Sīsupacālāsutta
Sāvatthinidānaṁ.
sāvatthinidānaṁ → sāvatthiyaṁ (bj, sya-all)เรื่องเกิดขึ้นที่กรุงสาวัตถี
Atha kho sīsupacālā bhikkhunī pubbaṇhasamayaṁ nivāsetvā …pe…
sīsupacālā → sīsūpacālā (bj) | pubbaṇhasamayaṁ → pubbanhasamayaṁ (bj) | sīsupacālā → sīsūpacālā (cck: sī.) | Sīsupacālā → SS. Sisappacāḷā always. (pts note)ครั้งนั้น สีสุปจาลาภิกษุณีครองอันตรวาสก ฯลฯ
aññatarasmiṁ rukkhamūle divāvihāraṁ nisīdi.
rukkhamūle → rukkhumūle (pts)จึงนั่งพักกลางวันที่โคนต้นไม้
Atha kho māro pāpimā yena sīsupacālā bhikkhunī tenupasaṅkami; upasaṅkamitvā sīsupacālaṁ bhikkhuniṁ etadavoca:
sīsupacālā → sīsūpacālā (bj) | sīsupacālaṁ → sīsūpacālaṁ (bj); sīsupacāraṁ (sya-all) | sīsupacālaṁ bhikkhuniṁ etadavoca → sīsupacālam bhikkhunim etad avoca (pts)ลำดับนั้น มารผู้มีบาปเข้าไปหาสีสุปจาลาภิกษุณีถึงที่นั่งพัก ได้ถามสีสุปจาลาภิกษุณีดังนี้ว่า
“kassa nu tvaṁ, bhikkhuni, pāsaṇḍaṁ rocesī”ti?
bhikkhuni → bhikkhunī (bj) | rocesīti → rocesīti sīsūpacālā (bj)“ภิกษุณี ท่านชอบใจลัทธิของใคร”
“Na khvāhaṁ, āvuso, kassaci pāsaṇḍaṁ rocemī”ti.
rocemīti kaṁ → rocemī ti kiṁ (pts) | pāsaṇḍaṁ → S2 pāsaccaṁ. (pts note) | + → sīsūpacālā (bjt) | khvāhaṁ → khvāham (pts)สีสุปจาลาภิกษุณีตอบว่า “ท่านผู้มีอายุ เราไม่ชอบใจลัทธิของใครเลย”
“Kaṁ nu uddissa muṇḍāsi, samaṇī viya dissasi;
kaṁ nu → māro kinnu (bj) | kaṁ → kiṁ (sya-all)มารผู้มีบาปกล่าวด้วยคาถาว่า ท่านเป็นคนโล้น เจาะจงใคร จึงปรากฏตัวเหมือนสมณะ Na ca rocesi pāsaṇḍaṁ, kimiva carasi momūhā”ti.
ca → B. sacena; SS. na. (pts note) momūhāti → momūhāti sīsūpacālā (bj); momuhāti (sya-all, pts) | kimiva → kimidaṁ (sya-all) | kimiva → kimidaṁ (bj: syā) | kimiva → kim-iva (pts) | momūhāti → momuhā ti (pts)แต่ทำไมท่านจึงไม่ชอบใจลัทธิ ท่านประพฤติเรื่องนี้ เพราะความงมงายหรือไร“Ito bahiddhā pāsaṇḍā, diṭṭhīsu pasīdanti te;
+ → sīsūpacālā (bjt) pasīdanti → saṁsidanti (sya-all) | te → ye (pts) | diṭṭhīsu → S3 diṭṭhisu. (pts note) | pasīdanti → C. saṁsidanti. (pts note) | ye → SS. te. (pts note)สีสุปจาลาภิกษุณีกล่าวด้วยคาถาว่า เจ้าลัทธิภายนอกพระศาสนานี้ ย่อมจมอยู่ในทิฏฐิทั้งหลาย Na tesaṁ dhammaṁ rocemi, te dhammassa akovidā.
rocemi → rocemi na (bj, sya-all, pts) | dhammaṁ → dhammam (pts) akovidā → kovidā (bj, sya-all, pts) | kovidā → See Therī-gāthā, 183-4. (pts note)เราไม่ชอบใจธรรมของพวกเขา พวกเขาเป็นคนไม่ฉลาดในธรรมAtthi sakyakule jāto, buddho appaṭipuggalo;
sakyakule → sakya-kule (pts)พระพุทธเจ้าผู้เสด็จอุบัติในศากยตระกูล ไม่มีบุคคลอื่นเปรียบ Sabbābhibhū māranudo, sabbatthamaparājito.
sabbatthamaparājito → sabbattha maparājito (th) | sabbatthamaparājito → sabbattham aparājito (pts)ทรงครอบงำสิ่งทั้งปวง บรรเทาเสียซึ่งมาร ไม่ปราชัยในที่ทุกสถานSabbattha mutto asito, sabbaṁ passati cakkhumā;
asito → assito (bj: syā) | asito → C. anissito. (pts note) | sabbattha mutto → sabbatthamutto (pts) sabbaṁ → sabbam (pts)พ้นแล้วจากกิเลสทั้งปวง ไม่มีตัณหาและทิฏฐิอาศัย มีพระจักษุ ทรงเห็นธรรมทั้งปวง Sabbakammakkhayaṁ patto, vimutto upadhisaṅkhaye;
sabbakammakkhayaṁ patto → sabbakammakkhayappatto (bj) | sabbakammakkhayappatto → sabbakammakkhayaṁ (bj: machasaṁ, syā, PTS)บรรลุธรรมเป็นที่สิ้นกรรมทุกอย่าง หลุดพ้นเพราะธรรมเป็นที่สิ้นอุปธิแล้ว So mayhaṁ bhagavā satthā, tassa rocemi sāsanan”ti.
sāsananti → sāsanan ti (pts)พระผู้มีพระภาคพระองค์นั้นเป็นศาสดาของเรา เราชอบใจคำสอนของพระองค์
Atha kho māro pāpimā “jānāti maṁ sīsupacālā bhikkhunī”ti dukkhī dummano tatthevantaradhāyīti.ลำดับนั้น มารผู้มีบาปเป็นทุกข์เสียใจว่า “สีสุปจาลาภิกษุณีรู้จักเรา” จึงหาย ตัวไป ณ ที่นั้นเอง