UkkacelasuttaСутта Уккачела
Ekaṁ samayaṁ bhagavā vajjīsu viharati ukkacelāyaṁ gaṅgāya nadiyā tīre mahatā bhikkhusaṅghena saddhiṁ aciraparinibbutesu sāriputtamoggallānesu.
gaṅgāya → (bj) | sāriputtamoggallānesu → sārīputtamoggallānesu (sya-all) | Ukkacelāyaṁ → S3 ukkave- S1 ukkace corrected from ukkabe- (?) (pts note) | nadiyā → B1-2 Gaṅganadiyā. (pts note) | bhikkhusaṅghena → bhikkhusaṁghena (ms2005) | samayaṁ → samayam (pts) | saddhiṁ → saddhim (pts) | sāriputtamoggallānesu → sāriputta-moggalānesu (pts)Одно время Благословенный располагается в стране Вадджей в Уккачеле на берегу реки Ганг вместе с большой Сангхой монахов вскоре после того, как Сарипутта и Моггаллана достигли окончательной ниббаны.
Tena kho pana samayena bhagavā bhikkhusaṅghaparivuto ajjhokāse nisinno hoti.
ajjhokāse → abbhokāse (bj) | ajjhokāse → S1-3 abbhokāse. (pts note) | bhikkhusaṅghaparivuto → bhikkhusaṁghaparivuto (ms2005) | bhikkhusaṅghaparivuto → bhikkhu-saṅghaparivuto (pts)Благословенный сидел на открытой местности в окружении Сангхи монахов.
Atha kho bhagavā tuṇhībhūtaṁ bhikkhusaṅghaṁ anuviloketvā bhikkhū āmantesi:
tuṇhībhūtaṁ bhikkhusaṅghaṁ → tunhībhūtam bhikkhusaṅgham (pts) | tunhībhūtam → repeated in S1. (pts note) | bhikkhusaṅghaṁ → bhikkhusaṁghaṁ (ms2005)И тогда Благословенный, обозрев молчаливую Сангху монахов, обратился к монахам так:
“api myāyaṁ, bhikkhave, parisā suññā viya khāyati parinibbutesu sāriputtamoggallānesu.
myāyaṁ → ca khvāyaṁ (bj) | parinibbutesu sāriputtamoggallānesu → aparinibbutesu sārīputtamoggallānesu (sya-all) | sāriputtamoggallānesu asuññā → sāriputtamoggalānesu suññā (pts) | khvāyaṁ → api myāyaṁ (bj: machasaṁ); api kho myāyaṁ (bj: syā) | myāyam → S1-3 api ca khvāyam. (pts note) | Sāriputta-Moggalānesu → S3 parinibbute- -lāne. (pts note)“Монахи, это собрание [монахов] видится мне пустым после того, как Сарипутта и Моггаллана достигли окончательной ниббаны.
Asuññā me, bhikkhave, parisā hoti, anapekkhā tassaṁ disāyaṁ hoti, yassaṁ disāyaṁ sāriputtamoggallānā viharanti.
me → me sā (bj, sya-all) | yassaṁ → yassā (bj) | parisā → disā (sya-all) | sāriputtamoggallānā → sārīputtamoggallānā (sya-all) | disāyaṁ sāriputtamoggallānā → dīsāyaṁ sāriputtamoggalānā (pts) | me → asuññā sā (bj: sī.pævi, sī.pavi); asuññā me bhikkhave (bj: machasaṁ) | parisā → disā (bj: sī.pævi, sī.pavi, syā) | suññā → B1-2 aparinibbutesu- asuññā. (pts note) | tassam → S1-3 tassa. (pts note) | anapekkhā → anapekhā (bjt) | tassaṁ disāyaṁ → tassam disāyam (pts) | disāyaṁ sāriputtamoggallānā → dīsāyaṁ sāriputta-moggalānā (pts)Это собрание не виделось мне [раннее] пустым, и у меня не было беспокойства о том, в какой стороне света пребывают Сарипутта и Моггаллана.
Ye hi te, bhikkhave, ahesuṁ atītamaddhānaṁ arahanto sammāsambuddhā, tesampi bhagavantānaṁ etapparamaṁyeva sāvakayugaṁ ahosi—
hi → ye’pi (bj, sya-all) | etapparamaṁyeva → etaparamaṁyeva (bj, sya-all, km, pts1ed) | ye hi → yepi (bj, sya-all) | sāvakayugaṁ → etaparamaṁyeva (cck: sī. syā. kaṁ. pī.) | etapparamaṁyeva → etaparamaṁ yeva (bjt) | ahesuṁ atītamaddhānaṁ → ahesum atītamadhānam (pts) | tesampi bhagavantānaṁ etapparamaṁyeva sāvakayugaṁ → tesam pi bhagavantānam etaparamam yeva sāvakayugam (pts)У Арахантов, Правильно Пробуждённых [Будд], которые появлялись [в мире] в прошлом, также была такая лучшая пара учеников, какая была и у меня [в лице] Сарипутты и Моггалланы. У Арахантов, Правильно Пробуждённых [Будд], которые появятся в будущем, также будет такая лучшая пара учеников,
seyyathāpi mayhaṁ sāriputtamoggallānā.
sāriputtamoggallānā → sārīputtamoggallānā (sya-all) | sāriputtamoggallānā → sāriputtamoggalānā (pts)какая была и у меня [в лице] Сарипутты и Моггалланы.
Yepi te, bhikkhave, bhavissanti anāgatamaddhānaṁ arahanto sammāsambuddhā, tesampi bhagavantānaṁ etapparamaṁyeva sāvakayugaṁ bhavissati—seyyathāpi mayhaṁ sāriputtamoggallānā.
sāriputtamoggallānā → sārīputtamoggallānā (sya-all) | Sāriputta-Moggalānā → B1-2 -lāno. (pts note) | etapparamaṁyeva → etaparamaṁ yeva (bjt) | etapparamaṁyeva → etaparamaṁyeva (th) | yepi → ye pi (pts) | anāgatamaddhānaṁ → anāgatam addhānam (pts) | tesampi bhagavantānaṁ etapparamaṁyeva sāvakayugaṁ → tesam pi bhagavantānam etaparamaṁ yeva sāvakayugam (pts)
Acchariyaṁ, bhikkhave, sāvakānaṁ, abbhutaṁ, bhikkhave, sāvakānaṁ.
acchariyaṁ → acchariyam (pts) | sāvakānaṁ abbhutaṁ → sāvakānam abbhutam (pts) | sāvakānaṁ → sāvakānam (pts)Это удивительно, монахи, в отношении учеников, это поразительно в отношении учеников,
Satthu ca nāma sāsanakarā bhavissanti ovādappaṭikarā, catunnañca parisānaṁ piyā bhavissanti manāpā garubhāvanīyā ca.
satthu → satthusamānā (bj) | nāma → (bj) | ovādappaṭikarā → ovādapatikarā (bj); ovādapaṭikarā ca (sya-all) | ovādappaṭikarā catunnañca parisānaṁ → ovādapatikarā catunnaṁ ca parisānam (pts) | garubhāvanīyā → garū (pts) | ca → satthu ca nāma (bj: machasaṁ, syā) | sāsanakarā → S1 Satthusamānāmasāsanaṁtārā S3 Satthusamānānāmasāsanantarā. (pts note) | ca → S1-3 garu omitting ca. (pts note) | garubhāvanīyā → garū ca bhāvaniyā (pts)что они будут действовать в соответствии с наставлениями Учителя, будут исполнять указания, будут приятны и милы четырём собраниям [последователей Будды], так что они будут уважаться и высоко цениться ими.
Acchariyaṁ, bhikkhave, tathāgatassa, abbhutaṁ, bhikkhave, tathāgatassa.
acchariyaṁ → bhāvaniyā ca acchariyam (pts) | abbhutaṁ → abbhutam (pts)Удивительно, монахи, в отношении Татхагаты, поразительно в отношении Татхагаты,
Evarūpepi nāma sāvakayuge parinibbute natthi tathāgatassa soko vā paridevo vā.
sāvakayuge → sāvakānaṁ yuge (sya-all) | sāvakayuge → sāvakayugepi (bj: sī.pævi, sī.pavi) | sāvakayuge → S1 adds pi S3 su. (pts note) | evarūpepi → evarūpe pi (pts)что когда такая пара учеников достигает окончательной ниббаны, то в нём не возникает ни страдания, ни плача.
Taṁ kutettha, bhikkhave, labbhā. Yaṁ taṁ jātaṁ bhūtaṁ saṅkhataṁ palokadhammaṁ, taṁ vata mā palujjīti—
labbhā → (bj) | mā → ma (pts) | palokadhammaṁ → S1 -dhamma. (pts note) | yaṁ taṁ → yantaṁ (th, pts) | taṁ → tam (pts)Разве можно, монахи, заполучить что-то с таким требованием: “Пусть рождённое, возникшее, обусловленное, подверженное разрушению – не разрушается!”?
netaṁ ṭhānaṁ vijjati.Нет такой возможности.
Seyyathāpi, bhikkhave, mahato rukkhassa tiṭṭhato sāravato ye mahantatarā khandhā te palujjeyyuṁ;
ye → missing in S1-3 (pts note) | mahantatarā → S1 mahattarā S3 mahanta or mahatta. (pts note)Это как самая крупная ветка отломилась бы от большого дерева с сердцевиной,
evameva kho, bhikkhave, mahato bhikkhusaṅghassa tiṭṭhato sāravato sāriputtamoggallānā parinibbutā.
sāriputtamoggallānā → sārīputtamoggallānā (sya-all) | bhikkhusaṅghassa → bhikkhusaṁghassa (ms2005) | evameva → evam eva (pts) | sāriputtamoggallānā → sāriputta-moggalānā (pts)точно так же, монахи, в великой Сангхе монахов с сердцевиной Сарипутта и Моггаллана достигли окончательной ниббаны.
Taṁ kutettha, bhikkhave, labbhā. Yaṁ taṁ jātaṁ bhūtaṁ saṅkhataṁ palokadhammaṁ, taṁ vata mā palujjīti—
kutettha → S1-3 insert labbhā. (pts note) | yaṁ taṁ → yantaṁ (th) | yaṁ → yan (pts) | jātaṁ bhūtaṁ saṅkhataṁ → jātam bhūtam saṅkhatam (pts)Разве можно, монахи, заполучить что-то с таким требованием: “Пусть рождённое, возникшее, обусловленное, подверженное разрушению – не разрушается!”?
netaṁ ṭhānaṁ vijjati.Нет такой возможности.
Tasmātiha, bhikkhave, attadīpā viharatha attasaraṇā anaññasaraṇā, dhammadīpā dhammasaraṇā anaññasaraṇā.
viharatha attasaraṇā → viharathā (pts) | tasmātiha → tasmā tiha (th)Поэтому, монахи, будьте сами себе островом, сами себе прибежищем, не имея иного прибежища; [живите] с Дхаммой в качестве острова, с Дхаммой в качестве прибежища, не имея иного прибежища.
Kathañca, bhikkhave, bhikkhu attadīpo viharati attasaraṇo anaññasaraṇo, dhammadīpo dhammasaraṇo anaññasaraṇo?И как, монахи, монах пребывает, являясь сам себе островом… не имея иного прибежища? Idha, bhikkhave, bhikkhu kāye kāyānupassī viharati ātāpī sampajāno satimā, vineyya loke abhijjhādomanassaṁ;Вот, монахи, монах пребывает в наблюдении тела в теле, будучи старательным, сознательным, памятующим, устранив влечение и недовольство к миру. vedanāsu …pe…Он пребывает в наблюдении чувств в чувствах… citte …pe…ума в уме… dhammesu dhammānupassī viharati ātāpī sampajāno satimā, vineyya loke abhijjhādomanassaṁ.явлений в явлениях, будучи старательным, сознательным, памятующим, устранив влечение и недовольство к миру.
Evaṁ kho, bhikkhave, bhikkhu attadīpo viharati attasaraṇo anaññasaraṇo, dhammadīpo dhammasaraṇo anaññasaraṇo.Так, монахи, монах пребывает, являясь сам себе островом… не имея иного прибежища.
Ye hi keci, bhikkhave, etarahi vā mamaccaye vā attadīpā viharissanti attasaraṇā anaññasaraṇā, dhammadīpā dhammasaraṇā anaññasaraṇā; tamatagge mete, bhikkhave, bhikkhū bhavissanti ye keci sikkhākāmā”ti.
tamatagge mete → tamataggo me te (bj) | mete → (pts) | bhikkhū → bhikkhu (pts) | sikkhākāmāti catutthaṁ → sikkhākāmā ti sāvatthi nidanaṁ (pts) | -tamatagge → as in number 12 of the preceding sutta. (pts note) | ti → The numbers 7, 8, 9 being identical with 10, 11, 12 of the preceding sutta, I give only the beginning of them and the ending words. (pts note) | tamatagge mete → tamataggemete (th)Те монахи, что есть сейчас или появятся, когда я уйду, которые пребывают, являясь сами себе островом… не имея иного прибежища – именно эти монахи будут для меня наивысшими среди тех, кто занимается практикой”.