Surādhasutta๗๒ สุราธสูตร
Sāvatthinidānaṁ.
sāvatthinidānaṁ → sāvatthiyaṁ (bj) | sāvatthinidānaṁ atha → sāvatthī tatra (sya-all)เรื่องเกิดขึ้นที่กรุงสาวัตถี
Atha kho āyasmā surādho bhagavantaṁ etadavoca:
Surādho → S1-3 insert yena Bhagavā- nisinno kho (pts note) | bhagavantaṁ etadavoca → bhagavantam etad avoca (pts)ครั้งนั้น ท่านพระสุราธะ ได้ทูลถามพระผู้มีพระภาคดังนี้ว่า
“kathaṁ nu kho, bhante, jānato kathaṁ passato imasmiñca saviññāṇake kāye bahiddhā ca sabbanimittesu ahaṅkāramamaṅkāramānāpagataṁ mānasaṁ hoti, vidhā samatikkantaṁ santaṁ suvimuttan”ti?
ahaṅkāramamaṅkāramānāpagataṁ → ahiṅkāramamiṅkāramānāpagataṁ (bj) | ahaṁkāramamaṁkāramānāpagataṁ → S1-3 omit ṁ (pts note) | kathaṁ nu → kathannu (bjt) | kathaṁ → katham (pts) | imasmiñca → imasmiṁ ca (pts) | vidhā samatikkantaṁ santaṁ suvimuttanti → vidhāsamatikkantaṁ suvimuttan ti (pts)“ข้าแต่พระองค์ผู้เจริญ เมื่อบุคคลรู้ เห็นอย่างไร ใจจึงจะปราศจากอหังการ มมังการ และมานานุสัยในกายที่มีวิญญาณนี้ และในนิมิตทั้งปวงในภายนอก ก้าวล่วงมานะด้วยดี สงบระงับหลุดพ้นดีแล้ว”
“Yaṁ kiñci, surādha, rūpaṁ atītānāgatapaccuppannaṁ …pe… yaṁ dūre santike vā, sabbaṁ rūpaṁ: ‘netaṁ mama, nesohamasmi, na meso attā’ti evametaṁ yathābhūtaṁ sammappaññāya disvā anupādāvimutto hoti.
dūre → dūre vā (pts) | vā → In S3 only (pts note) | pe → spelled out in full (bjt) | anupādāvimutto → anupādā vimutto (bjt, th, pts) | yaṁ kiñci → yaṅkiñci (th) | yaṁ → yam (pts) | rūpaṁ → rūpam (pts) | nesohamasmi → neso ham asmi (pts) | evametaṁ → evam etaṁ (pts)พระผู้มีพระภาคตรัสตอบว่า “สุราธะ รูปอย่างใดอย่างหนึ่ง ทั้งที่เป็นอดีตอนาคต และปัจจุบัน ฯลฯ ไกลหรือใกล้ก็ตาม รูปทั้งหมดนั้นอริยสาวกพิจารณาเห็นด้วยปัญญาอันชอบตามความเป็นจริงอย่างนี้ว่า ‘นั่นไม่ใช่ของเรา เราไม่เป็นนั่นนั่นไม่ใช่อัตตาของเรา’ เป็นผู้หลุดพ้นเพราะไม่ถือมั่น
Yā kāci vedanā …เวทนาอย่างใดอย่างหนึ่ง ...
yā kāci saññā …สัญญาอย่างใดอย่างหนึ่ง ...
ye keci saṅkhārā …สังขารเหล่าใดเหล่าหนึ่ง ...
yaṁ kiñci viññāṇaṁ atītānāgatapaccuppannaṁ ajjhattaṁ vā bahiddhā vā oḷārikaṁ vā sukhumaṁ vā hīnaṁ vā paṇītaṁ vā yaṁ dūre santike vā, sabbā vedanā …pe…
viññāṇaṁ atītānāgatapaccuppannaṁ → viññānam atītānāgatapaccuppannam (pts) | yaṁ → yam (pts)วิญญาณอย่างใดอย่างหนึ่ง ทั้งที่เป็นอดีต อนาคต และปัจจุบัน ฯลฯ
sabbā saññā …
sabbe saṅkhārā …
sabbaṁ viññāṇaṁ: ‘netaṁ mama, nesohamasmi, na meso attā’ti evametaṁ yathābhūtaṁ sammappaññāya disvā anupādāvimutto hoti.
anupādāvimutto → anupādā vimutto (bjt, th, pts) | viññāṇaṁ netaṁ → viññāṇam netam (pts) | nesohamasmi → neso ham asmi (pts) | evametaṁ → evam etaṁ (pts)ไกลหรือใกล้ก็ตาม วิญญาณทั้งหมดนั้นอริยสาวกพิจารณาเห็นด้วยปัญญาอันชอบตามความเป็นจริงอย่างนี้ว่า ‘นั่นไม่ใช่ของเรา เราไม่เป็นนั่น นั่นไม่ใช่อัตตาของเรา’เป็นผู้หลุดพ้นเพราะไม่ถือมั่น
Evaṁ kho, surādha, jānato evaṁ passato imasmiñca saviññāṇake kāye, bahiddhā ca sabbanimittesu ahaṅkāramamaṅkāramānāpagataṁ mānasaṁ hoti vidhā samatikkantaṁ santaṁ suvimuttan”ti …pe…
ahaṅkāramamaṅkāramānāpagataṁ → ahiṅkāramamiṅkāramānāpagataṁ (bj) | vidhā samatikkantaṁ santaṁ → vidhāsamatikkantaṁ (pts) | kho → Missing in B (pts note) | vidhāsamatikkantaṁ → B inserts santaṁ (pts note) | evaṁ → evam (pts) | imasmiñca → imasmiṁ ca (pts) | ahaṅkāramamaṅkāramānāpagataṁ → ahaṁkāramamaṁkāramānāpagataṁ (pts)สุราธะ เมื่อบุคคลรู้ เห็นอย่างนี้ ใจจึงจะปราศจากอหังการ มมังการ และมานานุสัยในกายที่มีวิญญาณนี้ และในนิมิตทั้งปวงในภายนอก ก้าวล่วงมานะด้วยดีสงบระงับ หลุดพ้นดีแล้ว” ฯลฯ
aññataro ca panāyasmā surādho arahataṁ ahosīti.
ahosīti → Paragraph 10 is to be found in B only (pts note) | arahataṁ → arahatam (pts)อนึ่ง ท่านพระสุราธะได้เป็นพระอรหันต์องค์หนึ่งในบรรดาพระอรหันต์ทั้งหลาย
Dasamaṁ.
dasamaṁ → arahatta vaggo dutiyo (pts)สุราธสูตรที่ ๑๐ จบ
Arahantavaggo dutiyo.
dutiyo → sattamo (cck) | + → tatruddānaṁ (th)
Tassuddānaṁรวมพระสูตรที่มีในวรรคนี้ คือ
Upādiyamaññamānā, athābhinandamāno ca;
upādiyamaññamānā athābhinandamāno ca → upādiya maññamāno athopi abhinandanā (bj) | Upādiya-Maññamānā → S1-3 uppādo-; S3 -māna (pts note) ca → S1-3 athopinandanā (pts note) | athābhinandamāno ca → athopi abhinandanā (bjt)๑. อุปาทิยมานสูตร ๒. มัญญมานสูตร ๓. อภินันทมานสูตร Aniccaṁ dukkhaṁ anattā ca, anattaniyaṁ rajanīyasaṇṭhitaṁ;
aniccaṁ dukkhaṁ → aniccam dukkham (pts) anattaniyaṁ → S1-3 -neyyam (pts note) | anattaniyaṁ → anattanīyaṁ (my) | rajanīyasaṇṭhitaṁ → rajaniyasaṇṭhitaṁ (th)๔. อนิจจสูตร ๕. ทุกขสูตร ๖. อนัตตสูตร ๗. อนัตตนิยสูตร ๘. รชนียสัณฐิตสูตร Rādhasurādhena te dasāti.
ti → S1-3 Rādhāsurādhena pūrito vaggo (pts note) | voca → Tatra-voca is to be found in S1-3 only, always (pts note) | rādhasurādhena te dasāti → rādha surādhena ceva dutiyo pūrito vaggo (bjt) | rādhasurādhena → rādha-surādhena (pts) | dasāti → dasā ti savatthi tatra voca (pts)๙. ราธสูตร ๑๐. สุราธสูตร