Ghaṭasutta
Ghaṭasutta → mahānāgasuttaṁ (bj)Сутта Сосуд
Evaṁ me sutaṁ—
evaṁ me → evamme (th) | evaṁ → evam (pts)Так мной услышано.
ekaṁ samayaṁ bhagavā sāvatthiyaṁ viharati jetavane anāthapiṇḍikassa ārāme.
viharati jetavane anāthapiṇḍikassa ārāme → (bj)Одно время Благословенный располагается в Саваттхи в роще Джеты в парке Анатхапиндики.
Tena kho pana samayena āyasmā ca sāriputto āyasmā ca mahāmoggallāno rājagahe viharanti veḷuvane kalandakanivāpe ekavihāre.
ca → S1-3 omit ca (pts note) | mahāmoggallāno → mahā-moggalāno (pts)И в то время уважаемый Сарипутта и уважаемый Махамоггаллана пребывали в Раджагахе в одной хижине в Бамбуковой Роще в месте для кормления Белок.
Atha kho āyasmā sāriputto sāyanhasamayaṁ paṭisallānā vuṭṭhito yenāyasmā mahāmoggallāno tenupasaṅkami; upasaṅkamitvā āyasmatā mahāmoggallānena saddhiṁ sammodi.
sāyanhasamayaṁ → sāyaṇhasamayaṁ (bj, sya-all, pts) | sāyaṇhasamayaṁ → S1-3 add nivāsetvā (pts note) | mahāmoggallāno → mahā moggallāno (th) | mahāmoggallānena → mahāmoggallā nena (th) | mahāmoggallāno → mahā-moggallāno (pts) | mahāmoggallānena → mahā-moggallānena (pts)И тогда, вечером, уважаемый Сарипутта вышел из затворничества и подошёл к уважаемому Махамоггаллане.
Sammodanīyaṁ kathaṁ sāraṇīyaṁ vītisāretvā ekamantaṁ nisīdi. Ekamantaṁ nisinno kho āyasmā sāriputto āyasmantaṁ mahāmoggallānaṁ etadavoca:
sāraṇīyaṁ → sārāṇīyaṁ (sya-all, pts) | sammodanīyaṁ → sammodanīyam (pts) | ekamantaṁ → ekam antaṁ (pts) | mahāmoggallānaṁ etadavoca → mahā-moggallānam etad avoca (pts)Он обменялся с ним вежливыми приветствиями, и после обмена вежливыми приветствиями и любезностями он сел рядом и сказал ему:
“Vippasannāni kho te, āvuso moggallāna, indriyāni;
moggallāna → moggalāna (pts)“Моггаллана, товарищ, ты умиротворён, черты [твоего лица] ярки и чисты.
parisuddho mukhavaṇṇo pariyodāto santena nūnāyasmā mahāmoggallāno ajja vihārena vihāsī”ti.
mukhavaṇṇo → mukhaveṇṇo (pts) | nūnāyasmā → nunāyasmā (pts) | vihāsīti → vihāsiti (pts) | nunāyasmā → S1-3 nuna āy- (pts note) | ajja → S1-3 avijjā (pts note) | nūnāyasmā mahāmoggallāno → nunāyasmā mahā-moggallāno (pts)Не провёл ли весь день уважаемый Махамоггаллана в умиротворённом пребывании?”
“Oḷārikena khvāhaṁ, āvuso, ajja vihārena vihāsiṁ.
khvāhaṁ → kho ahaṁ (bj) | vihārena → S1-3 omit vihārena (pts note)“Товарищ, я провёл день в [довольно] грубом пребывании,
Api ca me ahosi dhammī kathā”ti.
dhammī kathāti → dhammikathāti (pts) | api ca → apica (th)но я поучаствовал в некоей беседе о Дхамме”.
“Kena saddhiṁ panāyasmato mahāmoggallānassa ahosi dhammī kathā”ti?
dhammī kathāti → dhammikathāti (pts) | panāyasmato → S1-3 panāvuso (pts note) | mahāmoggallānassa → mahā-moggalānassa (pts)“С кем же уважаемый Махамоггаллана беседовал о Дхамме?”
“Bhagavatā kho me, āvuso, saddhiṁ ahosi dhammī kathā”ti.
dhammī kathāti → dhammikathāti (pts) | saddhiṁ → saddhim (pts)“Товарищ, у меня была беседа о Дхамме с Благословенным”.
“Dūre kho, āvuso, bhagavā etarahi sāvatthiyaṁ viharati jetavane anāthapiṇḍikassa ārāme.
Dūre → S1-3 add na (pts note)“Но Благословенный [находится] далеко, товарищ. Сейчас он пребывает в Саваттхи в роще Джеты в парке Анатхапиндики.
Kiṁ nu kho āyasmā mahāmoggallāno bhagavantaṁ iddhiyā upasaṅkami;
kiṁ nu → kinnu (bjt, th) | mahāmoggallāno bhagavantaṁ → mahā-moggallāno bhagavantam (pts)Отправился ли уважаемый Махамоггаллана к Благословенному посредством сверхъестественных сил,
udāhu bhagavā āyasmantaṁ mahāmoggallānaṁ iddhiyā upasaṅkamī”ti?
mahāmoggallānaṁ → mahā-moggallānaṁ (pts)или же Благословенный [сам] пришёл к уважаемому Махамоггаллане посредством сверхъестественных сил?”
“Na khvāhaṁ, āvuso, bhagavantaṁ iddhiyā upasaṅkamiṁ;
na khvāhaṁ → nakhvāhaṁ (bjt) | khvāhaṁ → khvāham (pts) | bhagavantaṁ → bhagavantam (pts)“Товарищ, я не отправлялся к Благословенному посредством сверхъестественных сил,
napi maṁ bhagavā iddhiyā upasaṅkami.
napi → na pi (pts)но и Благословенный не приходил ко мне посредством сверхъестественных сил.
Api ca me yāvatā bhagavā ettāvatā dibbacakkhu visujjhi dibbā ca sotadhātu.
dibbacakkhu → dibbaṁ cakkhuṁ (bj); dibbacakkhuṁ (sya-all) | visujjhi → S1 -cakkhuṁ; S1-3 visuddhi, or (S3) visucci (pts note) | api ca → apica (th)Вместо этого Благословенный очистил свой элемент божественного глаза и божественного уха, чтобы общаться со мной,
Bhagavatopi yāvatāhaṁ ettāvatā dibbacakkhu visujjhi dibbā ca sotadhātū”ti.
dibbacakkhu → dibbaṁ cakkhuṁ (bj); dibbacakkhuṁ (sya-all) | ettāvatā → ettavatā (pts) | dibbacakkhu → S1-3 dibbaṁ cakkhuṁ (pts note) | bhagavatopi → bhagavato pi (pts)и я [тоже] очистил свой элемент божественного глаза и божественного уха, чтобы общаться с Благословенным”.
“Yathākathaṁ panāyasmato mahāmoggallānassa bhagavatā saddhiṁ ahosi dhammī kathā”ti?
dhammī kathāti idhāhaṁ → dhammikathāti idhāham (pts) | yathākathaṁ → yathā kathaṁ (bjt) | yathākathaṁ → yathā katham (pts) | mahāmoggallānassa → mahā-moggallānassa (pts)“Какую же беседу о Дхамме вёл уважаемый Махамоггаллана с Благословенным?”
“Idhāhaṁ, āvuso, bhagavantaṁ etadavocaṁ:
idhāhaṁ → idhāham (pts) | bhagavantaṁ etadavocaṁ → bhagavantam etad avocaṁ (pts)“Товарищ, я сказал Благословенному:
‘āraddhavīriyo āraddhavīriyoti, bhante, vuccati.
āraddhavīriyo āraddhavīriyoti → āraddhaviriyo āraddhaviriyoti (bjt, th, pts)“Почтенный, “с утверждённым усердием, с утверждённым усердием” – так говорят.
Kittāvatā nu kho, bhante, āraddhavīriyo hotī’ti?
āraddhavīriyo → āraddhaviriyo (bjt, pts) | āraddhavīriyo → āraddha viriyo (th)В каком случае, почтенный, кто-либо обладает утверждённым усердием?”
Evaṁ vutte, maṁ, āvuso, bhagavā etadavoca:
bhagavā → bhagavāpi (sya-all) | maṁ → (pts) | + → mam (pts) | etadavoca → etad avoca (pts)И тогда Благословенный сказал мне:
‘idha, moggallāna, bhikkhu āraddhavīriyo viharati—
āraddhavīriyo → āraddhaviriyo (bjt, th, pts)“Вот, Моггаллана, монах пребывает с утверждённым усердием так:
kāmaṁ taco ca nhāru ca aṭṭhi ca avasissatu, sarīre upassussatu maṁsalohitaṁ, yaṁ taṁ purisathāmena purisavīriyena purisaparakkamena pattabbaṁ na taṁ apāpuṇitvā vīriyassa saṇṭhānaṁ bhavissatīti.
nhāru → nahārū (bj); nahāru (sya-all, pts) | aṭṭhi → aṭṭhī (bj, cck) | upassussatu → avasussatu (sya-all) | avasissatu → avasussatu (pts) | nahāru → B nhāru (pts note) | saṇṭhānam → S1-3 santhānaṁ (pts note) | upassussatu → upasussatu (my, bjt, pts) | purisavīriyena → purisaviriyena (bjt, th, pts) | vīriyassa → viriyassa (bjt) | yaṁ taṁ → yantaṁ (th) | apāpuṇitvā vīriyassa → apā puṇitvā viriyassa (th) | taṁ → tam (pts) | vīriyassa saṇṭhānaṁ → viriyassa saṇṭhānam (pts)“Пусть останутся только кожа, сухожилия и кости, пусть высохнет плоть и кровь в моём теле, но я не позволю своему усердию ослабнуть, пока не достигну того, что может быть достигнуто человеческой силой, человеческим старанием, человеческим рвением”.
Evaṁ kho, moggallāna, āraddhavīriyo hotī’ti.
āraddhavīriyo → āraddhaviriyo (bjt, th, pts)Вот так, Моггаллана, кто-либо обладает утверждённым усердием”.
Evaṁ kho me, āvuso, bhagavatā saddhiṁ ahosi dhammī kathā”ti.
evaṁ → evam eva (pts) | dhammī kathāti → dhammikathāti (pts) | eva → Missing in S1-3 (pts note) | me → B omits kho me (pts note) | saddhiṁ → saddhim (pts)Вот какую беседу о Дхамме, товарищ, я вёл с Благословенным”.
“Seyyathāpi, āvuso, himavato pabbatarājassa parittā pāsāṇasakkharā yāvadeva upanikkhepanamattāya;“Товарищ, если сопоставлять нас с уважаемым Махамоггалланой,
evameva kho mayaṁ āyasmato mahāmoggallānassa yāvadeva upanikkhepanamattāya.
kho → Missing in S1-3 (pts note) | evameva → evam eva (pts) | mahāmoggallānassa yāvadeva → mahā-moggallānassa yāvad eva (pts)то мы точно пара камушков в сравнении с Гималаями, царём гор.
Āyasmā hi mahāmoggallāno mahiddhiko mahānubhāvo ākaṅkhamāno kappaṁ tiṭṭheyyā”ti.
ākaṅkhamāno → ākaṅkha māno (th) | mahāmoggallāno → mahā-moggallāno (pts)Уважаемый Махамоггаллана обладает такой сверхъестественной силой и могуществом, что если бы он захотел, он мог бы жить [ещё] целый цикл”.
“Seyyathāpi, āvuso, mahatiyā loṇaghaṭāya parittā loṇasakkharāya yāvadeva upanikkhepanamattāya;
loṇasakkharāya → loṇa sakkharā (sya-all) | loṇasakkharāya → loṇasakkharā (bjt, pts)“Товарищ, если сопоставлять нас с уважаемым Сарипуттой,
evameva kho mayaṁ āyasmato sāriputtassa yāvadeva upanikkhepanamattāya.
kho → (bj) | evameva kho → evam eva (pts) | yāvadeva → yāvad eva (pts)то мы точно пара крупиц соли в сравнении с бочкой соли.
Āyasmā hi sāriputto bhagavatā anekapariyāyena thomito vaṇṇito pasattho:
sāriputto → sārīputto (sya-all); sariputto (pts) | pasattho sāriputtova → pasaṭṭho sāriputto va (pts) | hi → S1 inserts here Mahā-Moggallāno; S3 Mahā erased (pts note) | vaṇṇito → Omitted by B (pts note)Ведь Благословенный многими способами восхвалял, хвалил и возносил уважаемого Сарипутту:
‘Sāriputtova paññāya, sīlena upasamena ca;
sāriputtova → sāriputto ca (sya-all) | sāriputtova → sāriputto va (pts) sīlena upasamena → sīlenupasamena (pts)“Как Сарипутта выше всех в понимании, нравственности, умиротворении, Yopi pāraṅgato bhikkhu, etāvaparamo siyā’”ti.
pāraṅgato → pāragato (sya-all) | yopi → so pi (pts) etāvaparamo → eva so paramo (sya-all); eso paramo (pts) | etāva → esova (bj: syā) | eso → S1-3 etāva (pts note) | etāvaparamo → etāva paramo (bjt)Так вышедший за [мира] грань монах как наибольшее – с ним мог бы лишь сравняться”.
Itiha te ubho mahānāgā aññamaññassa subhāsitaṁ sulapitaṁ samanumodiṁsūti.
itiha te → iti hete (bj, pts) | aññamaññassa → aññamaññaṁ (pts) | hete → B pate (pts note) | aññamaññaṁ → S1-3 -aññassa (pts note) | sulapitaṁ → Omitted by B (pts note) | samanumodiṁsūti → samanu modiṁsūti (th)Вот каким образом эти двое великих нагов возрадовались тому, что было хорошо сказано и хорошо провозглашено каждым их них.