Mahānāmasutta๓๗ มหานามสูตร
Ekaṁ samayaṁ bhagavā sakkesu viharati kapilavatthusmiṁ nigrodhārāme.
samayaṁ → samayam (pts)สมัยหนึ่ง พระผู้มีพระภาคประทับอยู่ ณ นิโครธาราม เขตกรุง กบิลพัสดุ์ แคว้นสักกะ
Atha kho mahānāmo sakko yena bhagavā tenupasaṅkami; upasaṅkamitvā bhagavantaṁ abhivādetvā ekamantaṁ nisīdi. Ekamantaṁ nisinno kho mahānāmo sakko bhagavantaṁ etadavoca:
upasaṅkamitvā bhagavantaṁ abhivādetvā ekamantaṁ nisīdi ekamantaṁ → ekam antaṁ (pts) | bhagavantaṁ etadavoca → bhagavantam etad avoca (pts)ครั้งนั้น เจ้าศากยะพระนามว่ามหานามะเสด็จเข้าไปเฝ้า พระผู้มีพระภาคถึงที่ประทับ ถวายอภิวาทแล้วประทับนั่ง ณ ที่สมควร ได้ทูลถาม พระผู้มีพระภาคดังนี้ว่า
“Kittāvatā nu kho, bhante, upāsako hotī”ti?
hotīti → hotī ti (pts)“ข้าแต่พระองค์ผู้เจริญ ด้วยเหตุเพียงเท่าไร บุคคลจึงชื่อว่า เป็นอุบาสก”
“Yato kho, mahānāma, buddhaṁ saraṇaṁ gato hoti, dhammaṁ saraṇaṁ gato hoti, saṅghaṁ saraṇaṁ gato hoti—
saṅghaṁ → saṁghaṁ (ms2005) | saraṇaṁ → saraṇam (pts)พระผู้มีพระภาคตรัสตอบว่า “มหาบพิตร บุคคลถึงพระพุทธเจ้าเป็นสรณะ ถึงพระธรรมเป็นสรณะ และถึงพระสงฆ์เป็นสรณะ
ettāvatā kho, mahānāma, upāsako hotī”ti.
upāsako hotīti → upasako hotī ti (pts)ด้วยเหตุเพียงเท่านี้ บุคคลจึง ชื่อว่าเป็นอุบาสก”
“Kittāvatā pana, bhante, upāsako sīlasampanno hotī”ti?
pana → nu kho (bj) | Kittāvatā → S1-3 insert nu kho. (pts note) | hotīti → hotī ti (pts)“ข้าแต่พระองค์ผู้เจริญ อนึ่ง ด้วยเหตุเพียงเท่าไร อุบาสกจึงชื่อว่าเป็นผู้ถึง พร้อมด้วยศีล”
“Yato kho, mahānāma, upāsako pāṇātipātā paṭivirato hoti, adinnādānā paṭivirato hoti, kāmesumicchācārā paṭivirato hoti, musāvādā paṭivirato hoti, surāmerayamajjappamādaṭṭhānā paṭivirato hoti—
adinnādānā → adinnādāna (pts) | musāvādā → musāvadā (pts) | paṭivirato → S1 paṭirato. (pts note) | kāmesumicchācārā → kāmesu micchācārā (bjt, th, pts) | surāmerayamajjappamādaṭṭhānā → surāmerayamajjapamādaṭṭhānā (bjt, th, pts)“มหาบพิตร อุบาสกเป็นผู้เว้นขาดจากการฆ่าสัตว์ เว้นขาดจากการลักทรัพย์ เว้นขาดจากการประพฤติผิดในกาม เว้นขาดจากการพูดเท็จ และเว้นขาดจากการ เสพของมึนเมาคือสุราและเมรัยอันเป็นเหตุแห่งความประมาท
ettāvatā kho, mahānāma, upāsako sīlasampanno hotī”ti.
hotīti → hotī ti (pts)ด้วยเหตุเพียงเท่านี้ อุบาสกจึงชื่อว่าเป็นผู้ถึงพร้อมด้วยศีล”
“Kittāvatā pana, bhante, upāsako saddhāsampanno hotī”ti?
hotīti → hotī ti (pts)“ข้าแต่พระองค์ผู้เจริญ อนึ่ง ด้วยเหตุเพียงเท่าไร อุบาสกจึงชื่อว่าเป็นผู้ถึง พร้อมด้วยศรัทธา”
“Idha, mahānāma, upāsako saddho hoti, saddahati tathāgatassa bodhiṁ—
bodhiṁ → bodhim (pts)“มหาบพิตร อุบาสกในธรรมวินัยนี้เป็นผู้มีศรัทธา เชื่อพระปัญญาตรัสรู้ของ ตถาคตว่า ‘แม้เพราะเหตุนี้
itipi so bhagavā …pe… satthā devamanussānaṁ buddho bhagavāti.
pe → spelled out in full (bjt) | itipi → iti pi (pts) | devamanussānaṁ → devamanussānam (pts) | bhagavāti → bhagavā ti (pts)พระผู้มีพระภาคพระองค์นั้น ฯลฯ เป็นศาสดาของ เทวดาและมนุษย์ทั้งหลาย เป็นพระพุทธเจ้า เป็นพระผู้มีพระภาค’
Ettāvatā kho, mahānāma, upāsako saddhāsampanno hotī”ti.
saddhāsampanno hotīti → saddhāsamannāgato hotī ti (pts)ด้วยเหตุเพียง เท่านี้ อุบาสกจึงชื่อว่าเป็นผู้ถึงพร้อมด้วยศรัทธา”
“Kittāvatā pana, bhante, upāsako cāgasampanno hotī”ti?
hotīti → hotī ti (pts)“ข้าแต่พระองค์ผู้เจริญ อนึ่ง ด้วยเหตุเพียงเท่าไร อุบาสกจึงชื่อว่าเป็นผู้ถึง พร้อมด้วยจาคะ”
“Idha, mahānāma, upāsako vigatamalamaccherena cetasā agāraṁ ajjhāvasati muttacāgo payatapāṇi vossaggarato yācayogo dānasaṁvibhāgarato—
idha → idha pana (bj) | payatapāṇi → payatapāṇī (sya-all, pts) | agāraṁ → agāram (pts)“มหาบพิตร อุบาสกในธรรมวินัยนี้มีใจปราศจากความตระหนี่อันเป็นมลทิน มีจาคะอันสละแล้ว มีฝ่ามือชุ่ม ยินดีในการสละ ควรแก่การขอ ยินดีในการให้ ทานและการแจกทาน อยู่ครองเรือน
ettāvatā kho, mahānāma, upāsako cāgasampanno hotī”ti.
hotīti → hotī ti (pts)ด้วยเหตุเพียงเท่านี้ อุบาสกจึงชื่อว่าเป็นผู้ถึง พร้อมด้วยจาคะ”
“Kittāvatā pana, bhante, upāsako paññāsampanno hotī”ti?
hotīti → hotī ti (pts)“ข้าแต่พระองค์ผู้เจริญ อนึ่ง ด้วยเหตุเพียงเท่าไร อุบาสกจึงชื่อว่าเป็นผู้ถึง พร้อมด้วยปัญญา”
“Idha, mahānāma, upāsako paññavā hoti udayatthagāminiyā paññāya samannāgato ariyāya nibbedhikāya sammā dukkhakkhayagāminiyā—
samannāgato → B1 adds hoti. (pts note) | sammā dukkhakkhayagāminiyā → sammādukkhakkhayagāminiyā (bjt, th, pts)“มหาบพิตร อุบาสกในธรรมวินัยนี้เป็นผู้มีปัญญา ประกอบด้วยปัญญาเป็น เครื่องพิจารณาเห็นทั้งความเกิดและความดับ อันเป็นอริยะ ชำแรกกิเลส ให้ถึง ความสิ้นทุกข์โดยชอบ
ettāvatā kho, mahānāma, upāsako paññāsampanno hotī”ti.
hotīti sattamaṁ → hotī ti (pts)ด้วยเหตุเพียงเท่านี้ อุบาสกจึงชื่อว่าเป็นผู้ถึงพร้อมด้วยปัญญา”