BhaddālisuttaК Бхаддали
Evaṁ me sutaṁ—
evaṁ me → evamme (th) | evaṁ me → evam-me (pts)Так мной услышано.
ekaṁ samayaṁ bhagavā sāvatthiyaṁ viharati jetavane anāthapiṇḍikassa ārāme.Одно время Благословенный располагается в Саваттхи, в роще Джеты, в парке Анатхапиндики.
Tatra kho bhagavā bhikkhū āmantesi:Здесь он обратился к монахам так:
“bhikkhavo”ti.
bhikkhavoti → bhikkhavo ti (pts)“Монахи!”
“Bhadante”ti te bhikkhū bhagavato paccassosuṁ.
bhadanteti → bhadante ti (pts)“Достопочтенный” – те монахи Благословенному ответили.
Bhagavā etadavoca:
etadavoca → etad-avoca (pts)Благословенный сказал следующее:
“Ahaṁ kho, bhikkhave, ekāsanabhojanaṁ bhuñjāmi;“Монахи, я ем один раз [в день]
ekāsanabhojanaṁ kho, ahaṁ, bhikkhave, bhuñjamāno appābādhatañca sañjānāmi appātaṅkatañca lahuṭṭhānañca balañca phāsuvihārañca.
appābādhatañca → appābādhatañ-ca (pts) | appātaṅkatañca lahuṭṭhānañca balañca phāsuvihārañca → appātaṅkatañ-ca lahuṭṭhānañ-ca balañ-ca phāsuvihārañ-ca (pts)Делая так, я свободен от недугов и болезненности, наслаждаюсь лёгкостью, силой, комфортным пребыванием.
Etha, tumhepi, bhikkhave, ekāsanabhojanaṁ bhuñjatha;
tumhepi → tumhe pi (pts)Ну же, монахи, ешьте один раз.
ekāsanabhojanaṁ kho, bhikkhave, tumhepi bhuñjamānā appābādhatañca sañjānissatha appātaṅkatañca lahuṭṭhānañca balañca phāsuvihārañcā”ti.
sañjānissatha → sañjanissatha (pts)Делая так, ты также будете свободны от недугов и болезненности, будете наслаждаться лёгкостью, силой, комфортным пребыванием”.
Evaṁ vutte, āyasmā bhaddāli bhagavantaṁ etadavoca:
etadavoca → etad-avoca (pts)Когда так было сказано, уважаемый Бхаддали сказал Благословенному:
“ahaṁ kho, bhante, na ussahāmi ekāsanabhojanaṁ bhuñjituṁ;“Почтенный, я не хочу есть [только] один раз.
ekāsanabhojanañhi me, bhante, bhuñjato siyā kukkuccaṁ, siyā vippaṭisāro”ti.
vippaṭisāroti → vippatisāro ti (pts) | ekāsanabhojanañhi → ekāsanabhojanaṁ hi (bjt, pts)Если бы я делал так, то я мог бы иметь обеспокоенность и взволнованность в отношении этого”.
“Tena hi tvaṁ, bhaddāli, yattha nimantito assasi tattha ekadesaṁ bhuñjitvā ekadesaṁ nīharitvāpi bhuñjeyyāsi.
bhuñjeyyāsi → paribhuñjeyyāsi (sya-all) | tena hi → tenahi (th) | nīharitvāpi → nīharitvā pi (pts)“Тогда, Бхаддали, съешь часть там, куда тебя пригласили, и часть [еды] забери с собой, чтобы поесть [после, но до полудня].
Evampi kho tvaṁ, bhaddāli, bhuñjamāno ekāsano yāpessasī”ti.
bhuñjamāno ekāsano yāpessasī”ti → bhuñjamāno yāpessasīti (bj, sya-all, km, pts1ed) | ekāsano → (bj, sya-all, pts) | bhuñjamāno → bhuñjamāno ekāsano (bj: machasaṁ) | yāpessasī’’ti → bhuñjamāno yāpessasīti (cck: sī. syā. kaṁ. pī.) | evampi → evam-pi (pts)Питаясь таким образом, ты будешь поддерживать себя”.
“Evampi kho ahaṁ, bhante, na ussahāmi bhuñjituṁ;“Почтенный, я не хочу питаться таким способом также.
evampi hi me, bhante, bhuñjato siyā kukkuccaṁ, siyā vippaṭisāro”ti.
evampi → evam-pi (pts) | vippaṭisāroti → vippaṭisāro ti (pts)Ведь если бы я делал так, то я мог бы иметь обеспокоенность и взволнованность в отношении этого”.
Atha kho āyasmā bhaddāli bhagavatā sikkhāpade paññāpiyamāne bhikkhusaṅghe sikkhaṁ samādiyamāne anussāhaṁ pavedesi.
paññāpiyamāne → paññāpayamāne (bj: sīmu8) | bhikkhusaṅghe → bhikkhusaṁghe (ms2005)И затем, когда это правило тренировки было установлено Благословенным, когда община монахов предпринимала тренировку, уважаемый Бхаддали заявил о своём отказе [исполнять это правило].
Atha kho āyasmā bhaddāli sabbaṁ taṁ temāsaṁ na bhagavato sammukhībhāvaṁ adāsi, yathā taṁ satthusāsane sikkhāya aparipūrakārī.
aparipūrakārī → aparipūrikārītipi pāṭho (sya-all note) | sabbaṁ taṁ → sabbantaṁ (bjt, th) | yathā taṁ → yathātaṁ (bjt) | yathā taṁ satthusāsane → yathātaṁ satthu sāsane (th) | sabbaṁ taṁ → sabban-taṁ (pts)И тогда уважаемый Бхаддали не появлялся перед Благословенным в течение всего того трёхмесячного периода [сезона дождей], как и бывает с тем, кто не исполняет тренировку в Учении Учителя.
Tena kho pana samayena sambahulā bhikkhū bhagavato cīvarakammaṁ karonti—И в то время группа монахов занималась изготовлением одеяния для Благословенного, думая: niṭṭhitacīvaro bhagavā temāsaccayena cārikaṁ pakkamissatīti.“Когда это одеяние будет готово, по окончании трёх месяцев [сезона дождей] Благословенный отправится в странствие”.
Atha kho āyasmā bhaddāli yena te bhikkhū tenupasaṅkami; upasaṅkamitvā tehi bhikkhūhi saddhiṁ sammodi.
tenupasaṅkami → ten upasaṅkami (pts)И тогда уважаемый Бхаддали отправился к тем монахам и обменялся с ними приветствиями.
Sammodanīyaṁ kathaṁ sāraṇīyaṁ vītisāretvā ekamantaṁ nisīdi. Ekamantaṁ nisinnaṁ kho āyasmantaṁ bhaddāliṁ te bhikkhū etadavocuṁ:
sāraṇīyaṁ → sārāṇīyaṁ (bj, sya-all, pts) | etadavocuṁ → etadavocaṁ (pts) | etadavocuṁ → etad-avocaṁ (pts)После обмена вежливыми приветствиями и любезностями он сел рядом. Когда он сделал так, они сказали ему:
“idaṁ kho, āvuso bhaddāli, bhagavato cīvarakammaṁ karīyati.
karīyati → karaṇīyaṁ (mr) | karīyati → karaṇīyaṁ (cck: ka.)“Бхаддали, товарищ, это одеяние изготавливается для Благословенного.
Niṭṭhitacīvaro bhagavā temāsaccayena cārikaṁ pakkamissati.
pakkamissati → pakkamissatīti (bj, sya-all) | pakkamissati iṅghāvuso → pakkamissatīti iṅgh āvuso (pts)Когда это одеяние будет готово, по окончании трёх месяцев [сезона дождей] Благословенный отправится в странствие.
Iṅghāvuso bhaddāli, etaṁ dosakaṁ sādhukaṁ manasi karohi, mā te pacchā dukkarataraṁ ahosī”ti.
dosakaṁ → desakaṁ (bj, pts); desaṁ (sya-all) | desakaṁ → dosakaṁ (bj: sīmu8, machasaṁ); desaṁ (bj: syā) | manasi karohi → manasikarohi (bjt, th, pts) | iṅghāvuso → iṅgh āvuso (pts)Будь добр, Бхаддали, товарищ, удели должное внимание этому совету. Не позволяй этому стать трудностью для тебя потом”.
“Evamāvuso”ti kho āyasmā bhaddāli tesaṁ bhikkhūnaṁ paṭissutvā yena bhagavā tenupasaṅkami; upasaṅkamitvā bhagavantaṁ abhivādetvā ekamantaṁ nisīdi. Ekamantaṁ nisinno kho āyasmā bhaddāli bhagavantaṁ etadavoca:
evamāvusoti → evam-āvuso ti (pts) | tenupasaṅkami → ten upasaṅkami (pts) | etadavoca → etad-avoca (pts)“Да, товарищи” – ответил он И отправился к Благословенному, после чего он поклонился ему, сел рядом и сказал:
“accayo maṁ, bhante, accagamā yathābālaṁ yathāmūḷhaṁ yathāakusalaṁ, yohaṁ bhagavatā sikkhāpade paññāpiyamāne bhikkhusaṅghe sikkhaṁ samādiyamāne anussāhaṁ pavedesiṁ.
bhikkhusaṅghe → bhikkhusaṁghe (ms2005) | yathābālaṁ yathāmūḷhaṁ yathāakusalaṁ yohaṁ → yathā bālaṁ yathā mūḷhaṁ yathā akusalaṁ yo haṁ (pts)“Почтенный, проступок одолел меня – столь глупым, столь запутанным, столь неумелым я был, что когда правило тренировки было установлено Благословенным, когда община монахов предпринимала тренировку, я объявил об отказе [исполнять это правило].
Tassa me, bhante, bhagavā accayaṁ accayato paṭiggaṇhātu āyatiṁ saṁvarāyā”ti.
paṭiggaṇhātu → patigaṇhātu (bj, pts)Почтенный, пусть Благословенный простит меня за мой проступок, который я [теперь] увидел таковым, чтобы в будущем [я себя] сдерживал [в этом]”.
“Taggha tvaṁ, bhaddāli, accayo accagamā yathābālaṁ yathāmūḷhaṁ yathāakusalaṁ, yaṁ tvaṁ mayā sikkhāpade paññāpiyamāne bhikkhusaṅghe sikkhaṁ samādiyamāne anussāhaṁ pavedesi.
bhikkhusaṅghe → bhikkhusaṁghe (ms2005) | yathābālaṁ yathāmūḷhaṁ yathāakusalaṁ → yathā bālaṁ yathā mūḷhaṁ yathā akusalaṁ (pts)“Вне сомнений, Бхаддали, проступок одолел тебя – столь глупым, столь запутанным, столь неумелым ты был, что когда правило тренировки было установлено Благословенным, когда община монахов предпринимала тренировку, ты объявил об отказе [исполнять это правило].
Samayopi kho te, bhaddāli, appaṭividdho ahosi:
samayopi → samayo pi (pts)А также и этого обстоятельства ты не смог увидеть:
‘bhagavā kho sāvatthiyaṁ viharati, bhagavāpi maṁ jānissati—
jānissati → jānissatī (bj) | bhagavāpi → bhagavā pi (pts)“Благословенный проживает в Саваттхи и Благословенный узнает обо мне так:
bhaddāli nāma bhikkhu satthusāsane sikkhāya aparipūrakārī’ti.
satthusāsane → satthu sāsane (th) | aparipūrakārīti → aparipūrakārī ti (pts)“Монах по имени Бхаддали – это тот, кто не исполняет тренировку в Учении Учителя”.
Ayampi kho te, bhaddāli, samayo appaṭividdho ahosi.
ayampi → ayam-pi (pts)
Samayopi kho te, bhaddāli, appaṭividdho ahosi:
samayopi → samayo pi (pts)А также и этого обстоятельства ты не смог увидеть:
‘sambahulā kho bhikkhū sāvatthiyaṁ vassaṁ upagatā, tepi maṁ jānissanti—
bhikkhū → bhikkhu (bj, cck)“Многие монахи поселились в Саваттхи на сезон дождей…”
bhaddāli nāma bhikkhu satthusāsane sikkhāya aparipūrakārī’ti.
satthusāsane → satthu sāsane (th) | satthusāsane sikkhāya aparipūrakārīti → satthusāsane-sikkhāya aparipūrakārī ti (pts)
Ayampi kho te, bhaddāli, samayo appaṭividdho ahosi.
ayampi → ayam-pi (pts)
Samayopi kho te, bhaddāli, appaṭividdho ahosi:
samayopi → samayo pi (pts)
‘sambahulā kho bhikkhuniyo sāvatthiyaṁ vassaṁ upagatā, tāpi maṁ jānissanti—
tāpi → tā pi (pts) | jānissanti → jānissati (pts)“Многие монахини поселились в Саваттхи на сезон дождей…”
bhaddāli nāma bhikkhu satthusāsane sikkhāya aparipūrakārī’ti.
satthusāsane → satthu sāsane (th)
Ayampi kho te, bhaddāli, samayo appaṭividdho ahosi.
Samayopi kho te, bhaddāli, appaṭividdho ahosi:
‘sambahulā kho upāsakā sāvatthiyaṁ paṭivasanti, tepi maṁ jānissanti—
tepi → te pi (pts)“Многие миряне поселились в Саваттхи на сезон дождей…”
bhaddāli nāma bhikkhu satthusāsane sikkhāya aparipūrakārī’ti.
satthusāsane → satthu sāsane (th)
Ayampi kho te, bhaddāli, samayo appaṭividdho ahosi.
Samayopi kho te, bhaddāli, appaṭividdho ahosi:
‘sambahulā kho upāsikā sāvatthiyaṁ paṭivasanti, tāpi maṁ jānissanti—
tāpi → tā pi (pts)“Многие мирянки поселились в Саваттхи на сезон дождей…
bhaddāli nāma bhikkhu satthusāsane sikkhāya aparipūrakārī’ti.
satthusāsane → satthu sāsane (th) | aparipūrakārīti → aparipūrakārī ti (pts)“Монах по имени Бхаддали – это тот, кто не исполняет тренировку в Учении Учителя”.
Ayampi kho te, bhaddāli, samayo appaṭividdho ahosi.
ayampi → ayam-pi (pts)
Samayopi kho te, bhaddāli, appaṭividdho ahosi:
samayopi → samayo pi (pts)
‘sambahulā kho nānātitthiyā samaṇabrāhmaṇā sāvatthiyaṁ vassaṁ upagatā, tepi maṁ jānissanti—
nānātitthiyā → nānā titthiyā (bjt) | tepi → te pi (pts)“Многие шраманы и брахманы поселились в Саваттхи на сезон дождей, и они также узнают обо мне так:
bhaddāli nāma bhikkhu samaṇassa gotamassa sāvako theraññataro bhikkhu sāsane sikkhāya aparipūrakārī’ti.
bhikkhu sāsane → satthusāsane (bj) | bhikkhu → satthu (sya-all, pts) | aparipūrakārīti → aparipūrakārī ti (pts)“Монах по имени Бхаддали, старший ученик отшельника Готамы, не исполняет тренировку в Учении Учителя”.
Ayampi kho te, bhaddāli, samayo appaṭividdho ahosī”ti.
ayampi → ayam-pi (pts)Ты не смог увидеть этого обстоятельства”.
“Accayo maṁ, bhante, accagamā yathābālaṁ yathāmūḷhaṁ yathāakusalaṁ, yohaṁ bhagavatā sikkhāpade paññāpiyamāne bhikkhusaṅghe sikkhaṁ samādiyamāne anussāhaṁ pavedesiṁ.
sikkhāpade → sikakhāpade (sya-all) | bhikkhusaṅghe → bhikkhusaṁghe (ms2005) | yathābālaṁ yathāmūḷhaṁ yathāakusalaṁ yohaṁ → yathā bālaṁ yathā mūḷhaṁ yathā akusalaṁ yo haṁ (pts)“Почтенный, проступок одолел меня – столь глупым, столь запутанным, столь неумелым я был, что когда правило тренировки было установлено Благословенным, когда община монахов предпринимала тренировку, я объявил об отказе [исполнять это правило].
Tassa me, bhante, bhagavā accayaṁ accayato paṭiggaṇhātu āyatiṁ saṁvarāyā”ti.
paṭiggaṇhātu → patiggaṇhātu (bj) | paṭiggaṇhātu → paṭigaṇhātu (pts)Почтенный, пусть Благословенный простит меня за мой проступок, который я [теперь] увидел таковым, чтобы в будущем [я себя] сдерживал [в этом]”.
“Taggha tvaṁ, bhaddāli, accayo accagamā yathābālaṁ yathāmūḷhaṁ yathāakusalaṁ, yaṁ tvaṁ mayā sikkhāpade paññāpiyamāne bhikkhusaṅghe sikkhaṁ samādiyamāne anussāhaṁ pavedesi.
bhikkhusaṅghe → bhikkhusaṁghe (ms2005) | yathābālaṁ yathāmūḷhaṁ yathāakusalaṁ → yathā bālaṁ yathā mūḷhaṁ yathā akusalaṁ (pts)“Вне сомнений, Бхаддали, проступок одолел тебя – столь глупым, столь запутанным, столь неумелым ты был, что когда правило тренировки было установлено Благословенным, когда община монахов предпринимала тренировку, ты объявил об отказе [исполнять это правило].
Taṁ kiṁ maññasi, bhaddāli,
kiṁ maññasi → kim-maññasi (pts)Как ты думаешь, Бхаддали?
idhassa bhikkhu ubhatobhāgavimutto, tamahaṁ evaṁ vadeyyaṁ:
idhassa → idh assa (pts) | tamahaṁ → tam-ahaṁ (pts)Это как, Бхаддали, монах, который был бы освобождённым в обоих отношениях, и я сказал бы ему:
‘ehi me tvaṁ, bhikkhu, paṅke saṅkamo hohī’ti, api nu kho so saṅkameyya vā aññena vā kāyaṁ sannāmeyya, ‘no’ti vā vadeyyā”ti?
api nu kho → apinu (bj) | hohīti → hotīti (sya-all) | kho → (pts) | noti → no ti (pts)“Ну же, монах, будь для меня мостком через грязь”. Перешёл бы он сам, или же принял бы какую-то иную позу тела, или сказал бы “нет”?
“No hetaṁ, bhante”.
hetaṁ → h etaṁ (pts)“Нет, почтенный”.
“Taṁ kiṁ maññasi, bhaddāli,
kiṁ maññasi → kim-maññasi (pts)“Как ты думаешь, Бхаддали?
idhassa bhikkhu paññāvimutto …
idhassa → idh assa (pts)Это как, Бхаддали, монах, который был бы освобождённым пониманием…
kāyasakkhi …
kāyasakkhi → kāyasakkhī (sya-all, pts)засвидетельствовавшим телом…
diṭṭhippatto …
diṭṭhippatto → diṭṭhappatto (bjt)достигшим взгляда…
saddhāvimutto …освобождённым верой…
dhammānusārī …идущим-за-счёт-Дхаммы…
saddhānusārī, tamahaṁ evaṁ vadeyyaṁ:
saddhānusārī tamahaṁ → saddhānusārītam-ahaṁ (pts)идущим-за-счёт-веры…
‘ehi me tvaṁ, bhikkhu, paṅke saṅkamo hohī’ti, api nu kho so saṅkameyya vā aññena vā kāyaṁ sannāmeyya, ‘no’ti vā vadeyyā”ti?
kho → (bj, pts) | hohīti → hotīti (sya-all) | noti → no ti (pts)“Ну же, монах, будь для меня мостком через грязь”. Перешёл бы он сам, или же принял бы какую-то иную позу тела, или сказал бы “нет”?
“No hetaṁ, bhante”.
hetaṁ → h etaṁ (pts)“Нет, почтенный”.
“Taṁ kiṁ maññasi, bhaddāli,
kiṁ maññasi → kimmaññasi (bjt) | kiṁ maññasi → kim-maññasi (pts)“Как ты думаешь, Бхаддали?
api nu tvaṁ, bhaddāli, tasmiṁ samaye ubhatobhāgavimutto vā hosi paññāvimutto vā kāyasakkhi vā diṭṭhippatto vā saddhāvimutto vā dhammānusārī vā saddhānusārī vā”ti?
diṭṭhippatto → diṭṭhappatto (bj) | hosi → hohi (sya-all) | kāyasakkhi → kāyasakkhī (sya-all, pts)Был бы ты в таком случае освобождённым в обоих отношениях, или освобождённым пониманием, или… идущим-за-счёт-веры?”
“No hetaṁ, bhante”.
hetaṁ → h etaṁ (pts)“Нет, почтенный”.
“Nanu tvaṁ, bhaddāli, tasmiṁ samaye ritto tuccho aparaddho”ti?
aparaddhoti → aparaddho ti (pts)“Бхаддали, разве не был бы ты в таком случае пустым, бессодержательным, ошибающимся?”
“Evaṁ, bhante.“Да, почтенный”.
Accayo maṁ, bhante, accagamā yathābālaṁ yathāmūḷhaṁ yathāakusalaṁ, yohaṁ bhagavatā sikkhāpade paññāpiyamāne bhikkhusaṅghe sikkhaṁ samādiyamāne anussāhaṁ pavedesiṁ.
pavedesiṁ → pavedesi (bjt) | bhikkhusaṅghe → bhikkhusaṁghe (ms2005) | yathābālaṁ yathāmūḷhaṁ yathāakusalaṁ yohaṁ → yathā bālaṁ yathā mūḷhaṁ yathā akusalaṁ yo haṁ (pts)“Почтенный, проступок одолел меня – …
Tassa me, bhante, bhagavā accayaṁ accayato paṭiggaṇhātu āyatiṁ saṁvarāyā”ti.
paṭiggaṇhātu → patigaṇhātu (bj, pts)Почтенный, пусть Благословенный простит меня за мой проступок, который я [теперь] увидел таковым, чтобы в будущем [я себя] сдерживал [в этом]”.
“Taggha tvaṁ, bhaddāli, accayo accagamā yathābālaṁ yathāmūḷhaṁ yathāakusalaṁ, yaṁ tvaṁ mayā sikkhāpade paññāpiyamāne bhikkhusaṅghe sikkhaṁ samādiyamāne anussāhaṁ pavedesi.
bhikkhusaṅghe → bhikkhusaṁghe (ms2005) | yathābālaṁ yathāmūḷhaṁ yathāakusalaṁ → yathā bālaṁ yathā mūḷhaṁ yathā akusalaṁ (pts)“Вне сомнений, Бхаддали, проступок одолел тебя –
Yato ca kho tvaṁ, bhaddāli, accayaṁ accayato disvā yathādhammaṁ paṭikarosi, taṁ te mayaṁ paṭiggaṇhāma.
paṭiggaṇhāma → patigaṇhāma (bj) | taṁ te → tante (th)Но поскольку ты видишь свой проступок таковым и исправляешь его в соответствии с Дхаммой, мы прощаем тебя за это.
Vuddhihesā, bhaddāli, ariyassa vinaye yo accayaṁ accayato disvā yathādhammaṁ paṭikaroti, āyatiṁ saṁvaraṁ āpajjati.
vuddhihesā → vuddhi hesā (th) | vuddhihesā → vuddhi h esā (pts)Поскольку это является ростом в Дисциплине Благородных – когда кто-либо видит проступок таковым и исправляет его в соответствии с Дхаммой, предпринимая сдержанность в будущем.
Idha, bhaddāli, ekacco bhikkhu satthusāsane sikkhāya aparipūrakārī hoti.
sikkhāya → (pts) | aparipūrakārī → sattusāsane aparipūrakārī hoti (bj: PTS) | satthusāsane → satthu sāsane (th)Бхаддали, бывает так, когда некий монах не исполняет тренировки в Учении Учителя.
Tassa evaṁ hoti:Он рассуждает так:
‘yannūnāhaṁ vivittaṁ senāsanaṁ bhajeyyaṁ araññaṁ rukkhamūlaṁ pabbataṁ kandaraṁ giriguhaṁ susānaṁ vanapatthaṁ abbhokāsaṁ palālapuñjaṁ.
yannūnāhaṁ → yaṁnūnāhaṁ (my) | palālapuñjaṁ → paḷālapuñjaṁ (bjt) | yannūnāhaṁ → yan-nūnāhaṁ (pts)“Что если я затворяюсь в уединённом обиталище: в лесу, у подножия дерева, на горе, в ущелье, в пещере на склоне холма, на кладбище, в джунглях, на открытой местности, у стога соломы?
Appeva nāmāhaṁ uttari manussadhammā alamariyañāṇadassanavisesaṁ sacchikareyyan’ti.
uttari → uttariṁ (sya-all, km, pts1ed) | appeva nāmāhaṁ uttari → appevanāmāhaṁ uttariṁ (sya-all) | uttari → uttariṁ (pts) | uttari → uttariṁ (cck: sī. syā. kaṁ. pī.) | appeva nāmāhaṁ uttari manussadhammā → appevanāmāhaṁ uttarimanussadhammā (bjt) | appeva → app-eva (pts) | sacchikareyyanti → sacchikareyyan-ti (pts)Быть может, я смогу реализовать сверхчеловеческое состояние, исключительность в знании и видении, что достойна Благородных”.
So vivittaṁ senāsanaṁ bhajati araññaṁ rukkhamūlaṁ pabbataṁ kandaraṁ giriguhaṁ susānaṁ vanapatthaṁ abbhokāsaṁ palālapuñjaṁ.
palālapuñjaṁ → paḷālapuñjaṁ (bj)Он затворяется в таком уединённом обиталище.
Tassa tathāvūpakaṭṭhassa viharato satthāpi upavadati, anuviccapi viññū sabrahmacārī upavadanti, devatāpi upavadanti, attāpi attānaṁ upavadati.
tathāvūpakaṭṭhassa → tathā vūpakaṭṭhassa (bjt, th, pts) | anuviccapi → anuvicca pi (bjt) | anuviccapi → anuvicca (th, pts) | satthāpi → satthā pi (pts) | devatāpi → devatā pi (pts) | attāpi → attā pi (pts)О мере того как он живёт затворённым, почтенный порицает его, его мудрые товарищи по святой жизни после изучения порицают его, божества порицают его, и он порицает себя.
So satthārāpi upavadito, anuviccapi viññūhi sabrahmacārīhi upavadito, devatāhipi upavadito, attanāpi attānaṁ upavadito na uttari manussadhammā alamariyañāṇadassanavisesaṁ sacchikaroti.
uttari → uttariṁ (sya-all, pts) | uttarimanussadhammā → uttariṁ manussadhammā (bj: syā) | anuviccapi → anuvicca (bjt, th, pts) | attānaṁ → attā (th) | satthārāpi → satthārā pi (pts) | devatāhipi → devatāhi pi (pts) | attanāpi → attanā pi (pts)Будучи порицаемым Учителем… собой, он не реализует какого-либо сверхчеловеческого состояния, исключительности в знании и видении, что достойна Благородных.
Taṁ kissa hetu?И почему?
Evañhi taṁ, bhaddāli, hoti yathā taṁ satthusāsane sikkhāya aparipūrakārissa.
evañhi taṁ → evaṁ hetaṁ (bj, sya-all) | evañhetaṁ → ba. evañhidaṁ (sya-all note) | yathā taṁ satthusāsane → yathātaṁ satthu sāsane (th) | evañhi taṁ → evaṁ h etaṁ (pts)Потому что так оно происходит с тем, кто не исполняет тренировку в Учении Учителя.
Idha pana, bhaddāli, ekacco bhikkhu satthusāsane sikkhāya paripūrakārī hoti.
satthusāsane → satthu sāsane (th)Бхаддали, бывает так, когда некий монах исполняет тренировку в Учении Учителя.
Tassa evaṁ hoti:Он рассуждает так:
‘yannūnāhaṁ vivittaṁ senāsanaṁ bhajeyyaṁ araññaṁ rukkhamūlaṁ pabbataṁ kandaraṁ giriguhaṁ susānaṁ vanapatthaṁ abbhokāsaṁ palālapuñjaṁ.
palālapuñjaṁ appeva nāmāhaṁ → paḷālapuñjaṁ appevanāmāhaṁ (bj) | yannūnāhaṁ → yaṁnūnāhaṁ (my) | yannūnāhaṁ → yan-nūnāhaṁ (pts)“Что если я затворяюсь в уединённом обиталище: в лесу, у подножия дерева, на горе, в ущелье, в пещере на склоне холма, на кладбище, в джунглях, на открытой местности, у стога соломы?
Appeva nāmāhaṁ uttari manussadhammā alamariyañāṇadassanavisesaṁ sacchikareyyan’ti.
appeva nāmāhaṁ uttari → appevanāmāhaṁ uttariṁ (sya-all) | uttari → uttariṁ (pts)Быть может, я смогу реализовать сверхчеловеческое состояние, исключительность в знании и видении, что достойна Благородных”.
So vivittaṁ senāsanaṁ bhajati araññaṁ rukkhamūlaṁ pabbataṁ kandaraṁ giriguhaṁ susānaṁ vanapatthaṁ abbhokāsaṁ palālapuñjaṁ.
palālapuñjaṁ → paḷālapuñjaṁ (bj)Он затворяется в уединённом обиталище: в лесу, у подножия дерева, на горе, в ущелье, в пещере на склоне холма, на кладбище, в джунглях, на открытой местности, у стога соломы.
Tassa tathāvūpakaṭṭhassa viharato satthāpi na upavadati, anuviccapi viññū sabrahmacārī na upavadanti, devatāpi na upavadanti, attāpi attānaṁ na upavadati.
tathāvūpakaṭṭhassa → tathā vūpakaṭṭhassa (bjt, th, pts) | anuviccapi → anuvicca (th, pts) | satthāpi → satthā pi (pts) | devatāpi → devatā pi (pts) | attāpi → attā pi (pts)Учитель не порицает его, его мудрые товарищи по святой жизни после изучения не порицают его, божества не порицают его, и он не порицает себя.
So satthārāpi anupavadito, anuviccapi viññūhi sabrahmacārīhi anupavadito, devatāhipi anupavadito, attanāpi attānaṁ anupavadito uttari manussadhammā alamariyañāṇadassanavisesaṁ sacchikaroti.
uttari → uttariṁ (sya-all, pts) | anuviccapi → anuvicca (bjt, th, pts) | uttari manussadhammā → uttarimanussadhammā (bjt) | attānaṁ → attā (th) | satthārāpi → satthārā pi (pts) | devatāhipi → devatāhi pi (pts) | attanāpi → attanā pi (pts)Будучи не порицаемым Учителем… собой, он реализует сверхчеловеческое состояние, исключительность в знании и видении, что достойна Благородных.
So vivicceva kāmehi vivicca akusalehi dhammehi savitakkaṁ savicāraṁ vivekajaṁ pītisukhaṁ paṭhamaṁ jhānaṁ upasampajja viharati.
vivicceva → eva (pts)Будучи отстранённым от желаний, отстранённым от неблагих состояний [ума], он входит и пребывает в первой джхане, которая сопровождается направлением и удержанием [ума на объекте медитации], с озарённостью и приятным, что возникли из-за [этой] отстранённости.
Taṁ kissa hetu?И почему?
Evañhi taṁ, bhaddāli, hoti yathā taṁ satthusāsane sikkhāya paripūrakārissa.
evañhi taṁ → evaṁhetaṁ (bj, sya-all) | yathā taṁ → yathātaṁ (bjt) | evañhi taṁ → evañhetaṁ (th) | yathā taṁ satthusāsane → yathātaṁ satthu sāsane (th) | evañhi taṁ → evaṁ h etaṁ (pts) | satthusāsane → satthusasāne (pts)Потому что так оно происходит с тем, кто исполняет тренировку в Учении Учителя.
Puna caparaṁ, bhaddāli, bhikkhu vitakkavicārānaṁ vūpasamā ajjhattaṁ sampasādanaṁ cetaso ekodibhāvaṁ avitakkaṁ avicāraṁ samādhijaṁ pītisukhaṁ dutiyaṁ jhānaṁ upasampajja viharati.
caparaṁ → ca paraṁ (pts)С угасанием направления и удержания [ума на объекте], он входит и пребывает во второй джхане, в которой наличествуют уверенность в себе и единение ума, в которой нет направления и удержания, но есть озарённость и приятное, что возникли посредством сосредоточения.
Taṁ kissa hetu?И почему?
Evañhi taṁ, bhaddāli, hoti yathā taṁ satthusāsane sikkhāya paripūrakārissa.
evañhi taṁ → evaṁ hetaṁ (bj, sya-all) | evañhi taṁ → evañhetaṁ (th) | yathā taṁ satthusāsane → yathātaṁ satthu sāsane (th) | evañhi taṁ → evaṁ h etaṁ (pts)Потому что так оно происходит с тем, кто исполняет тренировку в Учении Учителя.
Puna caparaṁ, bhaddāli, bhikkhu pītiyā ca virāgā upekkhako ca viharati, sato ca sampajāno sukhañca kāyena paṭisaṁvedeti, yaṁ taṁ ariyā ācikkhanti: ‘upekkhako satimā sukhavihārī’ti tatiyaṁ jhānaṁ upasampajja viharati.
yaṁ taṁ → yantaṁ (bjt) | caparaṁ → ca paraṁ (pts) | upekkhako → upekhako (pts) | sukhañca → sukhañ-ca (pts) | yaṁ taṁ → yan-taṁ (pts) | sukhavihārīti → sukhavihārī ti (pts)С угасанием упоения он пребывает напрямую-видящим, памятующим, сознательным, всё ещё ощущая приятное телом. Он входит и пребывает в третьей джхане, о которой Благородные говорят так: “Он напрямую-видящий, памятующий, в приятном пребывающий”.
Taṁ kissa hetu?И почему?
Evañhi taṁ, bhaddāli, hoti yathā taṁ satthusāsane sikkhāya paripūrakārissa.
evañhi taṁ → evaṁ hetaṁ (bj, sya-all) | yathā taṁ → yathātaṁ (bjt) | evañhi taṁ → evañhetaṁ (th) | yathā taṁ satthusāsane → yathātaṁ satthu sāsane (th) | evañhi taṁ → evaṁ h etaṁ (pts)Потому что так оно происходит с тем, кто исполняет тренировку в Учении Учителя.
Puna caparaṁ, bhaddāli, bhikkhu sukhassa ca pahānā dukkhassa ca pahānā pubbeva somanassadomanassānaṁ atthaṅgamā adukkhamasukhaṁ upekkhāsatipārisuddhiṁ catutthaṁ jhānaṁ upasampajja viharati.
atthaṅgamā adukkhamasukhaṁ upekkhāsatipārisuddhiṁ → atthagamā adukkhaṁ asukhaṁ upekhāsatipārisuddhiṁ (pts) | caparaṁ → ca paraṁ (pts) | pubbeva → pubbe va (pts)С оставлением приятного и боли, равно как и с предыдущим угасанием радости и грусти, он входит и пребывает в четвёртой джхане, которая является ни-болезненной-ни-приятной, характеризуется чистым памятованием из-за невозмутимости.
Taṁ kissa hetu?И почему?
Evañhi taṁ, bhaddāli, hoti yathā taṁ satthusāsane sikkhāya paripūrakārissa.
evañhi taṁ → evaṁ hetaṁ (bj, sya-all) | yathā taṁ → yathātaṁ (bjt) | evañhi taṁ → evañhetaṁ (th) | yathā taṁ satthusāsane → yathātaṁ satthu sāsane (th) | evañhi taṁ → evaṁ h etaṁ (pts)Потому что так оно происходит с тем, кто исполняет тренировку в Учении Учителя.
So evaṁ samāhite citte parisuddhe pariyodāte anaṅgaṇe vigatūpakkilese mudubhūte kammaniye ṭhite āneñjappatte pubbenivāsānussatiñāṇāya cittaṁ abhininnāmeti.
āneñjappatte → ānejjappatte (pts)Когда его ум стал таким сосредоточенным, очищенным, ярким, безупречным, избавленным от недостатков, гибким, податливым, устойчивым и непоколебимым, он направляет его к знанию воспоминаний прошлых жизней.
So anekavihitaṁ pubbenivāsaṁ anussarati, seyyathidaṁ—ekampi jātiṁ dvepi jātiyo …pe… iti sākāraṁ sauddesaṁ anekavihitaṁ pubbenivāsaṁ anussarati.
dvepi jātiyo → (sya-all) | seyyathidaṁ → seyyathīdaṁ (th) | seyyathidaṁ ekampi → seyyathīdaṁ ekam-pi (pts) | dvepi → dve pi (pts)Он вспоминает множество своих прошлых жизней – одну, две… пять… десять… пятьдесят, сто, тысячу, сто тысяч, за многие эпохи сжатия мира, за многие эпохи расширения мира, за многие эпохи сжатия и расширения мира… Так он вспоминает свои многочисленные прошлые жизни в подробностях и деталях.
Taṁ kissa hetu?И почему?
Evañhi taṁ, bhaddāli, hoti yathā taṁ satthusāsane sikkhāya paripūrakārissa.
evañhi taṁ → evaṁ hetaṁ (bj, sya-all) | evañhi taṁ → evañhetaṁ (th) | yathā taṁ satthusāsane → yathātaṁ satthu sāsane (th) | evañhi taṁ → evaṁ h etaṁ (pts)Потому что так оно происходит с тем, кто исполняет тренировку в Учении Учителя.
So evaṁ samāhite citte parisuddhe pariyodāte anaṅgaṇe vigatūpakkilese mudubhūte kammaniye ṭhite āneñjappatte sattānaṁ cutūpapātañāṇāya cittaṁ abhininnāmeti.
āneñjappatte → ānejjappatte (pts)Когда его ум стал таким сконцентрированным, очищенным, ярким, незапятнанным, лишённым нечистоты, гибким, покорённым, устойчивым и погруженным в неколебимость, он направляет к знанию смерти и перерождения существ.
So dibbena cakkhunā visuddhena atikkantamānusakena satte passati cavamāne upapajjamāne hīne paṇīte suvaṇṇe dubbaṇṇe sugate duggate yathākammūpage satte pajānāti: ‘ime vata bhonto sattā kāyaduccaritena samannāgatā …pe… vinipātaṁ nirayaṁ upapannā; ime vā pana bhonto sattā kāyasucaritena samannāgatā …pe… sugatiṁ saggaṁ lokaṁ upapannā’ti iti dibbena cakkhunā visuddhena atikkantamānusakena …pe… yathākammūpage satte pajānāti.Посредством божественного видения, очищенного и превосходящего человеческое, он видит как существа покидают жизнь и перерождаются, и он распознаёт низменных и высоких, прекрасных и уродливых, удачливых и неудачливых. Он понимает, как существа переходят [из жизни в жизнь] в соответствии с их поступками: “Эти существа, которые придерживались плохого поведения в поступках, речах и мыслях,… после смерти, родились в состоянии лишений, в плохих местах, в погибели, даже в аду. Но эти достойные существа, что имели хорошее поведение телом, речью и умом, не оскорблявшие благородных, придерживавшиеся правильных взглядов и действовавшие под влиянием правильных взглядов, с распадом тела, после смерти, родились в благих местах, даже в небесном мире.
Taṁ kissa hetu?И почему?
Evañhi taṁ, bhaddāli, hoti yathā taṁ satthusāsane sikkhāya paripūrakārissa.
evañhi taṁ → evaṁ hetaṁ (bj, sya-all) | evañhi taṁ → evañhetaṁ (th) | yathā taṁ satthusāsane → yathātaṁ satthu sāsane (th) | evañhi taṁ → evaṁ h etaṁ (pts)Потому что так оно происходит с тем, кто исполняет тренировку в Учении Учителя.
So evaṁ samāhite citte parisuddhe pariyodāte anaṅgaṇe vigatūpakkilese mudubhūte kammaniye ṭhite āneñjappatte āsavānaṁ khayañāṇāya cittaṁ abhininnāmeti.
āneñjappatte → ānejjappatte (pts)Когда его ум становится сконцентрированным, очищенным, ярким, незапятнанным, лишённым нечистоты, гибким, покорённым, устойчивым и погруженным в неколебимость, он направляет его к знанию уничтожения пятен [умственных загрязнений].
So ‘idaṁ dukkhan’ti yathābhūtaṁ pajānāti, ‘ayaṁ dukkhasamudayo’ti yathābhūtaṁ pajānāti, ‘ayaṁ dukkhanirodho’ti yathābhūtaṁ pajānāti, ‘ayaṁ dukkhanirodhagāminī paṭipadā’ti yathābhūtaṁ pajānāti;
dukkhanti → dukkhan-ti (pts) | paṭipadāti → paṭipadā ti (pts)Он 'это - боль' как-есть понимает, 'это - боли-скапливание' как-есть понимает, 'это - боли-устранение' как-есть понимает, 'это к боли-устранению ведущая практика' как-есть понимает
‘ime āsavā’ti yathābhūtaṁ pajānāti, ‘ayaṁ āsavasamudayo’ti yathābhūtaṁ pajānāti, ‘ayaṁ āsavanirodho’ti yathābhūtaṁ pajānāti, ‘ayaṁ āsavanirodhagāminī paṭipadā’ti yathābhūtaṁ pajānāti.
āsavāti → āsavā ti (pts) | paṭipadāti → paṭipadā ti (pts)Это – пятна [загрязнений ума]… Это – происхождение пятен… Это – прекращение пятен… Это – путь, ведущий к прекращению пятен”.
Tassa evaṁ jānato evaṁ passato kāmāsavāpi cittaṁ vimuccati, bhavāsavāpi cittaṁ vimuccati, avijjāsavāpi cittaṁ vimuccati.
vimuccati → vimuccati diṭṭhāsavāpi cittaṁ vimuccati (sya-all) | kāmāsavāpi → kāmāsavā pi (pts) | bhavāsavāpi → bhavāsavā pi (pts) | avijjāsavāpi → avijjāsavā pi (pts)Когда он знает и видит так, его ум освобождается от пятна желания, от пятна существования, от пятна неведения.
Vimuttasmiṁ vimuttamiti ñāṇaṁ hoti.
vimuttamiti → vimuttam-iti (pts)Когда он освободился, приходит знание: “Он освобождён”.
‘Khīṇā jāti, vusitaṁ brahmacariyaṁ, kataṁ karaṇīyaṁ, nāparaṁ itthattāyā’ti pajānāti.Он понимает: “Рождение уничтожено, святая жизнь прожита, сделано то, что следовало сделать, не будет более появления в каком-либо состоянии существования”.
Taṁ kissa hetu?И почему?
Evañhi taṁ, bhaddāli, hoti yathā taṁ satthusāsane sikkhāya paripūrakārissā”ti.
evañhi taṁ → evaṁ hetaṁ (bj, sya-all) | evañhi taṁ → evañhetaṁ (th) | yathā taṁ satthusāsane → yathātaṁ satthu sāsane (th) | evañhi taṁ → evaṁ h etaṁ (pts)Потому что так оно происходит с тем, кто не исполняет тренировку в Учении Учителя.
Evaṁ vutte, āyasmā bhaddāli bhagavantaṁ etadavoca:
etadavoca → etad-avoca (pts)Когда так было сказано, уважаемый Бхаддали сказал Благословенному:
“ko nu kho, bhante, hetu, ko paccayo yena midhekaccaṁ bhikkhuṁ pasayha pasayha kāraṇaṁ karonti?
pasayha pasayha → pavayha pavayha (bj, sya-all, km, pts1ed) | pasayha pasayha → pavayha pavayha (pts) | pasayha → pavayha pavayha (cck: sī. syā. kaṁ. pī.) | yena midhekaccaṁ → yenamidhekaccaṁ (bjt, th) | yena midhekaccaṁ → yena-m-idh ekaccaṁ (pts)“Почтенный, в чём условие, в чём причина, почему в отношении некоторого монаха предпринимают меры посредством постоянного делания ему замечаний?
Ko pana, bhante, hetu, ko paccayo yena midhekaccaṁ bhikkhuṁ no tathā pasayha pasayha kāraṇaṁ karontī”ti?
pasayha pasayha → pavayha pavayha (bj, sya-all, pts) | pavayha → pasayha pasayha (bj: machasaṁ) | yena midhekaccaṁ → yenamidhekaccaṁ (bjt, th) | yena midhekaccaṁ → yena-m-idh ekaccaṁ (pts)В чём условие, в чём причина, почему в отношении некоторого монаха не предпринимают меры посредством постоянного делания ему замечаний?”
“Idha, bhaddāli, ekacco bhikkhu abhiṇhāpattiko hoti āpattibahulo.“Бхаддали, бывает так, когда некий монах является постоянным нарушителем с многочисленными нарушениями [монашеских правил].
So bhikkhūhi vuccamāno aññenaññaṁ paṭicarati, bahiddhā kathaṁ apanāmeti, kopañca dosañca appaccayañca pātukaroti, na sammā vattati, na lomaṁ pāteti, na netthāraṁ vattati, ‘yena saṅgho attamano hoti taṁ karomī’ti nāha.
netthāraṁ → nitthāraṁ (sya-all, pts) | saṅgho → saṁgho (ms2005) | aññenaññaṁ → aññen aññaṁ (pts) | kopañca dosañca appaccayañca → kopañ-ca dosañ-ca appaccayañ-ca (pts) | nāha → n āha (pts)Когда монахи его поправляют, он отвечает уклончиво, переводит обсуждение на другую тему, выражает беспокойство, ненависть и горечь. Он не поступает правильно, не выполняет указаний, не очищает себя, не говорит: “Почему бы мне не поступать так, чтобы община была бы удовлетворена?”
Tatra, bhaddāli, bhikkhūnaṁ evaṁ hoti:В таком случае монахи говорят:
‘ayaṁ kho, āvuso, bhikkhu abhiṇhāpattiko āpattibahulo.“Этот монах является постоянным нарушителем с многочисленными нарушениями [монашеских правил].
So bhikkhūhi vuccamāno aññenaññaṁ paṭicarati, bahiddhā kathaṁ apanāmeti, kopañca dosañca appaccayañca pātukaroti, na sammā vattati, na lomaṁ pāteti, na netthāraṁ vattati, “yena saṅgho attamano hoti taṁ karomī”ti nāha.
netthāraṁ → nitthāraṁ (sya-all, pts) | saṅgho → saṁgho (ms2005) | karomīti → karomī ti (ms2005) | aññenaññaṁ → aññen aññaṁ (pts) | kopañca dosañca appaccayañca → kopañ-ca dosañ-ca appaccayañ-ca (pts)Когда монахи его поправляют, он отвечает уклончиво, переводит обсуждение на другую тему, выражает беспокойство, ненависть и горечь. Он не поступает правильно, не выполняет указаний, не очищает себя, не говорит: “Почему бы мне не поступать так, чтобы община была бы удовлетворена?”
Sādhu vatāyasmanto imassa bhikkhuno tathā tathā upaparikkhatha yathāssidaṁ adhikaraṇaṁ na khippameva vūpasameyyā’ti.
yathāssidaṁ → yathayidaṁ (sya-all, km, mr) | yathāssidaṁ → yathayidaṁ (bj: syā) | yathāssidaṁ → yathayidaṁ (cck: syā. kaṁ. ka.) | yathayidaṁ → yathāssidaṁ (sya-all: sī. yu.) | vūpasameyyāti → vūpasammeyyāti (th) | vatāyasmanto → vat āyasmanto (pts) | yathāssidaṁ → yathā ss idaṁ (pts) | khippameva vūpasameyyāti → khippam-eva vūpasammeyyāti (pts)Было бы хорошо, если бы уважаемые изучали этого монаха так, чтобы эта тяжба против него не разрешилась бы слишком быстро”.
Tassa kho evaṁ, bhaddāli, bhikkhuno bhikkhū tathā tathā upaparikkhanti yathāssidaṁ adhikaraṇaṁ na khippameva vūpasammati.
evaṁ → etaṁ (bj, pts) | yathāssidaṁ → yathayidaṁ (sya-all) | yathāssidaṁ → yathayidaṁ (bj: syā) | yathāssidaṁ → yathā ss idaṁ (pts) | khippameva → khippam-eva (pts)И монахи изучают его так, чтобы тяжба против него разрешилась бы слишком быстро.
Idha pana, bhaddāli, ekacco bhikkhu abhiṇhāpattiko hoti āpattibahulo.Но бывает так, когда некий монах является постоянным нарушителем с многочисленными нарушениями [монашеских правил].
So bhikkhūhi vuccamāno nāññenaññaṁ paṭicarati, bahiddhā kathaṁ na apanāmeti, na kopañca dosañca appaccayañca pātukaroti, sammā vattati, lomaṁ pāteti, netthāraṁ vattati, ‘yena saṅgho attamano hoti taṁ karomī’ti āha.
netthāraṁ → nitthāraṁ (sya-all, pts) | + → na (bjt, pts) | saṅgho → saṁgho (ms2005) | nāññenaññaṁ → nāññen aññaṁ (pts) | kopañca → kopañ-ca (pts) | appaccayañca → appaccayañ-ca (pts)Когда монахи его поправляют, он не отвечает уклончиво, не переводит обсуждение на другую тему, Не выражает беспокойство, ненависть и горечь. Он поступает правильно, выполняет указания, очищает себя, говорит: “Почему бы мне не поступать так, чтобы община была бы удовлетворена?”
Tatra, bhaddāli, bhikkhūnaṁ evaṁ hoti:В таком случае монахи говорят:
‘ayaṁ kho, āvuso, bhikkhu abhiṇhāpattiko āpattibahulo.“Этот монах является постоянным нарушителем с многочисленными нарушениями [монашеских правил].
So bhikkhūhi vuccamāno nāññenaññaṁ paṭicarati, bahiddhā kathaṁ na apanāmeti, na kopañca dosañca appaccayañca pātukaroti, sammā vattati, lomaṁ pāteti, netthāraṁ vattati, “yena saṅgho attamano hoti taṁ karomī”ti āha.
netthāraṁ → nitthāraṁ (sya-all, pts) | + → na (bjt, pts) | saṅgho → saṁgho (ms2005) | karomīti → karomī ti (ms2005) | nāññenaññaṁ → nāññen aññaṁ (pts) | kopañca dosañca appaccayañca → kopañ-ca dosañ-ca appaccayañ-ca (pts)Когда монахи его поправляют, он не отвечает уклончиво, не переводит обсуждение на другую тему, Не выражает беспокойство, ненависть и горечь. Он поступает правильно, выполняет указания, очищает себя, говорит: “Почему бы мне не поступать так, чтобы община была бы удовлетворена?”
Sādhu vatāyasmanto, imassa bhikkhuno tathā tathā upaparikkhatha yathāssidaṁ adhikaraṇaṁ khippameva vūpasameyyā’ti.
yathāssidaṁ → yathayidaṁ (sya-all) | yathāssidaṁ → yathayidaṁ (bj: syā) | vūpasameyyāti → vūpasammeyyāti (th) | vatāyasmanto → vat āyasmanto (pts) | yathāssidaṁ → yathā ss idaṁ (pts) | khippameva vūpasameyyāti → khippam-eva vūpasammeyyāti (pts)“Было бы хорошо, если бы уважаемые изучали этого монаха так, чтобы эта тяжба против него разрешилась бы быстро”.
Tassa kho evaṁ, bhaddāli, bhikkhuno bhikkhū tathā tathā upaparikkhanti yathāssidaṁ adhikaraṇaṁ khippameva vūpasammati.
evaṁ → etaṁ (bj, pts) | yathāssidaṁ → yathayidaṁ (sya-all) | yathāssidaṁ → yathayidaṁ (bj: syā) | yathāssidaṁ → yathā ss idaṁ (pts) | khippameva → khippam-eva (pts)И монахи изучают его так, чтобы тяжба против него разрешилась бы слишком быстро.
Idha, bhaddāli, ekacco bhikkhu adhiccāpattiko hoti anāpattibahulo.Бывает так, когда некий монах является нечастым нарушителем без многочисленных нарушений.
So bhikkhūhi vuccamāno aññenaññaṁ paṭicarati, bahiddhā kathaṁ apanāmeti, kopañca dosañca appaccayañca pātukaroti, na sammā vattati, na lomaṁ pāteti, na netthāraṁ vattati, ‘yena saṅgho attamano hoti taṁ karomī’ti nāha.
netthāraṁ → nitthāraṁ (sya-all, pts) | saṅgho → saṁgho (ms2005) | aññenaññaṁ → aññen aññaṁ (pts) | kopañca dosañca appaccayañca → kopañ-ca dosañ-ca appaccayañ-ca (pts) | nāha → n āha (pts)Когда монахи его поправляют, он отвечает уклончиво, переводит обсуждение на другую тему…
Tatra, bhaddāli, bhikkhūnaṁ evaṁ hoti:В таком случае монахи говорят:
‘ayaṁ kho, āvuso, bhikkhu adhiccāpattiko anāpattibahulo.“Этот монах является нечастым нарушителем без многочисленных нарушений.
So bhikkhūhi vuccamāno aññenaññaṁ paṭicarati, bahiddhā kathaṁ apanāmeti, kopañca dosañca appaccayañca pātukaroti, na sammā vattati, na lomaṁ pāteti, na netthāraṁ vattati, “yena saṅgho attamano hoti taṁ karomī”ti nāha.
netthāraṁ → nitthāraṁ (sya-all, pts) | saṅgho → saṁgho (ms2005) | karomīti → karomī ti (ms2005) | aññenaññaṁ → aññen aññaṁ (pts) | kopañca dosañca appaccayañca → kopañ-ca dosañ-ca appaccayañ-ca (pts) | nāha → n āha (pts)Когда монахи его поправляют, он отвечает уклончиво, переводит обсуждение на другую тему…
Sādhu vatāyasmanto, imassa bhikkhuno tathā tathā upaparikkhatha yathāssidaṁ adhikaraṇaṁ na khippameva vūpasameyyā’ti.
yathāssidaṁ → yathayidaṁ (sya-all) | vūpasameyyāti → vūpasammeyyāti (th) | vatāyasmanto → vat āyasmanto (pts) | yathāssidaṁ → yathā ss idaṁ (pts) | khippameva vūpasameyyāti → khippam-eva vūpasammeyyāti (pts)Было бы хорошо, если бы уважаемые изучали этого монаха так, чтобы эта тяжба против него не разрешилась бы слишком быстро”.
Tassa kho evaṁ, bhaddāli, bhikkhuno bhikkhū tathā tathā upaparikkhanti yathāssidaṁ adhikaraṇaṁ na khippameva vūpasammati.
evaṁ → etaṁ (bj, pts) | yathāssidaṁ → yathayidaṁ (sya-all) | yathāssidaṁ → yathā ss idaṁ (pts) | khippameva → khippam-eva (pts)И монахи изучают его так, чтобы тяжба против него разрешилась бы слишком быстро.
Idha pana, bhaddāli, ekacco bhikkhu adhiccāpattiko hoti anāpattibahulo.Бывает так, когда некий монах является нечастым нарушителем без многочисленных нарушений.
So bhikkhūhi vuccamāno nāññenaññaṁ paṭicarati, na bahiddhā kathaṁ apanāmeti, na kopañca dosañca appaccayañca pātukaroti, sammā vattati, lomaṁ pāteti, netthāraṁ vattati, ‘yena saṅgho attamano hoti taṁ karomī’ti āha.
netthāraṁ → nitthāraṁ (sya-all, pts) | saṅgho → saṁgho (ms2005) | nāññenaññaṁ → nāññen aññaṁ (pts) | kopañca dosañca appaccayañca → kopañ-ca dosañ-ca appaccayañ-ca (pts)Когда монахи его поправляют, он не отвечает уклончиво, не переводит обсуждение на другую тему…
Tatra, bhaddāli, bhikkhūnaṁ evaṁ hoti:В таком случае монахи говорят:
‘ayaṁ kho, āvuso, bhikkhu adhiccāpattiko anāpattibahulo.“Этот монах является нечастым нарушителем без многочисленных нарушений.
So bhikkhūhi vuccamāno nāññenaññaṁ paṭicarati, na bahiddhā kathaṁ apanāmeti, na kopañca dosañca appaccayañca pātukaroti, sammā vattati, lomaṁ pāteti, netthāraṁ vattati, “yena saṅgho attamano hoti taṁ karomī”ti āha.
netthāraṁ → nitthāraṁ (sya-all, pts) | saṅgho → saṁgho (ms2005) | karomīti → karomī ti (ms2005) | nāññenaññaṁ → nāññen aññaṁ (pts) | kopañca dosañca appaccayañca → kopañ-ca dosañ-ca appaccayañ-ca (pts)Когда монахи его поправляют, он не отвечает уклончиво, не переводит обсуждение на другую тему…
Sādhu vatāyasmanto, imassa bhikkhuno tathā tathā upaparikkhatha yathāssidaṁ adhikaraṇaṁ khippameva vūpasameyyā’ti.
yathāssidaṁ → yathayidaṁ (sya-all) | sādhu vatāyasmanto → sādhuvatāyasmanto (bjt) | vūpasameyyāti → vūpasammeyyāti (th) | vatāyasmanto → vat āyasmanto (pts) | yathāssidaṁ → yathā ss idaṁ (pts) | khippameva vūpasameyyāti → khippam-eva vūpasammeyyāti (pts)“Было бы хорошо, если бы уважаемые изучали этого монаха так, чтобы эта тяжба против него разрешилась бы быстро”.
Tassa kho evaṁ, bhaddāli, bhikkhuno bhikkhū tathā tathā upaparikkhanti yathāssidaṁ adhikaraṇaṁ khippameva vūpasammati.
evaṁ → etaṁ (bj, pts) | yathāssidaṁ → yathayidaṁ (sya-all) | vūpasammati → vapasammati (sya-all) | yathāssidaṁ → yathā ss idaṁ (pts) | khippameva → khippam-eva (pts)И монахи изучают его так, чтобы тяжба против него разрешилась бы слишком быстро.
Idha, bhaddāli, ekacco bhikkhu saddhāmattakena vahati pemamattakena.Бывает так, когда некий монах совершенствуется за счёт некоторой доли веры и любви.
Tatra, bhaddāli, bhikkhūnaṁ evaṁ hoti:В таком случае монахи говорят:
‘ayaṁ kho, āvuso, bhikkhu saddhāmattakena vahati pemamattakena.“Товарищи, этот монах совершенствуется за счёт некоторой доли веры и любви.
Sace mayaṁ imaṁ bhikkhuṁ pasayha pasayha kāraṇaṁ karissāma—
pasayha pasayha → pavayha pavayha (bj, sya-all, pts) | karissāma → kāressāma (sya-all) | pavayha → pasayha pasayha (bj: machasaṁ)Если бы мы предпринимали меры в отношении него посредством постоянного делания ему замечаний,
mā yampissa taṁ saddhāmattakaṁ pemamattakaṁ tamhāpi parihāyī’ti.
mā yampissa → māyampissa (bjt) | yampissa → yaṁ pi ssa (pts) | tamhāpi → tamhā pi (pts)могло бы так случиться, что он утратил эту долю веры и любви”.
Seyyathāpi, bhaddāli, purisassa ekaṁ cakkhuṁ, tassa mittāmaccā ñātisālohitā taṁ ekaṁ cakkhuṁ rakkheyyuṁ:
seyyathāpi → seyyathā pi (pts)Это как если бы у человека был бы только один глаз. Огда его друзья, товарищи, близкие и родственники охраняли бы его глаз, думая:
‘mā yampissa taṁ ekaṁ cakkhuṁ tamhāpi parihāyī’ti;
yampissa → yaṁ pi ssa (pts) | tamhāpi → tamhā pi (pts)“Пусть он не потеряет этот свой единственный глаз”.
evameva kho, bhaddāli, idhekacco bhikkhu saddhāmattakena vahati pemamattakena.
evameva → evam-eva (pts) | idhekacco → idh ekacco (pts)Точно так же, бывает так, когда некий монах совершенствуется за счёт некоторой доли веры и любви.
Tatra, bhaddāli, bhikkhūnaṁ evaṁ hoti:В таком случае монахи говорят:
‘ayaṁ kho, āvuso, bhikkhu saddhāmattakena vahati pemamattakena.“Товарищи, этот монах совершенствуется за счёт некоторой доли веры и любви.
Sace mayaṁ imaṁ bhikkhuṁ pasayha pasayha kāraṇaṁ karissāma—
pasayha pasayha → pavayha pavayha (bj, sya-all) | karissāma → kāressāma (sya-all) | pasayha pasayha kāraṇaṁ → pavayha pavayha kāranaṁ (pts) | pavayha → pasayha pasayha (bj: machasaṁ)Если бы мы предпринимали меры в отношении него посредством постоянного делания ему замечаний,
mā yampissa taṁ saddhāmattakaṁ pemamattakaṁ tamhāpi parihāyī’ti.
mā yampissa → māyampissa (bjt) | yampissa → yaṁ pi ssa (pts) | tamhāpi → tamhā pi (pts)могло бы так случиться, что он утратил эту долю веры и любви”.
Ayaṁ kho, bhaddāli, hetu ayaṁ paccayo yena midhekaccaṁ bhikkhuṁ pasayha pasayha kāraṇaṁ karonti.
pasayha pasayha → pavayha pavayha (bj, sya-all, pts) | karonti → kārenti (sya-all) | yena midhekaccaṁ → yenamidhekaccaṁ (bjt, th) | yena midhekaccaṁ → yena-m-idh ekaccaṁ (pts)Вот в чём условие, в чём причина, почему в отношении некоторого монаха предпринимают меры посредством постоянного делания ему замечаний.
Ayaṁ pana, bhaddāli, hetu ayaṁ paccayo, yena midhekaccaṁ bhikkhuṁ no tathā pasayha pasayha kāraṇaṁ karontī”ti.
pasayha pasayha → pavayha pavayha (bj, sya-all, pts) | no → na (sya-all) | karontīti → kārentīti (sya-all) | yena midhekaccaṁ → yenamidhekaccaṁ (bjt, th) | yena midhekaccaṁ → yena-m idh ekaccaṁ (pts)И вот в чём условие, в чём причина, почему в отношении некоторого монаха не предпринимают меры посредством постоянного делания ему замечаний”.
“Ko nu kho, bhante, hetu, ko paccayo yena pubbe appatarāni ceva sikkhāpadāni ahesuṁ bahutarā ca bhikkhū aññāya saṇṭhahiṁsu?
ceva → eva (pts)“Почтенный, в чём условие, в чём причина, почему прежде было меньше правил [монашеской] тренировки, но больше монахов становилось утверждёнными в окончательном знании?
Ko pana, bhante, hetu, ko paccayo yena etarahi bahutarāni ceva sikkhāpadāni honti appatarā ca bhikkhū aññāya saṇṭhahantī”ti?
yena etarahi → yenetarahi (bj, sya-all) | honti → ahesuṁ (sya-all) | yena → yen (pts) | ceva → eva (pts)В чём условие, в чём причина, почему сейчас больше правил тренировки, но меньше монахов становятся утверждёнными в окончательном знании?”
“Evametaṁ, bhaddāli, hoti sattesu hāyamānesu, saddhamme antaradhāyamāne, bahutarāni ceva sikkhāpadāni honti appatarā ca bhikkhū aññāya saṇṭhahantīti.
evametaṁ → evaṁ hetaṁ (bj, sya-all) | saṇṭhahantīti → saṇṭhahanti (bj, sya-all, pts) | evametaṁ → evañhetaṁ (th) | evametaṁ → evaṁ h etaṁ (pts) | ceva → eva (pts)“Именно так оно, Бхаддали. Когда существа деградируют и подлинная Дхамма исчезает, тогда имеется больше правил тренировки, но меньше монахов становятся утверждёнными в окончательном знании.
Na tāva, bhaddāli, satthā sāvakānaṁ sikkhāpadaṁ paññāpeti yāva na idhekacce āsavaṭṭhānīyā dhammā saṅghe pātubhavanti.
āsavaṭṭhānīyā → āsavaṭṭhāniyā (bjt) | saṅghe → saṁghe (ms2005) | idhekacce āsavaṭṭhānīyā → idh ekacce āsavaṭṭhāniyā (pts)Учитель не устанавливает правило тренировки для учеников до тех пор, пока основания для пятен [умственных загрязнений] не проявляются здесь, в Сангхе.
Yato ca kho, bhaddāli, idhekacce āsavaṭṭhānīyā dhammā saṅghe pātubhavanti, atha satthā sāvakānaṁ sikkhāpadaṁ paññāpeti tesaṁyeva āsavaṭṭhānīyānaṁ dhammānaṁ paṭighātāya.
āsavaṭṭhānīyā → āsavaṭṭhāniyā (bjt) | tesaṁyeva āsavaṭṭhānīyānaṁ → tesaṁ yeva āsavaṭṭhāniyānaṁ (bjt, pts) | saṅghe → saṁghe (ms2005) | idhekacce āsavaṭṭhānīyā → idh ekacce āsavaṭṭhāniyā (pts)Но когда здесь, в Сангхе, проявляются основания для пятен, тогда Учитель устанавливает правило тренировки для учеников с целью удержания на расстоянии тех явлений, что являются основой для пятен.
Na tāva, bhaddāli, idhekacce āsavaṭṭhānīyā dhammā saṅghe pātubhavanti yāva na saṅgho mahattaṁ patto hoti.
āsavaṭṭhānīyā → āsavaṭṭhāniyā (bjt) | saṅghe → saṁghe (ms2005) | saṅgho → saṁgho (ms2005) | idhekacce āsavaṭṭhānīyā → idh ekacce āsavaṭṭhāniyā (pts)Те вещи, которые являются основанием для пятен, не проявляются здесь, в Сангхе, до тех пор, пока Сангха не достигла большого размера,
Yato ca kho, bhaddāli, saṅgho mahattaṁ patto hoti, atha idhekacce āsavaṭṭhānīyā dhammā saṅghe pātubhavanti.
āsavaṭṭhānīyā → āsavaṭṭhāniyā (bjt) | saṅgho → saṁgho (ms2005) | saṅghe → saṁghe (ms2005) | idhekacce āsavaṭṭhānīyā → idh ekacce āsavaṭṭhāniyā (pts)
Atha satthā sāvakānaṁ sikkhāpadaṁ paññāpeti tesaṁyeva āsavaṭṭhānīyānaṁ dhammānaṁ paṭighātāya.
tesaṁyeva āsavaṭṭhānīyānaṁ → tesaṁ yeva āsavaṭṭhāniyānaṁ (bjt, pts)
Na tāva, bhaddāli, idhekacce āsavaṭṭhānīyā dhammā saṅghe pātubhavanti yāva na saṅgho lābhaggaṁ patto hoti, yasaggaṁ patto hoti, bāhusaccaṁ patto hoti, rattaññutaṁ patto hoti.
rattaññutaṁ → rattaññūtaṁ (pts) | āsavaṭṭhānīyā → āsavaṭṭhāniyā (bjt) | saṅghe → saṁghe (ms2005) | saṅgho → saṁgho (ms2005) | idhekacce āsavaṭṭhānīyā → idh ekacce āsavaṭṭhāniyā (pts)обилия мирских обретений, длительной славы, великой учёности и выслуги.
Yato ca kho, bhaddāli, saṅgho rattaññutaṁ patto hoti, atha idhekacce āsavaṭṭhānīyā dhammā saṅghe pātubhavanti, atha satthā sāvakānaṁ sikkhāpadaṁ paññāpeti tesaṁyeva āsavaṭṭhānīyānaṁ dhammānaṁ paṭighātāya.
rattaññutaṁ → rattaññūtaṁ (pts) | āsavaṭṭhānīyā → āsavaṭṭhāniyā (bjt) | tesaṁyeva āsavaṭṭhānīyānaṁ → tesaṁ yeva āsavaṭṭhāniyānaṁ (bjt, pts) | saṅgho → saṁgho (ms2005) | saṅghe → saṁghe (ms2005) | idhekacce āsavaṭṭhānīyā → idh ekacce āsavaṭṭhāniyā (pts)Но когда здесь, в Сангхе, проявляются основания для пятен, тогда Учитель устанавливает правило тренировки для учеников с целью удержания на расстоянии от оснований для пятен.
Appakā kho tumhe, bhaddāli, tena samayena ahuvattha yadā vo ahaṁ ājānīyasusūpamaṁ dhammapariyāyaṁ desesiṁ.Вас было несколько, Бхаддали, когда я учил изложению Дхаммы посредством метафоры о молодом чистокровном жеребце.
Taṁ sarasi bhaddālī”ti?
sarasi → sarasi tvaṁ (bj, sya1ed, sya2ed, pts1ed); sarasi taṁ (?) | taṁ → (bj, pts) | sarasi → sarasi tvaṁ (sya-all, pts) | tvaṁ → taṁ sarasi (bj: machasaṁ, syā) | sarasi → sarasi tvaṁ (cck: sī. pī.); sarasi taṁ (cck: ?)Помнишь ли ты это, Бхаддали?”
“No hetaṁ, bhante”.
hetaṁ → h etaṁ (pts)“Нет, почтенный”.
“Tatra, bhaddāli, kaṁ hetuṁ paccesī”ti?
kaṁ → kiṁ (sya-all)“И как ты думаешь, по какой причине [ты не помнишь этого]”?
“So hi nūnāhaṁ, bhante, dīgharattaṁ satthusāsane sikkhāya aparipūrakārī ahosin”ti.
satthusāsane → satthu sāsane (th) | ahosinti → ahosin-ti (pts)“Почтенный, долгое время я был тем, кто не исполняет тренировку в Учении Учителя”.
“Na kho, bhaddāli, eseva hetu, esa paccayo.
eseva → es eva (pts)“Это не единственное условие или причина.
Api ca me tvaṁ, bhaddāli, dīgharattaṁ cetasā cetoparicca vidito:
cetoparicca → ceto paricca (bjt, th, pts) | api ca → apica (th)Охватив твой ум своим умом, долгое время я знал о тебе следующее:
‘na cāyaṁ moghapuriso mayā dhamme desiyamāne aṭṭhiṁ katvā manasi katvā sabbacetaso samannāharitvā ohitasoto dhammaṁ suṇātī’ti.
sabbacetaso → sabbaṁ cetaso (mr) | aṭṭhiṁ katvā manasi katvā → aṭṭhikatvā manasikatvā (bj, sya-all, pts) | na cāyaṁ → navāyaṁ (sya-all) | cāyaṁ → vāyaṁ (pts) | nacāyaṁ → na cāyaṁ (bj: PTS) | aṭṭhikatvā → aṭṭhiṁ katvā (bj: machasaṁ) | sabbacetaso → sabbaṁ cetaso (cck: ka.)Когда я обучаю Дхамме, этот пустоголовый человек не принимает это во внимание, не уделяет этому внимания, не вовлекается в это всем своим умом, не слушает Дхамму, охотно склоняя к ней ухо”.
Api ca te ahaṁ, bhaddāli, ājānīyasusūpamaṁ dhammapariyāyaṁ desessāmi.
desessāmi → desissāmi (bj, sya-all, pts) | api ca → apica (th)Тем не менее, Бхаддали, я научу тебя изложению Дхаммы посредством метафоры о молодом чистокровном жеребце.
Taṁ suṇāhi, sādhukaṁ manasi karohi; bhāsissāmī”ti.
manasi karohi → manasikarohi (bjt, th)Слушай внимательно то, о чём я буду говорить”.
“Evaṁ, bhante”ti kho āyasmā bhaddāli bhagavato paccassosi.
bhanteti → bhante ti (pts)“Да, почтенный” – ответил уважаемый Бхаддали.
Bhagavā etadavoca:
etadavoca → etad-avoca (pts)Благословенный сказал следующее:
“Seyyathāpi, bhaddāli, dakkho assadamako bhadraṁ assājānīyaṁ labhitvā paṭhameneva mukhādhāne kāraṇaṁ kāreti.
seyyathāpi → seyyathā pi (pts) | paṭhameneva → paṭhamen eva (pts)“Это как, Бхаддали, умный объездчик лошадей приобретает отличного чистокровного жеребёнка. Вначале он делает так, что тот привыкает носить удила.
Tassa mukhādhāne kāraṇaṁ kāriyamānassa hontiyeva visūkāyitāni visevitāni vipphanditāni kānici kānici, yathā taṁ akāritapubbaṁ kāraṇaṁ kāriyamānassa.
yathā taṁ → yathātaṁ (th) | hontiyeva → honti yeva (pts)Когда идёт процесс привыкания жеребёнка ко всем этим вещам, поскольку он делает то, чего прежде никогда не делал, он проявляет некоторое искривление, извилистость, колебание.
So abhiṇhakāraṇā anupubbakāraṇā tasmiṁ ṭhāne parinibbāyati.Но из-за частых повторений и постепенной практики он становится спокойным в этом действии.
Yato kho, bhaddāli, bhadro assājānīyo abhiṇhakāraṇā anupubbakāraṇā tasmiṁ ṭhāne parinibbuto hoti, tamenaṁ assadamako uttari kāraṇaṁ kāreti yugādhāne.
uttari → uttariṁ (bj, sya-all, pts) | uttariṁ → uttari (bj: machasaṁ) | tamenaṁ → tam-enaṁ (pts)Когда жеребёнок стал спокойным в этом действии, объездчик лошадей делает так, что тот привыкает носить упряжь.
Tassa yugādhāne kāraṇaṁ kāriyamānassa hontiyeva visūkāyitāni visevitāni vipphanditāni kānici kānici, yathā taṁ akāritapubbaṁ kāraṇaṁ kāriyamānassa.
yathā taṁ → yathātaṁ (th) | hontiyeva → honti yeva (pts)Когда идёт процесс привыкания жеребёнка ко всем этим вещам, поскольку он делает то, чего прежде никогда не делал, он проявляет некоторое искривление, извилистость, колебание.
So abhiṇhakāraṇā anupubbakāraṇā tasmiṁ ṭhāne parinibbāyati.Но из-за частых повторений и постепенной практики он становится спокойным в этом действии.
Yato kho, bhaddāli, bhadro assājānīyo abhiṇhakāraṇā anupubbakāraṇā tasmiṁ ṭhāne parinibbuto hoti, tamenaṁ assadamako uttari kāraṇaṁ kāreti anukkame maṇḍale khurakāse dhāve davatte rājaguṇe rājavaṁse uttame jave uttame haye uttame sākhalye.
davatte → ravatthe (si, cck, sya1ed, km, pts1ed); varatthe (sya2ed) | khurakāse → khurakāye (si, pts1ed) | uttari → uttariṁ (bj, sya-all, pts) | davatte → ravatthe (bj, pts); varatthe (sya-all) | khurakāse → khurakāye (pts) | uttariṁ → uttari (bj: machasaṁ) | khurakāse → khurakāye (bj: sīmu8, PTS) | dhāve → dhāvane (bj: __pu__) | ravatthe → davatthe (bj: sīmu8, machasaṁ) | khurakāse → khurakāye (cck: sī. pī.) | davatte → ravatthe (cck: sī. syā. kaṁ. pī.)Когда жеребёнок стал спокойным в этом действии, объездчик лошадей делает так, чтобы тот держал шаг, бегал по кругу, гарцевал, галопировал, нёсся во весь опор, [тренирует его] в царских качествах, в царском наследии, в высочайшей скорости, в высочайшей проворности, в высочайшей покорности.
Tassa uttame jave uttame haye uttame sākhalye kāraṇaṁ kāriyamānassa hontiyeva visūkāyitāni visevitāni vipphanditāni kānici kānici, yathā taṁ akāritapubbaṁ kāraṇaṁ kāriyamānassa.
visevitāni → visevitānī (pts) | yathā taṁ → yathātaṁ (th) | hontiyeva → honti yeva (pts)Когда идёт процесс привыкания жеребёнка ко всем этим вещам, поскольку он делает то, чего прежде никогда не делал, он проявляет некоторое искривление, извилистость, колебание.
So abhiṇhakāraṇā anupubbakāraṇā tasmiṁ ṭhāne parinibbāyati.Но из-за частых повторений и постепенной практики он становится спокойным в этом действии.
Yato kho, bhaddāli, bhadro assājānīyo abhiṇhakāraṇā anupubbakāraṇā tasmiṁ ṭhāne parinibbuto hoti, tamenaṁ assadamako uttari vaṇṇiyañca pāṇiyañca anuppavecchati.
pāṇiyañca → valiyañca (bj, pts1ed); baliyaṁ ca (sya-all, km) | yato → yato ca (bj, pts) | uttari → uttariṁ (bj, pts) | pāṇiyañca → valiyañca (pts) | uttariṁ → uttari (bj: machasaṁ) | valiyañca → pāṇiyañca (bj: machasaṁ) | pāṇiyañca → valiyañca (cck: sī. pī.); baliyañca (cck: syā. kaṁ.) | uttari vaṇṇiyañca pāṇiyañca → uttariṁ vaṇṇiyaṁ ca baliyaṁ ca (th) | tamenaṁ → tam-enaṁ (pts) | uttari vaṇṇiyañca pāṇiyañca → uttariṁ vaṇṇiyañ-ca valiyañ-ca (pts)Когда жеребёнок стал спокойным в этих действиях, объездчик лошадей далее вознаграждает его растиранием и разглаживанием.
Imehi kho, bhaddāli, dasahaṅgehi samannāgato bhadro assājānīyo rājāraho hoti rājabhoggo rañño aṅganteva saṅkhyaṁ gacchati.
saṅkhyaṁ → saṅkhaṁ (bj) | aṅganteva → aṅgantveva (sya-all) | aṅganteva saṅkhyaṁ → aṅgant eva saṅkhaṁ (pts) | dasahaṅgehi → dasah aṅgehi (pts) | aṅganteva saṅkhyaṁ → aṅgan-t eva saṅkhaṁ (pts)Когда отличный чистокровный жеребёнок обладает этими десятью аспектами, он достоин царя, достоин царской службы, считается одним из аспектов царя.
Evameva kho, bhaddāli, dasahi dhammehi samannāgato bhikkhu āhuneyyo hoti pāhuneyyo dakkhiṇeyyo añjalikaraṇīyo anuttaraṁ puññakkhettaṁ lokassa.
lokassa → lokassāti (sya-all) | dakkhiṇeyyo → dakkhiṇeyye (pts) | evameva → evam-eva (pts)Точно так же, Бхаддали, когда монах обладает десятью качествами, он достоин даров, достоин гостеприимства, достоин подношений, достоин почтительного приветствия – непревзойдённое поле заслуг для мира.
Katamehi dasahi?Какими десятью?
Idha, bhaddāli, bhikkhu asekhāya sammādiṭṭhiyā samannāgato hoti, asekhena sammāsaṅkappena samannāgato hoti, asekhāya sammāvācāya samannāgato hoti, asekhena sammākammantena samannāgato hoti, asekhena sammāājīvena samannāgato hoti, asekhena sammāvāyāmena samannāgato hoti, asekhāya sammāsatiyā samannāgato hoti, asekhena sammāsamādhinā samannāgato hoti, asekhena sammāñāṇena samannāgato hoti, asekhāya sammāvimuttiyā samannāgato hoti—
sammāsaṅkappena → sammāsaṅkhappena (pts) | asekhāya → asekkhāya (bjt) | asekhena → asekkhena (bjt)Вот, Бхаддали, монах обладает: правильным взглядом того, кто вышел за пределы тренировки, правильным устремлением…, правильной речью…, правильными действиями…, правильными средствами к жизни…, правильным усилием…, правильным памятованием…, правильным сосредоточением…, правильным знанием…, правильным освобождением того, кто вышел за пределы тренировки.
imehi kho, bhaddāli, dasahi dhammehi samannāgato bhikkhu āhuneyyo hoti pāhuneyyo dakkhiṇeyyo añjalikaraṇīyo anuttaraṁ puññakkhettaṁ lokassā”ti.
pāhuneyyo → pāhuṇeyyo (bj)Когда монах обладает этими десятью качествами, он достоин даров, достоин гостеприимства, достоин подношений, достоин почтительного приветствия – непревзойдённое поле заслуг для мира”.
Idamavoca bhagavā.
idamavoca → idam-avoca (pts)Так сказал Благословенный.
Attamano āyasmā bhaddāli bhagavato bhāsitaṁ abhinandīti.Уважаемый Бхаддали был доволен и восхитился словами Благословенного.
Bhaddālisuttaṁ niṭṭhitaṁ pañcamaṁ.
bhaddālisuttaṁ niṭṭhitaṁ → bhaddāli suttaṁ (bjt)