe.
va → ca, B. C. E. M. The lines put into brackets seem to be an old interpolation, though they are also in the Commentary. The first two (assamedhaṁ. . . niraggalaṁ) occur Saṁyutta-nikāya, Part I. p. 76. (pts note) | tāragaṇāva → tāragaṇā va (pts)Это как все созвездия Не превзойдут одной шестнадцатой блеска луны.Yo na hanti na ghāteti, na jināti na jāpaye;
ghāteti → ghāpeti, D.; ghāceti, E.; nāgghatīti, C. (pts note) na → na ca, P. Pa. (pts note) | jināti → cināti, B. (pts note) | na → na ca, Pa. (pts note) | jāpaye → jāsaye, B. (pts note)Тот, кто не убивает сам, Не принуждает к этому других, не завоёвывает сам, Не принуждает завоёвывать других, Mettaṁso sabbabhūtesu, veraṁ tassa na kenacī”ti.
mettaṁso → mettāso, P. Pa.; mettaṁyo, C. (pts note) kenacīti → kenaciti (bj) | kenacīti → kenacī-ti (pts)С доброжелательностью относясь ко всем, ни с кем не имеет вражды”.
Ayampi attho vutto bhagavatā, iti me sutanti.
ayampi → ayam-pi (pts) | sutanti → sutan-ti (pts)Это также было сутью того, что сказал Благословенный, и так я слышала.
Sattamaṁ.
sattamaṁ → vaggo (bj) | sattamaṁ tatiyo vaggo → (pts) | + → tatiyavaggo (th)Седьмая.
Tatiyo vaggo.
vaggo → tassuddāna (bj); (sya-all) | + → niṭṭhito (my)Глава Третья.
Cittaṁ mettaṁ ubho atthe, puñjaṁ vepullapabbataṁ;
mettaṁ → bhāyī (bj); jhāyī (sya-all); jhāyi (pts) | mettaṁ → jhāyī (cck: sī. syā.); jhāyi (cck: pī. ka.) | atthe → atthā, M.; attā, C. (pts note) puñjaṁ → puññaṁ (sya-all, pts) | puññaṁ → puñjaṁ (one of the words of sutt. 24), M. (pts note) Sampajānamusāvādo, dānañca mettabhāvanā.
mettabhāvanā → mettabhāvañca (sya-all, pts-vp-pli1); mettavācañca (mr) | mettabhāvanā → mettabhāvañca (cck: sī. syā. pī.); mettavācañca (cck: ka.) | mettabhāvañca → metta-, C. D. E. M.; mettā-, B.; mettaṁ, P. Pa.; -bhāvañca, B. M.; -bhāvaca, C.; -bhāvāca, D. E.; vācamca, P. Pa; mettābhāvanā is meant. (pts note)Sattimāni ca suttāni, purimāni ca vīsati;
Sattimāni ca → sattamānidha (bj); sattimānidha (mr) | sattimāni ca → sattamānīdha (bj) | ca → sattimānidha (cck: sī. ka.) | sattimāni → satt-imāni (pts) Ekadhammesu suttantā, sattavīsatisaṅgahāti.
ekadhammesu suttantā → sattavīsati saṅgahā (pts) anukkaṭi → anukkaṭi, M.; -ī, C.; anukkuṭi, B.; anukati, D. E.; adukkaṭi, Pa (P.?). (pts note) | sattavīsatisaṅgahāti → sattavīsati saṅgahāti (th) | sattavīsatisaṅgahāti → ekanipāto niṭṭhito dve dhamme anukkaṭi duk vuttaṁ hetaṁ (pts)
Ekakanipāto niṭṭhito.
ekakanipāto → ekanipāto (th) | + → itivuttake dukanipātassa paṭhamavaggo vuttaṁ hetaṁ (th) | + → dukanipāta paṭhamavagga dukkhavihārasutta (ms2005)Собрание Едениц Установлено.