Find the Truth

In the Pāli Suttas and Vinaya

settings

{{table.suttaCol}} {{table.readCol}} {{table.titleCol}} {{table.wordsCol}} {{table.countCol}} {{table.mrCol}} {{table.linksCol}} {{table.typeCol}} {{table.quoteCol}}
{{table.wordCol}} {{table.textsCol}} {{table.matchesCol}} {{table.linksCol}}

{{results.variantsForLabel}}

Variants 1/2 columns Dictionary Multi-select Compass Help

Note:Translations, dictionaries and commentaries were not made by the Blessed One.Cross-check with Pali in 4 main nikayas.

  • Saṁyutta Nikāya 22.79Linked Discourses 22.79
  • 8. KhajjanīyavaggaChewed Up

Khajjanīyasutta
Khajjanīyasutta → khajjani (pts1ed)
Chewed Up

Sāvatthinidānaṁ.
sāvatthinidānaṁ → sāvatthiyaṁ (bj) | sāvatthinidānaṁ ye hi → sāvatthī tatra kho yehi (sya-all)
Near Sāvatthī.

“Ye hi keci, bhikkhave, samaṇā vā brāhmaṇā vā anekavihitaṁ pubbenivāsaṁ anussaramānā anussaranti sabbete pañcupādānakkhandhe anussaranti etesaṁ vā aññataraṁ.
anussaramānā → S1 -saramānaṁ (S3 -ṇaṁ) (pts note) | sabbete → sabbe te (bjt, th, pts) | ye hi → yehi (th)
“Monks, any contemplatives or brahmans who recollect their manifold past lives all recollect the five clinging-aggregates, or one among them.
Katame pañca?
pañca → In B only (pts note)
Which five?
‘Evaṁrūpo ahosiṁ atītamaddhānan’ti—
atītamaddhānanti → atītam addhānanti (pts)
When recollecting, ‘I was one with such a form in the past,’
iti vā hi, bhikkhave, anussaramāno rūpaṁyeva anussarati.
rūpaṁyeva → rūpaññeva (bjt, th, pts)
one is recollecting just form.
‘Evaṁvedano ahosiṁ atītamaddhānan’ti—
atītamaddhānanti → atītam addhānanti (pts)
Or when recollecting, ‘I was one with such a feeling in the past,’
iti vā hi, bhikkhave, anussaramāno vedanaṁyeva anussarati.
vedanaṁyeva → saṁkhāreyeva (bj) | vedanaṁyeva → vedanaññeva (bjt, th, pts)
one is recollecting just feeling.
‘Evaṁsañño ahosiṁ atītamaddhānan’ti …
evaṁsaññī → evaṁ sañño (bj: machasaṁ, syā) | Evaṁsaññī → B -sañño (pts note) | + → iti vā bhikkhave anussaramāno saññaṁ yeva anussarati (bjt) | atītamaddhānanti → atītam addhānanti (pts)
Or when recollecting, ‘I was one with such a perception in the past,’ one is recollecting just perception.
‘evaṁsaṅkhāro ahosiṁ atītamaddhānan’ti …
+ → iti vā hi bhikkhave anussaramāno saṁkhāreyeva anussarati (bjt) | atītamaddhānanti → atītam addhānanti (pts)
Or when recollecting, ‘I was one with such fabrications in the past,’ one is recollecting just fabrications.
‘evaṁviññāṇo ahosiṁ atītamaddhānan’ti—
atītamaddhānanti → atītam addhānanti (pts)
Or when recollecting, ‘I was one with such a consciousness in the past,’
iti vā hi, bhikkhave, anussaramāno viññāṇameva anussarati.
viññāṇameva → viññāṇaññeva (sya-all) | viññāṇameva → viññāṇam eva (pts)
one is recollecting just consciousness.

Kiñca, bhikkhave, rūpaṁ vadetha?And why do you call it ‘form’ [rūpa]? Ruppatīti kho, bhikkhave, tasmā ‘rūpan’ti vuccati.
bhikkhave → Missing in B (pts note) | rūpanti → rūpan ti (pts)
‘It is afflicted [ruppati],’ thus it is called ‘form.’
Kena ruppati?Afflicted with what? Sītenapi ruppati, uṇhenapi ruppati, jighacchāyapi ruppati, pipāsāyapi ruppati, ḍaṁsamakasavātātapasarīsapasamphassenapi ruppati.
ḍaṁsamakasavātātapasarīsapasamphassenapi → … siriṁsapasamphassenapi (bj, pts1ed); … sirīsapasamphassenapi (sya-all) | ḍaṁsamakasavātātapasarīsapasamphassenapi → ḍaṁsamakasavātātapasiriṁsapasamphassenapi (bj, pts); ḍaṁsamakasavātātapasirīsapasamphassenapi (sya-all) | ḍaṁsamakasavātātapasarīsapasamphassenapi → … siriṁsapasamphassenapi (cck: sī. pī.) | ḍaṁsa-makasa-vātātapa-siriṁsapa-samphassena → B -sarisapa- (pts note) | sītenapi → sītena pi (pts) | uṇhenapi → uṇhena pi (pts) | jighacchāyapi → jighacchāya pi (pts) | pipāsāyapi → pipāsāya pi (pts) | ḍaṁsamakasavātātapasarīsapasamphassenapi → ḍaṁsa-makasa-vātātapa-siriṁsapa-samphassena pi (pts)
With cold & heat & hunger & thirst, with the touch of flies, mosquitoes, wind, sun, & reptiles.
Ruppatīti kho, bhikkhave, tasmā ‘rūpan’ti vuccati.
rūpanti vuccati → rūpan ti vuccāti (pts)
‘It is afflicted,’ thus it is called ‘form.’

Kiñca, bhikkhave, vedanaṁ vadetha?And why do you call it ‘feeling’? Vedayatīti kho, bhikkhave, tasmā ‘vedanā’ti vuccati.
vedayatīti → vediyatīti (bj); vediyantīti (pts) | vediyatīti → vedayatīti (bj: machasaṁ, syā) | Vediyantīti → B vedaya- always (pts note) | vedanāti → vedanā ti (pts)
‘It feels,’ thus it is called ‘feeling.’
Kiñca vedayati?
vedayati → vediyati (bj) | vediyati → vedayatīti (bj: machasaṁ, syā)
What does it feel?
Sukhampi vedayati, dukkhampi vedayati, adukkhamasukhampi vedayati.
vedayati → vediyati (bj) | vedayati vedayatīti → vediyati vediyatīti (bj) | sukhampi → sukhaṁpi (th) | dukkhampi → dukkhaṁpi (th) | adukkhamasukhampi → adukkhamasukhaṁpi (th)
It feels pleasure, it feels pain, it feels neither-pleasure-nor-pain.
Vedayatīti kho, bhikkhave, tasmā ‘vedanā’ti vuccati.
vedayatīti → vediyatīti (bjt, pts) | vedanāti → vedanā ti (pts)
‘It feels,’ thus it is called ‘feeling.’

Kiñca, bhikkhave, saññaṁ vadetha?And why do you call it ‘perception’? Sañjānātīti kho, bhikkhave, tasmā ‘saññā’ti vuccati.
saññāti → sañañāti (sya-all) | saññāti → saññā ti (pts)
‘It perceives,’ thus it is called ‘perception.’
Kiñca sañjānāti?What does it perceive? Nīlampi sañjānāti, pītakampi sañjānāti, lohitakampi sañjānāti, odātampi sañjānāti.
nīlampi → nīlaṁpi (th) | pītakampi → pītakaṁpi (th) | lohitakampi → lohitakaṁpi (th) | odātampi → odātaṁpi (th) | nīlampi → nīlam pi (pts) | pītakampi → pītakam pi (pts) | lohitakampi → lohitakam pi (pts) | odātampi → odātam pi (pts)
It perceives blue, it perceives yellow, it perceives red, & it perceives white.
Sañjānātīti kho, bhikkhave, tasmā ‘saññā’ti vuccati.
saññāti → saññā ti (pts)
‘It perceives,’ thus it is called ‘perception.’

Kiñca, bhikkhave, saṅkhāre vadetha?And why do you call them ‘fabrications’? Saṅkhatamabhisaṅkharontīti kho, bhikkhave, tasmā ‘saṅkhārā’ti vuccati.
vuccati → vuccanti (sya-all) | vuccanti → B vuccati always (pts note) | saṅkhatamabhisaṅkharontīti kho → saṅkhataṁ abhisaṅkharontīti (bjt) | saṅkhatamabhisaṅkharontīti → saṅkhataṁ abhisaṅkharontīti (th)
‘They fabricate the fabricated,’ thus they are called ‘fabrications.’
Kiñca saṅkhatamabhisaṅkharonti?
saṅkhatamabhisaṅkharonti → saṅkhataṁ abhisaṅkharonti (bjt, th) | saṅkhatamabhisaṅkharonti → saṅkhatam abhisaṅkharonti (pts)
And what is the fabricated that they fabricate?
Rūpaṁ rūpattāya saṅkhatamabhisaṅkharonti, vedanaṁ vedanattāya saṅkhatamabhisaṅkharonti, saññaṁ saññattāya saṅkhatamabhisaṅkharonti, saṅkhāre saṅkhārattāya saṅkhatamabhisaṅkharonti, viññāṇaṁ viññāṇattāya saṅkhatamabhisaṅkharonti.
rūpattāya → rūpatthāya (mr) | rūpattāya → rūpatthāya (bj: aṭṭhakathā) | rūpattāya → rūpatthāya (cck: ka.) | saṅkhatamabhisaṅkharonti → saṅkhataṁ abhisaṅkharonti (bjt, th) | saṅkhatamabhisaṅkharonti → saṅkhatam abhisaṅkharonti (pts) | viññāṇattāya saṅkhatamabhisaṅkharonti → viññāṇatthāya saṅkhatam abhisaṅkharonti (pts)
For the sake of form-ness, they fabricate fabricated form. For the sake of feeling-ness, they fabricate fabricated feeling. For the sake of perception-hood… For the sake of fabrication-hood… For the sake of consciousness-hood, they fabricate fabricated consciousness.
Saṅkhatamabhisaṅkharontīti kho, bhikkhave, tasmā ‘saṅkhārā’ti vuccati.
vuccati kiñca → vuccanti kiñci (sya-all) | saṅkhatamabhisaṅkharontīti → saṅkhataṁ abhisaṅkharontīti (bjt, th) | saṅkhatamabhisaṅkharontīti → saṅkhatam abhisaṅkharontīti (pts) | saṅkhārāti vuccati → saṅkhārā ti vuccanti (pts)
‘They fabricate the fabricated,’ thus they are called ‘fabrications.’

Kiñca, bhikkhave, viññāṇaṁ vadetha?
kiñca → kiñci (th)
And why do you call it ‘consciousness’?
Vijānātīti kho, bhikkhave, tasmā ‘viññāṇan’ti vuccati.
viññāṇanti → viññāṇan ti (pts)
‘It cognizes,’ thus it is called ‘consciousness.’
Kiñca vijānāti?
kiñca → kiñca vijānanti ambilaṁpi (sya-all)
What does it cognize?
Ambilampi vijānāti, tittakampi vijānāti, kaṭukampi vijānāti, madhurampi vijānāti, khārikampi vijānāti, akhārikampi vijānāti, loṇikampi vijānāti, aloṇikampi vijānāti.
madhurampi → madhurakampi (bj); khārikaṁpi (sya-all); madhukam pi (pts) | ambilampi → tittakaṁpi (sya-all) | tittakampi → kaṭukaṁpi (sya-all) | kaṭukampi → madhuraṁpi (sya-all) | khārikampi → akhārikaṁpi (sya-all) | akhārikampi → loṇikaṁpi (sya-all) | loṇikampi vijānāti aloṇikampi → aloṇikaṁpi (sya-all) | loṇikampi → loṇakam pi (pts) | aloṇikampi → aloṇakam pi (pts) | madhurakampi → madhurampi (bj: machasaṁ, syā) | madhukam → B madhuram (pts note) | ambilampi → ambilaṁpi (th) | ambilampi → ambilam pi (pts) | tittakampi → tittakam pi (pts) | kaṭukampi → kaṭukam pi (pts) | khārikampi → khārikam pi (pts) | akhārikampi → akhārikam pi (pts)
It cognizes sour, it cognizes bitter, it cognizes pungent, it cognizes sweet, it cognizes alkaline, it cognizes non-alkaline, it cognizes salty, & it cognizes unsalty.
Vijānātīti kho, bhikkhave, tasmā ‘viññāṇan’ti vuccati.
viññāṇanti → viññāṇan ti (pts)
‘It cognizes,’ thus it is called ‘consciousness.’

Tatra, bhikkhave, sutavā ariyasāvako iti paṭisañcikkhati:Thus an instructed disciple of the noble ones reflects in this way: ‘ahaṁ kho etarahi rūpena khajjāmi.‘I am now being chewed up by form. Atītampāhaṁ addhānaṁ evameva rūpena khajjiṁ, seyyathāpi etarahi paccuppannena rūpena khajjāmi.
atītampāhaṁ → atītampahaṁ (bj) | paham → B pāham always (pts note) | khajjiṁ → B khajjaṁ always (pts note) | atītampāhaṁ → atītaṁpāhaṁ (th) | atītampāhaṁ addhānaṁ evameva → atītam paham addhānam evam eva (pts)
But in the past I was also chewed up by form in the same way I am now being chewed up by present form.
Ahañceva kho pana anāgataṁ rūpaṁ abhinandeyyaṁ, anāgatampāhaṁ addhānaṁ evameva rūpena khajjeyyaṁ, seyyathāpi etarahi paccuppannena rūpena khajjāmī’ti.
anāgatampāhaṁ → anāgatampahaṁ (bj, pts) | ahañceva → ahaṁ ceva (bjt, pts) | anāgatampāhaṁ → anāgataṁpāhaṁ (th) | anāgatampāhaṁ → anāgatam paham (pts) | evameva → evam eva (pts)
And if I delight in future form, then in the future I will be chewed up by form in the same way I am now being chewed up by present form.’
So iti paṭisaṅkhāya atītasmiṁ rūpasmiṁ anapekkho hoti;
anapekkho → anapekho (bjt, pts)
Having reflected in this way, he becomes indifferent to past form,
anāgataṁ rūpaṁ nābhinandati;does not delight in future form, paccuppannassa rūpassa nibbidāya virāgāya nirodhāya paṭipanno hoti.and is practicing for the sake of disenchantment, dispassion, and cessation with regard to present form.

‘Ahaṁ kho etarahi vedanāya khajjāmi.(He reflects:) ‘I am now being chewed up by feeling… Atītampāhaṁ addhānaṁ evameva vedanāya khajjiṁ, seyyathāpi etarahi paccuppannāya vedanāya khajjāmi.
atītampāhaṁ → atītampahaṁ (bj) | atītampāhaṁ → atītaṁpāhaṁ (th) | atītampāhaṁ addhānaṁ evameva → atītaṁ paham addhānam evam eva (pts) | khajjiṁ → khajjim (pts)
Ahañceva kho pana anāgataṁ vedanaṁ abhinandeyyaṁ;
ahañceva → ahaṁ ceva (bjt, pts) | vedanaṁ → vedanam (pts)
anāgatampāhaṁ addhānaṁ evameva vedanāya khajjeyyaṁ, seyyathāpi etarahi paccuppannāya vedanāya khajjāmī’ti.
anāgatampāhaṁ → anāgatampapahaṁ (bj) | anāgatampāhaṁ → anāgataṁpāhaṁ (th) | anāgatampāhaṁ addhānaṁ evameva → anāgatam pahaṁ addhānam evam eva (pts)
So iti paṭisaṅkhāya atītāya vedanāya anapekkho hoti;
anapekkho → anapekho (bjt, pts)
anāgataṁ vedanaṁ nābhinandati; paccuppannāya vedanāya nibbidāya virāgāya nirodhāya paṭipanno hoti.

‘Ahaṁ kho etarahi saññāya khajjāmi …pe…perception…

ahaṁ kho etarahi saṅkhārehi khajjāmi.
kho → Missing in S1-3 (pts note)
fabrications…
Atītampāhaṁ addhānaṁ evameva saṅkhārehi khajjiṁ, seyyathāpi etarahi paccuppannehi saṅkhārehi khajjāmīti.
atītampāhaṁ → atītampahaṁ (bj) | khajjāmīti ahañceva → khajjāmi ahaṁ ceva (bj, pts) | khajjāmīti → khajjāmi (sya-all) | atītampāhaṁ → atītaṁpāhaṁ (th) | atītampāhaṁ addhānaṁ evameva → atītaṁ paham addhānam evam eva (pts)
Ahañceva kho pana anāgate saṅkhāre abhinandeyyaṁ;
ahañceva → ceva (bjt, pts)
anāgatampāhaṁ addhānaṁ evameva saṅkhārehi khajjeyyaṁ, seyyathāpi etarahi paccuppannehi saṅkhārehi khajjāmī’ti.
anāgatampāhaṁ → anāgatampahaṁ (bj) | anāgatampāhaṁ → anāgataṁpāhaṁ (th) | anāgatampāhaṁ addhānaṁ evameva → anagatam paham addhānam evam eva (pts)
So iti paṭisaṅkhāya atītesu saṅkhāresu anapekkho hoti;
anapekkho → anapekho (bjt, pts)
anāgate saṅkhāre nābhinandati; paccuppannānaṁ saṅkhārānaṁ nibbidāya virāgāya nirodhāya paṭipanno hoti.
saṅkhārānaṁ → saṅkhārānam (pts)

‘Ahaṁ kho etarahi viññāṇena khajjāmi.consciousness. Atītampi addhānaṁ evameva viññāṇena khajjiṁ, seyyathāpi etarahi paccuppannena viññāṇena khajjāmi.
atītampi → atītampāhaṁ (bj, sya-all) | seyyathāpi → seyyathāpī (pts) | atītampi → atītaṁpāhaṁ (th) | atītampi addhānaṁ evameva → atītam pi addhānam evam eva (pts)
But in the past I was also chewed up by consciousness in the same way I am now being chewed up by present consciousness.
Ahañceva kho pana anāgataṁ viññāṇaṁ abhinandeyyaṁ;
ahañceva → ahaṁ ceva (bjt, pts) | anāgataṁ viññāṇaṁ abhinandeyyaṁ → anāgatam viññāṇam abhinandeyyam (pts)
And if I delight in future consciousness, then in the future I will be chewed up by consciousness in the same way I am now being chewed up by present consciousness.’
anāgatampāhaṁ addhānaṁ evameva viññāṇena khajjeyyaṁ, seyyathāpi etarahi paccuppannena viññāṇena khajjāmī’ti.
anāgatampāhaṁ → anāgatampahaṁ (bj) | khajjāmīti → khajjāmi (bj) | anāgatampāhaṁ → anāgataṁpāhaṁ (th) | anāgatampāhaṁ addhānaṁ evameva → anāgatam paham addhānam evam eva (pts)
So iti paṭisaṅkhāya atītasmiṁ viññāṇasmiṁ anapekkho hoti;
atītasmiṁ → atītasmiṁpi (sya-all) | anapekkho → anapekho (bjt, pts)
Having reflected in this way, he becomes indifferent to past consciousness,
anāgataṁ viññāṇaṁ nābhinandati;does not delight in future consciousness, paccuppannassa viññāṇassa nibbidāya virāgāya nirodhāya paṭipanno hoti.and is practicing for the sake of disenchantment, dispassion, and cessation with regard to present consciousness.

Taṁ kiṁ maññatha, bhikkhave,What do you think, monks? rūpaṁ niccaṁ vā aniccaṁ vā”ti?
aniccaṁ vāti → aniccam vā ti (pts)
Is form constant or inconstant?”

“Aniccaṁ, bhante”.
aniccaṁ → aniccam (pts)
“Inconstant, lord.”

“Yaṁ panāniccaṁ dukkhaṁ vā taṁ sukhaṁ vā”ti?
yaṁ panāniccaṁ → yampanāniccaṁ (bjt) | yaṁ → yam (pts)
“And is that which is inconstant easeful or stressful?”

“Dukkhaṁ, bhante”.
dukkhaṁ → dukkham (pts)
“Stressful, lord.”

“Yaṁ panāniccaṁ dukkhaṁ vipariṇāmadhammaṁ, kallaṁ nu taṁ samanupassituṁ:
yaṁ panāniccaṁ → yampanāniccaṁ (bjt) | yaṁ → yam (pts) | dukkhaṁ → dukkham (pts) | samanupassituṁ → samanupassitum (pts)
“And is it fitting to regard what is inconstant, stressful, subject to change as:
‘etaṁ mama, esohamasmi, eso me attā’”ti?
esohamasmi → eso ham asmi (pts)
‘This is mine. This is my self. This is what I am’?”

“No hetaṁ, bhante”.
hetaṁ → etam (pts)
“No, lord.”

“Vedanā …“… Is feeling constant or inconstant?”—“Inconstant, lord.” … saññā …“… Is perception constant or inconstant?”—“Inconstant, lord.” … saṅkhārā …“… Are fabrications constant or inconstant?”—“Inconstant, lord.” … viññāṇaṁ niccaṁ vā aniccaṁ vā”ti?
vāti → vā ti (pts)
“What do you think, monks? Is consciousness constant or inconstant?”

“Aniccaṁ, bhante”.
aniccaṁ → aniccam (pts) | + → ti (pts)
“Inconstant, lord.”

“Yaṁ panāniccaṁ dukkhaṁ vā taṁ sukhaṁ vā”ti?
yaṁ → ti yam (pts) | vā → va (pts) | yaṁ panāniccaṁ → yampanāniccaṁ (bjt) | vāti → vā ti (pts)
“And is that which is inconstant easeful or stressful?”

“Dukkhaṁ, bhante”.
dukkhaṁ → dukkham (pts)
“Stressful, lord.”

“Yaṁ panāniccaṁ dukkhaṁ vipariṇāmadhammaṁ, kallaṁ nu taṁ samanupassituṁ:
yaṁ panāniccaṁ → yampanāniccaṁ (bjt) | yaṁ panāniccaṁ → yam panāniccam (pts) | taṁ → tam (pts)
“And is it fitting to regard what is inconstant, stressful, subject to change as:
‘etaṁ mama, esohamasmi, eso me attā’”ti?
etaṁ → etam (pts) | esohamasmi → eso ham asmi (pts)
‘This is mine. This is my self. This is what I am’?”

“No hetaṁ, bhante”.
hetaṁ → hetam (pts)
“No, lord.”

“Tasmātiha, bhikkhave, yaṁ kiñci rūpaṁ atītānāgatapaccuppannaṁ ajjhattaṁ vā bahiddhā vā oḷārikaṁ vā sukhumaṁ vā hīnaṁ vā paṇītaṁ vā yaṁ dūre santike vā, sabbaṁ rūpaṁ: ‘netaṁ mama, nesohamasmi, na meso attā’ti evametaṁ yathābhūtaṁ sammappaññāya daṭṭhabbaṁ.
meso → me so (bjt, pts) | tasmātiha → tasmā tiha (th) | yaṁ kiñci → yaṅkiñci (th) | atītānāgatapaccuppannaṁ → atītānāgatapaccuppannam (pts) | nesohamasmi → neso ham asmi (pts) | evametaṁ → evaṁ etaṁ (pts) | daṭṭhabbaṁ → daṭṭhabbam (pts)
“Thus, monks, any form whatsoever that is past, future, or present; internal or external; blatant or subtle; common or sublime; far or near: Every form is to be seen as it has come to be with right discernment as: ‘This is not mine. This is not my self. This is not what I am.’
Yā kāci vedanā …Any feeling whatsoever.… yā kāci saññā …Any perception whatsoever.… ye keci saṅkhārā …Any fabrications whatsoever.… yaṁ kiñci viññāṇaṁ atītānāgatapaccuppannaṁ …pe… yaṁ dūre santike vā, sabbaṁ viññāṇaṁ: ‘netaṁ mama, nesohamasmi, na meso attā’ti evametaṁ yathābhūtaṁ sammappaññāya daṭṭhabbaṁ.
pe → spelled out in full (bjt) | yaṁ kiñci → yaṅkiñci (th) | atītānāgatapaccuppannaṁ → atītānāgatapaccupannaṁ (pts) | netaṁ → netam (pts) | nesohamasmi → neso ham asmi (pts) | evametaṁ → evam etaṁ (pts)
Any consciousness whatsoever that is past, future, or present; internal or external; blatant or subtle; common or sublime; far or near: Every consciousness is to be seen as it has come to be with right discernment as: ‘This is not mine. This is not my self. This is not what I am.’

Ayaṁ vuccati, bhikkhave, ariyasāvako apacināti, no ācināti;
apacināti → S1-3 apacinati (or apacinti) almost always (pts note) | ācināti → S1 ācinati (or ācinti); S3 repeats apacinati (pts note)
This, monks, is called a disciple of the noble ones who tears down and does not build up;
pajahati, na upādiyati;
na → no (bj) | pajahati → no (cck: sī.)
who abandons and does not cling;
visineti, na ussineti;
na → no (bj) | visineti na ussineti → viseneti no usseneti (pts) | ussineti → viseneti, no ussenoti (bj: sīmu8) | visineti → no (cck: sī.) | usseneti → B visineti no ussineti always (pts note)
who discards and does not pull in;
vidhūpeti, na sandhūpeti.
na → no (bj) | vidhūpeti → no (cck: sī.) | sandhūpeti → B vidhu--sandhupeti always (pts note)
who scatters and does not pile up.

Kiñca apacināti, no ācināti?And what does he tear down and not build up? Rūpaṁ apacināti, no ācināti;He tears down form and does not build it up. vedanaṁ …
vedanaṁ → vedanaṁ apacināti no ācināti (bj)
He tears down feeling…
saññaṁ …
saññaṁ → saññaṁ apacināti no ācināti (bj)
perception…
saṅkhāre …
saṅkhāre → saṅkhāre apacināti no ācināti (bj)
fabrications…
viññāṇaṁ apacināti, no ācināti.
ācināti kiñca → acināti kiñcā (pts)
consciousness and does not build it up.

Kiñca pajahati, na upādiyati?
kiñca → kiñcā (pts)
And what does he abandon and not cling to?
Rūpaṁ pajahati, na upādiyati;He abandons form and does not cling to it. vedanaṁ …
vedanaṁ → vedanaṁ pajahati na upādiyati (bj)
He abandons feeling…
saññaṁ …
Saññaṁ → S1-3 Saññā here and further on (pts note)
perception…
saṅkhāre …
saṅkhāre → saṅkhāre pajahati na upādiyati (bj) | Saṅkhāre → Complete in S1-3 (pts note)
fabrications…
viññāṇaṁ pajahati, na upādiyati.consciousness and does not cling to it.

Kiñca visineti, na ussineti?
visineti → viseneti (pts) | ussineti → usseneti (pts)
And what does he discard and not pull in?
Rūpaṁ visineti, na ussineti;
visineti → viseneti (pts) | ussineti → usseneti (pts)
He discards form and does not pull it in.
vedanaṁ …
vedanaṁ → vedanaṁ visineti na ussineti (bj)
He discards feeling…
saññaṁ …perception… saṅkhāre …fabrications… viññāṇaṁ visineti, na ussineti.
visineti → viseneti (pts) | ussineti → usseneti (pts)
consciousness and does not pull it in.

Kiñca vidhūpeti, na sandhūpeti?And what does he scatter and not pile up? Rūpaṁ vidhūpeti, na sandhūpeti;He scatters form and does not pile it up. vedanaṁ …
vedanaṁ → vedanaṁ vidhūpeti na sandhūpeti (bj)
He scatters feeling…
saññaṁ …
Saññaṁ → Omitted by S1-3 (pts note)
perception…
saṅkhāre …
saṅkhāre → saṅkhāre vidhūpeti na sandhūpeti (bj)
fabrications…
viññāṇaṁ vidhūpeti, na sandhūpeti.
viññāṇaṁ → viññāṇam (pts)
consciousness and does not pile it up.

Evaṁ passaṁ, bhikkhave, sutavā ariyasāvako rūpasmimpi nibbindati, vedanāyapi … saññāyapi … saṅkhāresupi … viññāṇasmimpi nibbindati.
vedanāyapi → vedanāyapi nibbindati (bj) | bhikkhave → S1-3 bhikkhu (pts note) | rūpasmimpi → rūpasmiṁpi (th) | viññāṇasmimpi → viññāṇasmiṁpi (th) | evaṁ passaṁ → evam passam (pts) | rūpasmimpi → rūpasmim pi (pts) | pe → spelled out in full (pts)
Seeing thus, the instructed disciple of the noble ones grows disenchanted with form, disenchanted with feeling, disenchanted with perception, disenchanted with fabrications, disenchanted with consciousness.
Nibbindaṁ virajjati; virāgā vimuccati. Vimuttasmiṁ vimuttamiti ñāṇaṁ hoti.
vimuttamiti ñāṇaṁ → vimuttam iti ñaṇaṁ (pts)
Disenchanted, he becomes dispassionate. Through dispassion, he is released. With release, there is the knowledge, ‘Released.’

‘Khīṇā jāti, vusitaṁ brahmacariyaṁ, kataṁ karaṇīyaṁ, nāparaṁ itthattāyā’ti pajānāti.
vusitaṁ brahmacariyaṁ → vusitam brahmacariyam (pts) | nāparaṁ → nāparam (pts)
He discerns that ‘Birth is ended, the holy life fulfilled, the task done. There is nothing further for this world.’

Ayaṁ vuccati, bhikkhave, bhikkhu nevācināti na apacināti, apacinitvā ṭhito; neva pajahati na upādiyati, pajahitvā ṭhito; neva visineti na ussineti, visinetvā ṭhito; neva vidhūpeti na sandhūpeti vidhūpetvā ṭhito
nevācināti → neva ācināti (sya-all) | visineti → viseneti (pts) | ussineti visinetvā → usseneti visenetvā (pts) | nevācināti → So S1 only; S3 B novācināti (pts note)
This, monks, is called a disciple of the noble ones who neither builds up nor tears down, but who stands having torn down; who neither clings nor abandons, but who stands having abandoned; who neither pulls in nor discards, but who stands having discarded; who neither piles up nor scatters, but who stands having scattered.

Kiñca nevācināti na apacināti, apacinitvā ṭhito?
nevācināti → neva ācināti (sya-all)
And what is it that he neither builds up nor tears down, but stands having torn it down?
Rūpaṁ nevācināti na apacināti, apacinitvā ṭhito;
nevācināti → neva ācināti (sya-all) | rūpaṁ → rūpam (pts)
He neither builds up nor tears down form, but stands having torn it down.
vedanaṁ …He neither builds up nor tears down feeling… saññaṁ …
saññaṁ → S1-3 vedanā saññā (pts note)
perception…
saṅkhāre …
saṅkhāre → Complete in S1-3 (pts note)
fabrications…
viññāṇaṁ nevācināti na apacināti, apacinitvā ṭhito.
nevācināti → neva ācināti (sya-all)
consciousness, but stands having torn it down.

Kiñca neva pajahati na upādiyati, pajahitvā ṭhito?And what is it that he neither clings to nor abandons, but stands having abandoned it? Rūpaṁ neva pajahati na upādiyati, pajahitvā ṭhito;He neither clings to nor abandons form, but stands having abandoned it. vedanaṁ …He neither clings to nor abandons feeling… saññaṁ …perception… saṅkhāre …fabrications… viññāṇaṁ neva pajahati na upādiyati, pajahitvā ṭhito.consciousness, but stands having abandoned it.

Kiñca neva visineti na ussineti, visinetvā ṭhito?
visineti → viseneti (pts) | ussineti visinetvā → usseneti visenetvā (pts)
And what is it that he neither pulls in nor discards, but stands having discarded it?
Rūpaṁ neva visineti na ussineti, visinetvā ṭhito;
rūpaṁ → rūpe (sya-all) | visineti → vineseti (pts) | ussineti visinetvā → usseneti visenetvā (pts)
He neither pulls in nor discards form, but stands having discarded it.
vedanaṁ …He neither pulls in nor discards feeling… saññaṁ …perception… saṅkhāre …fabrications… viññāṇaṁ neva visineti na ussineti, visinetvā ṭhito.
visineti → viseneti (pts) | ussineti visinetvā → usseneti visenetvā (pts)
consciousness, but stands having discarded it.

Kiñca neva vidhūpeti na sandhūpeti, vidhūpetvā ṭhito?And what is it that he neither piles up nor scatters, but stands having scattered it? Rūpaṁ neva vidhūpeti na sandhūpeti, vidhūpetvā ṭhito;He neither piles up nor scatters form, but stands having scattered it. vedanaṁ …He neither piles up nor scatters feeling… saññaṁ …perception… saṅkhāre …fabrications… viññāṇaṁ neva vidhūpeti na sandhūpeti, vidhūpetvā ṭhito.consciousness, but stands having scattered it.

Evaṁvimuttacittaṁ kho, bhikkhave, bhikkhuṁ saindā devā sabrahmakā sapajāpatikā ārakāva namassanti:
saindā devā → saindakādevā (pts) | vimuttacittaṁ → S3 vimuttaṁ cittaṁ (pts note) | sa-indakādevā → So S3; S1 saindā; B saindadevā (pts note) | evaṁvimuttacittaṁ → evaṁ vimuttacittaṁ (bjt, th, pts) | ārakāva → ārakā va (pts)
And to the monk whose mind is thus released, the devas, together with Indra, the Brahmās, & Pajāpatis, pay homage even from afar:

‘Namo te purisājañña, namo te purisuttama;‘Homage to you, O thoroughbred man. homage to you, O superlative man— Yassa te nābhijānāma, yampi nissāya jhāyasī’”ti.
te nābhijānāma → tenābhijānāma (pts) yampi → yam pi (pts)
you of whom we don’t know even what dependent on which you’re absorbed.’”

Sattamaṁ.

Principles · Rationale · Glossary · 6 Pali editions
MP3: Pali · English


Translations: English · Русский · Deutsch · Lietuvių · ไทย