Find the Truth

In the Pāli Suttas and Vinaya

settings

{{table.suttaCol}} {{table.readCol}} {{table.titleCol}} {{table.wordsCol}} {{table.countCol}} {{table.mrCol}} {{table.linksCol}} {{table.typeCol}} {{table.quoteCol}}
{{table.wordCol}} {{table.textsCol}} {{table.matchesCol}} {{table.linksCol}}

{{results.variantsForLabel}}

Variants 1/2 columns Dictionary Multi-select Compass Help

Note:Translations, dictionaries and commentaries were not made by the Blessed One.Cross-check with Pali in 4 main nikayas.

  • Saṁyutta Nikāya 12.67สังยุตตนิกาย
  • 7. Mahāvagga

Naḷakalāpīsutta
Naḷakalāpīsutta → naḷakalāpasuttaṁ (bj)
๖๗ นฬกลาปิสูตร

Ekaṁ samayaṁ āyasmā ca sāriputto āyasmā ca mahākoṭṭhiko bārāṇasiyaṁ viharanti isipatane migadāye.
mahākoṭṭhiko → mahākoṭṭhito (bj, sya-all, km, pts1ed, pts2ed) | mahākoṭṭhiko → mahākoṭṭhito (cck: sī. syā. kaṁ. pī.)
สมัยหนึ่ง ท่านพระสารีบุตรและท่านพระมหาโกฏฐิตะพักอยู่ ณ ป่า อิสิปตนมฤคทายวัน เขตกรุงพาราณสี

Atha kho āyasmā mahākoṭṭhiko sāyanhasamayaṁ paṭisallānā vuṭṭhito yenāyasmā sāriputto tenupasaṅkami; upasaṅkamitvā āyasmatā sāriputtena saddhiṁ sammodi.
mahākoṭṭhiko sāyanhasamayaṁ → mahākoṭṭhito sāyaṇhasamayaṁ (bj, sya-all) | tenupasaṅkami upasaṅkamitvā → tenupasaṁkami upasaṁkamitvā (bjt)
ครั้นถึงเวลาเย็น ท่านพระมหาโกฏฐิตะออก จากที่หลีกเร้น เข้าไปหาท่านพระสารีบุตรถึงที่อยู่ ได้สนทนาปราศรัยพอเป็นที่ บันเทิงใจ
Sammodanīyaṁ kathaṁ sāraṇīyaṁ vītisāretvā ekamantaṁ nisīdi. Ekamantaṁ nisinno kho āyasmā mahākoṭṭhiko āyasmantaṁ sāriputtaṁ etadavoca:
sāraṇīyaṁ → sārāṇīyaṁ (bj, sya-all) | mahākoṭṭhiko → mahākoṭṭhito (bj) | mahākoṭṭhiko āyasmantaṁ sāriputtaṁ → mahākoṭṭhito ā yasmantaṁ sārīputtaṁ (th)
พอเป็นที่ระลึกถึงกันกับท่านพระสารีบุตรแล้วนั่ง ณ ที่สมควร ท่านพระ- มหาโกฏฐิตะได้ถามท่านพระสารีบุตรดังนี้ว่า

“kiṁ nu kho, āvuso sāriputta, sayaṅkataṁ jarāmaraṇaṁ, paraṅkataṁ jarāmaraṇaṁ, sayaṅkatañca paraṅkatañca jarāmaraṇaṁ, udāhu asayaṅkāraṁ aparaṅkāraṁ adhiccasamuppannaṁ jarāmaraṇan”ti?
paraṅkataṁ → parakataṁ (bj) | paraṅkatañca → parakatañca (bj, sya-all) | aparaṅkāraṁ adhiccasamuppannaṁ → aparakāraṁ adhicca samuppannaṁ (sya-all) | parakataṁ → paraṁkataṁ (bj: machasaṁ, PTS) | sayaṅkataṁ → sayaṁkataṁ (my, bjt, ms2005) | sayaṅkatañca paraṅkatañca → sayaṁkatañca paraṁkatañca (my, ms2005) | asayaṅkāraṁ aparaṅkāraṁ → asayaṁkāraṁ aparaṁkāraṁ (my, bjt) | kiṁ nu → kinnu (bjt) | sayaṅkatañca paraṅkatañca → sayaṁkatañca parakatañca (bjt, th) | sāriputta sayaṅkataṁ → sāriputtaṁ sayaṁkataṁ (th) | asayaṅkāraṁ aparaṅkāraṁ adhiccasamuppannaṁ → asayaṁkāraṁ aparakāraṁ adhicca samuppannaṁ (th) | asayaṅkāraṁ → asayaṁkāraṁ (ms2005)
“ท่านสารีบุตร ชราและมรณะเป็นสิ่งที่ตนกระทำเอง เป็นสิ่งที่คนอื่นกระทำให้ เป็นสิ่งที่ตนกระทำเองด้วย และเป็นสิ่งที่คนอื่นกระทำให้ด้วย หรือว่าชราและมรณะ เกิดขึ้นเพราะอาศัยเหตุที่ตนกระทำเองก็มิใช่ และคนอื่นกระทำให้ก็มิใช่หรือ”

“Na kho, āvuso koṭṭhika, sayaṅkataṁ jarāmaraṇaṁ, na paraṅkataṁ jarāmaraṇaṁ, na sayaṅkatañca paraṅkatañca jarāmaraṇaṁ, nāpi asayaṅkāraṁ aparaṅkāraṁ adhiccasamuppannaṁ jarāmaraṇaṁ.
koṭṭhika → koṭṭhita (bj, sya-all) | paraṅkataṁ → parakataṁ (bj, sya-all) | paraṅkatañca → parakatañca (bj, sya-all) | aparaṅkāraṁ adhiccasamuppannaṁ → aparakāraṁ adhicca samuppannaṁ (sya-all) | sayaṅkataṁ → sayaṁkataṁ (my, ms2005) | paraṅkataṁ → paraṁkataṁ (my, ms2005) | sayaṅkatañca paraṅkatañca → sayaṁkatañca paraṁkatañca (my, ms2005) | asayaṅkāraṁ aparaṅkāraṁ → asayaṁkāraṁ aparaṁkāraṁ (my) | koṭṭhika sayaṅkataṁ → koṭṭhita sayaṁkataṁ (bjt, th) | sayaṅkatañca paraṅkatañca → sayaṁkatañca parakatañca (bjt, th) | asayaṅkāraṁ aparaṅkāraṁ adhiccasamuppannaṁ → asayaṁkāraṁ aparaṁkāraṁ adhicca samuppannaṁ (bjt) | asayaṅkāraṁ aparaṅkāraṁ adhiccasamuppannaṁ → asayaṁkāraṁ aparakāraṁ adhicca samuppannaṁ (th) | asayaṅkāraṁ → asayaṁkāraṁ (ms2005)
“ท่านโกฏฐิตะ ชราและมรณะเป็นสิ่งที่ตนกระทำเองก็มิใช่ เป็นสิ่งที่คนอื่น กระทำให้ก็มิใช่ เป็นสิ่งที่ตนกระทำเองด้วยและเป็นสิ่งที่คนอื่นกระทำให้ด้วยก็มิใช่ ทั้งชราและมรณะเกิดขึ้นเพราะอาศัยเหตุที่ตนกระทำเองก็มิใช่และคนอื่นกระทำให้ก็มิใช่ หามิได้
Api ca jātipaccayā jarāmaraṇan”ti.
api ca → apica (th)
แต่เพราะชาติเป็นปัจจัย ชราและมรณะจึงมี”

“Kiṁ nu kho, āvuso sāriputta, sayaṅkatā jāti, paraṅkatā jāti, sayaṅkatā ca paraṅkatā ca jāti, udāhu asayaṅkārā aparaṅkārā adhiccasamuppannā jātī”ti?
paraṅkatā → parakatā (bj, sya-all) | asayaṅkārā aparaṅkārā adhiccasamuppannā → asayaṁkāraṁ aparakāraṁ adhicca samuppannā (sya-all) | parakatā → paraṁkataṁ (bj: machasaṁ, PTS) | asayaṁkārā → kāraṁ (bj: syā) | aparaṁkārā → kāraṁ (bj: syā) | sayaṅkatā → sayaṁkatā (my, bjt, th, ms2005) | paraṅkatā → paraṁkatā (my, ms2005) | asayaṅkārā aparaṅkārā → asayaṁkārā aparaṁkārā (my, bjt) | kiṁ nu → kinnu (bjt)
“ท่านสารีบุตร ชาติเป็นสิ่งที่ตนกระทำเอง เป็นสิ่งที่คนอื่นกระทำให้ เป็นสิ่ง ที่ตนกระทำเองด้วย และเป็นสิ่งที่คนอื่นกระทำให้ด้วย หรือว่าชาติเกิดขึ้นเพราะอาศัย เหตุที่ตนกระทำเองก็มิใช่และคนอื่นกระทำให้ก็มิใช่หรือ”

“Na kho, āvuso koṭṭhika, sayaṅkatā jāti, na paraṅkatā jāti, na sayaṅkatā ca paraṅkatā ca jāti, nāpi asayaṅkārā aparaṅkārā adhiccasamuppannā jāti.
koṭṭhika → koṭṭhita (bj, sya-all) | paraṅkatā → parakatā (bj, sya-all) | asayaṅkārā aparaṅkārā adhiccasamuppannā → asayaṁkāraṁ aparakāraṁ adhicca samuppannā (sya-all) | asayaṁkārā → kāraṁ (bj: syā) | aparaṁkārā → kāraṁ (bj: syā) | sayaṅkatā → sayaṁkatā (my, bjt, th, ms2005) | paraṅkatā → paraṁkatā (my, ms2005) | asayaṅkārā aparaṅkārā → asayaṁkārā aparaṁkārā (my, bjt) | koṭṭhika sayaṅkatā → koṭṭhita sayaṁkatā (bjt, th)
“ท่านโกฏฐิตะ ชาติเป็นสิ่งที่ตนกระทำเองก็มิใช่ เป็นสิ่งที่คนอื่นกระทำให้ก็มิใช่ เป็นสิ่งที่ตนกระทำเองด้วยและเป็นสิ่งที่คนอื่นกระทำให้ด้วยก็มิใช่ ทั้งชาติเกิดขึ้น เพราะอาศัยเหตุที่ตนกระทำเองก็มิใช่และคนอื่นกระทำให้ก็มิใช่หามิได้
Api ca bhavapaccayā jātī”ti.
api ca → apica (th)
แต่เพราะภพ เป็นปัจจัย ชาติจึงมี”

“Kiṁ nu kho, āvuso sāriputta, sayaṅkato bhavo …pe…
sayaṅkato → sayaṁkato (my, th, ms2005)
“ท่านสารีบุตร ภพเป็นสิ่งที่ตนกระทำเอง ฯลฯ
sayaṅkataṁ upādānaṁ …
sayaṅkataṁ → sayaṁkataṁ (my, th, ms2005) | pe → spelled out in full (bjt)
อุปาทานเป็นสิ่งที่ตนกระทำเอง ...
sayaṅkatā taṇhā …
sayaṅkatā → sayaṁkatā (my, bjt, th, ms2005)
ตัณหาเป็นสิ่งที่ตนกระทำเอง ...
sayaṅkatā vedanā …
sayaṅkatā → sayaṁkatā (my, bjt, th, ms2005)
เวทนาเป็นสิ่งที่ตนกระทำเอง ....
sayaṅkato phasso …
sayaṅkato → sayaṁkato (my, bjt, th, ms2005)
ผัสสะเป็นสิ่งที่ตนกระทำเอง ...
sayaṅkataṁ saḷāyatanaṁ …
sayaṅkataṁ → sayaṁkataṁ (my, bjt, th, ms2005)
สฬายตนะเป็นสิ่งที่ตนกระทำเอง ....
sayaṅkataṁ nāmarūpaṁ, paraṅkataṁ nāmarūpaṁ, sayaṅkatañca paraṅkatañca nāmarūpaṁ, udāhu asayaṅkāraṁ aparaṅkāraṁ adhiccasamuppannaṁ nāmarūpan”ti?
paraṅkataṁ → parakataṁ (bj, sya-all) | paraṅkatañca → parakatañca (bj, sya-all) | aparaṅkāraṁ adhiccasamuppannaṁ → aparakāraṁ adhicca samuppannaṁ (sya-all) | sayaṅkataṁ → sayaṁkataṁ (my, bjt, th, ms2005) | paraṅkataṁ → paraṁkataṁ (my, ms2005) | sayaṅkatañca paraṅkatañca → sayaṁkatañca paraṁkatañca (my, ms2005) | asayaṅkāraṁ aparaṅkāraṁ → asayaṁkāraṁ aparaṁkāraṁ (my, bjt) | sayaṅkatañca paraṅkatañca → sayaṁkatañca parakatañca (bjt, th) | asayaṅkāraṁ aparaṅkāraṁ adhiccasamuppannaṁ → asayaṁkāraṁ aparakāraṁ adhicca samuppannaṁ (th) | asayaṅkāraṁ → asayaṁkāraṁ (ms2005)
นามรูปเป็นสิ่งที่ตนกระทำเอง เป็นสิ่งที่คนอื่นกระทำให้ เป็นสิ่งที่ตนกระทำเอง ด้วยและเป็นสิ่งที่คนอื่นกระทำให้ด้วย หรือว่านามรูปเกิดขึ้นเพราะอาศัยเหตุที่ตนกระทำ เองก็มิใช่ และคนอื่นกระทำให้ก็มิใช่หรือ”

“Na kho, āvuso koṭṭhika, sayaṅkataṁ nāmarūpaṁ, na paraṅkataṁ nāmarūpaṁ, na sayaṅkatañca paraṅkatañca nāmarūpaṁ, nāpi asayaṅkāraṁ aparaṅkāraṁ, adhiccasamuppannaṁ nāmarūpaṁ.
koṭṭhika → koṭṭhita (bj, sya-all) | paraṅkataṁ → parakataṁ (bj, sya-all) | paraṅkatañca → parakatañca (bj, sya-all) | aparaṅkāraṁ adhiccasamuppannaṁ → aparakāraṁ adhicca samuppannaṁ (sya-all) | sayaṅkataṁ → sayaṁkataṁ (my, ms2005) | paraṅkataṁ → paraṁkataṁ (my, ms2005) | sayaṅkatañca paraṅkatañca → sayaṁkatañca paraṁkatañca (my, ms2005) | asayaṅkāraṁ aparaṅkāraṁ → asayaṁkāraṁ aparaṁkāraṁ (my, bjt) | koṭṭhika sayaṅkataṁ → koṭṭhita sayaṁkataṁ (bjt, th) | sayaṅkatañca paraṅkatañca → sayaṁkatañca parakatañca (bjt, th) | asayaṅkāraṁ aparaṅkāraṁ adhiccasamuppannaṁ → asayaṁkāraṁ aparakāraṁ adhicca samuppannaṁ (th) | asayaṅkāraṁ → asayaṁkāraṁ (ms2005)
“ท่านโกฏฐิตะ นามรูปเป็นสิ่งที่ตนกระทำเองก็มิใช่ เป็นสิ่งที่คนอื่นกระทำให้ ก็มิใช่ เป็นสิ่งที่ตนกระทำเองด้วยและเป็นสิ่งที่คนอื่นกระทำให้ด้วยก็มิใช่ ทั้งนามรูป เกิดขึ้นเพราะอาศัยเหตุที่ตนกระทำเองก็มิใช่ และคนอื่นกระทำให้ก็มิใช่หามิได้
Api ca viññāṇapaccayā nāmarūpan”ti.
api ca viññāṇapaccayā → apica viññāṇa paccayā (th)
แต่ เพราะวิญญาณเป็นปัจจัย นามรูปจึงมี”

“Kiṁ nu kho, āvuso sāriputta, sayaṅkataṁ viññāṇaṁ, paraṅkataṁ viññāṇaṁ, sayaṅkatañca paraṅkatañca viññāṇaṁ, udāhu asayaṅkāraṁ aparaṅkāraṁ adhiccasamuppannaṁ viññāṇan”ti?
paraṅkataṁ → parakataṁ (bj, sya-all) | paraṅkatañca → parakatañca (bj, sya-all) | aparaṅkāraṁ adhiccasamuppannaṁ → aparakāraṁ adhicca samuppannaṁ (sya-all) | sayaṅkatañca paraṅkatañca → sayaṁkatañca paraṁkatañca (my, ms2005) | asayaṅkāraṁ aparaṅkāraṁ → asayaṁkāraṁ aparaṁkāraṁ (my, bjt) | kiṁ nu → kinnu (bjt) | sayaṅkataṁ → sayaṁkataṁ (bjt, th, ms2005) | sayaṅkatañca paraṅkatañca → sayaṁkatañca parakatañca (bjt, th) | asayaṅkāraṁ aparaṅkāraṁ adhiccasamuppannaṁ → asayaṁkāraṁ aparakāraṁ adhicca samuppannaṁ (th) | paraṅkataṁ → paraṁkataṁ (ms2005) | asayaṅkāraṁ → asayaṁkāraṁ (ms2005)
“ท่านสารีบุตร วิญญาณเป็นสิ่งที่ตนกระทำเอง เป็นสิ่งที่คนอื่นกระทำให้ เป็นสิ่ง ที่ตนกระทำเองด้วยและเป็นสิ่งที่คนอื่นกระทำให้ด้วย หรือว่าวิญญาณเกิดขึ้นเพราะ อาศัยเหตุที่ตนกระทำเองก็มิใช่ และคนอื่นกระทำให้ก็มิใช่หรือ”

“Na kho, āvuso koṭṭhika, sayaṅkataṁ viññāṇaṁ, na paraṅkataṁ viññāṇaṁ, na sayaṅkatañca paraṅkatañca viññāṇaṁ, nāpi asayaṅkāraṁ aparaṅkāraṁ adhiccasamuppannaṁ viññāṇaṁ.
koṭṭhika → koṭṭhita (bj, sya-all) | na paraṅkataṁ → parakataṁ (bj) | paraṅkatañca → parakatañca (bj, sya-all) | paraṅkataṁ → parakataṁ (sya-all) | aparaṅkāraṁ adhiccasamuppannaṁ → aparakāraṁ adhicca samuppannaṁ (sya-all) | sayaṅkataṁ → sayaṁkataṁ (my, ms2005) | paraṅkataṁ → paraṁkataṁ (my, ms2005) | sayaṅkatañca paraṅkatañca → sayaṁkatañca paraṁkatañca (my, ms2005) | asayaṅkāraṁ aparaṅkāraṁ → asayaṁkāraṁ aparaṁkāraṁ (my, bjt) | koṭṭhika sayaṅkataṁ → koṭṭhita sayaṁkataṁ (bjt, th) | sayaṅkatañca paraṅkatañca → sayaṁkatañca parakatañca (bjt, th) | asayaṅkāraṁ aparaṅkāraṁ adhiccasamuppannaṁ → asayaṁkāraṁ aparakāraṁ adhicca samuppannaṁ (th) | asayaṅkāraṁ → asayaṁkāraṁ (ms2005)
“ท่านโกฏฐิตะ วิญญาณเป็นสิ่งที่ตนกระทำเองก็มิใช่ เป็นสิ่งที่คนอื่นกระทำให้ ก็มิใช่ เป็นสิ่งที่ตนกระทำเองด้วยและเป็นสิ่งที่คนอื่นกระทำให้ด้วยก็มิใช่ ทั้งวิญญาณ เกิดขึ้นเพราะอาศัยเหตุที่ตนกระทำเองก็มิใช่ และคนอื่นกระทำให้ก็มิใช่หามิได้
Api ca nāmarūpapaccayā viññāṇan”ti.
api ca → apica (th)
แต่เพราะ นามรูปเป็นปัจจัย วิญญาณจึงมี”

“Idāneva kho mayaṁ āyasmato sāriputtassa bhāsitaṁ evaṁ ājānāma:
sāriputtassa → sāriīputtassa (sya-all)
“เราเพิ่งรู้ชัดภาษิตของท่านสารีบุตรเดี๋ยวนี้เอง”
‘na khvāvuso koṭṭhika, sayaṅkataṁ nāmarūpaṁ, na paraṅkataṁ nāmarūpaṁ, na sayaṅkatañca paraṅkatañca nāmarūpaṁ, nāpi asayaṅkāraṁ aparaṅkāraṁ adhiccasamuppannaṁ nāmarūpaṁ.
khvāvuso koṭṭhika → kho āvuso koṭṭhita (bj, sya-all) | paraṅkataṁ → parakataṁ (bj, sya-all) | paraṅkatañca → parakatañca (bj, sya-all) | aparaṅkāraṁ adhiccasamuppannaṁ → aparakāraṁ adhicca samuppannaṁ (sya-all) | sayaṅkataṁ → sayaṁkataṁ (my, ms2005) | paraṅkataṁ → paraṁkataṁ (my, ms2005) | sayaṅkatañca paraṅkatañca → sayaṁkatañca paraṁkatañca (my, ms2005) | asayaṅkāraṁ aparaṅkāraṁ → asayaṁkāraṁ aparaṁkāraṁ (my, bjt) | khvāvuso koṭṭhika sayaṅkataṁ → kho āvuso koṭṭhita sayaṁkataṁ (bjt) | sayaṅkatañca paraṅkatañca → sayaṁkatañca parakatañca (bjt) | asayaṅkāraṁ → asayaṁkāraṁ (ms2005)
“ท่านโกฏฐิตะ นามรูปเป็นสิ่งที่ตนกระทำเองก็มิใช่ เป็นสิ่งที่คนอื่นกระทำให้ ก็มิใช่ เป็นสิ่งที่ตนกระทำเองด้วยและเป็นสิ่งที่คนอื่นกระทำให้ด้วยก็มิใช่ ทั้งนามรูป เกิดขึ้นเพราะอาศัยเหตุที่ตนกระทำเองก็มิใช่ และคนอื่นกระทำให้ก็มิใช่หามิได้
Api ca viññāṇapaccayā nāmarūpan’ti.
api ca → apica (th)
แต่เพราะวิญญาณเป็นปัจจัย นามรูปจึงมี”

Idāneva ca pana mayaṁ āyasmato sāriputtassa bhāsitaṁ evaṁ ājānāma:
ca → (sya-all)
“อนึ่ง เราเพิ่งรู้ภาษิตของท่านสารีบุตรเดี๋ยวนี้เอง”
‘na khvāvuso koṭṭhika, sayaṅkataṁ viññāṇaṁ, na paraṅkataṁ viññāṇaṁ, na sayaṅkatañca paraṅkatañca viññāṇaṁ, nāpi asayaṅkāraṁ aparaṅkāraṁ adhiccasamuppannaṁ viññāṇaṁ.
khvāvuso koṭṭhika → kho āvuso koṭṭhita (bj, sya-all) | paraṅkataṁ → parakataṁ (bj, sya-all) | paraṅkatañca → parakatañca (bj, sya-all) | aparaṅkāraṁ adhiccasamuppannaṁ → aparakāraṁ adhicca samuppannaṁ (sya-all) | sayaṅkataṁ → sayaṁkataṁ (my, ms2005) | paraṅkataṁ → paraṁkataṁ (my, ms2005) | sayaṅkatañca paraṅkatañca → sayaṁkatañca paraṁkatañca (my, ms2005) | asayaṅkāraṁ aparaṅkāraṁ → asayaṁkāraṁ aparaṁkāraṁ (my, bjt) | khvāvuso koṭṭhika sayaṅkataṁ → kho āvuso koṭṭhita sayaṁkataṁ (bjt) | sayaṅkatañca paraṅkatañca → sayaṁkatañca parakatañca (bjt) | asayaṅkāraṁ → asayaṁkāraṁ (ms2005)
“ท่านโกฏฐิตะ วิญญาณเป็นสิ่งที่ตนกระทำเองก็มิใช่ เป็นสิ่งที่คนอื่นกระทำให้ ก็มิใช่ เป็นสิ่งที่ตนกระทำเองด้วยและเป็นสิ่งที่คนอื่นกระทำให้ด้วยก็มิใช่ ทั้งวิญญาณ เกิดขึ้นเพราะอาศัยเหตุที่ตนกระทำเองก็มิใช่ และคนอื่นกระทำให้ก็มิใช่หามิได้
Api ca nāmarūpapaccayā viññāṇan’ti.
api ca nāmarūpapaccayā → apica nāmarūpa paccayā (th)
แต่ เพราะนามรูปเป็นปัจจัย วิญญาณจึงมี”

Yathā kathaṁ panāvuso sāriputta, imassa bhāsitassa attho daṭṭhabbo”ti?
kathaṁ panāvuso → kathampanāvuso (bjt) | yathā kathaṁ → yathākathaṁ (th)
“ท่านสารีบุตร ผมจะเข้าใจเนื้อความแห่งภาษิตนี้ได้อย่างไร”

“Tenahāvuso, upamaṁ te karissāmi.
tenahāvuso → tena hāvuso (bjt) | upamaṁ te → upamante (th)
“ถ้าเช่นนั้น ผมจักเปรียบเทียบให้ท่านฟัง
Upamāyapidhekacce viññū purisā bhāsitassa atthaṁ jānanti.
jānanti → ājānanti (bj, sya-all)
บุรุษทั้งหลายผู้มีความรู้ในโลกนี้ ย่อมรู้เนื้อความแห่งภาษิตได้แม้ด้วยการเปรียบเทียบ
Seyyathāpi, āvuso, dve naḷakalāpiyo aññamaññaṁ nissāya tiṭṭheyyuṁ.เปรียบเหมือนไม้อ้อ ๒ กำ พึงตั้งอยู่ได้เพราะอาศัยกันและกัน

Evameva kho, āvuso, nāmarūpapaccayā viññāṇaṁ;อุปมานี้ฉันใด อุปไมยก็ฉันนั้น เพราะนามรูปเป็นปัจจัย วิญญาณจึงมี viññāṇapaccayā nāmarūpaṁ;เพราะวิญญาณเป็นปัจจัย นามรูปจึงมี nāmarūpapaccayā saḷāyatanaṁ;เพราะนามรูปเป็นปัจจัย สฬายตนะจึงมี saḷāyatanapaccayā phasso …pe…เพราะสฬายตนะเป็นปัจจัย ผัสสะจึงมี ฯลฯ evametassa kevalassa dukkhakkhandhassa samudayo hoti.
evametassa → evame tassa (th)
ความเกิดขึ้นแห่งกองทุกข์ทั้งมวลนี้ มีได้ด้วยประการฉะนี้
Tāsañce, āvuso, naḷakalāpīnaṁ ekaṁ ākaḍḍheyya, ekā papateyya;
ākaḍḍheyya → apakaḍḍheyya (bj, sya-all) | tāsañce → tāsaṁ ce (my)
เปรียบเหมือนไม้อ้อทั้ง ๒ กำนั้น ถ้าดึงออกเสียกำหนึ่ง อีกกำหนึ่งก็ล้ม
aparañce ākaḍḍheyya, aparā papateyya.
ākaḍḍheyya → apakaḍḍheyya (bj, sya-all) | aparañce → aparaṁ ce (my)
ถ้าดึงออกอีกกำหนึ่ง อีกกำหนึ่งก็ล้ม

Evameva kho, āvuso, nāmarūpanirodhā viññāṇanirodho;อุปมานี้ฉันใด อุปไมยก็ฉันนั้น เพราะ นามรูปดับ วิญญาณจึงดับ viññāṇanirodhā nāmarūpanirodho;เพราะวิญญาณดับ นามรูปจึงดับ nāmarūpanirodhā saḷāyatananirodho;เพราะนามรูปดับ สฬายตนะจึงดับ saḷāyatananirodhā phassanirodho …pe…เพราะสฬายตนะดับ ผัสสะจึงดับ ฯลฯ evametassa kevalassa dukkhakkhandhassa nirodho hotī”ti.ความดับแห่งกองทุกข์ ทั้งมวลนี้ มีได้ด้วยประการฉะนี้”

“Acchariyaṁ, āvuso sāriputta;“ท่านสารีบุตร สุภาษิตตามที่ท่านกล่าวมานี้ เป็นสิ่งน่าอัศจรรย์จริง abbhutaṁ, āvuso sāriputta.
abbhutaṁ → abbhūtaṁ (sya-all)
ไม่เคย ปรากฏ
Yāvasubhāsitañcidaṁ āyasmatā sāriputtena.
yāvasubhāsitañcidaṁ → yāvasubhāsitaṁ cidaṁ (my) | yāvasubhāsitañcidaṁ → yāva subhāsitañcidaṁ (th)
Idañca pana mayaṁ āyasmato sāriputtassa bhāsitaṁ imehi chattiṁsāya vatthūhi anumodāma:
bhāsitaṁ → subhāsitaṁ (bj, sya-all) | idañca → idaṁ ca (bjt)
ผมชื่นชมคำสุภาษิตของท่านสารีบุตรจำนวน ๓๖ เรื่องนี้”

‘Jarāmaraṇassa ce, āvuso, bhikkhu nibbidāya virāgāya nirodhāya dhammaṁ deseti, dhammakathiko bhikkhūti alaṁvacanāya.
alaṁvacanāya → alaṁ vacanāya (my, bjt, th)
“ท่านผู้มีอายุ ถ้าภิกษุแสดงธรรมเพื่อความเบื่อหน่าย เพื่อคลายกำหนัด เพื่อดับชราและมรณะ ควรเรียกว่า ‘ภิกษุธรรมกถึก’
Jarāmaraṇassa ce, āvuso, bhikkhu nibbidāya virāgāya nirodhāya paṭipanno hoti, dhammānudhammappaṭipanno bhikkhūti alaṁvacanāya.
alaṁvacanāya → alaṁ vacanāya (my, bjt, th) | dhammānudhammappaṭipanno → dhammānudhammapaṭipanno (bjt, th)
ถ้าภิกษุเป็นผู้ปฏิบัติ เพื่อ ความเบื่อหน่าย เพื่อคลายกำหนัด เพื่อดับชราและมรณะ ควรเรียกว่า ‘ภิกษุผู้ ปฏิบัติธรรมสมควรแก่ธรรม’
Jarāmaraṇassa ce, āvuso, bhikkhu nibbidā virāgā nirodhā anupādā vimutto hoti, diṭṭhadhammanibbānappatto bhikkhūti alaṁvacanāya.
alaṁvacanāya → alaṁ vacanāya (my, bjt, th)
ถ้าภิกษุเป็นผู้หลุดพ้น เพราะความเบื่อหน่าย คลาย กำหนัด ดับ เพราะไม่ถือมั่นชราและมรณะ ควรเรียกว่า ‘ภิกษุผู้บรรลุนิพพานใน ปัจจุบัน’
Jātiyā ce …
+ → āvuso bhikkhu (bjt)
ถ้าภิกษุแสดงธรรมเพื่อความเบื่อหน่าย เพื่อคลายกำหนัด เพื่อดับชาติ ฯลฯ
bhavassa ce …ภพ ... upādānassa ce …อุปาทาน ... taṇhāya ce …ตัณหา ... vedanāya ce …เวทนา ... phassassa ce …ผัสสะ ... saḷāyatanassa ce …สฬายตนะ ... nāmarūpassa ce …นามรูป ... viññāṇassa ce …วิญญาณ ... saṅkhārānañce …
saṅkhārānañce → saṅkhārānaṁ ce (my) | saṅkhārānañce → saṅkhārānaṁ ce nibbidāya diṭṭhadhammanibbānappatto bhikkhūti alaṁ vacanāya (bjt)
สังขารทั้งหลาย ...
avijjāya ce, āvuso, bhikkhu nibbidāya virāgāya nirodhāya dhammaṁ deseti, dhammakathiko bhikkhūti alaṁvacanāya.
alaṁvacanāya → alaṁ vacanāya (my, bjt, th)
ถ้าภิกษุแสดงธรรมเพื่อความเบื่อหน่าย เพื่อคลายกำหนัด เพื่อดับอวิชชา ควรเรียกว่า ‘ภิกษุธรรมกถึก’
Avijjāya ce, āvuso, bhikkhu nibbidāya virāgāya nirodhāya paṭipanno hoti, dhammānudhammappaṭipanno bhikkhūti alaṁvacanāya.
alaṁvacanāya → alaṁ vacanāya (my, bjt, th) | dhammānudhammappaṭipanno → dhammānudhammapaṭipanno (bjt, th)
ถ้าภิกษุเป็นผู้ปฏิบัติเพื่อความเบื่อหน่าย เพื่อคลาย กำหนัด เพื่อดับอวิชชา ควรเรียกว่า ‘ภิกษุผู้ปฏิบัติธรรมสมควรแก่ธรรม’
Avijjāya ce, āvuso, bhikkhu nibbidā virāgā nirodhā anupādā vimutto hoti, diṭṭhadhammanibbānappatto bhikkhūti alaṁvacanāyā’”ti.
alaṁvacanāyāti sattamaṁ → alaṁ vacanāyāti (bj)
ถ้าภิกษุ เป็นผู้หลุดพ้น เพราะความเบื่อหน่าย คลายกำหนัด ดับ เพราะไม่ถือมั่นอวิชชา ควรเรียกว่า ‘ภิกษุผู้บรรลุนิพพานในปัจจุบัน”

Sattamaṁ.
sattamaṁ → vacanāyāti (bjt)
นฬกลาปิสูตรที่ ๗ จบ

Principles · Rationale · Glossary · 6 Pali editions
MP3: Pali


Translations: English · Русский · Deutsch · Српски · ไทย