Aññatarabhikkhusutta
Aññatarabhikkhusutta → paṭhamabhikkhusuttaṁ (bj); bhikkhu 1 (pts1ed)๓๕ อัญญตรภิกขุสูตร
Sāvatthinidānaṁ.
sāvatthinidānaṁ → sāvatthiyaṁ (bj, sya-all)เรื่องเกิดขึ้นที่กรุงสาวัตถี
Atha kho aññataro bhikkhu yena bhagavā tenupasaṅkami; upasaṅkamitvā bhagavantaṁ abhivādetvā ekamantaṁ nisīdi. Ekamantaṁ nisinno kho so bhikkhu bhagavantaṁ etadavoca:
etadavoca → etdavoca (sya-all) | bhagavantaṁ → bhagavantam (pts) | ekamantaṁ → ekam antam (pts) | ekamantaṁ → ekam antaṁ (pts) | bhagavantaṁ etadavoca → bhagavantam etad avoca (pts)ครั้งนั้น ภิกษุรูปหนึ่ง เข้าไปเฝ้าพระผู้มีพระภาคถึงที่ประทับ ถวายอภิวาทแล้ว นั่ง ณ ที่สมควร ได้กราบทูลพระผู้มีพระภาคดังนี้ว่า
“sādhu me, bhante, bhagavā saṅkhittena dhammaṁ desetu;
me → Missing in S1-3 (pts note) | saṅkhittena → saṁkhittena (my, ms2005)“ข้าแต่พระองค์ผู้เจริญขอประทานวโรกาส ขอพระผู้มีพระภาคโปรดแสดงธรรมแก่ข้าพระองค์โดยย่อ
yamahaṁ bhagavato dhammaṁ sutvā eko vūpakaṭṭho, appamatto ātāpī pahitatto vihareyyan”ti.
yamahaṁ → yam aham (pts)ซึ่งข้าพระองค์ได้ฟังแล้วจะพึงหลีกออกไปอยู่คนเดียว ไม่ประมาท มีความเพียรอุทิศกายและใจอยู่เถิด”
“Yaṁ kho, bhikkhu, anuseti, tena saṅkhaṁ gacchati;พระผู้มีพระภาคตรัสว่า “ภิกษุ บุคคลครุ่นคิดถึงสิ่งใด ก็ถึงการนับเข้ากับสิ่งนั้น yaṁ nānuseti, na tena saṅkhaṁ gacchatī”ti.ไม่ครุ่นคิดถึงสิ่งใด ก็ไม่ถึงการนับเข้ากับสิ่งนั้น”
“Aññātaṁ, bhagavā, aññātaṁ, sugatā”ti.
aññātaṁ → aññātam (pts)“ข้าแต่พระผู้มีพระภาค ข้าพระองค์เข้าใจแล้ว ข้าแต่พระสุคต ข้าพระองค์เข้าใจแล้ว”
“Yathā kathaṁ pana tvaṁ, bhikkhu, mayā saṅkhittena bhāsitassa vitthārena atthaṁ ājānāsī”ti?
tvam → S1-3 taṁ (pts note) | ājānāsīti → S1-3 jānāsīti (pts note) | saṅkhittena → saṁkhittena (my, ms2005) | yathā kathaṁ → yathākathaṁ (bjt, th) | kathaṁ → katham (pts) | atthaṁ → attham (pts)“ภิกษุ ก็เธอเข้าใจเนื้อความแห่งคำที่เรากล่าวอย่างย่อโดยพิสดารได้อย่างไร”
“Rūpañce, bhante, anuseti tena saṅkhaṁ gacchati.
rūpañce → rūpaṁ ce (my, bjt, pts)“ข้าแต่พระองค์ผู้เจริญ ถ้าบุคคลครุ่นคิดถึงรูป ก็ถึงการนับเข้ากับรูปนั้น
Vedanañce anuseti tena saṅkhaṁ gacchati.
tena saṅkhaṁ gacchati → (sya-all) | vedanañce → vedanaṁ ce (my, bjt, pts)ถ้าครุ่นคิดถึงเวทนา ...
Saññañce anuseti tena saṅkhaṁ gacchati.
tena saṅkhaṁ gacchati → (sya-all) | saññañce → saññaṁ ce (my, bjt, pts)ถ้าครุ่นคิดถึงสัญญา ...
Saṅkhāre ce anuseti tena saṅkhaṁ gacchati.
tena saṅkhaṁ gacchati → (sya-all)ถ้าครุ่นคิดถึงสังขาร ...
Viññāṇañce anuseti tena saṅkhaṁ gacchati.
viññāṇañce → viññāṇaṁ ce (my, bjt) | viññāṇañce → viññāṇam ce (pts)ถ้าครุ่นคิดถึงวิญญาณ ก็ถึงการนับเข้ากับวิญญาณนั้น
Rūpañce, bhante, nānuseti na tena saṅkhaṁ gacchati.
rūpañce → rūpaṁ ce (my, bjt, pts)ถ้าบุคคลไม่ครุ่นคิดถึงรูป ก็ไม่ถึงการนับเข้ากับรูปนั้น
Vedanañce …
vedanañce saññañce saṅkhāre → vedanaṁ (pts) | vedanañce → vedanaṁ ce (my, pts) | vedanañce → vedanaṁ ce nānuseti na tena saṅkhaṁ gacchati (bjt)ถ้าไม่ครุ่นคิดถึงเวทนา...
saññañce …
saññañce → saññaṁ ce (my, pts) | saññañce → saññaṁ ce nānuseti na tena saṅkhaṁ gacchati (bjt)ถ้าไม่ครุ่นคิดถึงสัญญา
saṅkhāre ce …
ce → Complete in S1-3 (pts note) | saṅkhāre → saṅkhare (pts)... ถ้าไม่ครุ่นคิดถึงสังขาร ...
viññāṇañce nānuseti na tena saṅkhaṁ gacchati.
viññāṇañce → viññāṇaṁ ce (my) | viññāṇañce → nānuseti na tena saṅkhaṁ gacchati viññāṇaṁ ce (bjt) | viññāṇañce → viññānaṁ ce (pts)ถ้าไม่ครุ่นคิดถึงวิญญาณก็ไม่ถึงการนับเข้ากับวิญญาณนั้น
Imassa khvāhaṁ, bhante, bhagavatā saṅkhittena bhāsitassa evaṁ vitthārena atthaṁ ājānāmī”ti.
khvāhaṁ → khohaṁ (bj) | saṅkhittena → saṁkhittena (my, ms2005) | khvāhaṁ → kho ham (pts) | atthaṁ → attham (pts)ข้าแต่พระองค์ผู้เจริญ ข้าพระองค์เข้าใจเนื้อความแห่งพระภาษิตที่พระผู้มีพระภาคตรัสไว้อย่างย่อโดยพิสดารได้อย่างนี้”
“Sādhu sādhu, bhikkhu.“ดีละ ดีละ ภิกษุ
Sādhu kho tvaṁ, bhikkhu, mayā saṅkhittena bhāsitassa vitthārena atthaṁ ājānāsi.
saṅkhittena → saṁkhittena (my, ms2005) | tvaṁ → tvam (pts) | atthaṁ → attham (pts)เธอเข้าใจเนื้อความแห่งคำที่เรากล่าวไว้อย่างย่อโดยพิสดารได้ดีแล้ว
Rūpañce, bhikkhu, anuseti tena saṅkhaṁ gacchati.
rūpañce → rūpaṁ ce (my, bjt, pts)ถ้าบุคคลครุ่นคิดถึงรูป ก็ถึงการนับเข้ากับรูปนั้น
Vedanañce …
vedanañce → vedanaṁ ce (my, bjt, pts)ฯลฯ
saññañce …
saññañce → saññaṁ ce (my, bjt, pts)
saṅkhāre ce …
viññāṇañce anuseti tena saṅkhaṁ gacchati.
viññāṇañce → viññāṇaṁ ce (my, bjt, pts)
Rūpañce, bhikkhu, nānuseti na tena saṅkhaṁ gacchati.
rūpañce → rūpaṁ ce (my, bjt, pts)ถ้าบุคคลไม่ครุ่นคิดถึงรูป ก็ไม่ถึงการนับเข้ากับรูปนั้น
Vedanañce …
vedanañce → vedanaṁ ce (my, bjt, pts)ถ้าไม่ครุ่นคิดถึงเวทนา...
saññañce …
saññañce → saññaṁ ce (my, bjt, pts)ถ้าไม่ครุ่นคิดถึงสัญญา
saṅkhāre ce …... ถ้าไม่ครุ่นคิดถึงสังขาร ...
viññāṇañce nānuseti na tena saṅkhaṁ gacchati.
viññāṇañce → viññānaṁ ce (pts) | viññāṇañce → viññāṇaṁ ce (my, bjt, pts)ถ้าไม่ครุ่นคิดถึงวิญญาณก็ไม่ถึงการนับเข้ากับวิญญาณนั้น
Imassa kho, bhikkhu, mayā saṅkhittena, bhāsitassa evaṁ vitthārena attho daṭṭhabbo”ti.
saṅkhittena → saṁkhittena (my, ms2005) | bhikkhu mayā → bhikkhave (pts) | daṭṭhabboti → daṭṭhabbo ti (pts)ภิกษุ เธอพึงเข้าใจเนื้อความแห่งคำที่เรากล่าวไว้อย่างย่อโดยพิสดารอย่างนี้”
Atha kho so bhikkhu bhagavato bhāsitaṁ abhinanditvā anumoditvā uṭṭhāyāsanā bhagavantaṁ abhivādetvā padakkhiṇaṁ katvā pakkāmi.
bhāsitaṁ → bhāsitam (pts) | bhagavantaṁ → bhagavantam (pts)ครั้งนั้น ภิกษุนั้นชื่นชมยินดีพระภาษิตของพระผู้มีพระภาคแล้วลุกจากอาสนะถวายอภิวาท กระทำประทักษิณแล้วจากไป
Atha kho so bhikkhu eko vūpakaṭṭho appamatto ātāpī pahitatto viharanto nacirasseva—yassatthāya kulaputtā sammadeva agārasmā anagāriyaṁ pabbajanti, tadanuttaraṁ—brahmacariyapariyosānaṁ diṭṭheva dhamme sayaṁ abhiññā sacchikatvā upasampajja vihāsi.
pahitatto → pahītatto (pts) | nacirasseva → na cirasseva (bjt, pts) | sammadeva → samma deva (th) | anagāriyaṁ pabbajanti tadanuttaraṁ brahmacariyapariyosānaṁ → anagāriyam pabbajjanti tad anuttaraṁ brahmacariya-pariyosānaṁ (pts) | sayaṁ → sayam (pts)ต่อมา ภิกษุนั้นหลีกออกไปอยู่คนเดียว ไม่ประมาท มีความเพียร อุทิศกายและใจอยู่ ไม่นานนักก็ทำให้แจ้งซึ่งประโยชน์ยอดเยี่ยม อันเป็นที่สุดแห่งพรหมจรรย์ ที่เหล่ากุลบุตรออกจากเรือนบวชเป็นบรรพชิตโดยชอบต้องการด้วยปัญญาอันยิ่ิ่งเองเข้าถึงอยู่ในปัจจุบัน
“Khīṇā jāti, vusitaṁ brahmacariyaṁ, kataṁ karaṇīyaṁ, nāparaṁ itthattāyā”ti abbhaññāsi.
jāti vusitaṁ → jati vusitam (pts) | karaṇīyaṁ nāparaṁ itthattāyāti → karaṇīyam nāparam itthattāyā ti (pts)รู้ชัดว่า “ชาติสิ้นแล้ว อยู่จบพรหมจรรย์แล้วทำกิจที่ควรทำเสร็จแล้ว ไม่มีกิจอื่นเพื่อความเป็นอย่างนี้อีกต่อไป”
Aññataro ca pana so bhikkhu arahataṁ ahosīti.
pana → Missing in B (pts note) | arahataṁ → arahatam (pts)อนึ่ง ภิกษุนั้นได้เป็นพระอรหันต์องค์หนึ่งในบรรดาพระอรหันต์ทั้งหลาย
Tatiyaṁ.
tatiyaṁ → sāvatthi ārāme (pts)อัญญตรภิกขุสูตรที่ ๓ จบ