VeḷudvāreyyasuttaСутта Жители Бамбуковых Врат
Evaṁ me sutaṁ—
sutam → this phrase in B1 only. (pts note) | evaṁ me → evamme (th) | evaṁ → evam (pts)Так мной услышано.
ekaṁ samayaṁ bhagavā kosalesu cārikaṁ caramāno mahatā bhikkhusaṅghena saddhiṁ yena veḷudvāraṁ nāma kosalānaṁ brāhmaṇagāmo tadavasari.
bhikkhusaṅghena → bhikkhusaṁghena (ms2005) | ekaṁ samayaṁ → ekam samayam (pts) | saddhiṁ → saddhim (pts) | kosalānaṁ → kosalānam (pts) | tadavasari → tad avasari (pts)Одно время Благословенный странствовал по стране Косал вместе с большой Сангхой монахов. И он прибыл в брахманскую косальскую деревню под названием Бамбуковые Врата.
Assosuṁ kho te veḷudvāreyyakā brāhmaṇagahapatikā:
te → (bj, sya-all) | veḷudvāreyyakā → kho te veḷudvāreyyakā (bj: machasaṁ) | te → missing in S3. (pts note)Домохозяева-брахманы Бамбуковых Врат услышали:
“samaṇo khalu, bho, gotamo sakyaputto sakyakulā pabbajito kosalesu cārikaṁ caramāno mahatā bhikkhusaṅghena saddhiṁ veḷudvāraṁ anuppatto.
bhikkhusaṅghena → bhikkhusaṁghena (ms2005) | veḷudvāraṁ → veḷudvāram (pts)“Говорят, господа, что отшельник Готама – сын Сакьев, ушедший из клана Сакьев в бездомную жизнь – путешествует по стране Косал с большой Сангхой монахов, и прибыл в Бамбуковые Врата.
Taṁ kho pana bhavantaṁ gotamaṁ evaṁ kalyāṇo kittisaddo abbhuggato:
bhavantaṁ → bhagavantaṁ (bj) | bhavantaṁ gotamaṁ → bhagavantam gotamam (pts) | kalyāṇo kittisaddo → kalyāṇakittisaddo (pts) | evaṁ kalyāṇo → evaṁkalyāṇo (th)И об этом учителе Готаме распространилась славная молва:
‘itipi so bhagavā arahaṁ sammāsambuddho vijjācaraṇasampanno sugato lokavidū anuttaro purisadammasārathi satthā devamanussānaṁ buddho bhagavā’.
bhagavā → bhagavāti (bj, sya-all, km, pts1ed) | purisadammasārathi → purisadammasārathī (bj) | bhagavā → bhagavāti (cck: sī. syā. kaṁ. pī.) | itipi → iti pi (pts) | devamanussānaṁ → devamanussānam (pts) | + → ti (pts)“В самом деле, Благословенный – достойный, истинно пробуждённый, видением и поведением наделённый, достигший блага, знаток мира, непревзойдённый учитель тех, кто готов обучаться, учитель богов и людей, пробуждённый, благословенный.
So imaṁ lokaṁ sadevakaṁ samārakaṁ sabrahmakaṁ sassamaṇabrāhmaṇiṁ pajaṁ sadevamanussaṁ sayaṁ abhiññā sacchikatvā pavedeti.
lokaṁ → lokam (pts) | sabrahmakaṁ sassamaṇabrāhmaṇiṁ pajaṁ → sabrahmakam sassamaṇabrāhmaṇim pajam (pts) | sayaṁ → sayam (pts)Напрямую увидев пониманием, он познал мир с его дэвами, Марой, Брахмой, с его поколениями шраманов и брахманов, божеств и людей.
So dhammaṁ deseti ādikalyāṇaṁ majjhekalyāṇaṁ pariyosānakalyāṇaṁ sātthaṁ sabyañjanaṁ, kevalaparipuṇṇaṁ parisuddhaṁ brahmacariyaṁ pakāseti.Он обучает Дхамме, превосходной в начале, превосходной в середине, и превосходной в конце, правильной и в духе и в букве. Он раскрывает святую жизнь, которая в совершенстве полная и чистая.
Sādhu kho pana tathārūpānaṁ arahataṁ dassanaṁ hotī”ti.
hotīti → hoti (pts) | tathārūpānaṁ → tathārūpānam (pts)Хорошо было бы увидеть таких арахантов”.
Atha kho te veḷudvāreyyakā brāhmaṇagahapatikā yena bhagavā tenupasaṅkamiṁsu; upasaṅkamitvā appekacce bhagavantaṁ abhivādetvā ekamantaṁ nisīdiṁsu. Appekacce bhagavatā saddhiṁ sammodiṁsu; sammodanīyaṁ kathaṁ sāraṇīyaṁ vītisāretvā ekamantaṁ nisīdiṁsu. Appekacce yena bhagavā tenañjaliṁ paṇāmetvā ekamantaṁ nisīdiṁsu. Appekacce bhagavato santike nāmagottaṁ sāvetvā ekamantaṁ nisīdiṁsu. Appekacce tuṇhībhūtā ekamantaṁ nisīdiṁsu. Ekamantaṁ nisinnā kho te veḷudvāreyyakā brāhmaṇagahapatikā bhagavantaṁ etadavocuṁ:
te → (bj, sya-all) | sāraṇīyaṁ → sārāṇīyaṁ (bj, sya-all) | sammodanīyaṁ kathaṁ sāraṇīyaṁ → sammodaniyaṁ katham sārāṇīyaṁ (pts) | tuṇhībhūtā ekamantaṁ → tunhībhūtā ekam antaṁ (pts) | veḷudvāreyyakā → kho te veḷudvāreyyakā (bj: machasaṁ, syā) | tenañjaliṁ paṇāmetvā → tenañjalimpaṇāmetvā (th) | bhagavantaṁ → bhagavantam (pts) | veḷudvāreyyakā → veḷudvareyyākā (pts) | bhagavantaṁ etadavocuṁ → bhagavantam etad avocuṁ (pts)И тогда домохозяева-брахманы Бамбуковых Врат отправились к Благословенному и, по прибытии, поклонившись ему, сели рядом. Некоторые обменялись с ним вежливыми приветствиями и после обмена вежливыми приветствиями и любезностями сели рядом. Некоторые из них сели рядом, поприветствовав его [в почтении] сложенными у груди ладонями. Некоторые из них сели рядом, объявив своё имя и имя клана. Некоторые из них сели рядом [просто] молча. И сидя рядом, эти домохозяева-брахманы Бамбуковых Врат сказали Благословенному:
“mayaṁ, bho gotama, evaṅkāmā evaṁchandā evaṁadhippāyā—
evaṅkāmā → evaṁkāmā (my, th, ms2005, pts) | evaṅkāmā evaṁchandā evaṁadhippāyā → evaṁ kāmā evañchandā evaṁ adhippāyā (bjt) | mayaṁ → mayam (pts) | evaṁadhippāyā → evamadhippāyā (pts)“Мастер Готама, у нас есть такие мечты, желания, и надежды как эти:
puttasambādhasayanaṁ ajjhāvaseyyāma, kāsikacandanaṁ paccanubhaveyyāma, mālāgandhavilepanaṁ dhāreyyāma, jātarūparajataṁ sādiyeyyāma, kāyassa bhedā paraṁ maraṇā sugatiṁ saggaṁ lokaṁ upapajjeyyāma.
puttasambādhasayanaṁ → puttasambādhā sayanaṁ (sya-all) | puttasambādhasayanaṁ → puttasambādhā sayanaṁ (bj: machasaṁ, syā) | jātarūparajataṁ → S3 insert vā. (pts note) | paraṁ maraṇā → parammaraṇā (bjt) | puttasambādhasayanaṁ → puttasambādhasayanam (pts) | kāsikacandanaṁ → kāsikacandanam (pts) | mālāgandhavilepanaṁ → mālāgandhavilepanam (pts) | paraṁ → param (pts) | lokaṁ → lokam (pts)“Будем жить в доме, полном детей! Будем наслаждаться сандаловым деревом из Каси! Будем носить гирлянды, [использовать] благовония, мази. Будем принимать золото и серебро! После распада тела, после смерти, родимся в благом уделе, в небесном мире!”
Tesaṁ no bhavaṁ gotamo amhākaṁ evaṅkāmānaṁ evaṁchandānaṁ evaṁadhippāyānaṁ tathā dhammaṁ desetu yathā mayaṁ puttasambādhasayanaṁ ajjhāvaseyyāma …pe… sugatiṁ saggaṁ lokaṁ upapajjeyyāmā”ti.
puttasambādhasayanaṁ → puttasambādhā sayanaṁ (sya-all) | puttasambādhasayanaṁ → puttasambādhā sayanaṁ (bj: machasaṁ, syā) | ti → S3 uppaj- (pts note) | evaṅkāmānaṁ → evaṁkāmānaṁ (my, th, ms2005) | evaṅkāmānaṁ evaṁchandānaṁ evaṁadhippāyānaṁ → evaṁkāmānaṁ evañchandānaṁ evaṁ adhippāyānaṁ (bjt) | pe → spelled out in full (bjt) | amhākaṁ evaṅkāmānaṁ evaṁchandānaṁ evaṁadhippāyānaṁ → amhākam evaṁkāmānam evaṁchandānam evamadhippāyānaṁ (pts) | puttasambādhasayanaṁ → puttasambādhasayanam (pts) | saggaṁ lokaṁ upapajjeyyāmāti → saggam lokam upapajjeyyāmā ti (pts)Поскольку у нас есть такие мечты, желания, и надежды, пусть Мастер Готама обучит нас Дхамме так, чтобы мы могли проживать в доме, полном детей… и после смерти родиться в благом уделе, в небесном мире”.
“Attupanāyikaṁ vo, gahapatayo, dhammapariyāyaṁ desessāmi.
attupanāyikaṁ → attūpanāyikaṁ (bj, cck, sya-all) | desessāmi → desissāmi (bj) | desessāmi taṁ → desissāmi tam (pts) | Attūpanāyikaṁ → B1 atthu- (pts note)“Я научу вас, домохозяева, изложению Дхаммы, применимому к самому себе.
Taṁ suṇātha, sādhukaṁ manasi karotha, bhāsissāmī”ti.
manasi karotha → manasikarotha (bjt, th) | taṁ → tam (pts) | sādhukaṁ → sādhukam (pts) | bhāsissāmīti → bhāsissāmī ti (pts)Слушайте внимательно, я буду говорить”.
“Evaṁ, bho”ti kho te veḷudvāreyyakā brāhmaṇagahapatikā bhagavato paccassosuṁ.
te veḷudvāreyyakā → veḷudvāreyyaka (bj) | veḷudvāreyyaka → veḷudvāreyyakā (bj: machasaṁ, syā) | evaṁ bhoti → evam bho ti (pts)“Да, господин” – ответили те домохозяева-брахманы Бамбуковых Врат.
Bhagavā etadavoca:
etad → S3 evaṁ. (pts note) | etadavoca → etad avoca (pts)Благословенный сказал:
“Katamo ca, gahapatayo, attupanāyiko dhammapariyāyo?
attupanāyiko → attūpanāyiko (bj, sya-all, pts) | ca → (pts)“И каково, домохозяева, изложение Дхаммы, применимое к самому себе?
Idha, gahapatayo, ariyasāvako iti paṭisañcikkhati:
iti paṭisañcikkhati → itipaṭisañcikkhati (bjt)Вот, домохозяева, ученик Благородных рассуждает так:
‘ahaṁ khosmi jīvitukāmo amaritukāmo sukhakāmo dukkhappaṭikūlo.
smi → B1 smiṁ. (pts note) | dukkhappaṭikūlo → dukkhapaṭikkūlo (bjt, pts) | dukkhappaṭikūlo → dukkhapaṭikūlo (th) | khosmi → kho smi (pts)“Я безусловно, кто желает жить, кто не желает умирать. Я хочу приятного и отстраняюсь от боли.
Yo kho maṁ jīvitukāmaṁ amaritukāmaṁ sukhakāmaṁ dukkhappaṭikūlaṁ jīvitā voropeyya, na metaṁ assa piyaṁ manāpaṁ.
piyam → missing in S3. (pts note) | dukkhappaṭikūlaṁ → dukkhapaṭikkūlaṁ (bjt) | dukkhappaṭikūlaṁ → dukkhapaṭikūlaṁ (th) | metaṁ → me taṁ (th) | jīvitukāmaṁ → jīvitukāmam (pts) | dukkhappaṭikūlaṁ → dukkhapaṭikkūlam (pts) | metaṁ → me tam (pts)Поскольку я тот, кто желает жить и не желает умирать, хочет приятного и отстраняется от боли, то если бы кто-нибудь забрал бы мою жизнь, это не было бы милым и приятным (эмоционально) для меня.
Ahañceva kho pana paraṁ jīvitukāmaṁ amaritukāmaṁ sukhakāmaṁ dukkhappaṭikūlaṁ jīvitā voropeyyaṁ, parassapi taṁ assa appiyaṁ amanāpaṁ.
dukkhappaṭikūlaṁ → dukkhapaṭikkūlaṁ (bjt) | voropeyyaṁ → voropeyya (bjt) | dukkhappaṭikūlaṁ → dukkhapaṭikūlaṁ (th) | jīvitukāmaṁ amaritukāmaṁ sukhakāmaṁ dukkhappaṭikūlaṁ → jīvitukāmam amaritukāmam sukhakāmam dukkhapaṭikūlaṁ (pts) | voropeyyaṁ parassapi taṁ → voropeyyam parassa tam (pts) | appiyaṁ → appiyam (pts)И, в таком случае, если бы я забрал чужую жизнь – у того, кто желает жить и не желает умирать, хочет приятного и отстраняется от боли – то это не было бы милым и приятным для него тоже.
Yo kho myāyaṁ dhammo appiyo amanāpo, parassa peso dhammo appiyo amanāpo.
parassa peso → parassapeso (bjt, th)То, что немило и неприятно мне, то же немило и неприятно другому.
Yo kho myāyaṁ dhammo appiyo amanāpo, kathāhaṁ paraṁ tena saṁyojeyyan’ti.
paraṁ tena saṁyojeyyanti → parantena saññojeyyanti (th) | myāyaṁ → myāyam (pts) | saṁyojeyyanti → saṁyojeyyan ti (pts)Как я могу причинить другому то, что немило и неприятно мне?”
So iti paṭisaṅkhāya attanā ca pāṇātipātā paṭivirato hoti, parañca pāṇātipātā veramaṇiyā samādapeti, pāṇātipātā veramaṇiyā ca vaṇṇaṁ bhāsati.
attanā ca pāṇātipātā → attānañca adinnādānā (pts) | pāṇātipātā → adinnādānā (pts) | pāṇātipātā → pānātipātā (pts) | parañca → paraṁ ca (pts) | ca vaṇṇaṁ → vaṇṇam (pts)Рассуждая так, он отказался от уничтожения жизни, призывает других к отказу от уничтожения жизни, восхваляет отказ от уничтожения жизни.
Evamassāyaṁ kāyasamācāro tikoṭiparisuddho hoti.
evamassāyaṁ → evam assāyaṁ (pts) | tikoṭiparisuddho → ti koṭiparisuddho (pts)Таким образом, его телесное поведение очищается в [этих] трёх аспектах.
Puna caparaṁ, gahapatayo, ariyasāvako iti paṭisañcikkhati:
caparaṁ → ca param (pts)2) Далее, домохозяева, ученик Благородных рассуждает так:
‘yo kho me adinnaṁ theyyasaṅkhātaṁ ādiyeyya, na metaṁ assa piyaṁ manāpaṁ.
adinnaṁ theyyasaṅkhātaṁ ādiyeyya → dāresu cārittam āpajjeyya (pts) | metaṁ → me taṁ (bjt, th) | adinnaṁ theyyasaṅkhātaṁ → adinnam theyyasaṅkhātam (pts) | metaṁ → me tam (pts) | piyaṁ manāpaṁ → piyam manāpam (pts)“Если бы кто-либо забрал бы у меня то, чего я ему не дал, то есть, совершил бы кражу, то это не было бы милым и приятным для меня.
Ahañceva kho pana parassa adinnaṁ theyyasaṅkhātaṁ ādiyeyyaṁ, parassapi taṁ assa appiyaṁ amanāpaṁ.
ahañceva → ahaṁ ce va (pts) | adinnaṁ theyyasaṅkhātaṁ → adinnam theyyasaṅkhātam (pts) | parassapi taṁ → parassa pi tam (pts) | appiyaṁ → appiyam (pts)И, в таком случае, если бы я забрал у другого то, что он мне не дал, то есть, совершил бы кражу, то это также не было бы милым и приятным для него.
Yo kho myāyaṁ dhammo appiyo amanāpo, parassa peso dhammo appiyo amanāpo.
parassa peso → parassapeso (th)То, что немило и неприятно мне, то же немило и неприятно другому.
Yo kho myāyaṁ dhammo appiyo amanāpo, kathāhaṁ paraṁ tena saṁyojeyyan’ti.
paraṁ tena → parentena (bj) | paraṁ tena saṁyojeyyanti → parantena saññojeyyanti (th) | kathāhaṁ → kathāham (pts)Как я могу причинить другому то, что немило и неприятно мне?”
So iti paṭisaṅkhāya attanā ca adinnādānā paṭivirato hoti, parañca adinnādānā veramaṇiyā samādapeti, adinnādānā veramaṇiyā ca vaṇṇaṁ bhāsati.
adinnādānā → musāvādā (pts) | ca vaṇṇaṁ → vaṇṇam (pts) | attanā ca → attānañca (pts)Рассуждая так, он отказался от взятия того, что не дано, призывает других к отказу от взятия того, что не дано, восхваляет отказ от взятия того, что не дано.
Evamassāyaṁ kāyasamācāro tikoṭiparisuddho hoti.
evamassāyaṁ → evam assāyam (pts) | tikoṭiparisuddho → ti koṭiparisuddho (pts)Таким образом, его телесное поведение очищается в [этих] трёх аспектах.
Puna caparaṁ, gahapatayo, ariyasāvako iti paṭisañcikkhati:
Puna → Here the great gap in B2 is momentally interrupted by the presence of the sheet du not even entire, but mutilated. (pts note) | caparaṁ → ca param (pts)3) Далее, домохозяева, ученик Благородных рассуждает так:
‘yo kho me dāresu cārittaṁ āpajjeyya, na metaṁ assa piyaṁ manāpaṁ.
metaṁ → me taṁ (th) | cārittaṁ → cārittam (pts) | metaṁ → me tam (pts) | piyaṁ manāpaṁ → piyam manāpam (pts)“Если кто-либо совершил бы прелюбодеяние с моими жёнами, то это не было бы милым и приятным для меня.
Ahañceva kho pana parassa dāresu cārittaṁ āpajjeyyaṁ, parassapi taṁ assa appiyaṁ amanāpaṁ.
ahañceva → ahaṁ ceva (pts) | cārittaṁ → cārittam (pts) | parassapi taṁ → parassa pi tam (pts) | appiyaṁ → appiyam (pts)И, в таком случае, если бы я совершил прелюбодеяние с жёнами другого, то это также не было бы милым и приятным для него.
Yo kho myāyaṁ dhammo appiyo amanāpo, parassa peso dhammo appiyo amanāpo.
parassa peso → parassapeso (th)То, что немило и неприятно мне, то же немило и неприятно другому.
Yo kho myāyaṁ dhammo appiyo amanāpo, kathāhaṁ paraṁ tena saṁyojeyyan’ti.
kho myāyaṁ → myāyam (pts) | paraṁ tena → parantena (bjt) | paraṁ tena saṁyojeyyanti → parantena saññojeyyanti (th)Как я могу причинить другому то, что немило и неприятно мне?”
So iti paṭisaṅkhāya attanā ca kāmesumicchācārā paṭivirato hoti, parañca kāmesumicchācārā veramaṇiyā samādapeti, kāmesumicchācārā veramaṇiyā ca vaṇṇaṁ bhāsati.
kāmesumicchācārā → kāmesu micchācārā (bjt, th, pts) | parañca kāmesumicchācārā → paraṁ ca kāmesu micchācārā (pts) | vaṇṇaṁ → vaṇṇam (pts)Рассуждая так, он отказался от неблагого сексуального поведения, призывает других к отказу от неблагого сексуального поведения, восхваляет отказ от неблагого сексуального поведения.
Evamassāyaṁ kāyasamācāro tikoṭiparisuddho hoti.
evamassāyaṁ → evam assāyaṁ (pts) | tikoṭiparisuddho hoti → ti koṭiparisuddho ti (pts)Таким образом, его телесное поведение очищается в [этих] трёх аспектах.
Puna caparaṁ, gahapatayo, ariyasāvako iti paṭisañcikkhati:
paṭisañcikkhati → paṭisaṁcikkhati (bjt) | caparaṁ → ca paraṁ (pts) | paṭisañcikkhati → patisaṁcikkhati (pts)4) Далее, домохозяева, ученик Благородных рассуждает так:
‘yo kho me musāvādena atthaṁ bhañjeyya, na metaṁ assa piyaṁ manāpaṁ.
bhañjeyya → S3 bhaje- (pts note) | piyam → missing in S3. (pts note) | metaṁ → me taṁ (th) | atthaṁ → attham (pts) | metaṁ → me tam (pts)“Если кто-либо разрушил бы моё благополучие лживыми речами, то это не было бы милым и приятным для меня.
Ahañceva kho pana parassa musāvādena atthaṁ bhañjeyyaṁ, parassapi taṁ assa appiyaṁ amanāpaṁ.
ahañceva → ahaṁ ceva (bjt) | ahañceva → ahañ ceva (pts) | atthaṁ bhañjeyyaṁ parassapi taṁ → attham bhañjeyyam parassa pi tam (pts) | appiyaṁ → appiyam (pts)И, в таком случае, если бы я разрушил благополучие другого, то это также не было бы милым и приятным для него.
Yo kho myāyaṁ dhammo appiyo amanāpo, parassa peso dhammo appiyo amanāpo.
peso → B1-2 meso. (pts note) | parassa peso → parassapeso (th)То, что немило и неприятно мне, то же немило и неприятно другому.
Yo kho myāyaṁ dhammo appiyo amanāpo, kathāhaṁ paraṁ tena saṁyojeyyan’ti.
paraṁ tena → parantena (bjt) | paraṁ tena saṁyojeyyanti → parantena saññojeyyanti (th) | kathāhaṁ → kathāham (pts) | saṁyojeyyanti → saṁyojeyyan ti (pts)Как я могу причинить другому то, что немило и неприятно мне?”
So iti paṭisaṅkhāya attanā ca musāvādā paṭivirato hoti, parañca musāvādā veramaṇiyā samādapeti, musāvādā veramaṇiyā ca vaṇṇaṁ bhāsati.
parañca → parañ ca (pts) | ca vaṇṇaṁ → vaṇṇam (pts)Рассуждая так, он отказался от лжи, призывает других к отказу от лжи, восхваляет отказ от лжи.
Evamassāyaṁ vacīsamācāro tikoṭiparisuddho hoti.
evamassāyaṁ → evam assāyam (pts) | tikoṭiparisuddho → ti koṭiparisuddho (pts)Таким образом, его словесное поведение очищается в [этих] трёх аспектах.
Puna caparaṁ, gahapatayo, ariyasāvako iti paṭisañcikkhati:
caparaṁ → ca paraṁ (pts)5) Далее, домохозяева, ученик Благородных рассуждает так:
“yo kho maṁ pisuṇāya vācāya mitte bhindeyya, na metaṁ assa piyaṁ manāpaṁ.
vācāya mitte bhindeyya → mittehi bhedeyya (sya-all, km, pts1ed, mr) | bhindeyya → mittehi bhedeyya (cck: syā. kaṁ. pī. ka.) | bhedeyya → S3 mitte bhindeyya. (pts note) | metaṁ → me taṁ (bjt, th) | metaṁ → me tam (pts) | piyaṁ manāpaṁ → piyam manāpam (pts)“Если кто-либо поссорил бы меня с друзьями сеющей распри речью, то это не было бы милым и приятным для меня.
Ahañceva kho pana paraṁ pisuṇāya vācāya mitte bhindeyyaṁ, parassapi taṁ assa appiyaṁ amanāpaṁ …pe…
pisuṇāya → pisunāya (bj) | mitte bhindeyyaṁ → mittehi bhedeyyaṁ (sya-all) | bhedeyyaṁ → S3 mitte bhindeyyaṁ. (pts note) | pi → S3 parassāpi. (pts note) | ahañceva → ahaṁ ceva (bjt) | ahañceva → ahañ ceva (pts) | mitte bhindeyyaṁ parassapi taṁ → mittehi bhedeyyaṁ parassa pi tam (pts) | appiyaṁ amanāpaṁ → appiyam amanāpam (pts)И, в таком случае, если бы я поссорил другого с его друзьями сеющей распри речью, то это также не было бы милым и приятным для него. Как я могу причинить другому то, что немило и неприятно мне?” Рассуждая так, он отказался от сеющей распри речи, призывает других к отказу от сеющей распри речи, восхваляет отказ от сеющей распри речи.
evamassāyaṁ vacīsamācāro tikoṭiparisuddho hoti.Таким образом, его словесное поведение очищается в [этих] трёх аспектах.
Puna caparaṁ, gahapatayo, ariyasāvako iti paṭisañcikkhati:
caparaṁ → ca paraṁ (pts)6) Далее, домохозяева, ученик Благородных рассуждает так:
“yo kho maṁ pharusāya vācāya samudācareyya, na metaṁ assa piyaṁ manāpaṁ.
metaṁ → me taṁ (th) | maṁ → mam (pts) | metaṁ → me tam (pts) | piyaṁ manāpaṁ → piyam manāpam (pts)“Если кто-либо обратился бы ко мне с грубой речью, то это не было бы милым и приятным для меня.
Ahañceva kho pana paraṁ pharusāya vācāya samudācareyyaṁ, parassapi taṁ assa appiyaṁ amanāpaṁ.
ahañceva → ahañ ceva (pts) | paraṁ → param (pts) | samudācareyyaṁ parassapi taṁ → samudācareyyam parassa pi tam (pts) | appiyaṁ → appiyam (pts)И, в таком случае, если бы я обратился к другому с грубой речью, то это также не было бы милым и приятным для него. Как я могу причинить другому то, что немило и неприятно мне?” Рассуждая так, он отказался от грубой речи, призывает других к отказу от грубой речи, восхваляет отказ от грубой речи.
Yo kho myāyaṁ dhammo …pe…
evamassāyaṁ vacīsamācāro tikoṭiparisuddho hoti.
evamassāyaṁ → evam assāyaṁ (pts) | tikoṭiparisuddho → ti koṭiparisuddho (pts)Таким образом, его словесное поведение очищается в [этих] трёх аспектах.
Puna caparaṁ, gahapatayo, ariyasāvako iti paṭisañcikkhati:
caparaṁ → ca paraṁ (pts)7) Далее, домохозяева, ученик Благородных рассуждает так:
‘yo kho maṁ samphabhāsena samphappalāpabhāsena samudācareyya, na metaṁ assa piyaṁ manāpaṁ.
samphabhāsena → (bj, sya-all) | piyam → missing in S3. (pts note) | metaṁ → me taṁ (th) | maṁ samphabhāsena → mam sampabhāsena (pts) | metaṁ → me tam (pts)“Если кто-либо обратился бы ко мне с легкомысленной речью и пустословием, то это не было бы милым и приятным для меня.
Ahañceva kho pana paraṁ samphabhāsena samphappalāpabhāsena samudācareyyaṁ, parassapi taṁ assa appiyaṁ amanāpaṁ.
samphabhāsena → (bj, sya-all) | sampabhāsena → B2 samābhāsena; missing in S3. (pts note) | samphappalāpabhāsena → S3 sappamantābhāsena. (pts note) | ahañceva → ahañ ceva (pts) | paraṁ samphabhāsena → param sampabhāsena (pts) | samudācareyyaṁ parassapi taṁ → samudācareyya parassa pi tam (pts) | appiyaṁ → appiyam (pts)И, в таком случае, если бы я обратился к другому с легкомысленной речью и пустословием, то это также не было бы милым и приятным для него.
Yo kho myāyaṁ dhammo appiyo amanāpo, parassa peso dhammo appiyo amanāpo.
peso → B1 meso. (pts note) | parassa peso → parassapeso (th) | myāyaṁ → myāyam (pts)То, что немило и неприятно мне, то же немило и неприятно другому.
Yo kho myāyaṁ dhammo appiyo amanāpo, kathāhaṁ paraṁ tena saṁyojeyyan’ti.
samphappalāpabhāsena → samphabhāsena samphappalābhāsena (bj: machasaṁ) | paraṁ tena saṁyojeyyanti → parantena saññojeyyanti (th) | kho myāyaṁ → myāyam (pts) | kathāhaṁ → kathāham (pts)Как я могу причинить другому то, что немило и неприятно мне?”
So iti paṭisaṅkhāya attanā ca samphappalāpā paṭivirato hoti, parañca samphappalāpā veramaṇiyā samādapeti, samphappalāpā veramaṇiyā ca vaṇṇaṁ bhāsati.
paṭisaṅkhāya attanā ca → patisaṅkhāya attanāca (pts) | parañca → paraṁ ca (pts) | vaṇṇaṁ → vaṇṇam (pts)Рассуждая так, он отказался от легкомысленной речи и пустословия, призывает других к отказу от легкомысленной речи и пустословия, восхваляет отказ от легкомысленной речи и пустословия.
Evamassāyaṁ vacīsamācāro tikoṭiparisuddho hoti.
evamassāyaṁ → evam assāyam (pts) | tikoṭiparisuddho → ti koṭiparisuddho (pts)Таким образом, его словесное поведение очищается в [этих] трёх аспектах.
So buddhe aveccappasādena samannāgato hoti—[Кроме того], он наделён подтверждённой верой в Будду: “В самом деле Благословенный – достойный, истинно пробуждённый, видением и поведением наделённый, достигший блага, знаток мира, непревзойдённый учитель тех, кто готов обучаться, учитель богов и людей, пробуждённый, благословенный”.
itipi so bhagavā …pe… satthā devamanussānaṁ buddho bhagavāti;
bhagavā → bhagavā arahaṁ (bj) | itipi → iti pi (pts) | satthā → la-pe sattha (pts) | bhagavāti → bhagavā ti (pts)
dhamme …pe…Он наделён подтверждённой верой в Дхамму: “Дхамма превосходно разъяснена Благословенным, видимая здесь и сейчас, не зависящая от времени, приглашающая пойти и увидеть, ведущая к цели, познаваемая мудрыми самостоятельно”.
saṅghe aveccappasādena samannāgato hoti suppaṭipanno bhagavato sāvakasaṅgho …pe… anuttaraṁ puññakkhettaṁ lokassāti.
sāvakasaṅgho → S3 adds ujupaṭipanno bhagavato sāvakasangho. (pts note) | suppaṭipanno → supaṭipanno (bjt, th, pts) | saṅghe → saṁghe (ms2005) | sāvakasaṅgho → sāvakasaṁgho (ms2005) | anuttaraṁ puññakkhettaṁ lokassāti → la-pe anuttaram puññakkhettam lokassā ti (pts)Он наделён подтверждённой верой в Сангху: “Сангха учеников Благословенного, идущих по хорошему пути, идущих по прямому пути, идущих по верному пути, идущих по правильному пути, другими словами, четыре пары или восемь типов личностей – это Сангха учеников Благословенного: достойная даров, достойная гостеприимства, достойная подношений, достойная уважения, непревзойдённое поле заслуг для мира”.
ariyakantehi sīlehi samannāgato hoti akhaṇḍehi …pe… samādhisaṁvattanikehi.
samādhisaṁvattanikehi → this number is missing in S3. (pts note) | akhaṇḍehi → akkhaṇḍehi acchiddehi asabalehi akammāsehi bhujissehi viññūpasatthehi aparāmaṭṭhehi (th)Он наделён нравственными качествами, которые дороги Благородным: прочными, цельными, незапятнанными, освобождающими, восхваляемыми мудрецами, яркими, ведущими к сосредоточению.
Yato kho, gahapatayo, ariyasāvako imehi sattahi saddhammehi samannāgato hoti imehi catūhi ākaṅkhiyehi ṭhānehi, so ākaṅkhamāno attanāva attānaṁ byākareyya:
saddhammehi → dhammehi (bj) | attanāva → attanā vā (pts) | saddhammehi → dhammehi (cck: sī.) | catuhi → S3 catīhi. (pts note) | ākaṅkhiyehi → B1 ākaṅkha- (B2 ākaṅkhati-) yehi. (pts note) | vā → S3 attānañca. (pts note) | byākareyya → vyākareyya (bjt, pts)И когда, домохозяева, ученик Благородных наделён этими семью благими качествами и этими четырьмя желанными состояниями, то, если он пожелает, он может заявить о себе так:
‘khīṇanirayomhi khīṇatiracchānayoni khīṇapettivisayo khīṇāpāyaduggativinipāto, sotāpannohamasmi avinipātadhammo niyato sambodhiparāyaṇo’”ti.
khīṇatiracchānayoni → khīṇatiracchānayoniyo (bj, sya-all, km); khīṇatiracchānayoniko (pts1ed, mr) | khīṇatiracchānayoni khīṇapettivisayo → khīṇatiracchānayoniyo khīṇapittivisayo (sya-all) | sambodhiparāyaṇoti → sambodhiparāyanoti (sya-all, pts) | khīṇatiracchānayoni → khīṇatiracchānayoniyo (cck: sī. syā. kaṁ. pī.); khīṇatiracchānayoniko (cck: ka.) | khīṇatiracchānayoniyo → evaṁ. ba. khīṇatiracchānayoni (sya-all: sī.) | khīṇatiracchānayoniko → S3 -yoniyo. (pts note) | khīṇapittivisayo → S3 -petti- (pts note) | khīṇanirayomhi khīṇatiracchānayoni khīṇapettivisayo → khīṇanirayo mhi khīṇatiracchānayoniko khīṇapittivisayo (pts) | sotāpannohamasmi → sotāpanno ham asmi (pts) | sambodhiparāyaṇoti → sambodhiparāyano ti (pts)“Ада не будет; утробы животных не будет; состояния духов предков не будет; состояний лишений, плохих уделов, нижних миров не будет! Я – вступивший в поток, непреклонный, никогда более не способный родиться в низких мирах, устремлённый к пробуждению”.
Evaṁ vutte, veḷudvāreyyakā brāhmaṇagahapatikā bhagavantaṁ etadavocuṁ:
bhagavantaṁ etadavocuṁ → bhagavantam etad avocuṁ (pts)Когда так было сказано, домохозяева-брахманы Бамбуковых Врат сказали:
“abhikkantaṁ, bho gotama …pe…
+ → la-pe (pts)“Великолепно, Мастер Готама! Великолепно, Мастер Готама! Как если бы он поставил на место то, что было перевёрнуто, раскрыл бы спрятанное, показал путь тому, кто потерялся, внёс бы лампу во тьму, чтобы зрячий да мог увидеть, точно так же Мастер Готама различными способами прояснил Дхамму.
ete mayaṁ bhavantaṁ gotamaṁ saraṇaṁ gacchāma dhammañca bhikkhusaṅghañca.
gacchāma → gacchāmi (bj) | mayaṁ bhavantaṁ → mayam bhagavantaṁ (pts) | bhikkhusaṅghañca → bhikkhusaṁghañca (ms2005)Мы принимаем прибежище в Благословенном, прибежище в Дхамме, и прибежище в Сангхе монахов.
Upāsake no bhavaṁ gotamo dhāretu ajjatagge pāṇupete saraṇaṁ gate”ti.
pāṇupete → pānupete (pts1ed); pāṇupetaṁ (mr) | saraṇaṁ gateti sattamaṁ → saraṇaṅgateti (sya-all) | pāṇupete → pānupete (pts) | gateti sattamaṁ → gate ti (pts) | pāṇupete → pāṇupetaṁ (cck: ka.) | pānupete → B1-2 -petaṁ. (pts note)Пусть Благословенный помнит нас как мирских последователей, принявших в нём прибежище с этого дня и на всю жизнь”.