Parihānasutta
Vuttañhetaṁ bhagavatā vuttamarahatāti me sutaṁ:
vuttañhetaṁ → (sya-all, pts) | sutaṁ → Vuttaṁ- only in M. (pts note) | vuttañhetaṁ → vuttaṁ hetaṁ (bjt) | vuttamarahatāti → vuttamarahatā ti (pts)This was said by the Blessed One, said by the Arahant, so I have heard:
“Tayome, bhikkhave, dhammā sekhassa bhikkhuno parihānāya saṁvattanti.
tayome → tayo-me (pts)“Monks, these three things lead to the falling away of a monk in training.
Katame tayo?Which three?
Idha, bhikkhave, sekho bhikkhu kammārāmo hoti, kammarato, kammārāmatamanuyutto;
kammarato → -ārato, B. (pts note) | kammārāmatamanuyutto → kammārāmatam-anuyutto (pts)There is the case where a monk in training enjoys activity,
delights in activity, is intent on his enjoyment of activity.
bhassārāmo hoti, bhassarato, bhassārāmatamanuyutto;
bhassārāmo → bhassarato (sabbatha) | bhassārāmatamanuyutto → bhassārāmatam-anuyutto (pts)He enjoys chatter, delights in chatter, is intent on his enjoyment of chatter.
niddārāmo hoti, niddārato, niddārāmatamanuyutto.
niddārāmatamanuyutto → niddārāmatam-anuyutto (pts)He enjoys sleep, delights in sleep, is intent on his enjoyment of sleep.
Ime kho, bhikkhave, tayo dhammā sekhassa bhikkhuno parihānāya saṁvattanti.These are the three things that lead to the falling away of a monk in training.
Tayome, bhikkhave, dhammā sekhassa bhikkhuno aparihānāya saṁvattanti.
sekhassa → sekkhassa, D. E. (pts note) | tayome → tayo-me (pts)“These three things lead to the non-falling away of a monk in training.
Katame tayo?Which three?
Idha, bhikkhave, sekho bhikkhu na kammārāmo hoti, na kammarato, na kammārāmatamanuyutto;
sekho → sekkho, D. E. (pts note) | kammarato → -ārato, B. P. Pa (pts note) | kammārāmatamanuyutto → kammārāmatam-anuyutto (pts)There is the case where a monk in training doesn’t enjoy activity,
doesn’t delight in activity, isn’t intent on his enjoyment of activity.
na bhassārāmo hoti, na bhassarato, na bhassārāmatamanuyutto;
bhassārāmatamanuyutto → bhassāramatamanuyutto (pts) | bhassarato → -ārato, Pa. (pts note) | bhassārāmatamanuyutto → bhassāramatam-anuyutto (pts)He doesn’t enjoy chatter, doesn’t delight in chatter, isn’t intent on his enjoyment of chatter.
na niddārāmo hoti, na niddārato, na niddārāmatamanuyutto.
niddārāmatamanuyutto → niddārāmatam-anuyutto (pts)He doesn’t enjoy sleep, doesn’t delight in sleep, isn’t intent on his enjoyment of sleep.
Ime kho, bhikkhave, tayo dhammā sekhassa bhikkhuno aparihānāya saṁvattantī”ti.
saṁvattantīti → saṁvattanti (bj) | sekhassa → sekkhassa, D. E. (pts note)These are the three things that lead to the non-falling away of a monk in training.”
Etamatthaṁ bhagavā avoca.
etamatthaṁ → etam-atthaṁ (pts)
Tatthetaṁ iti vuccati:
vuccati → Etam- only in M. (pts note)
“Kammārāmo bhassārāmo, niddārāmo ca uddhato;
bhassārāmo → bhassarato (bj, sya-all, pts) | bhassārāmo → bhassarato (cck: sabbatha) uddhato → uddato, B (pts note)Enjoying activity, delighting in chatter, enjoying sleep, & restless: Abhabbo tādiso bhikkhu, phuṭṭhuṁ sambodhimuttamaṁ.
sambodhimuttamaṁ → sambodhim-uttamaṁ (pts)he’s incapable –a monk like this– of touching superlative self-awakening.Tasmā hi appakiccassa, appamiddho anuddhato;
appakiccassa → appakicc-assa (pts) anuddhato → anandhato, D. E. (pts note)So he should be a man of few duties, of little sloth, not restless. Bhabbo so tādiso bhikkhu, phuṭṭhuṁ sambodhimuttaman”ti.
phuṭṭhuṁ → phuṭṭhuṁ, M.; phuṭṭhaṁ, B. P. Pa.; puṭṭhaṁ, C. D. E., cp. sutt. 34. (pts note) | sambodhimuttamanti → sambodhim-uttaman-ti (pts)He’s capable –a monk like this– of touching superlative self-awakening.
Ayampi attho vutto bhagavatā, iti me sutanti.
sutan-ti → Ayam- only in M. (pts note) | ayampi → ayam-pi (pts)
Dasamaṁ.
dasamaṁ → vaggo (bj) | dasamaṁ tatiyo vaggo → (pts)
Tatiyo vaggo.
vaggo → (bj) | + → niṭṭhito (my)
Dve diṭṭhī nissaraṇaṁ rūpaṁ, putto avuṭṭhikena ca;
diṭṭhī → diṭṭhi (pts) Sukhā ca bhiduro dhātu, parihānena te dasāti.
bhiduro → bhindanā (sabbattha) | bhiduro → bhindanā (bj, sya-all, pts) | bhiduro → bhindanā (cck: sabbattha) | ca → va, C.; pa, D. E. (pts note) | bhindanā → bhindanā, B. C. M.; bhidurā, D. E.; bhirudā, P. Pa. (pts note) + → catuttho vaggo (bjt) | + → itivuttake tikanipātassa catutthavaggo vuttaṁ hetaṁ (th) | dasāti → dasā-ti tik vuttaṁ hetaṁ (pts)