Nappiyasutta
Nappiyasutta → adhikaraṇikasuttaṁ (bj)๘๗ นัปปิยสูตร
Tatra kho bhagavā kālaṅkataṁ bhikkhuṁ ārabbha bhikkhū āmantesi:
kālaṅkataṁ bhikkhuṁ → kalandakaṁ bhikkhuṁ (bj); kāḷakabhikkhuṁ (sya-all); kālakaṁ bhikkhuṁ (pts1ed) | kālaṅkataṁ → kalandakaṁ (bj); kālakaṁ (pts) | kalandakaṁ → kālaḍakataṁ (bj: machasaṁ); kālaka bhikkhuṁ (bj: syā) | bhikkhuṁ → kalandakaṁ bhikkhuṁ (cck: sī.); kāḷakabhikkhuṁ (cck: syā.) | Kālakaṁ → M7 Kaḷakaṁ; M. Ph. Kālaṅkataṁ; T. Kalandakaṁ; S. Kāḷakabhikkhuṁ. (pts note) | bhikkhū → omitted by T. M7. (pts note) | + → sāvatthi (bjt)ณ ที่นั้นแล พระผู้มีพระภาคทรงปรารภกาฬกภิกษุ รับสั่งเรียกภิกษุ ทั้งหลายมาตรัสว่า
“bhikkhavo”ti.
bhikkhavoti → bhikkhavo ti (pts)ภิกษุทั้งหลาย
“Bhadante”ti te bhikkhū bhagavato paccassosuṁ.
bhikkhū → bhikkhu (bj) | Bhadante → M. Ph. bhaddante. (pts note) | bhadanteti → bhadante ti (pts)ภิกษุเหล่านั้นทูลรับสนองพระดำรัสแล้ว
Bhagavā etadavoca:
etadavoca → etad avoca (pts)พระผู้มี พระภาคจึงได้ตรัสเรื่องนี้ว่า
“Idha, bhikkhave, bhikkhu adhikaraṇiko hoti, adhikaraṇasamathassa na vaṇṇavādī.ภิกษุทั้งหลาย ๑. ภิกษุในธรรมวินัยนี้เป็นผู้ชอบก่ออธิกรณ์ ไม่สรรเสริญการระงับอธิกรณ์
Yampi, bhikkhave, bhikkhu adhikaraṇiko hoti adhikaraṇasamathassa na vaṇṇavādī, ayampi dhammo na piyatāya na garutāya na bhāvanāya na sāmaññāya na ekībhāvāya saṁvattati.
piyattāya → Ph. piyatthāya; M. S. piyatāya; T. M6 piyattā. (pts note) | garuttāya → Ph. garutthāya; M. S. garutāya throughout. (pts note) | sāmaññāya → T. saṁmaṁñāya. (pts note) | yampi → yam pi (pts) | ayampi → ayam pi (pts)แม้การที่ภิกษุเป็นผู้ชอบก่ออธิกรณ์ ไม่สรรเสริญการระงับอธิกรณ์ นี้ เป็นธรรมที่ไม่เป็นไปเพื่อความเป็นที่รัก เพื่อความเป็นที่เคารพ เพื่อ ความยกย่อง เพื่อความเป็นสมณะ เพื่อความเป็นอันเดียวกัน
Puna caparaṁ, bhikkhave, bhikkhu na sikkhākāmo hoti, sikkhāsamādānassa na vaṇṇavādī.
sikkhāsamādānassa → sikkhākāmassa (mr) | sikkhāsamādānassa → sikkhākāmassa (cck: ka.) | hoti → T. M6. M7 insert na. (pts note) | sikkhāsamādānassa → T. -dāyanassa; M. Ph. sikkhākāmassa. (pts note) | caparaṁ → ca paraṁ (pts)๒. ภิกษุไม่เป็นผู้ใคร่ต่อการศึกษา ไม่สรรเสริญการสมาทานการศึกษา
Yampi, bhikkhave, bhikkhu na sikkhākāmo hoti sikkhāsamādānassa na vaṇṇavādī, ayampi dhammo na piyatāya na garutāya na bhāvanāya na sāmaññāya na ekībhāvāya saṁvattati.
sikkhāsamādānassa → M. Ph. -kāmassa. (pts note) | piyattāya → Ph. piyatthāya; M. S. piyatāya throughout. (pts note) | garutāya → garuttāya (bjt, pts) | yampi → yam pi (pts) | ayampi → ayam pi (pts)แม้ การที่ภิกษุไม่เป็นผู้ใคร่ต่อการศึกษา ไม่สรรเสริญการสมาทานการศึกษา นี้เป็นธรรมที่ไม่เป็นไปเพื่อความเป็นที่รัก เพื่อความเป็นที่เคารพ เพื่อ ความยกย่อง เพื่อความเป็นสมณะ เพื่อความเป็นอันเดียวกัน
Puna caparaṁ, bhikkhave, bhikkhu pāpiccho hoti, icchāvinayassa na vaṇṇavādī.
icchāvinayassa → icchā vinayassa (bjt) | caparaṁ → ca paraṁ (pts)๓. ภิกษุเป็นผู้ปรารถนาชั่ว ไม่สรรเสริญการกำจัดความปรารถนาชั่ว
Yampi, bhikkhave, bhikkhu pāpiccho hoti icchāvinayassa na vaṇṇavādī, ayampi dhammo na piyatāya na garutāya na bhāvanāya na sāmaññāya na ekībhāvāya saṁvattati.
piyatāya → piyattāya (bjt, pts) | garutāya → garuttāya (bjt) | yampi → yam pi (pts) | ayampi → ayam pi (pts)แม้ การที่ภิกษุเป็นผู้ปรารถนาชั่ว ไม่สรรเสริญการกำจัดความปรารถนาชั่ว นี้เป็นธรรมที่ไม่เป็นไปเพื่อความเป็นที่รัก เพื่อความเป็นที่เคารพ เพื่อ ความยกย่อง เพื่อความเป็นสมณะ เพื่อความเป็นอันเดียวกัน
Puna caparaṁ, bhikkhave, bhikkhu kodhano hoti, kodhavinayassa na vaṇṇavādī.
caparaṁ → ca paraṁ (pts)๔. ภิกษุเป็นผู้มักโกรธ ไม่สรรเสริญการกำจัดความโกรธ
Yampi, bhikkhave, bhikkhu kodhano hoti kodhavinayassa na vaṇṇavādī, ayampi dhammo na piyatāya na garutāya na bhāvanāya na sāmaññāya na ekībhāvāya saṁvattati.
piyatāya → piyattāya (bjt, pts) | yampi → yam pi (pts) | ayampi → ayam pi (pts)แม้การที่ภิกษุเป็น ผู้มักโกรธ ไม่สรรเสริญการกำจัดความโกรธ นี้เป็นธรรมที่ไม่เป็นไปเพื่อ ความเป็นที่รัก เพื่อความเป็นที่เคารพ เพื่อความยกย่อง เพื่อความเป็นสมณะ เพื่อความเป็นอันเดียวกัน
Puna caparaṁ, bhikkhave, bhikkhu makkhī hoti, makkhavinayassa na vaṇṇavādī.
makkhavinayassa → makkha vinayassa (bjt) | caparaṁ → ca paraṁ (pts)๕. ภิกษุเป็นผู้มักลบหลู่ ไม่สรรเสริญการกำจัดความลบหลู่
Yampi, bhikkhave, bhikkhu makkhī hoti makkhavinayassa na vaṇṇavādī, ayampi dhammo na piyatāya na garutāya na bhāvanāya na sāmaññāya na ekībhāvāya saṁvattati.
piyatāya → piyattāya (bjt, pts) | yampi → yam pi (pts) | ayampi → ayam pi (pts)แม้การที่ภิกษุ เป็นผู้มักลบหลู่ ไม่สรรเสริญการกำจัดความลบหลู่ นี้เป็นธรรมที่ไม่เป็น ไปเพื่อความเป็นที่รัก เพื่อความเป็นที่เคารพ เพื่อความยกย่อง เพื่อ ความเป็นสมณะ เพื่อความเป็นอันเดียวกัน
Puna caparaṁ, bhikkhave, bhikkhu saṭho hoti, sāṭheyyavinayassa na vaṇṇavādī.
bhikkhu → (bj) | saṭho → M. Ph. satho; T. M7 saṭṭho. (pts note) | sāṭheyyavinayassa → sāṭheyya vinayassa (bjt) | caparaṁ → ca paraṁ (pts)๖. ภิกษุเป็นผู้มักโอ้อวด ไม่สรรเสริญการกำจัดความโอ้อวด
Yampi, bhikkhave, bhikkhu saṭho hoti sāṭheyyavinayassa na vaṇṇavādī, ayampi dhammo na piyatāya na garutāya na bhāvanāya na sāmaññāya na ekībhāvāya saṁvattati.
saṭho → M. Ph. satho. (pts note) | sāṭheyyavinayassa → M. Ph. sāth- (pts note) | piyatāya → piyattāya (bjt, pts) | yampi → yam pi (pts) | ayampi → ayam pi (pts)แม้การที่ภิกษุ เป็นผู้มักโอ้อวด ไม่สรรเสริญการกำจัดความโอ้อวด นี้เป็นธรรมที่ไม่เป็น ไปเพื่อความเป็นที่รัก เพื่อความเป็นที่เคารพ เพื่อความยกย่อง เพื่อ ความเป็นสมณะ เพื่อความเป็นอันเดียวกัน
Puna caparaṁ, bhikkhave, bhikkhu māyāvī hoti, māyāvinayassa na vaṇṇavādī.
caparaṁ → ca paraṁ (pts)๗. ภิกษุเป็นผู้มีมายา ไม่สรรเสริญการกำจัดมายา
Yampi, bhikkhave, bhikkhu māyāvī hoti māyāvinayassa na vaṇṇavādī, ayampi dhammo na piyatāya na garutāya na bhāvanāya na sāmaññāya na ekībhāvāya saṁvattati.
pe → M. Ph. S. in full. (pts note) | piyatāya → piyattāya (bjt, pts) | yampi → yam pi (pts) | ayampi → ayam pi (pts)แม้การที่ภิกษุเป็นผู้มี มายา ไม่สรรเสริญการกำจัดมายา นี้เป็นธรรมที่ไม่เป็นไปเพื่อความเป็น ที่รัก เพื่อความเป็นที่เคารพ เพื่อความยกย่อง เพื่อความเป็นสมณะ เพื่อความเป็นอันเดียวกัน
Puna caparaṁ, bhikkhave, bhikkhu dhammānaṁ na nisāmakajātiko hoti, dhammanisantiyā na vaṇṇavādī.
nisāmakajātiko → nisāmakajātiyo (bj, pts) | nisāmakajātiyo → M. nisāmana-; T. nandisamāka-; M. Ph. S. have the ending in ko. (pts note) | dhammanisantiyā → dhamma nisantiyā (bjt) | caparaṁ → ca paraṁ (pts)๘. ภิกษุเป็นผู้ไม่พิจารณาธรรม ไม่สรรเสริญการพิจารณาธรรม
Yampi, bhikkhave, bhikkhu dhammānaṁ na nisāmakajātiko hoti dhammanisantiyā na vaṇṇavādī, ayampi dhammo na piyatāya na garutāya na bhāvanāya na sāmaññāya na ekībhāvāya saṁvattati.
nisāmakajātiko → nisāmakajātiyo (bj, pts) | nisāmakajātiyo → M. nisāmana-; T. nandisāmaka- (pts note) | dhammanisantiyā → dhamma nisantiyā (bjt) | piyatāya → piyattāya (bjt, pts) | yampi → yam pi (pts) | ayampi → ayam pi (pts)แม้การที่ ภิกษุเป็นผู้ไม่พิจารณาธรรม ไม่สรรเสริญการพิจารณาธรรม นี้เป็นธรรม ที่ไม่เป็นไปเพื่อความเป็นที่รัก เพื่อความเป็นที่เคารพ เพื่อความยกย่อง เพื่อความเป็นสมณะ เพื่อความเป็นอันเดียวกัน
Puna caparaṁ, bhikkhave, bhikkhu na paṭisallīno hoti, paṭisallānassa na vaṇṇavādī.
paṭisallīno → paṭisallāno (bj, sya-all, pts) | caparaṁ → ca paraṁ (pts)๙. ภิกษุเป็นผู้ไม่หลีกเร้น ไม่สรรเสริญการหลีกเร้น
Yampi, bhikkhave, bhikkhu na paṭisallīno hoti paṭisallānassa na vaṇṇavādī, ayampi dhammo na piyatāya na garutāya na bhāvanāya na sāmaññāya na ekībhāvāya saṁvattati.
paṭisallīno → paṭisallāno (bj, sya-all, pts) | pe → M. Ph. S. in full. (pts note) | piyatāya → piyattāya (bjt) | yampi → yam pi (pts) | ayampi → ayam pi (pts) | piyatāya na garutāya na bhāvanāya na sāmaññāya na → piyattāya (pts)แม้การที่ภิกษุเป็นผู้ไม่ หลีกเร้น ไม่สรรเสริญการหลีกเร้น นี้เป็นธรรมที่ไม่เป็นไปเพื่อความเป็น ที่รัก เพื่อความเป็นที่เคารพ เพื่อความยกย่อง เพื่อความเป็นสมณะ เพื่อความเป็นอันเดียวกัน
Puna caparaṁ, bhikkhave, bhikkhu sabrahmacārīnaṁ na paṭisanthārako hoti, paṭisanthārakassa na vaṇṇavādī.
paṭisanthārako → paṭisandhārako (mr) | paṭisanthārako → paṭisandhārako (cck: ka.) | paṭisanthārako → M. Ph. -sandho always. (pts note) | caparaṁ → ca paraṁ (pts)๑๐. ภิกษุไม่เป็นผู้ปฏิสันถารเพื่อนพรหมจารี ไม่สรรเสริญผู้ปฏิสันถาร
Yampi, bhikkhave, bhikkhu sabrahmacārīnaṁ na paṭisanthārako hoti paṭisanthārakassa na vaṇṇavādī, ayampi dhammo na piyatāya na garutāya na bhāvanāya na sāmaññāya na ekībhāvāya saṁvattati.
sabrahmacārīnaṁ → (bj) | piyatāya → piyattāya (bjt, pts) | garutāya → garuttāya (bjt, pts) | yampi → yam pi (pts) | ayampi → ayam pi (pts)แม้ การที่ภิกษุไม่เป็นผู้ปฏิสันถารเพื่อนพรหมจารี ไม่สรรเสริญผู้ปฏิสันถาร นี้เป็นธรรมที่ไม่เป็นไปเพื่อความเป็นที่รัก เพื่อความเป็นที่เคารพ เพื่อ ความยกย่อง เพื่อความเป็นสมณะ เพื่อความเป็นอันเดียวกัน
Evarūpassa, bhikkhave, bhikkhuno kiñcāpi evaṁ icchā uppajjeyya:ความปรารถนาพึงเกิดขึ้นแก่ภิกษุเช่นนี้อย่างนี้ว่า
‘aho vata maṁ sabrahmacārī sakkareyyuṁ garuṁ kareyyuṁ māneyyuṁ pūjeyyun’ti, atha kho naṁ sabrahmacārī na ceva sakkaronti na garuṁ karonti na mānenti na pūjenti.
garuṁ kareyyuṁ → garukareyyuṁ (bj, sya-all, pts1ed) | garuṁ karonti → garukaronti (bj, sya-all, pts1ed) | na ceva → neva (sya-all) | garuṁ kareyyuṁ → garukareyyuṁ (pts) | garuṁ karonti → garukaronti (pts) | kareyyuṁ → garukareyyuṁ (cck: sī. syā.) | karonti → garukaronti (cck: sī. syā.) | naṁ → M6 taṁ. (pts note) | eva → S. neva. (pts note) | na → omitted by T. (pts note) | atha kho → athakho (th) | pūjeyyunti → pūjeyyun ti (pts)‘ทำอย่างไร เพื่อนพรหมจารี ทั้งหลายจะสักการะ เคารพ นับถือ บูชาเรา’ ก็จริง ถึงอย่างนั้น เพื่อนพรหมจารีทั้ง หลายก็ไม่สักการะ เคารพ นับถือ บูชาภิกษุนั้น
Taṁ kissa hetu?
kissa hetu → kissahetu (bjt)ข้อนั้นเพราะเหตุไร
Tathāhissa, bhikkhave, viññū sabrahmacārī te pāpake akusale dhamme appahīne samanupassanti.
ssa → T. Tathāgatassa. (pts note) | tathāhissa → tathā hissa (bjt) | tathāhissa → tathā hi ssa (pts)เพราะเพื่อน พรหมจารีผู้รู้ทั้งหลายพิจารณาเห็นบาปอกุศลธรรมที่ภิกษุนั้นยังละไม่ได้
Seyyathāpi, bhikkhave, assakhaḷuṅkassa kiñcāpi evaṁ icchā uppajjeyya:
assakhaḷuṅkassa → assakhaluṅkassa (bj, pts); assamūḷhakassa (sya-all) | assakhaluṅkassa → Ph. -pūḷakassa; S. -mūḷhakassa; M6. M7 -khaḷulokassa (pts note) | seyyathāpi → seyyathā pi (pts)ภิกษุทั้งหลาย เปรียบเหมือนความปรารถนาพึงเกิดขึ้นแก่ม้าโง่อย่างนี้ว่า
‘aho vata maṁ manussā ājānīyaṭṭhāne ṭhapeyyuṁ, ājānīyabhojanañca bhojeyyuṁ, ājānīyaparimajjanañca parimajjeyyun’ti, atha kho naṁ manussā na ceva ājānīyaṭṭhāne ṭhapenti na ca ājānīyabhojanaṁ bhojenti na ca ājānīyaparimajjanaṁ parimajjanti.
ājānīyaṭṭhāne → ājānīyaṭṭhāne ca (sya-all) | atha kho naṁ → athakho taṁ (sya-all) | ājānīyaṭṭhāne → S. adds ca. (pts note) | parimajjanti → M6 -majjenti. (pts note) | ājānīyabhojanañca → ājānīyabhojanañ ca (pts) | ājānīyaparimajjanañca parimajjeyyunti → ājānīyaparimajjanañ ca parimajjeyyun ti (pts) | ceva → eva (pts)‘ทำอย่างไร มนุษย์ทั้งหลายจะตั้งเราไว้ในตำแหน่งม้าอาชาไนย ให้กินอาหารสำหรับ ม้าอาชาไนย และปฏิบัติต่อเราเหมือนอย่างม้าอาชาไนย’ ก็จริง ถึงอย่างนั้น มนุษย์ ทั้งหลายก็ไม่ตั้งม้านั้นไว้ในตำแหน่งม้าอาชาไนย ไม่ให้กินอาหารสำหรับม้าอาชาไนย และไม่ปฏิบัติอย่างที่ปฏิบัติต่อม้าอาชาไนย
Taṁ kissa hetu?ข้อนั้นเพราะเหตุไร
Tathāhissa, bhikkhave, viññū manussā tāni sāṭheyyāni kūṭeyyāni jimheyyāni vaṅkeyyāni appahīnāni samanupassanti.
jimheyyāni → jimbheyyāni (bj) | sāṭheyyāni → M. Ph. sāth- (pts note) | kūṭeyyāni → M. Ph. T. M6 ku- (pts note) | jimheyyāni → M6 parijimheyyāni. (pts note) | vaṅkeyyāni → M6 keseyyāni. (pts note) | tathāhissa → tathā hissa (bjt) | tathāhissa → tathā hi ssa (pts)เพราะมนุษย์ผู้รู้ ทั้งหลายพิจารณา เห็นความโอ้อวด ความโกง ความไม่ซื่อตรง ความคดที่ม้านั้นยังละ ไม่ได้
Evamevaṁ kho, bhikkhave, evarūpassa bhikkhuno kiñcāpi evaṁ icchā uppajjeyya:
evamevaṁ → evameva (bjt, th) | evamevaṁ → evam eva (pts)ฉันใด ความปรารถนาพึงเกิดขึ้นแก่ภิกษุเช่นนี้อย่างนี้ว่า
‘aho vata maṁ sabrahmacārī sakkareyyuṁ garuṁ kareyyuṁ māneyyuṁ pūjeyyun’ti, atha kho naṁ sabrahmacārī na ceva sakkaronti na garuṁ karonti na mānenti na pūjenti.
garuṁ kareyyuṁ → garukareyyuṁ (bj, sya-all, pts) | garuṁ karonti → garukaronti (bj, sya-all, pts) | na ceva → neva (sya-all) | eva → M6 taṁ. (pts note) | na → S. neva. (pts note) | atha kho → athakho (th) | pūjeyyunti → pūjeyyun ti (pts)‘ทำอย่างไร เพื่อน พรหมจารีทั้งหลายจะสักการะ เคารพ นับถือ บูชาเรา’ ก็จริง ถึงอย่างนั้น เพื่อน พรหมจารีทั้งหลายก็ไม่สักการะ เคารพ นับถือ บูชาภิกษุนั้น
Taṁ kissa hetu?ข้อนั้นเพระเหตุไร
Tathāhissa, bhikkhave, viññū sabrahmacārī te pāpake akusale dhamme appahīne samanupassanti.
tathāhissa → tathā hissa (bjt) | tathāhissa → tathā hi ssa (pts)เพราะเพื่อนพรหมจารีผู้รู้ทั้งหลายพิจารณาเห็นบาปอกุศลธรรมที่ภิกษุนั้นยังละไม่ได้ ฉันนั้น
Idha pana, bhikkhave, bhikkhu na adhikaraṇiko hoti, adhikaraṇasamathassa vaṇṇavādī.
pana → omitted by Ph. (pts note) | adhikaraṇiko → T. M6. M7 nādhi-; T. -ṇi. (pts note)๑. ส่วนภิกษุในธรรมวินัยนี้ ไม่เป็นผู้ชอบก่ออธิกรณ์ สรรเสริญการระงับ อธิกรณ์
Yampi, bhikkhave, bhikkhu na adhikaraṇiko hoti adhikaraṇasamathassa vaṇṇavādī, ayampi dhammo piyatāya garutāya bhāvanāya sāmaññāya ekībhāvāya saṁvattati.
adhikaraṇiko → T. M6. M7 nādhi-; T. -yo; Ph. -ṇi. (pts note) | piyatāya garutāya → piyattāya garuttāya (bjt, pts) | yampi → yam pi (pts) | ayampi → ayam pi (pts)แม้การที่ภิกษุไม่เป็นผู้ชอบก่ออธิกรณ์ สรรเสริญการระงับ อธิกรณ์ นี้เป็นธรรมที่เป็นไปเพื่อความเป็นที่รัก เพื่อความเป็นที่เคารพ เพื่อความยกย่อง เพื่อความเป็นสมณะ เพื่อความเป็นอันเดียวกัน
Puna caparaṁ, bhikkhave, bhikkhu sikkhākāmo hoti, sikkhāsamādānassa vaṇṇavādī.
caparaṁ → ca paraṁ (pts)๒. ภิกษุเป็นผู้ใคร่ต่อการศึกษา สรรเสริญการสมาทานการศึกษา
Yampi, bhikkhave, bhikkhu sikkhākāmo hoti sikkhāsamādānassa vaṇṇavādī, ayampi dhammo piyatāya garutāya bhāvanāya sāmaññāya ekībhāvāya saṁvattati.
hoti → (bj) | piyatāya garutāya bhāvanāya sāmaññāya → piyattāya (pts) | sikkhāsamādānassa → M. Ph. -kāmassa. (pts note) | yampi → yam pi (pts) | ayampi → ayam pi (pts)แม้การที่ ภิกษุเป็นผู้ใคร่ต่อการศึกษา สรรเสริญการสมาทานการศึกษา นี้เป็น ธรรมที่เป็นไปเพื่อความเป็นที่รัก เพื่อความเป็นที่เคารพ เพื่อความยกย่อง เพื่อความเป็นสมณะ เพื่อความเป็นอันเดียวกัน
Puna caparaṁ, bhikkhave, bhikkhu appiccho hoti, icchāvinayassa vaṇṇavādī.
icchāvinayassa → icchā vinayassa (bjt) | caparaṁ → ca paraṁ (pts)๓. ภิกษุเป็นผู้มักน้อย สรรเสริญการกำจัดความปรารถนา
Yampi, bhikkhave, bhikkhu appiccho hoti icchāvinayassa vaṇṇavādī, ayampi dhammo …pe… ekībhāvāya saṁvattati.
dhammo → dhammo piyattāya (bj) | yampi → yam pi (pts) | ayampi → ayam pi (pts)แม้การที่ภิกษุ เป็นผู้มักน้อย สรรเสริญการกำจัดความปรารถนา นี้เป็นธรรมที่เป็นไป ฯลฯ เพื่อความเป็นอันเดียวกัน
Puna caparaṁ, bhikkhave, bhikkhu akkodhano hoti, kodhavinayassa vaṇṇavādī.
vaṇṇavādī → vaṇṇādī (sya-all) | caparaṁ → ca paraṁ (pts)๔. ภิกษุเป็นผู้ไม่มักโกรธ สรรเสริญการกำจัดความโกรธ
Yampi, bhikkhave, bhikkhu akkodhano hoti kodhavinayassa vaṇṇavādī, ayampi dhammo …pe… ekībhāvāya saṁvattati.
dhammo → dhammo piyattāya (bj) | akkodhano → M. Ph. ako- (pts note) | pe → M. la; Ph. pa. (pts note) | yampi → yam pi (pts) | ayampi → ayam pi (pts)แม้การที่ภิกษุเป็น ผู้ไม่มักโกรธ สรรเสริญการกำจัดความโกรธ นี้เป็นธรรมที่เป็นไป ฯลฯ เพื่อความเป็นอันเดียวกัน
Puna caparaṁ, bhikkhave, bhikkhu amakkhī hoti, makkhavinayassa vaṇṇavādī.
caparaṁ → ca paraṁ (pts)๕. ภิกษุเป็นผู้ไม่ลบหลู่ สรรเสริญการกำจัดความลบหลู่
Yampi, bhikkhave, bhikkhu amakkhī hoti makkhavinayassa vaṇṇavādī, ayampi dhammo …pe… ekībhāvāya saṁvattati.
dhammo → dhammo piyattāya (bj) | makkhavinayassa → T. M6. M7 makkhi- (pts note) | yampi → yam pi (pts) | ayampi → ayam pi (pts)แม้การที่ภิกษุเป็น ผู้ไม่ลบหลู่ สรรเสริญการกำจัดความลบหลู่ นี้เป็นธรรมที่เป็นไป ฯลฯ เพื่อความเป็นอันเดียวกัน
Puna caparaṁ, bhikkhave, bhikkhu asaṭho hoti, sāṭheyyavinayassa vaṇṇavādī.
sāṭheyyavinayassa → sāṭheyya vinayassa (bjt) | caparaṁ → ca paraṁ (pts)๖. ภิกษุเป็นผู้ไม่โอ้อวด สรรเสริญการกำจัดความโอ้อวด
Yampi, bhikkhave, bhikkhu asaṭho hoti sāṭheyyavinayassa vaṇṇavādī, ayampi dhammo …pe… ekībhāvāya saṁvattati.
dhammo → dhammo piyattāya (bj) | asaṭho → M. Ph. asatho. (pts note) | sāṭheyyavinayassa → M. Ph. sāth- (pts note) | yampi → yam pi (pts) | ayampi → ayam pi (pts)แม้การที่ภิกษุเป็น ผู้ไม่โอ้อวด สรรเสริญการกำจัดความโอ้อวด นี้เป็นธรรมที่เป็นไป ฯลฯ เพื่อความเป็นอันเดียวกัน
Puna caparaṁ, bhikkhave, bhikkhu amāyāvī hoti, māyāvinayassa vaṇṇavādī.
caparaṁ → ca paraṁ (pts)๗. ภิกษุเป็นผู้ไม่มีมายา สรรเสริญการกำจัดมายา
Yampi, bhikkhave, bhikkhu amāyāvī hoti māyāvinayassa vaṇṇavādī, ayampi dhammo …pe… ekībhāvāya saṁvattati.
bhikkhu → (bj) | dhammo → dhammo piyattāya (bj) | yampi → yam pi (pts) | ayampi → ayam pi (pts)แม้การที่ภิกษุเป็นผู้ไม่มี มายา สรรเสริญการกำจัดมายา นี้เป็นธรรมที่เป็นไป ฯลฯ เพื่อความ เป็นอันเดียวกัน
Puna caparaṁ, bhikkhave, bhikkhu dhammānaṁ nisāmakajātiko hoti, dhammanisantiyā vaṇṇavādī.
nisāmakajātiko → nisāmakajātiyo (bj, pts) | caparaṁ → ca paraṁ (pts) | dhammānaṁ nisāmakajātiko → dhammānam nisāmakajātiyo (pts)๘. ภิกษุเป็นผู้พิจารณาธรรม สรรเสริญการพิจารณาธรรม
Yampi, bhikkhave, bhikkhu dhammānaṁ nisāmakajātiko hoti dhammanisantiyā vaṇṇavādī, ayampi dhammo …pe… ekībhāvāya saṁvattati.
nisāmakajātiko → nisāmakajātiyo (bj) | dhammo → dhammo piyattāya (bj) | nisāmakajātiyo → M. Ph. S. -ko. (pts note) | yampi → yam pi (pts) | ayampi → ayam pi (pts)แม้การที่ภิกษุ เป็นผู้พิจารณาธรรม สรรเสริญการพิจารณาธรรม นี้เป็นธรรมที่เป็นไป ฯลฯ เพื่อความเป็นอันเดียวกัน
Puna caparaṁ, bhikkhave, bhikkhu paṭisallīno hoti, paṭisallānassa vaṇṇavādī.
paṭisallīno → paṭisallāno (sya-all, pts) | caparaṁ → ca paraṁ (pts)๙. ภิกษุเป็นผู้หลีกเร้น สรรเสริญการหลีกเร้น
Yampi, bhikkhave, bhikkhu paṭisallīno hoti paṭisallānassa vaṇṇavādī, ayampi dhammo …pe… ekībhāvāya saṁvattati.
dhammo → dhammo piyattāya (bj) | paṭisallīno → paṭisallāno (sya-all, pts) | yampi → yam pi (pts) | ayampi → ayam pi (pts)แม้การที่ภิกษุเป็นผู้หลีกเร้น สรรเสริญการหลีกเร้น นี้เป็นธรรมที่เป็นไป ฯลฯ เพื่อความเป็นอัน เดียวกัน
Puna caparaṁ, bhikkhave, bhikkhu sabrahmacārīnaṁ paṭisanthārako hoti, paṭisanthārakassa vaṇṇavādī.
caparaṁ → ca paraṁ (pts)๑๐. ภิกษุเป็นผู้ปฏิสันถารเพื่อนพรหมจารีทั้งหลาย สรรเสริญผู้ปฏิสันถาร
Yampi, bhikkhave, bhikkhu sabrahmacārīnaṁ paṭisanthārako hoti paṭisanthārakassa vaṇṇavādī, ayampi dhammo piyatāya garutāya bhāvanāya sāmaññāya ekībhāvāya saṁvattati.
sabrahmacārīnaṁ → (bj) | paṭisanthārako → T. -no; M7 -no and -ko. (pts note) | piyatāya garutāya → piyattāya garuttāya (bjt, pts) | yampi → yam pi (pts) | ayampi → ayam pi (pts)แม้การที่ภิกษุเป็นผู้ปฏิสันถาร สรรเสริญผู้ปฏิสันถารนี้ เป็นธรรมที่เป็น ไปเพื่อความเป็นที่รัก เพื่อความเป็นที่เคารพ เพื่อความยกย่อง เพื่อ ความเป็นสมณะ เพื่อความเป็นอันเดียวกัน
Evarūpassa, bhikkhave, bhikkhuno kiñcāpi na evaṁ icchā uppajjeyya:ความปรารถนาจะไม่เกิดขึ้นแก่ภิกษุเช่นนี้อย่างนี้ว่า
‘aho vata maṁ sabrahmacārī sakkareyyuṁ garuṁ kareyyuṁ māneyyuṁ pūjeyyun’ti, atha kho naṁ sabrahmacārī sakkaronti garuṁ karonti mānenti pūjenti.
garuṁ kareyyuṁ → garukareyyuṁ (bj, sya-all) | garuṁ karonti → garukaronti (bj, sya-all, pts) | garuṁ kareyyuṁ māneyyuṁ pūjeyyunti → garukareyyuṁ māneyyum pūjeyyun ti (pts) | atha kho → athakho (th) | garuṁ karonti → garukkaronti (th)‘ทำอย่างไร เพื่อน พรหมจารีทั้งหลายจะสักการะ เคารพ นับถือ บูชาเรา’ ก็จริง ถึงอย่างนั้น เพื่อน พรหมจารีทั้งหลายก็ยังสักการะ เคารพ นับถือ บูชาภิกษุนั้น
Taṁ kissa hetu?ข้อนั้นเพราะเหตุไร
Tathāhissa, bhikkhave, viññū sabrahmacārī te pāpake akusale dhamme pahīne samanupassanti.
tathāhissa → tathā hissa (bjt) | tathāhissa → tathā hi ssa (pts)เพราะเพื่อนพรหมจารีผู้รู้ทั้งหลายพิจารณาเห็นบาปอกุศลธรรมที่ภิกษุนั้นละได้แล้ว
Seyyathāpi, bhikkhave, bhaddassa assājānīyassa kiñcāpi na evaṁ icchā uppajjeyya:
seyyathāpi → seyyathā pi (pts)ภิกษุทั้งหลาย เปรียบเหมือนความปรารถนาไม่เกิดขึ้นแก่ม้าอาชาไนยตัวเจริญ อย่างนี้ว่า
‘aho vata maṁ manussā ājānīyaṭṭhāne ṭhapeyyuṁ, ājānīyabhojanañca bhojeyyuṁ, ājānīyaparimajjanañca parimajjeyyun’ti, atha kho naṁ manussā ājānīyaṭṭhāne ca ṭhapenti ājānīyabhojanañca bhojenti ājānīyaparimajjanañca parimajjanti.
ājānīyabhojanañca → ājānīyabhojananañca (bj) | ca → (bj) | bhojenti → bhojentī (bj) | ājānīyaṭṭhāne → ājānīyaṭṭhāne ca (sya-all) | maṁ → naṁ (pts) | ṭhapenti ājānīyabhojanañca → (pts) | ājānīyaṭṭhāne → S. adds ca. (pts note) | ṭhapeyyuṁ → S. ṭhā- (pts note) | ājānīyaṭṭhāne → M. Ph. S. add ca. (pts note) | atha kho → athakho (th) | ājānīyabhojanañca bhojeyyuṁ ājānīyaparimajjanañca parimajjeyyunti → ājānīyabhojanañ ca bhojjeyyuṁ ājānīyaparimajjanañ ca parimajjeyyun ti (pts) | + → ṭhapenti ājānīyabhojanañ (pts) | ājānīyaparimajjanañca → ājānīyaparimajjanañ ca (pts)‘ทำอย่างไร มนุษย์ทั้งหลาย จะตั้งเราไว้ในตำแหน่งม้าอาชาไนย ให้เรากิน อาหารสำหรับม้าอาชาไนย และปฏิบัติต่อเราอย่างที่ปฏิบัติต่อม้าอาชาไนย’ ก็จริง ถึงอย่างนั้น มนุษย์ทั้งหลายก็ตั้งม้านั้นไว้ในตำแหน่งม้าอาชาไนย ให้กินอาหาร สำหรับม้าอาชาไนย และปฏิบัติอย่างที่ปฏิบัติต่อม้าอาชาไนย
Taṁ kissa hetu?ข้อนั้นเพราะเหตุไร
Tathāhissa, bhikkhave, viññū manussā tāni sāṭheyyāni kūṭeyyāni jimheyyāni vaṅkeyyāni pahīnāni samanupassanti.
sāṭheyyāni → M. Ph. sāth- (pts note) | kūṭeyyāni → M. Ph. T. M6 ku- (pts note) | vaṅkeyyāni → omitted by T. (pts note) | tathāhissa → tathā hissa (bjt) | tathāhissa → tathā hi ssa (pts)เพราะมนุษย์ผู้รู้ทั้งหลายพิจารณาเห็นความโอ้อวด ความโกง ความไม่ซื่อตรง ความคดที่ม้านั้นละได้แล้ว
Evamevaṁ kho, bhikkhave, evarūpassa bhikkhuno kiñcāpi na evaṁ icchā uppajjeyya:
na → T. M6 no. (pts note) | evamevaṁ → evameva (bjt, th) | evamevaṁ → evam eva (pts)ฉันใด ความปรารถนาไม่เกิดขึ้นแก่ภิกษุเช่นนี้อย่างนี้ว่า
‘aho vata maṁ sabrahmacārī sakkareyyuṁ garuṁ kareyyuṁ māneyyuṁ pūjeyyun’ti, atha kho naṁ sabrahmacārī sakkaronti garuṁ karonti mānenti pūjenti.
garuṁ kareyyuṁ → garukareyyuṁ (bj, sya-all, pts) | garuṁ karonti → garukaronti (bj, sya-all, pts) | atha kho → athakho (th) | pūjeyyunti → pūjeyyun ti (pts)‘ทำอย่างไร เพื่อนพรหมจารีทั้งหลายจะสักการะ เคารพ นับถือ บูชาเรา’ ก็จริง ถึงอย่างนั้น เพื่อนพรหมจารีทั้งหลายก็ยังสักการะ เคารพ นับถือ บูชาเรา
Taṁ kissa hetu?ข้อนั้น เพราะเหตุไร
Tathāhissa, bhikkhave, viññū sabrahmacārī te pāpake akusale dhamme pahīne samanupassantī”ti.
samanupassantīti sattamaṁ → samanupassantī ti (pts) | tathāhissa → tathā hissa (bjt) | tathāhissa → tathā hi ssa (pts)เพราะเพื่อนพรหมจารีผู้รู้ทั้งหลายพิจารณาเห็นบาปอกุศลธรรมที่ภิกษุ นั้นละได้แล้ว ฉันนั้น